I Ns 259/16

Sąd Rejonowy w SłupskuSłupsk2018-02-21
SAOSCywilneprawo spadkoweŚredniarejonowy
spadeknabycie spadkuskarb państwabrak spadkobiercówdziedziczenie ustawowedobrodziejstwo inwentarza

Sąd stwierdził nabycie spadku po B. K. przez Skarb Państwa z dobrodziejstwem inwentarza, mimo braku zgłoszenia się innych spadkobierców.

Wnioskodawca M. G. złożył wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po B. K., która zmarła w 1996 roku. Po przeprowadzeniu postępowania, w tym ogłoszeń prasowych, nie znaleziono innych spadkobierców. Sąd ustalił, że B. K. nie pozostawiła testamentu, a jej mąż J. K. zmarł wcześniej, a spadek po nim nabyła B. K. Wobec braku zstępnych, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa B. K., spadek na mocy ustawy przypadł Skarbowi Państwa.

Wnioskodawca M. G. złożył wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po B. K., która zmarła w 1996 roku. Sprawa była wielokrotnie przekazywana między sądami z powodu niewłaściwości miejscowej. Pomimo ogłoszeń w prasie i urzędzie miejskim, nikt nie zgłosił się jako spadkobierca. Sąd ustalił, że spadkodawczyni B. K. nie pozostawiła testamentu. Jej mąż, J. K., zmarł wcześniej, a spadek po nim nabyła B. K. Nie są znani zstępni, rodzeństwo ani zstępni rodzeństwa B. K. Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego obowiązującymi w chwili otwarcia spadku (20 lutego 1996 r.), w braku zstępnych, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa, a także małżonka, cały spadek przypada Skarbowi Państwa jako spadkobiercy ustawowemu. Skarb Państwa nabywa spadek z dobrodziejstwem inwentarza. Sąd orzekł, że spadek po B. K. nabył Skarb Państwa w całości z dobrodziejstwem inwentarza. Koszty postępowania ponosi każdy uczestnik, a wnioskodawca został obciążony wydatkami pokrytymi przez Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Każdy, kto ma w tym interes prawny, w tym współwłaściciel nieruchomości, nawet jeśli sam nie rości sobie praw do spadku.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo, zgodnie z którym legitymację czynną do złożenia wniosku o stwierdzenie nabycia spadku posiada każda osoba zainteresowana wywołaniem skutków prawnych związanych z postanowieniem o stwierdzeniu nabycia spadku, w tym współwłaściciel nieruchomości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzenie nabycia spadku

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. G.osoba_fizycznawnioskodawca
Miasto S.instytucjauczestnik
Miasto G.instytucjauczestnik
Skarb Państwa – Prezydent Miasta na prawach powiatu S.organ_państwowyuczestnik
Skarb Państwa – Wojewoda (...)organ_państwowyuczestnik
B. K.osoba_fizycznaspadkodawca
J. K.osoba_fizycznamałżonek spadkodawcy

Przepisy (12)

Główne

k.c. art. 935 § § 1

Kodeks cywilny

W braku zstępnych, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa spadkodawcy cały spadek przypada jego małżonkowi.

k.c. art. 935 § § 2

Kodeks cywilny

W braku zstępnych i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom, rodzeństwu i zstępnym rodzeństwa.

k.c. art. 935 § § 3

Kodeks cywilny

W braku małżonka spadkodawcy i krewnych powołanych do dziedziczenia z ustawy spadek przypada Skarbowi Państwa jako spadkobiercy ustawowemu.

k.c. art. 1023 § § 1

Kodeks cywilny

Skarb Państwa nie może odrzucić spadku, który mu przypadł z mocy ustawy.

k.c. art. 1023 § § 2

Kodeks cywilny

Skarb Państwa nie składa oświadczenia o przyjęciu spadku, a spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza.

Pomocnicze

k.p.c. art. 672

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ogłoszeń o postępowaniu spadkowym.

k.p.c. art. 673

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ogłoszeń o postępowaniu spadkowym.

k.p.c. art. 674

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy ogłoszeń o postępowaniu spadkowym.

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Orzekanie o kosztach postępowania, gdy każdy uczestnik ponosi koszty związane ze swoim udziałem.

u.k.s.c. art. 113 § ust. 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Nakazanie pobrania od strony wydatków pokrytych ze Skarbu Państwa.

u.g.n. art. 23 § ust. 1 pkt 8

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Podstawa wezwania Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta Miasta na prawach powiatu.

u.z.z.m.p. art. 35 § ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 3

Ustawa o zasadach zarządzania mieniem państwowym

Podstawa wezwania Skarbu Państwa reprezentowanego przez Wojewodę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak znanych zstępnych, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa spadkodawcy. Brak testamentu. Spadek przypadający Skarbowi Państwa z mocy ustawy nie może być odrzucony.

Godne uwagi sformułowania

każdy, kto ma w tym interes spadek przypada Skarbowi Państwa jako spadkobiercy ustawowemu Skarb Państwa nie może odrzucić spadku, który mu przypadł z mocy ustawy spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza

Skład orzekający

Lidia Staśkiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja przepisów dotyczących dziedziczenia ustawowego przez Skarb Państwa w przypadku braku innych spadkobierców."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji braku spadkobierców ustawowych w dalszych kręgach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowego postępowania spadkowego, gdzie spadek przypada Skarbowi Państwa z powodu braku spadkobierców. Jest to typowy przypadek, ale ważny z punktu widzenia praktyki prawniczej.

Kto dziedziczy, gdy nikt się nie zgłasza? Spadek dla Skarbu Państwa.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
0.0.i.Sygn. akt I Ns 259/16 I.P O S T A N O W I E N I E Dnia 21 lutego 2018 roku Sąd Rejonowy w Słupsku, I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Lidia Staśkiewicz Protokolant: Paulina Michalak po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018 roku w Słupsku na rozprawie sprawy z wniosku M. G. przy udziale Miasta S. , Miasta G. , Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta na prawach powiatu S. oraz Skarbu Państwa – Wojewody (...) o stwierdzenie nabycia spadku po B. K. postanawia: I. stwierdzić, że spadek po B. K. zmarłej w dniu 20 lutego 1996 roku ostatnio stale zamieszkałej w G. na podstawie ustawy nabył Skarb Państwa w całości z dobrodziejstwem inwentarza; II. orzec, że każdy uczestnik ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie; III. nakazać pobrać od wnioskodawcy M. G. kwotę 487,20 zł (czterysta osiemdziesiąt siedem złotych 20/100) tytułem wydatków pokrytych ze Skarbu Państwa. Sygn. akt I Ns 259/16 UZASADNIENIE Wnioskodawca M. G. wniósł do tut. Sądu wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po B. K. , zmarłej dnia 20.02.1996 r. w G. , ostatnio stale zamieszkałej w G. . Wnioskodawca powołał się przy tym na dokumenty zgromadzone w aktach I Ns 1166/14 i I Ns 665/13 tut. Sądu. Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2015 r. tut. Sąd uznał się niewłaściwym miejscowo i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w Grudziądzu (k. 5). Postanowieniem z dnia 01 lutego 2016 r. Sąd Okręgowy w Toruniu wyznaczył Sąd Rejonowy w Słupsku do rozpoznania sprawy w całości (k. 18). Uczestnik Miast G. poinformował, że nie zna spadkobierców zmarłej B. K. (pismo uczestnika z dnia 04.08.2017 r. – k. 74). Pomimo dokonanych w prasie i Urzędzie Miejskim w G. ogłoszeń nikt nie zgłosił się jako uczestnik toczącego się postępowania. Uczestnicy postępowania Miasto S. , Skarb Państwa – Prezydent Miasta na prawach Powiatu S. oraz Skarb Państwa – Wojewoda (...) , nie zajęli stanowiska w sprawie. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: B. K. , urodzona w 14 grudnia 1914 r. w B. (Niemcy), zmarła w dniu 20 lutego 1996 roku. Ostatnio stale zamieszkiwała w G. przy ul. (...) . W chwili zgonu spadkodawczyni była wdową. Mąż B. K. , J. K. , zmarł w dniu 10 października 1989 r. w S. , gdzie ostatnio stale zamieszkiwał. Postanowieniem z dnia 23 grudnia 2014 r. w sprawie I Ns 1166/14, Sąd Rejonowy w Słupsku stwierdził, że spadek po J. K. na podstawie ustawy nabyła żona B. K. w całości. Dowód : odpis skrócony aktu zgonu B. K. – k. 29, odpis skrócony aktu zgonu J. K. – k. 3 akt I Ns 1166/14, odpis skrócony aktu małżeństwa J. K. i B. K. – k. 4 akt I Ns 1166/14, postanowienie Sądu Rejonowego w Słupsku z dnia 23.12.2014 r. – k. 25 akt I Ns 1166/14. Nie są znani zstępni, rodzeństwo ani zstępni rodzeństwa B. K. . Spadkodawczyni nie pozostawiła testamentu. Bezsporne. M. G. jest właścicielem do ½ części lokalu mieszkalnego oznaczonego numerem (...) , stanowiącego odrębną nieruchomości, położonego w budynku mieszkalnym oznaczonym numerem (...) przy ul. (...) w S. , składającego się z dwóch pokoi, kuchni, korytarza, pralni i składówki, dla którego Sąd Rejonowy w Słupsku VII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą KW (...) . Z własnością lokalu związany jest udział wynoszący 30/100 części w prawie użytkowania wieczystego gruntu oraz we współwłasności wspólnych części budynku – nieruchomości opisanej w księdze wieczystej KW nr (...) , prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Słupsku VII Wydział Ksiąg Wieczystych. W dziale II księgi wieczystej KW (...) jako współwłaściciel do ½ części nieruchomości wpisany jest J. K. . Dowód: akta księgi wieczystej KW (...) – umowa sprzedaży z dnia 05.06.1995 r., rep. A numer (...) – k. 7-8, umowa sprzedaży z dnia 12.04.2001 r., rep. A numer (...) – k. 21-22, umowa sprzedaży z dnia 31.07.2002 r., rep. A numer (...) – k. 36-37, umowa sprzedaży z dnia 12.08.2010 r., rep. A numer (...) – k. 68-70, umowa darowizny z dnia 24.08.2010 r., rep. A numer (...) – k. 77-79. Postanowieniem z dnia 06 marca 2014 r. Sąd Rejonowy w Słupsku w sprawie I Ns 665/13 ustanowił M. G. zarządcą ½ części odrębnej własności lokalu mieszkalnego położonego w S. przy ul. (...) , stanowiącego własność J. K. , dla którego Sąd Rejonowy w Słupsku prowadzi księgę wieczystą KW nr (...) . Dowód: postanowienie z dnia 06.03.2014 r. – k. 59 akt I Ns 665/13. Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie dokumentów zebranych w aktach niniejszej sprawy oraz aktach I Ns 665/13 i I Ns 1166/14 Sądu Rejonowego w Słupsku oraz aktach księgi wieczystej KW (...) , którym dał wiarę w pełni. Sąd zważył co następuje: Z brzmienia art. 1025 kc wynika, że z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku może wystąpić każdy, kto ma w tym interes. Chodzi zatem o każdą osobę, która jest zainteresowana w wywołaniu skutków, jakie ustawa łączy z wydaniem przez sąd postanowienia stwierdzającego nabycie spadku przez określone osoby. W orzecznictwie przyjęto, że m.in. współwłaściciel nieruchomości może domagać się stwierdzenia nabycia spadku po innym współwłaścicielu, nawet jeżeli sam nie rości sobie praw do spadku (tak uchwała SN z dnia 11 lutego 1958 r., 3 CO 29/57, OSN 1958, nr IV, poz. 120; postanowienie SN z dnia 9 kwietnia 2010 r., III CSK 178/09, LEX nr 852664; postanowienie SN z dnia 4 stycznia 2012 r., III CZ 78/11, LEX nr 1147769). W świetle złożonych przez wnioskodawcę dokumentów do akt niniejszej sprawy jak i dokumentów zgromadzonych w aktach I Ns 1166/14 i I Ns 665/13 Sądu Rejonowego w Słupsku oraz aktach księgi wieczystej KW (...) , nie budziła wątpliwości Sądu legitymacja czynna wnioskodawcy do złożenia wniosku o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłej w dniu 20 lutego 1996 r. B. K. . Z uwagi na okoliczność, iż wnioskodawca nie miał wiedzy na temat spadkobierców zmarłej, Sąd stosownie do treści art. 672 – 674 kpc dokonał w prasie i urzędzie Miejskim w G. ogłoszeń, które nie dały skutku w postaci zgłoszenia się do udziału w postępowaniu spadkobierców B. K. . Dlatego Sąd orzekł o prawach do spadku na podstawie ustawy, stosując przepisy z chwili otwarcia spadku, tj. obowiązujące na dzień 20 lutego 1996 r. Zgodnie z art. 935 § 1 kc , w brzmieniu na chwilę otwarcia spadku, w braku zstępnych, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa spadkodawcy cały spadek przypada jego małżonkowi ( § 1 ). W braku zstępnych i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom, rodzeństwu i zstępnym rodzeństwa (§ 2). W braku małżonka spadkodawcy i krewnych powołanych do dziedziczenia z ustawy spadek przypada Skarbowi Państwa jako spadkobiercy ustawowemu (§ 3). Z mocy zaś art. 1023 kc Skarb Państwa nie może odrzucić spadku, który mu przypadł z mocy ustawy ( § 1 ). Skarb Państwa nie składa oświadczenia o przyjęciu spadku, a spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza (§ 2). Sąd wezwał do udziału w sprawie Skarb Państwa reprezentowany przez: a. Prezydenta Miasta na prawach powiatu S. na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., N 121 ze zm.) – z uwagi na fakt, iż zmarła jest spadkobierczynią wpisanego w księdze wieczystej KW (...) , J. K. ; b. Wojewodę (...) na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym (Dz.U. z 2016 r., poz. 2259 ze zm.) – z uwagi na fakt ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawczyni w G. . Biorąc pod uwagę poczynione w sprawie ustalenia, Sąd stwierdził, że spadek po B. K. , zmarłej w dniu 20 lutego 1996 r., przed śmiercią na stałe zamieszkałej w G. , na podstawie ustawy nabył Skarb Państwa w całości z dobrodziejstwem inwentarza. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt II postanowienia na podstawie art. 520 § 1 kpc orzekając, że każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. W pkt III postanowienia na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd nakazał pobrać od wnioskodawcy na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Słupsku kwotę 487,20 zł tytułem wydatków pokrytych ze Skarbu Państwa. Na wydatki te składa się koszt ogłoszenia w dzienniku Rzeczpospolita, nie mający pokrycia w uiszczonej przez wnioskodawcę zaliczce.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI