I NS 305/24

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 października 2025 r. Sąd Okręgowy w Warszawie, I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia del. Agnieszka Onichimowska Protokolant: sekretarz sądowy Aleksandra Bobińska po rozpoznaniu w dniu 15 września 2025 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. przeciwko Skarbowi Państwa – Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej Syndyka Masy Upadłości (...) S.A. w upadłości z siedzibą w W. o zapłatę 1. 
        oddala powództwo; 2. 
        odstępuje od obciążania powoda kosztami procesu. Sędzia (del.) Agnieszka Onichimowska UZASADNIENIE Pozwem z dnia 22 maja 2023 r. powód (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. wniósł o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad kwoty 1.153.542,87 zł na którą składają się: ⚫ kwota 724.571,83 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 17 stycznia 2023 r. do dnia zapłaty, tytułem należnych Powodowi wierzytelności nabytych na podstawie umowy przelewu (cesji) z dnia 26 kwietnia 2019 r. oraz tytułem bezpośredniej zapłaty wymagalnego wynagrodzenia przysługującego Powodowi, który zawarł zaakceptowaną przez pozwanego umowę podwykonawczą nr (...) z dnia 7 listopada 2018 r.; ⚫ kwota 428.971,04 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 17 stycznia 2023 r. do dnia zapłaty, tytułem należnych Powodowi wierzytelności nabytych na podstawie umowy przelewu (cesji) z dnia l i 1 marca 2022 r. oraz tytułem bezpośredniej zapłaty wymagalnego wynagrodzenia przysługującego Powodowi, który zawarł zaakceptowaną przez pozwanego umowę podwykonawczą nr 19A/2021 z dnia 1 marca 2022 r.; Ponadto powód wniósł o zasądzenie od pozwanego na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, powiększonych o kwotę 34,00 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa wraz z odsetkami za opóźnienie w spełnieniu świadczenia zgodnie z art. 98 § 11 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 185, dalej jako k.p.c. ) za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono do dnia zapłaty. W uzasadnieniu powód wskazał, że (...) sp. z o. o. z siedzibą w W. (następnie przekształcona w (...) S.A. ) na mocy umowy podwykonawczej nr (...) z dnia 7 listopada 2018 r. przekazał powodowej spółce realizację całego przedmiotu Umowy nr (...) z dnia 6 listopada 2018 r. zawartej pomiędzy (...) Sp. z o. o. (jako wykonawcą) a Skarbem Państwa - Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad (jako zamawiającym). Powód zaznaczył, że umowa podwykonawcza została zaakceptowana przez Zamawiającego, a także, że w dniu 26 kwietnia 2019 r. zawarł z Wykonawcą umowy głównej umowę przelewu (cesji), na którą Zamawiający wyraził pisemną zgodę. Następnie powód wskazał, ze w dniu 5 listopada 2021 r. pomiędzy Zamawiającym, a Wykonawcą zawarta została kolejna umowa nr (...) , o tożsamym przedmiocie jak uprzednio. Ponownie wykonanie Umowy głównej powierzono do wykonania w całości powodowej spółce - na podstawie umowy nr (...) z dnia 1 marca 2021 r, która została zaakceptowana przez Zamawiającego, po czym w dniu 1 marca 2021 r. doszło do zawarcia pomiędzy Wykonawcą umowy głównej, a powodową spółką umowy przelewu, na którą Zamawiający wyraził pisemna zgodę. Powód podkreślił, że Wykonawca dla wykonania obu umów głównych zawartych z Zamawiającym (których przedmiotem było całoroczne, kompleksowe utrzymanie dróg krajowych) nie przeznaczył jakiejkolwiek kwoty z własnego majątku, pełniąc jedynie rolę ,,fikcyjnego wykonawcy”, zaś cała odpowiedzialność za prawidłowe wykonanie Umów, zapewnienie odpowiednich materiałów, sprzętu oraz kadry pracowniczej spoczywała tylko i wyłącznie na powodowej spółce, jako Podwykonawcy. Wskazał on przy tym, że dochodzone przez niego wynagrodzenie to w istocie wysokość wynagrodzenia z umów podwykonawczych, gdzie punktem wyjścia do ustalenia ich wysokości zawsze była wysokość wynagrodzenia Wykonawcy z obu Umów głównych pomniejszona o 2%. Zdaniem powoda odpowiedzialność Zamawiającego względem Podwykonawcy za zapłatę kwot objętych niniejszym pozwem, aktualizuje się zarówno na podstawie Umów przelewu (...) , a także na podstawie mechanizmu bezpośredniej zapłaty uregulowanej tak w postanowieniach § 15 ust. 8 Umowy pierwszej umowy podwykonawczej oraz § 13 ust 8 drugiej umowy przelewu wierzytelności, a także w przepisach art. 143c PZP (uprzednio obowiązującej) i art. 465 ust 1 PZP (obecnie obowiązującej). Powód wyraził przy tym przekonanie, że zawarte umowy przelewu wierzytelności nie pozostają bezskuteczne wobec masy upadłości Wykonawcy, albowiem z chwilą ich zawarcia nastąpiło przejście wierzytelności z majątku Wykonawcy do majątku Podwykonawcy. Co więcej, odnosząc się do umowy przelewu wierzytelności z dnia 26 kwietnia 2019 r. powód stwierdził, że za tym, iż nie pozostaje ona bezskuteczna wobec masy upadłości przemawia także to, że została ona zawarta z datą pewną (została ona bowiem potwierdzona przez Zamawiającego będącego centralnym organem administracji rządowej) (pozew k. 3-35) W odpowiedzi na pozew Skarb Państwa reprezentowany przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz Pozwanego Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad kosztów procesu według norm przepisanych, jednakże w zakresie kosztów zastępstwa procesowego zasądzenie ich od Powoda na rzecz Skarbu Państwa - (...) zgodnie z art. 32 ust. 3 ustawy z 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2021 r. poz.2180 t.j.) w wysokości sześciokrotności stawki minimalnej wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Pozwany wniósł jednocześnie o zawiadomienie o toczącym się postępowaniu Wykonawcy i wezwanie go do wzięcia w nim udziału. Pozwany, z ostrożności procesowej, kierując się regulacją art. 230 kpc , zakwestionował roszczenie powoda co do zasady jak i co do wysokości. Wskazał przy tym, że co do zasady nie kwestionuje obowiązku zapłaty dochodzonej kwoty, lecz z uwagi na okoliczności sprawy nie jest możliwe ustalenie przez Zamawiającego podmiotu, któremu płatność się należy. Zaznaczono przy tym, że do Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi w Warszawie został złożony wniosek o zezwolenie na złożenie sumy pieniężnej do depozytu sądowego. Pozwany przyznał, że zawarł z Wykonawcą - (...) S.A. w upadłości z siedzibą w W. dwie umowy na realizację zamówienia publicznego, których przedmiotem było wykonanie usług związanych z kompleksowym utrzymaniem dróg, zaś powód jako zatwierdzony podwykonawca wykonał całość przedmiotu Umów Wykonawczych, które zostały odebrane przez Zamawiającego. Pozwany nie zaprzeczał również zawarciu dwóch umów przelewu wierzytelności przyszłych z tytułu zrealizowanych przez (...) S.A. w upadłości usług i robót, które zostały zaakceptowane przez Zamawiającego, jak też temu, że Powód zawiadomił Zamawiającego o powstaniu wierzytelności przysługujących mu na podstawie Umów przelewu wierzytelności. Jednocześnie pozwany zakwestionował szereg podnoszonych przez powoda twierdzeń, w tym to jakoby Zamawiający był zobowiązany do zapłaty wynagrodzenia Podwykonawcy na podstawie art. 143c (dawnej) ustawy Prawo Zamówień Publicznych , art. 465 ust. 1 obecnej ustawy prawo zamówień publicznych i art. 647 (
    
    
    1 ) k.c. Pozwany wskazał na brak prawnej możliwości dokonania zapłaty na rzecz powoda przez pozwanego z uwagi na toczące się wobec wykonawcy postępowanie upadłościowe. Zaznaczył on przy tym, że z przytoczonych przez Syndyka podstaw prawnych tj. art. 61 i 236 ust. 1 Prawa upadłościowego wynika, że niedopuszczalne jest spełnienie świadczeń wynikających z wierzytelności, które zaliczają się z mocy prawa do masy upadłości, w inny sposób, aniżeli zgłoszenie jej do listy wierzytelności. Pozwany odnosząc się do podnoszonego przez stronę powodową argumentu o dokonanej przez Zamawiającego płatności na rzecz dalszego podwykonawcy, zaznaczył, że w przeciwieństwie do niniejszej sprawy nie charakteryzował się on sporem prawnym odnośnie skuteczności zawartych Umów cesji w kontekście upadłości Wykonawcy ( art. 128a UP) i jednocześnie sporem co do istnienia wierzytelności w postaci wynagrodzenia przysługującego Podwykonawcy. Dlatego też pozwany - wobec istniejącego sporu co do tego kto jest wierzycielem, gdzie kilka podmiotów żąda od Zamawiającego spełnienia tego samego świadczenia - nie mógł spełnić świadczenia na rzecz Powoda. ( odpowiedź na pozew k. 286 – 297) Pismem z dnia 31 stycznia 2025 r. Syndyk Masy Upadłości (...) S.A. w upadłości z siedzibą w W. oświadczył, że wstępuje do sprawy, jako interwenient uboczny po stronie pozwanej, wnosząc o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie na podstawie art. 107 kpc kosztów interwencji od powoda na rzecz interwenienta ubocznego. ( interwencja uboczna – k. 688-691) W dalszym toku postępowania strony podtrzymały swoje stanowiska procesowe. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny : W dniu 06 listopada 2018 r., po przeprowadzeniu postępowania o udzielenie zamówienia publicznego (znak sprawy: (...) ) w trybie przetargu nieograniczonego, Skarb Państwa - Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, jako Zamawiający, zawarł z (...) sp. z o. o. z siedzibą w W. , jako Wykonawcą, Umowę nr (...) . Przedmiotem umowy objęte było „Całoroczne, kompleksowe utrzymanie dróg krajowych administrowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w - Rejonie Z. (§ 1 ust.1 umowy). Przedmiot umowy obejmował wykonywanie robót budowlanych i usług z zakresu zimowego i letniego utrzymania dróg, w szczególności: 1 ) wykonanie remontów nawierzchni asfaltowych na drogach krajowych; 2) bieżące utrzymanie dróg krajowych; 3) wykaszanie traw, chwastów, samosiejek, drobnych krzaków i odrostów; 4) sprzątanie pasa drogowego; 5) zimowe utrzymanie dróg; 6) prace przygotowawcze, pomocnicze do zud. (§ 1 ust. 2 umowy) Umowa została zawarta na okres 48 miesięcy od daty podpisania umowy lub do dnia wyczerpania kwoty maksymalnego wynagrodzenia w wysokości 43.052.850,87 zł brutto (§ 3 i 4 Umowy). W myśl § 15 ust. 2 mowy Wykonawca był zobowiązany do terminowego regulowania wszelkich zobowiązań wobec Podwykonawców i dalszych Podwykonawców, z którymi współpracuje w związku z realizacją Umowy. W przypadku nieterminowego regulowania wymagalnych zobowiązań wobec wyżej wskazanych podmiotów stanowić miało nienależyte wykonywanie Umowy, co uprawniało Zamawiającego do dokonania wypłaty kwot z Zabezpieczenia Wykonania, w celu dokonania zapłaty należności na rzecz Podwykonawców, dalszych Podwykonawców. Natomiast wedle postanowień § 15 ust. 8 Umowy Zamawiający miał dokonywać bezpośredniej zapłaty wymagalnego wynagrodzenia przysługującego Podwykonawcy lub dalszemu Podwykonawcy, który zawarł zaakceptowaną przez Zamawiającego Umowę o podwykonawstwo, której przedmiotem są roboty budowlane, lub który zawarł przedłożoną Zamawiającemu Umowę o podwykonawstwo, której przedmiotem są dostawy lub usługi, w przypadku uchylenia się od obowiązku zapłaty odpowiednio przez Wykonawcę, Podwykonawcę lub dalszego Podwykonawcę. Przy czym przed dokonaniem bezpośredniej zapłaty Zamawiający miał obowiązek wezwać Wykonawcę do zgłoszenia w terminie 7 dni od otrzymania wezwania pisemnych uwag dotyczących zasadności bezpośredniej zapłaty wynagrodzenia Podwykonawcy lub dalszemu Podwykonawcy (§ 15 ust 11). W przypadku zaś zgłoszenia uwag, we wskazanym terminie, Zamawiający mógł albo dokonać bezpośredniej zapłaty albo tego zaniechać, w zależności od tego wykazania przez zainteresowanych zasadności lub niezasadności takiej zapłaty. Zamawiający mógł również złożyć do depozytu sądowego kwotę potrzebną na pokrycie wynagrodzenia Podwykonawcy lub dalszego Podwykonawcy w przypadku istnienia zasadniczej wątpliwości Zamawiającego co do wysokości należnej zapłaty lub podmiotu, któremu płatność się należy (§ 15 ust. 12). W § 23 Umowy Strony ustaliły, że Wykonawca nie może przenieść zobowiązań wynikających z Umowy na jakikolwiek inny podmiot (ust. 1) oraz, że Wykonawca nie może bez zgody Zamawiającego przelać jakiejkolwiek wierzytelności wynikającej z Umowy lub jakiejkolwiek jej części, korzyści z niego lub udziału w nim, na osoby trzecie. Przy czym zgoda Zamawiającego na przelew jakiejkolwiek wierzytelności wynikającej z Umowy wymagała formy pisemnej pod rygorem nieważności. (ust. 2) W kosztorysie ofertowym dotyczącym realizacji zadania wyszczególniono 3 pozycje w postaci: ⚫ prace o charakterze rutynowym – wycenione na kwotę 22.104.000,00 zł netto ⚫ prace o charakterze strukturalnym na terenie Rejonu – wycenione na 11.476.685,70 zł netto ⚫ prace o charakterze strukturalnym wykonywane na terenie Innych Rejonów – wycenione na kwotę 1.421.632,08 zł netto Dowód: kosztorys ofertowy – k. 65, Umowa nr (...) – k. 47– 55v W dniu 7 listopada 2018 r. (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. , zawarła z (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. , Umowę podwykonawczą nr (...) , w ramach której zleciła (...) Sp. z o.o. , wykonywanie w całości zadania będącego przedmiotem umowy nr (...) tj. „Całorocznego, kompleksowego utrzymania dróg krajowych administrowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w - Rejonie Z. ” (§1). Umowa została zawarta na okres 48 miesięcy od daty podpisania umowy lub do dnia wyczerpania kwoty maksymalnego wynagrodzenia tj. 42.189.551,62 zł brutto (§3) Dowód: umowa podwykonawcza nr (...) – k. 57-64v W kosztorysie ofertowym, stanowiącym załącznik nr 2 do umowy nr (...) , wyszczególniono 3 pozycje w postaci: ⚫ prace o charakterze rutynowym – wycenione na kwotę 21.661.920,00 zł netto ⚫ Prace o charakterze strukturalnym na terenie Rejonu – wycenione na kwotę 11.245.664,34 zł netto ⚫ Prace o charakterze strukturalnym wykonywane na terenie Innych Rejonów – wycenione na kwotę 1.392.864,13 zł netto Dowód: kosztorys ofertowy – k. 65 W aneksie nr (...) do umowy podwykonawczej nr 3a/2018 z dnia 7 listopada 2018 r. strony doprecyzowały m. in., że każdorazowo, gdy Umowa odnosi się do Zamawiającego, należy przez to rozumieć Generalnego Wykonawcę. (§ 1 ust. 1) oraz że każdorazowo, gdy Umowa odnosi się do Wykonawcy, należy przez to rozumieć Podwykonawcę (§ 2). Dowód: aneks nr (...) do umowy podwykonawczej (...) – k. 66-66v W dniu 26 kwietnia 2019 r. (...) sp. z o.o. zawarł, jako Cedent z (...) Sp. z o.o. , jako Cesjonariuszem, Umowę przelewu (cesji). W ramach zawartej umowy Cedent, celem zapłaty za wierzytelności przyszłe wynikające z Umowy (...) , z tytułu zrealizowanych przez Cesjonariusza w okresie od dnia podpisania Umowy cesji do dnia zakończenia realizacji Kontraktu głównego usług i robót dla potrzeb Kontraktu głównego, przelał na Cesjonariusza wierzytelności przyszłe przysługujące Cedentowi w stosunku do Zamawiającego z Kontraktu głównego do wysokości 39.158.083,24 zł brutto. Umowa została zawarta pod warunkiem powstania po dniu jej zawarcia wierzytelności Cesjonariusza w stosunku do Cedenta z tytułu Umowy handlowej (...) z dnia 7 listopada 2018r oraz pod warunkiem, że powstaną wierzytelności Cedenta w stosunku do Zamawiającego wynikające z realizacji Kontraktu głównego. Strony zaznaczyły, że przelew dokonywany jest wyłącznie w celu zapłaty wierzytelności Cesjonariusza wynikających z realizacji usług na podstawie Umowy podwykonawczej, w momencie powstania wierzytelności przysługujących Cedentowi wobec Zamawiającego i pisemnego zawiadomienia Zamawiającego przez Cesjonariusza o powstaniu wierzytelności Cesjonariusza w stosunku do Cedenta(§ 2). W ramach zawartej umowy Cesji strony ustaliły, że zapłata przez Zamawiającego na rzecz cesjonariusza powodować będzie zwolnienie Cedenta z obowiązku zapłaty na rzecz Cesjonariusza do wysokości kwot zapłaconych przez Zamawiającego oraz zwolnienie Zamawiającego z obowiązku zapłaty w stosunku do Cedenta do wysokości kwot zapłaconych na rzecz Cesjonariusza. (§ 3). Jednocześnie strony przewidziały, że Zamawiający będzie upoważniony do odmowy zapłaty wierzytelności objętych cesją m. in. w sytuacji gdy wierzytelności będą sporne (§ 4). Pismem z dnia 26 kwietnia 2019 r. Zamawiający - Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. wyraził zgodę na zawarcie umowy cesji. Dowód: umowa cesji z dnia 26 kwietnia 2019 r. – k. 68-69, zgoda GDDKiA na cesję – k. 71 W dniu 5 listopada 2021 r. pomiędzy Skarbem Państwa - Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad, jako Zamawiającym, a (...) S.A z siedzibą w W. – jako Wykonawcą, wskutek zaproszenia Wykonawcy do udziału w negocjacjach w trybie zamówienia z wolnej ręki na podstawie art. 214 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych oraz po przeprowadzeniu postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, zawarto umowę nr (...) . Przedmiotem umowy było całoroczne, kompleksowe utrzymanie dróg krajowych administrowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. , Rejonie Z. . Przedmiot Umowy obejmował wykonywanie robót budowlanych i usług z zakresu prac o charakterze strukturalnym. (§ 1) Termin realizacji przedmiotu Umowy wynosił 12 miesięcy od daty podpisania umowy lub do dnia wyczerpania kwoty maksymalnego wynagrodzenia wykonawcy tj. 3.639.932,04 zł brutto. (§ 3 i 4 Umowy). W myśl § 13 ust. 2 mowy Wykonawca był zobowiązany do terminowego regulowania wszelkich zobowiązań wobec Podwykonawców, i dalszych Podwykonawców, z którymi współpracuje w związku z realizacją Umowy. W przypadku nieterminowego regulowania wymagalnych zobowiązań wobec wyżej wskazanych podmiotów stanowić miało nienależyte wykonywanie Umowy, co uprawniało Zamawiającego do dokonania wypłaty kwot z Zabezpieczenia Wykonania, w celu dokonania zapłaty należności na rzecz Podwykonawców, dalszych Podwykonawców. Co więcej każdorazowe skierowanie Podwykonawcy, lub dalszego Podwykonawcy do wykonania przedmiotu Umowy wymagało uprzedniej, pisemnej akceptacji przez Zamawiającego (§ 13 ust. 5). Natomiast wedle postanowień § 13 ust. 8 Umowy Zamawiający miał dokonywać bezpośredniej zapłaty wymagalnego wynagrodzenia przysługującego Podwykonawcy lub dalszemu Podwykonawcy, który zawarł zaakceptowaną przez Zamawiającego Umowę o podwykonawstwo, której przedmiotem są roboty budowlane, lub który zawarł przedłożoną Zamawiającemu Umowę o podwykonawstwo, której przedmiotem są dostawy lub usługi, w przypadku uchylenia się od obowiązku zapłaty odpowiednio przez Wykonawcę, Podwykonawcę lub dalszego Podwykonawcę. Przy czym przed dokonaniem bezpośredniej zapłaty Zamawiający miał obowiązek wezwać Wykonawcę do zgłoszenia w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, pisemnych uwag dotyczących zasadności bezpośredniej zapłaty wynagrodzenia Podwykonawcy lub dalszemu Podwykonawcy (§ 13ust 11). W przypadku zaś zgłoszenia uwag, we wskazanym terminie, Zamawiający mógł albo dokonać bezpośredniej zapłaty albo tego zaniechać, w zależności od tego wykazania przez zainteresowanych zasadności lub niezasadności takiej zapłaty. Zamawiający mógł również złożyć do depozytu sądowego kwotę potrzebną na pokrycie wynagrodzenia Podwykonawcy lub dalszego Podwykonawcy w przypadku istnienia zasadniczej wątpliwości Zamawiającego co do wysokości należnej zapłaty lub podmiotu, któremu płatność się należy (§ 15 ust. 12). W § 20 Umowy Strony ustaliły, że Wykonawca nie może przenieść zobowiązań wynikających z Umowy na jakikolwiek inny podmiot (ust. 1) oraz, że Wykonawca nie może bez zgody Zamawiającego przelać jakiejkolwiek wierzytelności wynikającej z Umowy lub jakiejkolwiek jej części, korzyści z niego lub udziału w nim, na osoby trzecie. Przy czym zgoda Zamawiającego na przelew jakiejkolwiek wierzytelności wynikającej z Umowy wymagała formy pisemnej pod rygorem nieważności. (ust. 2) Dowód: zaproszenie do negocjacji negocjacjach – k. 80-81, umowa NR (...) – k. 83-89, protokół z negocjacji - k. 90v-91 W dniu 01 marca 2022 r. (...) S.A. siedzibą w W. , zawarła z (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. , Umowę podwykonawczą nr 19A/2021, w ramach której zleciła (...) Sp. z o.o. , wykonywanie w całości zadania będącego przedmiotem umowy nr (...) , tj. „Całorocznego, kompleksowego utrzymania dróg krajowych administrowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w - Rejonie Z. ” (§1). Jako termin realizacji przedmiotu Umowy przewidziano 5 listopada 2022 r. lub dzień wyczerpania kwoty maksymalnego wynagrodzenia podwykonawcy tj. 3.567.197,75 zł (§3) Dowód: umowa podwykonawcza nr 19A/2021, k. 93- 99 W dniu 01 marca 2022 r. (...) S.A. zawarła, jako Cedent z (...) Sp. z o.o. , jako Cesjonariuszem, Umowę przelewu (cesji). W ramach zawartej umowy Cedent, celem zapłaty za wierzytelności przyszłe wynikające z Umowy (...) , z tytułu zrealizowanych przez Cesjonariusza w okresie od dnia podpisania Umowy cesji do dnia zakończenia realizacji Kontraktu głównego usług i robót dla potrzeb Kontraktu głównego, przelał na Cesjonariusza wierzytelności przyszłe przysługujące Cedentowi w stosunku do Zamawiającego z Kontraktu głównego do wysokości 3.567.197,75 zł. Umowa została zawarta pod warunkiem powstania po dniu jej zawarcia wierzytelności Cesjonariusza w stosunku do Cedenta z tytułu Umowy handlowej nr 19A/2021 z dnia 01 marca 2022 r. oraz warunkiem powstania wierzytelności Cedenta w stosunku do Zamawiającego wynikające z realizacji Kontraktu głównego. Strony zaznaczyły, że przelew dokonywany jest wyłącznie w celu zapłaty wierzytelności Cesjonariusza wynikających z realizacji usług na podstawie Umowy podwykonawczej, w momencie powstania wierzytelności przysługujących Cedentowi wobec Zamawiającego i pisemnego zawiadomienia Zamawiającego przez Cesjonariusza o powstaniu wierzytelności Cesjonariusza w stosunku do Cedenta(§ 2). W ramach zawartej umowy Cesji strony ustaliły, że zapłata przez Zamawiającego na rzecz cesjonariusza powodować będzie zwolnienie Cedenta z obowiązku zapłaty na rzecz Cesjonariusza do wysokości kwot zapłaconych przez Zamawiającego oraz zwolnienie Zamawiającego z obowiązku zapłaty w stosunku do Cedenta do wysokości kwot zapłaconych na rzecz Cesjonariusza. (§ 3 ). Jednocześnie strony przewidziały, że Zamawiający będzie upoważniony do odmowy zapłaty wierzytelności objętych cesją m. in. w sytuacji gdy wierzytelności będą sporne (§ 4). Pismem z dnia 23 lutego 2022 Zamawiający - Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. wyraził zgodę na zawarcie umowy cesji. Dowód: umowa cesji z dnia 01 marca 2022 r. – k. 101- k. 102, pismo z dnia 23 lutego 2022 r. – k. 104, wiadomość e-mail z 29 marca 2019 r. – k. 115 (...) sp. z o.o. powierzyła (...) sp. z o.o. wykonanie kompleksowego podwykonawstwa kontraktu obejmującego całoroczne, kompleksowe utrzymanie dróg krajowych administrowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w rejonie Z. . Dowód: oświadczenie z dnia 02 lutego 2019 r. – k. 113 W dniu 21 sierpnia 2021 r. (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. zmienił formę prowadzenia działalności gospodarczej ze spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na spółkę akcyjną na podstawie uchwały nr 3 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z dnia 8 lutego 2021 r. sporządzonej w formie aktu notarialnego z dnia 8 lutego 2021 r., Rep. a nr 562/2021. Dowód: odpis pełny z KRS - k. 73-78 W dniu 6 lipca 2022 r. złożono wniosek o ogłoszenie upadłości (...) S.A. z siedzibą w W. . Dowód: okoliczność bezsporna, a ponadto uzasadnienie postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi Południe w Warszawie sygn. akt I Ns 305/24 – k. 549-556 Postanowieniem z dnia 25 października 2022 r., sygn. akt WA1M/GU/316/2022, Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie XVIII Wydział Gospodarczy ds. upadłościowych i restrukturyzacyjnych, ogłosił upadłość (...) S.A. z siedzibą w W. , wyznaczając syndyka w osobie doradcy restrukturyzacyjnego Pana T. S. . Dowód: zawiadomienie o ogłoszeniu upadłości – k. 158-160 W dniu 10 listopada 2022 r. doszło do podpisania Protokołu nr (...) na okoliczność odbioru ostatecznego robót i usług wykonanych w asortymencie „Całoroczne, kompleksowe utrzymanie dróg krajowych administrowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w podziale na 4 zadania (Rejony) - Zadanie nr 4 przez (...) Spółka Akcyjna ul. (...) , (...)-(...) W. , na podstawie umowy nr (...) z dnia 06 listopada 2018r.W treści protokołu stwierdzono, że roboty zostały rozpoczęte w listopadzie 2018 r. a zakończone w listopadzie 2022 r. Dowód: protokół ostatecznego odbioru umowy nr (...) - k. 154 W dniu 10 listopada 2022 r. doszło również do podpisania Protokołu nr (...) na okoliczność odbioru ostatecznego robót i usług wykonanych w asortymencie „Całoroczne, kompleksowe utrzymanie dróg krajowych administrowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w podziale na 4 zadania (Rejony) - Zadanie nr 4 przez (...) Spółka Akcyjna ul. (...) , (...)-(...) W. , na podstawie umowy przez firm ą (...) Spółka Akcyjna ul. (...) , (...)-(...) W. , na podstawie umowy nr (...) z dnia 05 listopada 2021r. W treści protokołu stwierdzono, że roboty zostały rozpoczęte w listopadzie 2021 r., a zakończone w listopadzie 2022 r. Dowód: protokół ostatecznego odbioru umowy nr (...) - k. 156 Pismem z dnia 10 listopada 2022 roku (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. - powołując się na zapis § 2 umowy cesji z dnia 26 kwietnia 2019 r. - zawiadomił Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad o powstaniu wierzytelności (...) Sp. z o.o. wobec Wykonawcy, zwracając się o bezpośrednią płatność wierzytelności w kwocie 724.571,83 zł brutto. Do zawiadomienia dołączono fakturę VAT nr (...) na kwotę 724.571,83 zł brutto Dowód: zawiadomienie o wierzytelności – k. 163, faktura VAT – 164, zawiadomienie - k. 170, faktura VAT – k. 171 Pismem z dnia 10 listopada 2022 roku (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. powołując się na zapis § 2 umowy cesji z dnia 01 marca 2022 r., zawiadomił Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad o powstaniu wierzytelności (...) Sp. z o.o. wobec Wykonawcy, zwracając się o bezpośrednią płatność wierzytelności w kwocie 428.971,04 zł brutto. Do zawiadomienia dołączono fakturę VAT nr (...) na kwotę 428.971,04 zł brutto. Dowód: zawiadomienie o wierzytelności – k. 167, faktura VAT – 168, zawiadomienie – k. 173, faktura - k. 174 Pismem z dnia 15 listopada 2022 r. (...) Sp. z o.o. powołując się ostateczną realizację prac objętych umowami podwykonawczymi (...) z dnia 07.11.2018r. oraz 19A/2021 z dnia 0l.03.2022r., objętymi Umowami Przelewu (Cesji), odpowiednio: z dnia 26.04.2019r. oraz z dnia 01.03.2022r, zwrócił się do Zamawiającego (Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad) o dokonanie przelewu wierzytelności objętych fakturą nr (...) na kwotę 724 571,83 zł brutto oraz fakturą nr (...) na kwotę 437 717,65 zł brutto. Dowód: pismo podwykonawcy z dnia 15 listopada 2022 r. – k. 176 Pismem z dnia 28 listopada 2022 r. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w odpowiedzi na pismo podwykonawcy z dnia 15 listopada 2022r. poinformował, iż z powodu braku faktury wystawionej przez Wykonawcę Umów nr (...) z dn. 06.11. (...) . i (...) z dn. 05.11.2021r., (...) S.A. wykonanie cesji wierzytelności jest niemożliwe. Dowód: pismo GDDKiA z dnia 28 listopada 2022 r. – k. 184 W dniu 30 listopada 2022 r. (...) S.A. w upadłości wystawił fakturę nr (...) /Usługi z tytułu wykonania prac o charakterze strukturalnym na kwotę 437.717,65 zł brutto oraz fakturę nr (...) /Usługi z tytułu wykonania prac o charakterze rutynowym (część) na kwotę 739.359,01 zł brutto. Dowód: faktura nr (...) /Usługi z dnia 30.11.2022 r. 186, faktura nr(...) /Usługi z 30.11.2022 r. – k.188 (...) S.A. w upadłości pismem z dnia 16 grudnia 2022 r. wezwał Zamawiającego - Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. do zapłaty wierzytelności ujętych w fakturach nr (...) /Usługi oraz nr 7/11/222/Usługi. Dowód: wezwanie do zapłaty z 16 grudnia 2022 r. – k. 190 Pismem z dnia 19 stycznia 2023 r. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w odpowiedzi na pismo syndyka z wezwaniem do zapłaty, zwrócił się o przesłanie potwierdzenia istnienia i bezsporności wierzytelności Cesjonariusza objętych Zawiadomieniem dla: Faktury nr (...) /Usługi na wartość 437 717,65 zł oraz Faktury nr (...) /Usługi na wartość 739 359,01 zł. Dowód: pismo (...) z dnia 19 stycznia 2023 r. – k. 198 Zamawiający - Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w dniu 22 czerwca 2023 r., wobec braku zgłoszenia przez Wykonawcę ( (...) S.A. ) i Podwykonawcę ( (...) sp. Z o.o. ) uwag w zakresie bezpośredniej płatności (...) Sp. z o.o. , wypłaciło kwotę 130.900,72 zł. Dowód: potwierdzenie przelewu – k. 316, pismo Wykonawcy z dnia 29 maja 2023 r. – 313, pismo syndyka z dnia 23 maja 2023 r. – k. 314 Pismem z dnia 16 lutego 2023 r. Zamawiający - Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. , złożył do Sądu Rejonowego dla Warszawy-Pragi Południe w Warszawie wniosek o zezwolenie na złożenie kwoty 724.571,83 zł oraz kwoty 428.971,04 zł do depozytu sądowego wskazując, że wobec sporu pomiędzy Wykonawcą i Podwykonawcą w zakresie skuteczności zawartej cesji, brak jest możliwości ustalenia kto jest nabywcą ww. wierzytelności. Dowód: wniosek o złożenie do depozytu sądowego – k. 339-343 Postanowieniem z dnia 4 października 2024 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Pragi Południe w Warszawie oddalił wniosek o zezwolenie na złożenie kwoty 724.571,83 zł oraz kwoty 428.971,04 zł do depozytu sądowego. Dowód: postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi Południe w Warszawie sygn. akt I Ns 305/24 – k. 549-556 W dniu 16 grudnia 2024 r. Zamawiający - Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. dokonał płatności na rzecz Wykonawcy – (...) S.A. w upadłości z siedzibą w W. wynagrodzenia w kwocie 724.571,83 zł objętego fakturą VAT nr (...) /Usługi oraz wynagrodzenia w kwocie 428.971,04 zł objętego fakturą VAT nr (...) /Usługi. Dowód: potwierdzenie przelewu kwoty 724 571,83 zł – k. 692, potwierdzenie przelewu kwoty 428.971,04 zł – k. 693 Syndyk masy upadłości (...) S.A. w W. z urzędu na liście wierzytelności umieścił wierzytelności (...) sp. z o.o. z tytułu zawartych umów podwykonawczych w kwotach 724.571,83 zł oraz kwoty 428.971,04 zł. Następnie postanowieniem z dnia 24 czerwca 2025 r., sygn. akt WA1M/GUp/30/2022, Sędzia Komisarz w Sądzie Rejonowym dla m. st. Warszawy w W. oddalił wniosek (...) sp. z o.o. o dokonanie zmiany na liście wierzytelności, wskazując, że umieszczenie przedmiotowych wierzytelności znajdowało oparcie w regulacjach art. 236 ust 2 prawa upadłościowego w zw. z art. 70(1) prawa upadłościowego . Dowód: postanowienie Sędziego komisarza – k. 886v, wydruk z krajowego zadłużonych – k. 695-695v Powyższych ustaleń faktycznych Sąd dokonał w oparciu dokumenty złożone do akt sprawy, które uznał za wiarygodne, albowiem nie budziły one wątpliwości, co do swej autentyczności, a żadna ze stron nie kwestionowała ich prawdziwości. Wobec niekwestionowania złożonych do akt kserokopii i wydruków dokumentów brak było podstaw do żądania złożenia wyżej wymienionych dokumentów w oryginale. Wskazane dowody wzajemnie się uzupełniają i potwierdzają, w zestawieniu ze sobą tworzą spójny stan faktyczny i brak jest zdaniem Sądu przesłanek do odmówienia im mocy dowodowej w zakresie, w jakim stanowiły one podstawę ustaleń faktycznych w sprawie. W ocenie Sądu osobowe źródła dowodowe miały marginalne znaczenie w przedmiotowej sprawie, jako, że wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne Sąd ustalił w oparciu o zalegające w aktach sprawy dowody z dokumentów prywatnych i urzędowych. Pozostałe, a nie wymienione wyżej dowody nie stanowił wartościowego materiału dowodowego dla ustalenia istotnych w sprawie okoliczności faktycznych. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Powództwo podlegało oddaleniu w całości. W przedmiotowej sprawie strona powodowa - (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. dochodziła, jako podwykonawca Generalnego Wykonawcy - (...) S.A. w upadłości z siedzibą w W. , bezpośrednio od Zamawiającego - pozwanego Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, łącznej kwoty 1.153.542,87 zł. Dochodząc powyższego roszczenia strona powodowa powoływała się na zapisy, Umowy nr (...) z dnia 6 listopada 2018 r. (§ 15) oraz umowy nr (...) (§ 13), które ustalały bezpośrednią płatność ze strony Zamawiającego (pozwanego) na rzecz Podwykonawcy (powoda) za zrealizowane prace. Jednocześnie strona powodowa podnosiła również, że uprawnienie do żądania bezpośredniej płatności od Zamawiającego wynika z postanowień umów cesji z dnia 26 kwietnia 2019 r. oraz z dnia 01 marca 2021 r. Strona pozwana, jak również interwenient uboczny kwestionowali zasadność zgłoszonego powództwa. Powoływano się tu na brak skuteczności umów cesji, wskazując jednocześnie, że Powód nie jest uprawniony do domagania się zapłaty ani na podstawie Umów wykonawczych, ani na podstawie art 143C ust 1 ustawy Prawo zamówień publicznych (aktualnie art 465 ust 1 ), ani na podstawie art 647(1) Kodeksu cywilnego . W przedmiotowej sprawie, stan faktyczny pomiędzy stronami (w tym fakt wykonania przez powodową spółkę obu umów o podwykonawstwo, zawarcie umów cesji, akceptacja zarówno umów podwykonawczych, jak i umów cesji przez pozwanego) nie był sporny. Zasadniczy spór sprowadzał się do oceny prawnej ujawnionych okoliczności faktycznych. Dokonując oceny zgłoszonego roszczenia należało więc ustalić, czy w przedmiotowej sprawie istnieje podstawa prawna (czy to umowna czy to ustawowa) dla wysuwania przez powoda roszczenia o zapłatę z tytułu zrealizowanych umów podwykonawczych bezpośrednio do pozwanego jako Zamawiającego. Zanim jednak Sąd przejdzie do szczegółowej analizy zgłaszanych przez powoda podstaw dochodzonego roszczenia, w pierwszej kolejności należało dokonać istotnego w okolicznościach przedmiotowej sprawy rozstrzygnięcia natury prawnej, a mianowicie zakwalifikowania umów podwykonawczych jednej z dwóch kategorii tj. umów zlecenia lub też umów o roboty budowlane. W ocenie Sądu żadna z umów wykonawczych, jak też podwykonawczych nie miała charakteru umowy o roboty budowlane, w konsekwencji umowy te należy zakwalifikować jako umowy o świadczenie usług. Rozstrzygając powyższą kwestię Sąd miał na uwadze treść (obowiązującego na dzień zawierania przedmiotowych umów) art. 5c . ust. 1. ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych , zgodnie z którym jeżeli na przedmiot zamówienia składają się zamówienia, do których mają zastosowanie te same przepisy ustawy, jak zamówienia sektorowe albo zamówienia w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa albo zamówienia udzielane na zasadach ogólnych, obejmujące co najmniej dwa rodzaje zamówień spośród zamówień na roboty budowlane, usługi lub dostawy, do jego udzielenia stosuje się przepisy dotyczące tego rodzaju zamówienia, który odpowiada jego głównemu przedmiotowi. Przedmiotowa regulacja dostarcza więc miarodajnego kryterium, które zdaniem ustawodawcy powinno decydować o sposobie zakwalifikowania umów (poprzez wybór reżimu prawnego) które obejmują co najmniej dwa rodzaje zamówień, wśród których znajdują się zamówienia na roboty budowlane, usługi lub dostawy. Kryterium tym jest zaś główny przedmiot zamówienia. Odnosząc powyższe do realiów przedmiotowej sprawy, nie sposób pominąć, że w treści umowy nr (...) , która stanowiła pierwszą chronologicznie umowę dotyczącą realizacji zamówienia (kolejna umowa wykonawcza, jak też obie umowy podwykonawcze dotyczyły tego samego przedmiotu) wskazano, że przedmiotem umowy objęte było „Całoroczne, kompleksowe utrzymanie dróg krajowych administrowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. w - Rejonie Z. (§ 1 ust.1 umowy). Mowa jest tu więc realizacji czynności o charakterze usługowym (utrzymanie dróg) nie zaś z realizacją konkretnego przedsięwzięcia budowlanego. Wniosek ten znajduje potwierdzenie w zapisach (§ 1 ust. 2 umowy gdzie wskazano na szczegółowy zakres umowy tj.: 1 ) wykonanie remontów nawierzchni asfaltowych na drogach krajowych; 2) bieżące utrzymanie dróg krajowych; 3) wykaszanie traw, chwastów, samosiejek, drobnych krzaków i odrostów; 4) sprzątanie pasa drogowego; 5) zimowe utrzymanie dróg; 6) prace przygotowawcze, pomocnicze do zud. (§ 1 ust. 2 umowy) W piśmiennictwie wskazuje się zaś, że nie każda umowa zawierana z „podwykonawcą” staje się „automatycznie” umową o roboty budowlane (umową rezultatu). W zależności od tego, jak strony ułożą między sobą treść stosunku prawnego, umowa z „podwykonawcą” może być kwalifikowana jako umowa o dzieło (rezultatu) lub o świadczenie usług (zlecenia). ( vide: R. Tanajewska [w:] Kodeks cywilny. Komentarz aktualizowany, red. P. Nazaruk, LEX/el. 2024, art. 647(1).) Nie sposób nie zauważyć, że zasadnicza większość ww. czynności ma charakter powtarzających się usług, które mają zapewnić utrzymanie dróg we właściwym stanie. Samo wykonywanie remontów, które można by zakwalifikować jako roboty budowalne obejmuje jedynie pkt 1. Wniosek o przeważającym usługowym charakterze omawianych umów znajduje dodatkowe potwierdzenie w treści kosztorysów ofertowych dotyczących realizacji zadania objętego umową nr (...) (kosztorys ofertowy – k. 65) oraz umowy podwykonawczej nr (...) , gdzie wśród 3 wyszczególnionych pozycji w postaci: prac o charakterze rutynowym, prac o charakterze strukturalnym na terenie Rejonu oraz prac o charakterze strukturalnym wykonywane na terenie Innych Rejonów, prace o charakterze rutynowym stanowią dominującą pozycję kosztową (stanowiąc 2/3 planowanych kosztów). W tych warunkach zakwalifikowanie omawianych umów jako umowy o roboty budowlane nie znajduje żadnego racjonalnego uzasadnienia zarówno z punktu widzenia ilości świadczeń o charakterze usługowym jak i sumarycznej wartości tych prac. Przechodząc do omówienia możliwych materialnoprawnych podstaw zgłoszonego roszczenia, Sąd pragnie w pierwszej kolejności odnieść się kwestii ustawowej solidarności po stronie pozwanego - Zamawiającego oraz Wykonawcy ( (...) S.A. ), jaka potencjalnie mogłaby wynikać z zastosowania regulacji art. 647 (1) § 1 k.c. W myśl tego przepisu Inwestor odpowiada solidarnie z wykonawcą (generalnym wykonawcą) za zapłatę wynagrodzenia należnego podwykonawcy z tytułu wykonanych przez niego robót budowlanych, których szczegółowy przedmiot został zgłoszony inwestorowi przez wykonawcę lub podwykonawcę przed przystąpieniem do wykonywania tych robót, chyba że w ciągu trzydziestu dni od dnia doręczenia inwestorowi zgłoszenia inwestor złożył podwykonawcy i wykonawcy sprzeciw wobec wykonywania tych robót przez podwykonawcę. Wprowadzona na podstawie art. 647(1) k.c. solidarna odpowiedzialność w przypadku umowy o roboty budowlane oznacza, że podwykonawca z mocy prawa może domagać się zapłaty przysługującego mu wynagrodzenia nie tylko od wykonawcy, lecz także wprost od inwestora (zamawiającego), również wtedy gdy inwestor zapłacił już całość wynagrodzenia wykonawcy ( vide: R. Tanajewska [w:] Kodeks cywilny. Komentarz aktualizowany, red. P. Nazaruk, LEX/el. 2024, art. 647(1).) Na gruncie art. 647(1) § 1 k.c. , mówiąc o wykonaniu robót budowlanych, należy mieć na myśli tylko roboty wykonane w ramach tego szczególnego stosunku prawnego, który podlega regulacji art. 647 i n. k.c. , a który w następstwie zgody inwestora uzyskuje rozszerzoną skuteczność, wykraczając poza strony stosunku zobowiązaniowego. W istocie zatem odpowiedzialność inwestora dotyczyć będzie zawartych przez wykonawcę z podwykonawcą umów o roboty budowlane, czyli głównie umów o zastępstwo inwestycyjne. Umowa o podwykonawstwo zawierana jest przez generalnego wykonawcę z podwykonawcą (podwykonawcami), który jest wyspecjalizowanym przedsiębiorstwem budowlanym. Podwykonawca zobowiązuje się do wykonania konkretnych robót budowlanych, stanowiących część realizacji całego procesu inwestycyjnego. W trakcie wykonania zobowiązania podwykonawca podlega kierownictwu generalnego wykonawcy robót. ( vide: R. Tanajewska [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, red. J. Ciszewski, P. Nazaruk, Warszawa 2019, art. 647(1).) Przy czym wyraźne brzmienie § 1 oraz ratio legis tej normy wskazują, że inwestor nie jest odpowiedzialny za zapłatę wynagrodzenia tym podwykonawcom, którzy nie wykonują robót budowlanych (względnie nie jest odpowiedzialny za zapłatę wynagrodzenia podwykonawcom za świadczenia, których przedmiotem nie jest wykonywanie robót budowlanych). ( vide: B. Gliniecki [w:] Kodeks cywilny. Komentarz aktualizowany, red. M. Balwicka-Szczyrba, A. Sylwestrzak, LEX/el. 2025, art. 647(1).) Uwzględniając powyższe oczywistym staje się, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały podstawy do zastosowania regulacji art. 647 (1) ust. 1 k.c. Sposób zakwalifikowania umów z których powód wywodzi swoje roszczenie, jako umów o świadczenie usług, nie pozwala na ustalenie solidarnej odpowiedzialności pozwanego jako (zamawiającego/Inwestora) wraz z Wykonawcą, a tym samym na wysunięcie względem Zamawiającego roszczenia z tytułu świadczonych usług umownych. Fakt, że pozwany nie tylko miał wiedzę o zawartych umowach podwykonawczych, ale też dokonał ich akceptacji, nie ma tu żadnego znaczenia. Przechodząc do kolejnej możliwej podstawy odpowiedzialności pozwanego za zobowiązania Wykonawcy z tytułu zawartych umów podwykonawczych tj. art. 143c ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. prawo zamówień publicznych (obowiązującej w czasie zawarcia umowy podwykonawczej nr (...) z dnia 7 listopada 2018 r., a uchylonej z dniem 1 stycznia 2021 r., wobec wejścia w życie ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo zamówień publicznych ) oraz art. 465 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (która obowiązywała w czasie zawarcia drugiej umowy podwykonawczej nr 19A/2021 z dnia 01 marca 2022 r.) Zgodnie z treścią art. 143c. ust .1. dPZP zamawiający dokonuje bezpośredniej zapłaty wymagalnego wynagrodzenia przysługującego podwykonawcy lub dalszemu podwykonawcy, który zawarł zaakceptowaną przez zamawiającego umowę o podwykonawstwo, której przedmiotem są roboty budowlane, lub który zawarł przedłożoną zamawiającemu umowę o podwykonawstwo, której przedmiotem są dostawy lub usługi, w przypadku uchylenia się od obowiązku zapłaty odpowiednio przez wykonawcę, podwykonawcę lub dalszego podwykonawcę zamówienia na roboty budowlane. W myśl analogicznej normy art. 465 ust 1 PZP w przypadku umów, których przedmiotem są roboty budowlane, zamawiający dokonuje bezpośredniej zapłaty wymagalnego wynagrodzenia przysługującego podwykonawcy lub dalszemu podwykonawcy, który zawarł zaakceptowaną przez zamawiającego umowę o podwykonawstwo, której przedmiotem są roboty budowlane, lub który zawarł przedłożoną zamawiającemu umowę o podwykonawstwo, której przedmiotem są dostawy lub usługi, w przypadku uchylenia się od obowiązku zapłaty odpowiednio przez wykonawcę, podwykonawcę lub dalszego podwykonawcę. Już tylko pobieżna analiza treści wskazanych regulacji pozwala na stwierdzenie, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki o jakich mowa w tych przepisach. Co prawda przywołane regulacje nie ograniczają możliwości dokonania przez Zamawiającego płatności na rzecz podwykonawcy jedynie do przypadku gdy umowy podwykonawcze są umowami o roboty budowlane. Jednakże ustawodawca możliwość zapłaty przez Zamawiającego w odniesieniu do umów których przedmiotem są dostawy lub usługi, ograniczył do przypadków uchylania się od obowiązku zapłaty odpowiednio przez wykonawcę, podwykonawcę lub dalszego podwykonawcę (w tym przypadku wykonawcę). Aby można było mówić o uchylaniu się przez Wykonawcę – koniecznym jest aby co najmniej nie spełniał on wezwania do zapłaty wymagalnego roszczenia. Tymczasem w przedmiotowej sprawie powód (jak należy domniemywać – rozmyślnie) zaniechał kierowania względem Wykonawcy wezwań do zapłaty z tytułu zrealizowanych umów podwykonawczych, występując z roszczeniem bezpośrednio do Zamawiającego. Działanie zdaje się wynikać z faktu, że roszczenia objęte obiema umowami podwykonawczymi stały się wymagalne dopiero po 10 listopada 2022 r., kiedy to doszło do protokolarnego stwierdzenia wykonania prac i ich odbioru (vide: protokół ostatecznego odbioru umowy nr (...) - k. 154, protokół ostatecznego odbioru umowy nr (...) - k. 156), natomiast już wcześniej bo 25 października 2022 r. ogłoszono upadłość Wykonawcy (...) S.A. (vide: zawiadomienie o ogłoszeniu upadłości – k. 158-160). W tych warunkach oczywistym staje się, że powód chciał uniknąć kierowania wezwań do zapłaty pod adresem swojego bezpośredniego dłużnika tj. Wykonawcy, jako, że oznaczałoby to wciągnięcie jego roszczeń na listę wierzytelności. Jak zaś wiadomo powód do chwili obecnej nie dokonał zgłoszenia swoich wierzytelności w postępowaniu upadłościowym oraz aktywnie zwalcza decyzję o wciągnięciu z urzędu jego wierzytelności na listę wierzytelności. W tych warunkach nie można mówić o uchylaniu się od zapłaty. Za taktownie trudno zaś uznać wpisanie wierzytelności powoda na listę wierzytelności. Zastosowaniu ww. wskazanych regulacji dla dochodzenia roszczenia bezpośrednio od Zamawiającego sprzeciwia się również fakt, że wedle ich treści Wykonawca musiałby realizować umowę o roboty budowlane, z czym, jak już wyżej wykazano, nie mamy do czynienia. Podstaw kierowania roszczeń względem Zamawiającego próżno również szukać w przywołanych przez powoda zapisach umownych § 15 ust. 8 Umowy nr (...) z dnia 6 listopada 2018 r. ( k. 47– 55v) oraz § 13 ust. 8 Umowy NR (...) z dnia 5 listopada 2021 r. (umowa– k. 83-89). Już tylko pobieżna analiza obu zapisów umownych pozwala na stwierdzenie, że powtarzają one treści omówionych wyżej regulacji ustawowych zawartych w art. 143c . ust.1 . dPZP oraz art. 465 ust 1 PZP . Jak zaś już wykazano nie można uznać, że Wykonawca ( (...) S.A. ) aktywnie uchylał się od obowiązku zapłaty wynagrodzenia na rzecz Powoda. Co więcej w myśl zapisów ust. 12 paragrafu 13 obu ww. umów Wykonawczych Zamawiający zachowywał prawo wyboru działania w przypadku gdy Wykonawca zgłosił uwagi co do zasadności bezpośredniej zapłaty wynagrodzenia Podwykonawcy (jak to miało miejsce w nin. sprawie). Zamawiający mógł zarówno złożyć wniosek o złożenie do depozytu kwoty wynagrodzenia (co pozwany usiłował bezskutecznie uczynić), jak również nie dokonać bezpośredniej zapłaty wynagrodzenia Podwykonawcy, co ostatecznie miało miejsce w przedmiotowej sprawie (skoro Zamawiający dokonał ostatecznie zapłaty na rzecz Wykonawcy – (...) S.A. w upadłości z siedzibą w W. ). Niezależnie jednak od powyższego zaznaczyć trzeba, że nawet gdyby hipotetycznie uznać, że przywołane wyżej przeszkody w zastosowaniu omawianych postanowień umownych, nie miałyby miejsca, to w dalszym ciągu, Sąd stoi na stanowisku, że zastosowaniu omawianych regulacji umownych stałby na przeszkodzie przepis art. 84 ust 1 z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe . Zgodnie z tym przepisem postanowienie umowy, której stroną jest upadły, uniemożliwiające albo utrudniające osiągnięcie celu postępowania upadłościowego jest bezskuteczne w stosunku do masy upadłości. Wyjaśnić należy, że nadrzędnym celem postępowania upadłościowego przedsiębiorcy jest zaspokojenie wierzycieli w możliwie jak najwyższym stopniu, a jeżeli racjonalne względy na to pozwolą – zachowanie przedsiębiorstwa w całości. Cel ten może być osiągnięty w drodze likwidacji majątku upadłego, poprzedzonej prowadzeniem przedsiębiorstwa upadłego. A zatem postanowienia umowy utrudniające lub uniemożliwiające likwidację składników masy upadłości, (…) można uznać za bezskuteczne w stosunku do masy. ( vide: P. Janda [w:] Prawo upadłościowe. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2023, art. 84.) W ocenie Sądu zapisy obu umów Wykonawczych ( § 15 ust. 8 Umowy nr (...) z dnia 6 listopada 2018 r. oraz § 13 ust. 8 Umowy NR (...) z dnia 5 listopada 2021 r. ) w oczywisty sposób uniemożliwiają osiągnięcie celu postępowania upadłościowego jakim jest zaspokojenie wierzycieli w jak najwyższym stopniu. Gdyby bowiem uznać przedmiotowe postanowienia umowne za skuteczne wynagrodzenie za realizację obu umów nie wpłynęłyby do masy upadłości, bowiem Zamawiający obowiązany byłby do zapłaty wynagrodzenia i bezpośrednio na rzecz podwykonawcy, za wykonanie usług, które były jednocześnie przedmiotem umów wykonawczych i w konsekwencji dokonałby on potrącenia wypłaconych kwot z wynagrodzeniem należnym Wykonawcy na podstawie umów wykonawczych. W konsekwencji wypłacone podwykonawcy kwoty wynagrodzenie nie wpłynęłyby do masy upadłości. W ostatniej kolejności Sąd pragnie odnieść się do podnoszonych przez stronę powodową umów przelewu wierzytelności z dnia 26 kwietnia 2019 r. (k. 68-69) oraz z dnia 01 marca 2022 r. (k. 101- k. 102), w ramach których Wykonawca ( (...) S.A. ) przelał na powoda wierzytelności przyszłe przysługujące mu w stosunku do Zamawiającego z obu Kontraktów głównych. Z zapisów obu umów cesji wynikało, że przelew dokonywany był wyłącznie w celu zapłaty wierzytelności Cesjonariusza (powoda) wynikających z realizacji usług na podstawie umów podwykonawczych. Zgodnie z art. 128a. ust. 1. rawa upadłościowego bezskuteczny w stosunku do masy upadłości jest przelew wierzytelności przyszłej, jeżeli wierzytelność ta powstanie po ogłoszeniu upadłości. Właściwe zastosowanie powyższej regulacji wymaga odtworzenia chronologii zdarzeń. Otóż w niniejszej sprawie pierwsza umowa cesji została zawarta w dniu 26 kwietnia 2019 r., druga zaś została podpisana dnia 01 marca 2022 r.. Do ogłoszenia upadłości Wykonawcy ( (...) S.A. ) doszło natomiast w dniu 25 października 2022 r. Ustalenia wymaga również ustalenie daty powstania wierzytelności objętych umowami cesji, albowiem w dacie ich zawierania przelewane wierzytelności były wierzytelnościami przyszłymi. Jak wskazuje się w piśmiennictwie oraz orzecznictwie Sądu Najwyższego wierzytelności przyszłe nie zostały zdefiniowane w prawie materialnym. W doktrynie przyjmuje się, że nie jest to jednorodna kategoria i objęte są nią trzy grupy wierzytelności. Pierwsza to wierzytelności z czynności prawnych dokonanych pod warunkiem zawieszającym (wierzytelności warunkowe) lub z zastrzeżeniem terminu początkowego (wierzytelności terminowe). Przed ziszczeniem się warunku lub przed nadejściem terminu wierzytelności te jako prawa podmiotowe nie istnieją, gdyż nie powstały jeszcze skutki czynności prawnej, które mają doprowadzić do wykreowania wierzytelności. Druga kategoria obejmuje wierzytelności, u podłoża których leży tylko częściowo zrealizowany stan faktyczny uzasadniający ich powstanie. W tym przypadku wierzytelności, jako prawa podmiotowe powstają dopiero w momencie ziszczenia się brakującego elementu danego stanu faktycznego (condicio iuris). Do tej grupy zalicza się roszczenia z istniejących stosunków trwałych (z najmu, dzierżawy) o należności za przyszłe okresy. Trzecia grupa obejmuje wierzytelności, których powstanie jest w całości sprawą przyszłości. O powstaniu wierzytelności będą decydowały okoliczności faktyczne, jakie wystąpią w przyszłości. Do tej kategorii zaliczyć można wierzytelność z tytułu ceny za sprzedaż rzeczy w przyszłości, wierzytelność tytułem wynagrodzenia za usługę, która zostanie wykonana w przyszłości ( vide: P. Grabowski, Przelew wierzytelności przyszłych, Mon.Praw. 2000/9, s. 564 i n.). Tak szerokie pojęcie wierzytelności przyszłej akceptowane jest w orzecznictwie ( vide: uchwała SN z 19.09.1997 r., III CZP 45/97, OSNC 1998/2, poz. 22, vide: D. Chrapoński [w:] Prawo upadłościowe. Komentarz, wyd. II, red. A. J. Witosz, Warszawa 2021, art. 128(a).) Przenosząc powyższe uwagi na realia niniejszej sprawy uznać należy, że do powstania wierzytelności objętych obiema umowami cesji doszło w dniu 10 listopada 2022 r., jako, że w tym dniu doszło do podpisania protokołu odbioru ostatecznego nr (...) z dnia 10 listopada 2022 r. (k. 154) oraz protokołu odbioru ostatecznego nr (...) z dnia 10 listopada 2022 r. (k. 156). W treści obu dokumentów stwierdzono zaś że do wykonania prac doszło w listopadzie 2022 r. Odwołując się więc do treści art. 128a . ust. 1. Prawa upadłościowego , stwierdzić należy, że obie wierzytelności powstały po ogłoszeniu upadłości, co oznacza, że są one bezskuteczne w stosunku do masy upadłości. Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że w przedmiotowej sprawie nie ma podstaw do zastosowania art. 128a ust 2 prawa upadłościowego , zgodnie z którym w przypadku gdy umowa przelewu wierzytelności została zawarta nie później niż sześć miesięcy przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości w formie pisemnej z datą pewną, przepisu ust. 1 nie stosuje się. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie nie ma jednak ku temu podstaw, jako, że pozwany nie przedstawił żadnego dokumentu który świadczył by o dacie pewnej dokonanych cesji. Wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony w dniu 6 lipca 2022 r., zaś umowy przelewu zostały zawarte w dniu 26 kwietnia 2019 r. oraz w dniu 01 marca 2022 r. Umowa z dnia 01 marca 2022 r. jest więc bezskuteczna względem masy upadłości, jako, że została zawarta na 4 miesiące przed złożeniem wniosku o ogłoszenie upadłości. Zgodnie z art. 81 k.c. Jeżeli ustawa uzależnia ważność albo określone skutki czynności prawnej od urzędowego poświadczenia daty, poświadczenie takie jest skuteczne także względem osób nieuczestniczących w dokonaniu tej czynności prawnej (data pewna) ( § 1 ). W myśl § 2 omawianego przepisu czynność prawna ma datę pewną także w wypadkach następujących: 1) 
        w razie stwierdzenia dokonania czynności w jakimkolwiek dokumencie urzędowym - od daty dokumentu urzędowego; 2) 
        w razie umieszczenia na obejmującym czynność dokumencie jakiejkolwiek wzmianki przez organ państwowy, organ jednostki samorządu terytorialnego albo przez notariusza - od daty wzmianki; 3) 
        w razie opatrzenia kwalifikowanym elektronicznym znacznikiem czasu dokumentu w postaci elektronicznej - od daty opatrzenia kwalifikowanym elektronicznym znacznikiem czasu. Nakreślonych wyżej ustawowych warunków ustalenia daty pewnej nie spełniają przedstawione przez powoda dokumenty czy to w postaci pism wyrażających zgodę na zawarcie umów cesji (pismo z dnia 26 kwietnia 2019 r. – k. 68-69, pismo z dnia 23 lutego 2022 r. - k. 104) czy też wiadomości e-mail, nie stanowią dokumentów urzędowych. Zostały one bowiem sporządzone przez GDDKiA działającego nie jako organ administracji publicznej , ale jako strona umowy cywilnoprawnej. GDDKiA nie działał tu więc w ramach imperium. Nie sposób więc uznać ich za dokumenty urzędowe. W myśl bowiem art. 244 § 1 k.p.c. dokumenty urzędowe, sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy władzy publicznej i inne organy państwowe w zakresie ich działania, stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Zgoda na zawarcie umowy stanowi przejaw działalności jedynie w sferze dominium. A wiec w stosunkach dotyczących sfery zarządzania majątkiem Skarbu Państwa w charakterze właściciela, nie zaś działania państwa w oparciu o władcze uprawnienia prawa publicznego. Z powyższych względów Sąd uznał obie ww. umowy przelewu za bezskuteczne w stosunku do masy upadłości. To zaś prowadził do wniosku, że nie mogą one stanowić podstawy prawnej żądania zapłaty względem pozwanego, jako że wierzytelności nimi objęte weszły do masy upadłości. Mając na uwadze powyższe Sąd oddalił powództwo w całości (o czym orzeczono w pkt 1. Wyroku), nie znajdując podstaw do kierowania względem pozwanego roszczeń z tytułu umów podwykonawczych z pominięciem bezpośredniego dłużnika jakim jest (...) S.A. w upadłości. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 102 kpc , odstępując od obciążania powoda kosztami procesu. Odstąpienie od obciążania powoda kosztami procesu wynika z faktu, iż powód bezsprzecznie wykonał przedmiot obu umów podwykonawczych (i w konsekwencji de facto umów zawartych przez wykonawcę ze Skarbem Państwa). Niewątpliwie w całej sytuacji jest on pokrzywdzonym podmiotem, który bez swojej winy poniósł szkodę. Sędzia del. Agnieszka Onichimowska