I Ns 30/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił wniosek o uchylenie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku z uwagi na upływ terminu do jego zmiany oraz brak podstaw do wznowienia postępowania.
Wnioskodawczyni domagała się uchylenia postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po M. B. z 1994 roku, wskazując na odnalezienie testamentu w 2000 roku. Sąd stwierdził, że wniosek o zmianę postanowienia powinien być złożony w ciągu roku od odnalezienia testamentu, a późniejsze postanowienie z 2001 roku, stwierdzające nabycie spadku na podstawie testamentu, uprawomocniło się. Sąd uznał, że nie ma podstaw do uchylenia postanowienia z 1994 roku, a wnioskodawczyni nie żądała wznowienia postępowania.
Wnioskodawczyni A. M. złożyła wniosek o uchylenie postanowienia Sądu Rejonowego w Żninie z dnia 5 grudnia 1994 roku (sygn. akt I Ns 176/94), które stwierdzało nabycie spadku po M. B. na podstawie ustawy. Wnioskodawczyni argumentowała, że we wrześniu 2000 roku odnalazła testament spadkodawczyni, o którym wcześniej nie wiedziała. Wskazała, że postanowieniem z dnia 21 lutego 2001 roku (sygn. akt I Ns 53/01) Sąd Rejonowy w Żninie stwierdził nabycie spadku na podstawie testamentu przez A. M. i K. S. Sąd pierwszej instancji, rozpatrując wniosek o uchylenie postanowienia z 1994 roku, ustalił, że Sąd dwukrotnie orzekał w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po M. B. Zgodnie z art. 679 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, wniosek o uchylenie lub zmianę postanowienia stwierdzającego nabycie spadku z powodu odnalezienia testamentu powinien być złożony w ciągu roku od odnalezienia testamentu. Sąd uznał, że wnioskodawczyni nie dochowała tego terminu. Ponadto, mimo że w sprawie I Ns 53/01 wnioskodawczyni (reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika) nie domagała się zmiany lub uchylenia wcześniejszego orzeczenia, a jedynie stwierdzenia nabycia spadku na podstawie testamentu, sąd ten nie był świadomy wcześniejszego orzeczenia. Postanowienie z 2001 roku uprawomocniło się. Sąd oddalił wniosek S. S. o odrzucenie wniosku na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc, uznając, że nie zachodzi powaga rzeczy osądzonej w odniesieniu do wniosku o uchylenie postanowienia z 1994 roku. Jednakże, z uwagi na upływ terminu z art. 679 kpc, A. M. nie mogła skutecznie domagać się uchylenia orzeczenia z 1994 roku. Sąd wskazał, że w przypadku istnienia kilku orzeczeń o stwierdzeniu nabycia spadku dopuszczalne jest wznowienie postępowania na podstawie art. 403 § 2 kpc, a nie uchylenie postanowienia na podstawie art. 679 kpc. Ponieważ wnioskodawczyni nie żądała wznowienia postępowania, a jedynie uchylenia postanowienia, sąd oddalił jej wniosek. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 520 § 3 kpc.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o uchylenie lub zmianę postanowienia stwierdzającego nabycie spadku z powodu odnalezienia testamentu powinien być złożony w ciągu roku od odnalezienia testamentu. Po upływie tego terminu nie można skutecznie domagać się uchylenia orzeczenia na tej podstawie.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 679 § 1 kpc, zgodnie z którym wniosek o zmianę postanowienia stwierdzającego nabycie spadku z powodu odnalezienia testamentu powinien być złożony w ciągu roku od odnalezienia testamentu. Wnioskodawczyni odnalazła testament we wrześniu 2000 r., a wniosek o uchylenie postanowienia z 1994 r. złożyła w 2015 r., co oznacza przekroczenie ustawowego terminu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie wniosku
Strona wygrywająca
S. S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. M. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| J. B. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| L. B. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| R. B. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| I. S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| M. K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| A. S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| S. S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 679 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wniosek o uchylenie lub zmianę postanowienia stwierdzającego nabycie spadku z powodu odnalezienia testamentu powinien być złożony w ciągu roku od odnalezienia testamentu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd odrzuca pozew (wniosek), gdy sprawa o to samo roszczenie między tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące postępowania w sprawach o zapłatę należności stosuje się odpowiednio do innych spraw, w których przedmiotem sporu jest ustalenie istnienia albo wysokości roszczenia.
k.p.c. art. 403 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Można żądać wznowienia postępowania również w wypadku, gdy w ciągu ostatnich lat 5 po wydaniu orzeczenia ujawniły się nowe fakty lub dowody wskazujące na możliwość odmiennego orzeczenia w sprawie.
k.p.c. art. 520 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli interesy stron są sprzeczne, sąd może włożyć na jedną stronę obowiązek zwrotu kosztów przeciwnikowi w całości lub w części.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekroczenie przez wnioskodawczynię terminu do złożenia wniosku o uchylenie postanowienia na podstawie art. 679 § 1 kpc. Brak podstaw do uchylenia postanowienia z 1994 r. w sytuacji istnienia dwóch prawomocnych postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku. Wnioskodawczyni nie żądała wznowienia postępowania, a jedynie uchylenia postanowienia.
Odrzucone argumenty
Argument wnioskodawczyni o odnalezieniu testamentu po latach i domaganie się uchylenia postanowienia z 1994 r.
Godne uwagi sformułowania
Nie ulega wątpliwości ,że Sąd dwukrotnie orzekał o stwierdzeniu nabycia spadku po M. B. Zgodnie zatem z art.679§1kpc wniosek o uchylenie czy zmianę postanowienia z 5.12.1994r. winna złożyć w przeciągu roku od odnalezienia testamentu. Dlatego też Sąd nie uwzględnił żądania S. S. o odrzucenie wniosku na podst. art.199§1pkt 2 kpc w zw. z art.13§2 kpc . Skoro bowiem nie toczyło się wcześniej postępowanie w sprawie uchylenia postanowienia z 5.12.1994r. , to nie zachodzi w tym zakresie powaga rzeczy osądzonej. Niewątpliwie natomiast obecnie z uwagi na upływ terminu określonego w art.679kpc A. M. nie może skutecznie domagać się uchylenia orzeczenia z 5.12.1994r. W przypadku też funkcjonowania w obrocie prawnym kilku orzeczeń o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy nie jest też dopuszczalne uchylenie postanowienia na podst. art.679 kpc . Możliwie wówczas jest natomiast wznowienie postępowania na podst. art.403§2 kpc w zw. z art13§2 kpc .
Skład orzekający
Tomasz Michalak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja terminu do złożenia wniosku o uchylenie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku na podstawie art. 679 kpc oraz brak możliwości uchylenia postanowienia w sytuacji istnienia dwóch prawomocnych orzeczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z dziedziczeniem i odnalezieniem testamentu po latach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne problemy związane z dziedziczeniem i terminami procesowymi, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem spadkowym.
“Odnaleziony testament. Czy można uchylić stare postanowienie o spadku po latach?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: I Ns 30/15 POSTANOWIENIE Dnia 29 października 2015 r. Sąd Rejonowy w Żninie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Tomasz Michalak Protokolant: stażysta Aneta Dudek po rozpoznaniu w dniu 29 października 2015 r. w Żninie na rozprawie sprawy z wniosku A. M. z udziałem J. B. , L. B. , R. B. , I. S. , M. K. , A. S. , S. S. o uchylenie postanowienia postanawia: 1. oddalić wniosek S. S. o odrzucenie wniosku; 2. wniosek oddalić; 3. zasądzić od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki S. S. kwotę 77 zł tytułem zwrotu kosztów postepowania. /-/ T. M. UZASADNIENIE Wnioskodawczyni A. M. domagała się uchylenia postanowienia z 5.12.1994r. wydanego przez Sąd Rejonowy w Żninie w sprawie I Ns 176/94. Wywiodła, że w/w postanowieniem Sąd stwierdził dziedziczenie po M. B. na podstawie ustawy. We wrześniu 2000r odnalazła testament M. B. i postanowieniem z 21.02.2001r. wydanym w sprawie I Ns 53/01 Sąd Rejonowy w Żninie stwierdził, iż spadek na podstawie testamentu nabyły A. M. i K. S. . Postanowieniem z 10.10.2014r. Sąd na post. art. 510§ 2 kpc wezwał do udziału w sprawie J. B. , L. B. , R. B. i S. S. . W piśmie z 14.04.2015r. S. S. wniosła o odrzucenie wniosku na podst. art.199§1pkt 2 kpc lub o jego oddalenie. Sąd ustalił, co następuje: Na wniosek A. M. Sąd Rejonowy w Żninie postanowieniem z 5.12.1994r. stwierdził, że spadek po M. B. zmarłej w dniu 26.03.1992r. na podstawie ustawy nabyli A. M. , K. S. , L. B. , J. B. i K. B. – każde z nich w 1/5 części spadku. ( dowód: postanowienie k.24 akt I Ns 176/94) W listopadzie 2000r. reprezentujący A. M. i K. S. radca prawny złożył wniosek o otwarcie i ogłoszenie testamentu M. B. oraz o stwierdzenie nabycia spadku po niej. Postanowieniem z 21.02.2001r. Sąd Rejonowy w Żninie stwierdził, że spadek na podstawie testamentu nabyły A. M. i K. S. . ( dowód: wniosek i postanowienie k. 2-3, 36 akt I Ns 53/01) Postanowieniem z 17.03.2014r. Sąd Rejonowy Poznań – Stare Miasto oddalił wniosek A. M. o wpis prawa własności w księdze wieczystej. ( dowód: postanowienia k. 5-8) Sąd zważył, co następuje: Nie ulega wątpliwości ,że Sąd dwukrotnie orzekał o stwierdzeniu nabycia spadku po M. B. – w dniu 5.12.1994r. i w dniu 21.02.2001r. A. M. wywiodła, że dopiero we wrześniu 2000r.odnalazła testament matki, o którym wcześniej nie wiedziała. Zgodnie zatem z art.679§1kpc wniosek o uchylenie czy zmianę postanowienia z 5.12.1994r. winna złożyć w przeciągu roku od odnalezienia testamentu. W sprawie I Ns 53/01 wszczętej w listopadzie 2000r. wnioskodawczynie ( w tym A. M. ) mimo reprezentowania ich przez profesjonalnego pełnomocnika nie domagały się zmiany czy też uchylenia wcześniejszego orzeczenia. Wniosły tylko o otwarcie testamentu i stwierdzenie nabycia spadku. Z akt nie wynika też, by w toku całego tego postępowania podniesiono, że już toczyła się sprawa o stwierdzenie nabycia spadku po M. B. . Sąd więc wówczas uwzględnił wniosek i stwierdził dziedziczenie na podstawie testamentu nie zdając sobie sprawy z wcześniejszego orzeczenia w tym przedmiocie. Postanowienie z 21.02.2001r. uprawomocniło się . Dlatego też Sąd nie uwzględnił żądania S. S. o odrzucenie wniosku na podst. art.199§1pkt 2 kpc w zw. z art. 13§2 kpc . Skoro bowiem nie toczyło się wcześniej postępowanie w sprawie uchylenia postanowienia z 5.12.1994r. , to nie zachodzi w tym zakresie powaga rzeczy osądzonej. Niewątpliwie natomiast obecnie z uwagi na upływ terminu określonego w art.679kpc A. M. nie może skutecznie domagać się uchylenia orzeczenia z 5.12.1994r. W przypadku też funkcjonowania w obrocie prawnym kilku orzeczeń o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy nie jest też dopuszczalne uchylenie postanowienia na podst. art.679 kpc . Możliwie wówczas jest natomiast wznowienie postępowania na podst. art.403§2 kpc w zw. z art13§2 kpc . A. M. nie żądała natomiast wznowienia postępowania , a ponadto w tym trybie mogłaby jedynie domagać się uchylenia późniejszego orzeczenia ze względu na ujawnienie wydanego wcześniej postanowienia. Sąd nie miał natomiast żadnych podstaw do uchylenia obecnie orzeczenia z 5.12.1994r. zgodnie z wnioskiem A. M. . Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na podst. art.679§1 kpc a contrario wniosek oddalił. O kosztach orzeczono zgodnie z art.520§3 kpc . /-/ T. M.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI