I Ns 32/12

Sąd Okręgowy w WarszawieWarszawa2012-06-06
SAOSinneprawo wyborczeŚredniaokręgowy
referendumkampania wyborczadobra osobistesprostowanieprzeprosinymiesięcznikradnyprawo prasowe

Sąd Okręgowy nakazał wydawcy miesięcznika sprostowanie nieprawdziwych informacji, przeproszenie radnego oraz wpłatę 5000 zł na cel charytatywny, oddalając wniosek o zakaz publikacji i odszkodowanie.

W związku z artykułem opublikowanym w miesięczniku podczas kampanii referendalnej, radny P.I. wniósł o sprostowanie nieprawdziwych informacji, przeprosiny i zapłatę. Sąd Okręgowy uznał część informacji za nieprawdziwe i naruszające dobra osobiste radnego. W konsekwencji nakazał wydawcy sprostowanie, przeprosiny oraz wpłatę 5000 zł na cel charytatywny, oddalając jednocześnie wniosek o zakaz publikacji i odszkodowanie.

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał sprawę z wniosku radnego P.I. przeciwko wydawcy miesięcznika H.S. dotyczącej nieprawdziwych informacji opublikowanych w artykule podczas kampanii referendalnej. Wnioskodawca domagał się zakazu publikacji, sprostowania, przeprosin, zapłaty na cel charytatywny oraz odszkodowania. Sąd, opierając się na przepisach ustawy o referendum lokalnym, ustalił, że artykuł zawierał nieprawdziwe informacje dotyczące udziału radnego w transakcjach zakupu gruntów pod inwestycje gminne oraz rzekomego otrzymania lukratywnej posady w nagrodę. Sąd uznał te informacje za naruszające dobra osobiste wnioskodawcy i nakazał wydawcy publikację sprostowania w miesięczniku w terminie 48 godzin, a także przeprosiny w terminie 30 dni. Dodatkowo, sąd nakazał wpłatę 5000 zł na rzecz wskazanej instytucji charytatywnej. W pozostałym zakresie, w tym co do zakazu publikacji i odszkodowania, wniosek został oddalony z uwagi na brak podstaw prawnych lub niewykazanie szkody.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, publikacja zawierająca nieprawdziwe informacje dotyczące udziału radnego w transakcjach zakupu gruntów i rzekomego otrzymania lukratywnej posady narusza dobra osobiste radnego i uzasadnia żądanie sprostowania, przeprosin oraz wpłaty na cel charytatywny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że artykuł zawierał zmanipulowane i nieprawdziwe informacje, które godziły w dobre imię radnego. Zastosowanie przepisów ustawy o referendum lokalnym pozwoliło na uwzględnienie wniosku o naprawienie szkody niemajątkowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

postanowienie

Strona wygrywająca

P. I.

Strony

NazwaTypRola
P. I.osoba_fizycznawnioskodawca
H. S. – (...) – Wydawca Miesięcznika „ (...) „spółkauczestnik

Przepisy (4)

Główne

u.o.r.l. art. 35 § 1

Ustawa o referendum lokalnym

Ustawa określa środki prawne dostępne w przypadku publikacji nieprawdziwych informacji w kampanii referendalnej, w tym możliwość żądania sprostowania, przeprosin oraz wpłaty na cel charytatywny lub odszkodowania.

u.o.r.l. art. 35 § 1

Ustawa o referendum lokalnym

Każdy, czyje dobra zostały naruszone w związku z kampanią referendalną, ma prawo złożyć wniosek o zastosowanie środków zapobiegawczych lub naprawczych.

u.o.r.l. art. 36 § 1

Ustawa o referendum lokalnym

Nieprawdziwe informacje opublikowane w prasie podlegają sprostowaniu w ciągu 48 godzin.

u.o.r.l. art. 36 § 2

Ustawa o referendum lokalnym

W przypadku publikacji w prasie innej niż dziennik, sąd okręgowy wskazuje dziennik, w którym sprostowanie ma być zamieszczone na koszt obowiązanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Artykuł zawierał nieprawdziwe informacje dotyczące udziału radnego w transakcjach zakupu gruntów. Artykuł zawierał nieprawdziwe informacje dotyczące otrzymania przez radnego lukratywnej posady w nagrodę. Publikacja nastąpiła w trakcie kampanii referendalnej. Nieprawdziwe informacje naruszyły dobra osobiste radnego.

Odrzucone argumenty

Wniosek o zakaz publikacji był zbyt ogólnikowy. Brak wykazania konkretnej szkody uzasadniającej zasądzenie odszkodowania.

Godne uwagi sformułowania

Sformułowania zawarte w artykule (...) jakoby: (...) - nie odpowiadają prawdzie. Ta zmanipulowana informacja godzi w dobre imię P. I. czyniąc zasadnym wniosek o jej sprostowanie. Bez jej udowodnienia – nosi ona znamiona pomówienia, które narusza dobra osobiste P. I. Sąd stoi na stanowisku, aby przeprosiny zostały opublikowane w tej samej formie, w jakiej doszło do naruszenia dóbr osobistych.

Skład orzekający

Alicja Fronczyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o referendum lokalnym dotyczących ochrony dóbr osobistych w kampanii referendalnej, zasady sprostowania i przeprosin w prasie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kampanii referendalnej i publikacji w miesięczniku. Konkretne sformułowania i okoliczności mogą wpływać na zastosowanie w innych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ochrony dóbr osobistych dziennikarza w kontekście kampanii wyborczej, co jest tematem zawsze aktualnym i budzącym zainteresowanie.

Radny wygrał z wydawcą miesięcznika: sąd nakazał sprostowanie i przeprosiny za nieprawdziwe informacje.

Dane finansowe

wpłata na cel charytatywny: 5000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I Ns 32/12 POSTANOWIENIE Dnia 06 czerwca 2012 roku Sąd Okręgowy w Warszawie Wydział I Cywilny w następującym składzie: Przewodnicząca: SSO Alicja Fronczyk Protokolant: sekr. sądowy Paulina Bondel po rozpoznaniu w dniu 06 czerwca 2012 roku w Warszawie na rozprawie sprawy z wniosku P. I. z udziałem H. S. – (...) – Wydawcy Miesięcznika „ (...) „ o zakazanie, sprostowanie, przeproszenie i zapłatę postanawia: 1. nakazać uczestnikowi H. S. – (...) – Wydawcy Miesięcznika (...) sprostowanie informacji zawartej w artykule „ (...) " opublikowanym w miesięczniku (...) nr 3/4 2012, s. 20-21 poprzez publikację w (...) ( (...) ) w terminie 48 godzin następującego oświadczenia: „Sformułowania zawarte w artykule (...) opublikowanym w miesięczniku (...) nr 3/4 2012, s. 20-21 jakoby: 1. radny P. I. reprezentował gminę w podpisywaniu aktu notarialnego dotyczącego zakupu gruntów pod rondo B. , 2. jakoby radny P. I. reprezentował gminę przy zawieraniu aktu notarialnego kupna działki pod ul. (...) -bis, 3. jakoby radny P. I. dostał w nagrodę lukratywną posadę w Spółce (...) - nie odpowiadają prawdzie. Radny P. I. - jako ówczesny Przewodniczący Komisji (...) Rady Miejskiej w Ł. , był jednym z głównych inicjatorów budowy ronda B. w Ł. , uczestniczył w procesie inwestycyjnym tej budowy, natomiast nie brał udziału w uprzednich formalnościach notarialnych, związanych z wykupem gruntów pod tę budowę. Radny P. I. nie brał udziału w żadnej ze spraw, związanych z budową ul. (...) bis. Radny P. I. nie otrzymał nigdy jakiejkolwiek nagrody w jakiejkolwiek postaci za swoje działania jako radnego, prowadzone dla dobra społeczeństwa Ł. ." 2. nakazać uczestnikowi H. S. – (...) – Wydawcy Miesięcznika (...) przeproszenie wnioskodawcy P. I. poprzez opublikowanie w terminie 30 dni przeprosin w miesięczniku (...) o następującej treści: „Wydawca miesięcznika „ (...) : (...) " ubolewa i przeprasza Pana Radnego P. I. za kłamliwe treści, zamieszczone w artykule „ (...) " opublikowanym w miesięczniku (...) nr 3/4 2012, s. 20-21. Wydawca przyznaje, że treści te podrywają autorytet i zaufanie społeczne, jakim Pan Radny P. I. cieszy się od trzech kadencji." 3. nakazać uczestnikowi H. S. – (...) – Wydawcy Miesięcznika (...) wpłacenie na rzecz (...) (...) w W. kwotę 5 000 zł. (pięć tysięcy złotych); 4. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Sygn. akt I Ns 32/12 UZASADNIENIE We wniosku z dnia 05 czerwca 2012 roku P. I. na podstawie art. 35 ustawy z dnia 15 września 2000 roku o referendum lokalnym (Dz. U. Nr 88, poz. 985 ze zmianami) wniósł o: 1) wydanie uczestnikowi H. S. – (...) – Wydawcy Miesięcznika (...) zakazu publikowania materiałów zawierających nieprawdziwe informacje, 2) nakazanie uczestnikowi H. S. – (...) – Wydawcy Miesięcznika (...) sprostowania informacji zawartej w artykule „ (...) " opublikowanym w miesięczniku (...) nr 3/4 2012, s. 20-21, poprzez publikację w miesięczniku (...) , w gazecie gminnej „ (...) .pl", w miesięczniku społeczno –kulturalnym „ (...) . (...) ", oraz w miesięczniku (...) sprostowania o następującej treści: „Sformułowania zawarte w artykule „ (...) " jakoby: 1. radny P. I. reprezentował gminę w podpisywaniu aktu notarialnego dotyczącego zakupu gruntów pod rondo B. , 2. jakoby radny P. I. reprezentował gminę przy zawieraniu aktu notarialnego kupna działki pod ul. (...) -bis, 3. jakoby radny P. I. dostał w nagrodę lukratywną posadę w Spółce (...) - nie odpowiadają prawdzie. Radny P. I. -jako ówczesny Przewodniczący Komisji (...) Rady Miejskiej w Ł. , był jednym z głównych inicjatorów budowy ronda B. w Ł. , uczestniczył w procesie inwestycyjnym lej budowy, natomiast nie brał udziału w uprzednich formalnościach notarialnych, związanych z wykupem gruntów pod tę budowę. Radny P. I. nie brał udziału w żadnej ze spraw, związanych z budową ul. (...) bis. Radny P. I. nie otrzymał nigdy jakiejkolwiek nagrody w jakiejkolwiek postaci za swoje działania jako radnego, prowadzone dla dobra społeczeństwa Ł. ." w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia orzeczenia; 3) nakazanie uczestnikowi przeproszenie wnioskodawcy poprzez opublikowanie przeprosin w miesięczniku (...) , w gazecie gminnej „ (...) .pl", w miesięczniku społeczno-kulturalnym „ (...) . (...) ", oraz w miesięczniku (...) o następującej treści: „Redakcja miesięcznika „ (...) : (...) " ubolewa i przeprasza Pana Radnego P. I. za kłamliwe treści, zamieszczone w artykule „ (...) " opublikowanym w miesięczniku (...) nr 3/4 2012, s. 20-21. Redakcja przyznaje, że treści te podrywają autorytet i zaufanie społeczne, jakim Pan Radny P. I. cieszy się od trzech kadencji." w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia orzeczenia. 4) nakazanie uczestnikowi wpłacenia kwoty 10000 zł na rzecz instytucji charytatywnej (...) (...) , (...)-(...) W. , ul. (...) . 5) zasądzenie na rzecz wnioskodawcy od uczestnika postępowania kwoty 10000 zł z tytułu odszkodowania, 6) zasądzenie od uczestnika na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania (k. 2-3). Uczestniczka H. S. – (...) – wydawca Miesięcznika (...) nie stawiła się na rozprawę i nie zajęła stanowiska w sprawie. Na rozprawie w dniu 06 czerwca 2012 roku wnioskodawca sprecyzował wniosek w ten sposób, że wniósł o nakazanie uczestniczce sprostowania informacji zamiast w podanych publikatorach we wniosku, w (...) w jej dodatku stołecznym. Sprecyzował nadto treść przeprosin w ten sposób, że ich treść winna się rozpoczynać się od słów (...) i w tekście również powinno być słowo (...) zamiast (...) . Wniósł o nakazanie publikacji sprostowania w terminie 48 godzin, a przeproszenia w terminie 30 dni (k. 15). Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: Komisarz Wyborczy uchwałą nr 2/12 z dnia 26 kwietnia 2012 roku zarządził referendum w sprawie odwołania burmistrza Ł. T. D. (niesporne). Uczestniczka H. S. jest wydawcą miesięcznika o samorządzie i sprawach społecznych gminy p.t. (...) (dowód wyciąg z rejestru czasopism k. 14). W numerze 3/4 (kwiecień/maj 2012) tego miesięcznika kolportowanego w toku trwającej kampanii referendalnej ukazał się artykuł pod tytułem „ (...) ", w którym podano m. in., że P. I. brał udział jako reprezentant gminy łącznie z jej burmistrzem w nabyciu gruntu pod budowę ronda (...) , czego nie przewiduje prawo samorządowe. W artykule podano, iż za rolę, jaka wnioskodawca pełnił przy tej transakcji P. I. otrzymał lukratywna posadę w spółce (...) ( dowód : artykuł k. 13). Treści zawarte w artykule zilustrowano skanami aktów notarialnych dotyczących nabycia gruntów z wymienieniem nazwiska wnioskodawcy, jako ich uczestnika ( dowód : artykuł k. 13). Wnioskodawca uczestniczył w rokowaniach o ustalenie ceny jednej z działek i wraz z burmistrzem W. P. współreprezentował gminę w tych rokowaniach, nie reprezentował gminy w transakcji nabycia nieruchomości ( dowód : artykuł k. 13, przesłuchanie wnioskodawcy P. I. w charakterze strony k. 15-16). Wnioskodawca nie uczestniczył w rokowaniach, ani nie reprezentował gminy w nabyciu gruntów pod ulicę (...) ( dowód : przesłuchanie wnioskodawcy P. I. w charakterze strony k. 15-16). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów w postaci artykułu prasowego, wyciągu z rejestru czasopism oraz przesłuchania wnioskodawcy P. I. w charakterze strony). Dowodowi z przesłuchania strony oraz wyciągowi z rejestru czasopism Sąd przydał walor wiarygodności. Treści zawarte w artykule prasowym opublikowanym w miesięczniku (...) poddano ocenie prawnej pod kątem ich prawdziwości. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 29 ust.1 ustawy z dnia 15 września 2000 roku o referendum lokalnym (Dz. U. nr 88, poz. 985 ze zm.) kampania referendalna rozpoczyna się z dniem podjęcia uchwały organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego lub postanowienia komisarza wyborczego o przeprowadzeniu referendum i ulega zakończeniu na 24 godziny przed dniem głosowania. W myśl art. 35 ust. 1 tej ustawy, jeżeli plakaty, hasła, ulotki, wypowiedzi albo inne formy propagandy i agitacji zawierają nieprawdziwe dane i informacje, każdy zainteresowany ma prawo złożyć do sądu okręgowego wniosek o: 1) orzeczenie konfiskaty takich materiałów, 2) wydanie zakazu publikowania takich materiałów, 3) nakazanie sprostowania informacji, 4) nakazanie przeproszenia pomówionego, 5) nakazanie uczestnikowi postępowania wpłacenia kwoty do 10.000 złotych na rzecz instytucji charytatywnej, 6) zasądzenie od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawcy kwoty do 10.000 złotych tytułem odszkodowania. Ustawa o referendum lokalnym wskazuje, że uprawnionym do wystąpienia z wnioskiem o zastosowanie środków mających na celu zapobieżenie szkodzie lub jej naprawieniu, jest każdy, czyje dobra zostały naruszone. Przesłanką uprawniającą do złożenia wniosku jest naruszenie takich dóbr w związku z kampanią referendalną. Ważne jest więc nie to, czy podmiot aktywnie uczestniczy w procedurach referendalnych, czy też nie uczestniczy, a istnienie związku pomiędzy kampanią referendalną a dokonanym naruszeniem. Również nie jest wymogiem wszczęcia procedury bezpośrednie zainteresowanie takiej osoby wynikiem wyborczym, podobnie zresztą, jak i ocena wpływu rozpowszechniania tego typu danych lub informacji na ostateczne rozstrzygnięcie w rzeczonym głosowaniu lokalnym. Odnosząc powyższe regulacje i rozważania Sąd uznał wniosek za częściowo zasadny. W przekonaniu Sądu do zdarzeń rodzących odpowiedzialność wydawcy miesięcznika (...) doszło w czasie trwającej kampanii referendalnej rozpoczętej z dniem 26 kwietnia 2012 roku w wyniku podjęcia przez Komisarza Wyborczego uchwały nr 2/12 w sprawie ogłoszenia referendum dotyczącego odwołania burmistrza Ł. T. D. . Wnioskodawcy dotyczy artykuł zawarty w tym miesięcznikum jest on zatem legitymowany do wystapienia na drogę protestu wyborczego w trybie określonym cytowana ustawą. W ocenie Sądu zakwestionowane przez wnioskodawcę treści a opublikowane w nr ¾ miesięcznika (...) w sposób niewątpliwy stanowią naruszenie dóbr osobistych P. I. będąc informacjami nieprawdziwymi i zmanipulowanymi. Wbrew twierdzeniom zawartym w artykule P. I. nie reprezentował wraz z poprzednim burmistrzem gminy przy zakupie nieruchomości pod budowę ronda brukowa, a także po budowę ulicy (...) . Ze zeskanowanych aktów notarialnych i zamieszczonych w artykule wynika nawet – wbrew temu, co napisano, że wnioskodawca brał udział w rokowaniach dotyczących nabycia nieruchomości pod budowę ronda, które zakończyły się podpisaniem protokołu, nie brał natomiast udziału w nabyciu nieruchomości w dniu 13 listopada 2008 roku, a jedynie przy tym akcie z dnia 13 listopada 2008 rok jego strony okazały protokół z rokowań z dnia 13 sierpnia 2008 roku, w których uczestniczył wnioskodawca. Ta zmanipulowana informacja godzi w dobre imię P. I. czyniąc zasadnym wniosek o jej sprostowanie. To samo dotyczy informacji, jakoby wnioskodawca otrzymał w nagrodę za rolę, jaką odegrał przy tej transakcji w postaci „lukratywnej posady w spółce (...) ”. Uczestniczka nie dowiodła w żaden sposób prawdziwości tej informacji, a bez wątpienia – bez jej udowodnienia – nosi ona znamiona pomówienia, które narusza dobra osobiste P. I. . Podlega zatem również sprostowaniu zgodnie z wnioskiem. W ocenie Sądu zatem istniały podstawy prawne do uwzględnienia wniosku w części dotyczącej sprostowania oraz przeproszenia wnioskodawcy, z tym jedynie zastrzeżeniem, że przeproszenie winna uczestniczka opublikować w wydawanym przez siebie miesięczniku, nie zaś w pozostałych pismach wskazanych przez wnioskodawcę, ponieważ Sąd stoi na stanowisku, aby przeprosiny zostały opublikowane w tej samej formie, w jakiej doszło do naruszenia dóbr osobistych. Z tych powodów wniosek wykraczający ponadto podlegał oddaleniu (pkt 4 postanowienia). Przepis art. 36 ust. 1 ustawy o referendum lokalnym stanowi, że nieprawdziwe informacje i dane odnoszące się do referendum i związane z kampanią referendalną opublikowane w prasie podlegają sprostowaniu w ciągu 48 godzin. W myśl ust. 2 cytowanego przepisu w stosunku do sprostowań informacji i danych opublikowanych w prasie innej niż dziennik sąd okręgowy wskazuje dziennik, w którym sprostowanie ma być zamieszczane na koszt obowiązanego w ciągu 48 godzin. W sytuacji, gdy do publikacji nieprawdziwych informacji doszło w miesięczniku Sąd uznał, że celowe i zasadne jest nakazanie opublikowania sprostowania w dzienniku – (...) , ponieważ w Ł. nie jest wydawana prasa codzienna. Publikacja w (...) do (...) uczyni zadość żądaniu wnioskodawcy (pkt 1 postanowienia). Natomiast przepis ten nie reguluje terminu publikacji przeprosin, dlatego Sąd uznał za celowe nakazanie ich opublikowania w najbliższym wydaniu miesięcznika (...) (pkt 2 postanowienia). Wobec uznania, że wniosek zawarty w pkt 1 jest zbyt ogólnikowy nie zasługiwał on na uwzględnienie. Został przeto oddalony (pkt 4 orzeczenia). O obowiązku zapłaty przez uczestniczkę kwoty 5 000 zł. na rzecz instytucji charytatywnej Sąd orzekł na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 5 ustawy o referendum lokalnym przyjmując, że tak ustalona kwota uwzględnia stopień naruszenia prawa oraz wywrze presję na uczestniczkę zmuszając ją do respektowania prawa w przyszłości ( pkt 3 orzeczenia). Sąd uznał, że z uwagi na niewskazanie przez wnioskodawcę szkody oraz usunięcie skutków publikacji wskazanymi wyżej sposobami nie ma podstaw do zasądzenia na jego rzecz żądanej kwoty odszkodowania. Dlatego w tym zakresie wniosek został oddalony (pkt 4 postanowienia). Wobec braku kosztów postępowania, które podlegałyby rozliczeniu, wniosek P. I. w tym zakresie został oddalony (pkt 4 postanowienia).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI