I NS 241/09

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2015-11-03
SAOSRodzinnepodział majątku wspólnegoŚredniaokręgowy
podział majątkumajątek wspólnyugodapomoc prawna z urzędukoszty zastępstwa procesowegorozporządzenie Ministra Sprawiedliwościsąd okręgowyzażalenie

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie pełnomocnika wnioskodawcy na wysokość przyznanych kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, uznając, że podstawą ich ustalenia powinna być wartość majątku wynikająca z ugody, a nie wartość wskazana we wniosku.

Sąd Rejonowy umorzył postępowanie o podział majątku wspólnego po zawarciu ugody i przyznał adwokatowi z urzędu wynagrodzenie za pomoc prawną. Pełnomocnik wnioskodawcy zaskarżył wysokość przyznanego wynagrodzenia, domagając się jego zwiększenia. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że przy ustalaniu wynagrodzenia należy brać pod uwagę wartość majątku wynikającą z ugody, a nie wartość wskazaną we wniosku.

Sprawa dotyczyła zażalenia pełnomocnika wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Zabrzu dotyczące przyznania wynagrodzenia adwokatowi z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną w sprawie o podział majątku wspólnego. Sąd Rejonowy umorzył postępowanie po zawarciu ugody przez strony i przyznał pełnomocnikowi kwotę 4428 zł (w tym VAT) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, opierając się na minimalnej stawce wynikającej z rozporządzenia, powiększonej o VAT, i przyjmując jako podstawę wartość udziału w majątku dorobkowym wynoszącą 400 000 zł (połowa z 800 000 zł). Pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił naruszenie przepisów rozporządzenia i wniósł o zmianę postanowienia poprzez przyznanie kwoty 8856 zł, argumentując, że wartość udziału wnioskodawcy wynosiła 400 000 zł. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że w postępowaniu o podział majątku wspólnego sąd nie jest związany wartością majątku wskazaną we wniosku, a podstawą ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika powinna być wartość majątku ustalona w postępowaniu lub wynikająca z ugody. W niniejszej sprawie, skoro strony zawarły ugodę, Sąd Okręgowy uznał, że przyjęta w niej wartość udziału w majątku (100 000 zł) jest wiarygodna i stanowi podstawę do ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika zgodnie z §6 pkt 6 w zw. z §7 ust.1 pkt 10 rozporządzenia. Sąd oddalił również wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej w postępowaniu zażaleniowym, wskazując, że pełnomocnik działał we własnym interesie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Podstawą ustalenia wysokości wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu w sprawie o podział majątku wspólnego jest wartość majątku ustalona w postępowaniu lub wynikająca z ugody zawartej przez strony, a nie wartość wskazana we wniosku przez wnioskodawcę.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wyjaśnił, że w postępowaniu o podział majątku sąd nie jest związany wartością wskazaną we wniosku, a specyfika tego postępowania polega na ustaleniu wartości majątku przez sąd. W przypadku zawarcia ugody, przyjęta w niej wartość jest wiarygodna jako podstawa ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
Z. R.osoba_fizycznawnioskodawca
J. R.osoba_fizycznauczestnik postępowania
M. M.osoba_fizycznapełnomocnik z urzędu
Skarb Państwa - Sąd Rejonowy w Zabrzuorgan_państwowypodmiot zobowiązany do zapłaty kosztów

Przepisy (14)

Główne

Dz. U. z 2013 poz. 461 ze zm. art. §2 § ust.1 i 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Ustalenie wynagrodzenia za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego następuje z uwzględnieniem niezbędnego nakładu pracy adwokata, rzeczywiście przez niego poniesionego, a także charakteru sprawy.

Dz. U. z 2013 poz. 461 ze zm. art. §2 § ust.3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Wynagrodzenie może być ustalone w oparciu o stawkę minimalną powiększoną o należny podatek VAT.

Dz. U. z 2013 poz. 461 ze zm. art. §7 § w zw. z §6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Podstawa do ustalenia stawki minimalnej wynagrodzenia.

Dz. U. z 2013 poz. 461 ze zm. art. §6 § pkt 6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Stawka wynagrodzenia adwokata w zależności od wartości przedmiotu sporu.

k.p.c. art. art.385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. art.397 § §2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. art.13 § §2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. art.46

Kodeks postępowania cywilnego

Odpowiednie zastosowanie przepisów o podziale spadku do podziału majątku dorobkowego.

k.p.c. art. art. 684

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek sądu ustalenia składu i wartości majątku podlegającego podziałowi.

k.p.c. art. art.25

Kodeks postępowania cywilnego

Nie mają zastosowania w tej sprawie z uwagi na szczególną regulację.

k.p.c. art. art.26

Kodeks postępowania cywilnego

Nie mają zastosowania w tej sprawie z uwagi na szczególną regulację.

k.p.c. art. art.13 § §2

Kodeks postępowania cywilnego

Nie mają zastosowania w tej sprawie z uwagi na szczególną regulację.

Dz.U.2014.435 art. art.394 § §1 pkt 9

Ustawa z dnia 7 lutego 2014r. o zmianie ustawy –Kodeks postępowania cywilnego

Wprowadzenie zmiany dotyczącej kosztów pomocy prawnej.

Dz.U.2014.435 art. art.394 § 2 §1

Ustawa z dnia 7 lutego 2014r. o zmianie ustawy –Kodeks postępowania cywilnego

Wprowadzenie zmiany dotyczącej kosztów pomocy prawnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

W postępowaniu o podział majątku wspólnego sąd nie jest związany wartością majątku wskazaną we wniosku. Podstawą ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu jest wartość majątku ustalona w postępowaniu lub w ugodzie. Pełnomocnik działał we własnym interesie w postępowaniu zażaleniowym, co uzasadnia oddalenie wniosku o zasądzenie kosztów.

Odrzucone argumenty

Wartość udziału wnioskodawcy wskazana we wniosku (400 000 zł) powinna być podstawą ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika. Zastosowanie §6 pkt 6 rozporządzenia było wadliwe, winien być zastosowany punkt 7.

Godne uwagi sformułowania

Mimo błędnego uzasadnienia zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Obowiązek ustalenia wartości majątku podlegającego podziałowi przez sąd jednoznacznie wskazuje na to, że sąd w tym postępowaniu nie jest związany wartością tego majątku wskazaną we wniosku. Tym samym przyjęta w ugodzie wartość udziału w majątku jest wiarygodna jako jego wartość realna.

Skład orzekający

Leszek Dąbek

przewodniczący

Gabriela Sobczyk

sprawozdawca

Ewa Buczek-Fidyka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu w sprawach o podział majątku wspólnego, zwłaszcza po zawarciu ugody."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań o podział majątku wspólnego i interpretacji przepisów rozporządzenia w zakresie opłat za czynności adwokackie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące ustalania kosztów pomocy prawnej w sprawach o podział majątku, co jest praktycznie ważne dla prawników.

Jak ustalić koszty pomocy prawnej po ugodzie w sprawie o podział majątku? Kluczowa interpretacja sądu.

Dane finansowe

WPS: 100 000 PLN

koszty nieopłaconej pomocy prawnej: 4428 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Dnia 3 listopada 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - SSO Leszek Dąbek Sędziowie SO Gabriela Sobczyk (spr.) SR(del.) Ewa Buczek-Fidyka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 listopada 2015r. sprawy z wniosku Z. R. ( R. ) przy udziale J. R. o podział majątku wspólnego na skutek zażalenia pełnomocnika wnioskodawcy na rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 postanowienia Sądu Rejonowego w Zabrzu z dnia 20 lipca 2015 r., sygn. akt I Ns 241/09 postanawia: oddalić zażalenie. SR(del.) Ewa Buczek- Fidyka SSO Leszek Dąbek SSO Gabriela Sobczyk UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 20 lipca 2015r. Sąd Rejonowy w Zabrzu umorzył postępowanie w sprawie z wniosku Z. R. przy udziale J. R. o podział majątku dorobkowego wobec zawarcia przez wnioskodawcę i uczestnika postępowania ugody sądowej oraz rozstrzygnął o kosztach postępowania. Zaskarżonym postanowieniem zawartym w punkcie 2 przyznał od Skarbu Państwa- Sądu Rejonowego w Zabrzu na rzecz adwokat M. M. kwotę 4428zł w tym VAT tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej wnioskodawcy z urzędu. Uzasadniając to rozstrzygnięcie Sąd Rejonowy wskazał na §2 ust.1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu( Dz. U. z 2013po. 461 ze zm.). Wskazał, że ustając wynagrodzenie za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego Sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, rzeczywiście przez niego poniesiony, a także charakter sprawy. W niniejszej sprawie w ocenie Sądu uzasadnione jest z uwagi na powyższe przyznanie wynagrodzenia w oparciu o stawkę minimalną 3600zł powiększoną o należny podatek VAT, zgodnie z §2 ust.3 rozporządzenia. Jako podstawę ustalenia wysokości stawki minimalnej wskazał §7 w zw. z §6, jako podstawę do jego ustalenia przyjął wartość udziału w majątku dorobkowym tj. zgodnie z deklaracją zawartą we wniosku ½ z 800 000 zł. Sąd Rejonowy wskazał, że skoro strony zawarły ugodę, należało uznać, że ich wniosek był zgodny, dlatego przyznano 50% stawki odpowiadającej wartości udziału. Sąd Rejonowy wskazał, że połowa udziału wyniosła 200 000 zł, zatem pełnomocnikom stron przyznano stawki wg §6 pkt6 rozporządzenia. Zażalenie na to rozstrzygnięcie( zawarte w punkcie 2 postanowienia) wniósł pełnomocnik z urzędu wnioskodawcy. Zarzucił mu naruszenie §6 pkt6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy zastosowany winien zostać punkt 7. Stawiając ten zarzut wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w punkcie 2 poprzez przyznanie pełnomocnikowi wnioskodawcy kwoty 8856zł, w tym 1656 zł podatku od towarów i usług. Ponadto wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej wnioskodawcy w postępowaniu odwoławczym, które nie zostały uiszczone ani w całości ani w części. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wartość udziału wnioskodawcy wskazana w postępowaniu wynosiła 400 000zł, stąd zaskarżone postanowienie w jego ocenie jest wadliwe. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie Mimo błędnego uzasadnienia zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Podnieść należało, że postępowanie, w którym zostało ono wydane było postępowaniem o podział majątku dorobkowego. Wnioskodawca i uczestniczka postępowania nie złożyli w nim zgodnego wniosku, lecz po długim okresie postępowania zawarli ugodę w sprawie. Zatem nie można zgodzić się z argumentacją Sądu Rejonowego zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia zażalenia miała ocena specyfiki postępowania o podział majątku wspólnego dorobkowego), W postępowaniu tym w zw. z art.46krio znajduje odpowiednie zastosowanie art. 684kpc , zgodnie z którym skład i wartość spadku(odpowiednio: majątku) ulegającego podziałowi ustala sąd. Obowiązek ustalenia wartości majątku podlegającego podziałowi przez sąd jednoznacznie wskazuje na to, że sąd w tym postępowaniu nie jest związany wartością tego majątku wskazaną we wniosku. Co za tym idzie - nie mają w tej sprawie zastosowania art.25 i 26 kpc (w zw. z art.13§2kpc ) - wobec szczególnej regulacji zawartej w przepisach postępowania nieprocesowego dotyczącej spraw o podział majątku dorobkowego (wspólnego). Konsekwentnie należy przyjąć jako podstawę ustalenia wysokości wynagrodzenia pełnomocnika wartość tego dzielonego majątku ustaloną w postępowaniu, a nie wskazaną we wniosku przez wnioskodawcę. W ocenie Sądu Okręgowego przy tym nie ma w tym zakresie zastosowania §4 ust.2 w/w rozporządzenia, bowiem przedmiot i zakres sprawy w jej toku nie uległ zmianie, a jedynie specyfika tego postępowania polega na tym, że jego częścią jest ustalenie wartości majątku podlegającego podziałowi. Odnosząc te ustalenia do niniejszej sprawy podnieść należy, że wskazana we wniosku przez wnioskodawcę wartość majątku dorobkowego nie potwierdziła się w toku postępowania i z tego powodu nie jest możliwe przyjęcie jej jako wiążącej na potrzeby ustalenia wysokości wynagrodzenia pełnomocnika. Jakkolwiek w toku postępowania nie doszło do poczynienia przez Sąd ustaleń co do wartości spadku, ponieważ wcześniej strony zawarły ugodę, to jednak nie prowadzi to do wniosku o konieczności wzięcia jako podstawy ustalenia wynagrodzenia wartości wskazanej we wniosku. W ocenie Sądu Okręgowego za podstawę ustalenia wartości udziału w dzielonym majątku należy przyjąć treść zawartej przez strony ugody. W niniejszej sprawie jest to o tyle uzasadnione, że stanowiska wnioskodawcy i uczestniczki postępowania w toku postępowania były rozbieżne i sprawa trwała znaczny okres czasu. Tym samym przyjęta w ugodzie wartość udziału w majątku jest wiarygodna jako jego wartość realna. Skoro zatem wartość udziału w majątku wynosi 100 000zł, to podstawą ustalenia wysokości wynagrodzenia pełnomocnika jest §6 pkt 6 w zw. z §7 ust.1 pkt 10 w/w rozporządzenia. Powyższe zatem prowadzi do wniosku o prawidłowości zaskarżonego postanowienia. Z uwagi na zakres zaskarżenia i jego kierunek przedmiotem ingerencji Sądu Okręgowego nie mogła być zasada przyjęta przez Sąd Rejonowy – a to przyznanie tego wynagrodzenia ze środków Skarbu Państwa. Z tych powodów w oparciu o art. 385kpc w zw. z art.397§2kpc w zw. z art. 13§2kpc orzeczono o oddaleniu zażalenia. Oddaleniem objęto też wniosek pełnomocnika o zasądzenie kosztów zastępstwa wnioskodawcy w postępowaniu zażaleniowym, skoro pełnomocnik działał w sprawie we własnym interesie( co wynika jednoznacznie z uzasadnienia projektu ustawy z dnia 7 lutego 2014r. o zmianie ustawy –Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U.2014.435 ), którym wprowadzono zmianę art. 394§1 pkt 9 kpc i art.394 2 §1 kpc . SSR(del.)Ewa Buczek-Fidyka SSO Leszek Dąbek SSO Gabriela Sobczyk

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI