I NS 23/16
Podsumowanie
Sąd stwierdził nabycie spadku przez żonę na podstawie testamentu powołującego ją do całości spadku, mimo kwestionowania go przez córki spadkodawcy.
Wnioskodawczyni A. T. wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po T. T. na podstawie ustawy, po 1/3 części dla niej i dwóch uczestniczek. Uczestniczka M. T. (żona spadkodawcy) przedstawiła testament z dnia 05.03.2015 r., w którym spadkodawca powołał ją do całego majątku. Po przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego grafologa, który potwierdził, że testament został sporządzony przez spadkodawcę lewą ręką, sąd uznał testament za ważny i stwierdził nabycie spadku przez żonę w całości.
Sprawa dotyczyła stwierdzenia nabycia spadku po T. T. Wnioskodawczyni A. T. domagała się stwierdzenia nabycia spadku z ustawy po 1/3 części dla siebie i dwóch uczestniczek postępowania (córki i żona spadkodawcy). Uczestniczka M. T. (żona spadkodawcy) przedstawiła testament własnoręczny z dnia 05.03.2015 r., w którym spadkodawca powołał ją do dziedziczenia całości swojego majątku. Testament ten został sporządzony lewą ręką przez spadkodawcę, co potwierdził biegły grafolog. Sąd, opierając się na opinii biegłego i przepisach Kodeksu cywilnego (art. 949 § 1 kc, art. 961 kc), uznał testament za ważny i stwierdził, że żona spadkodawcy, M. T., nabyła spadek w całości. Sąd zasądził od wnioskodawczyni i jednej z uczestniczek na rzecz drugiej uczestniczki zwrot kosztów postępowania, a także nakazał jednej z uczestniczek uiścić na rzecz Skarbu Państwa wydatki w sprawie, stosując art. 520 § 2 kpc z uwagi na sprzeczność interesów stron.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, testament własnoręczny sporządzony lewą ręką przez spadkodawcę po udarze jest ważny, o ile spełnia wymogi formalne (pismo ręczne, podpis, data).
Uzasadnienie
Sąd oparł się na opinii biegłego grafologa, który potwierdził autentyczność testamentu i fakt jego sporządzenia przez spadkodawcę lewą ręką. Testament spełniał wymogi formalne określone w art. 949 § 1 kc.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzenie nabycia spadku
Strona wygrywająca
M. T. (1)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. T. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| M. M. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| M. T. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| T. T. (1) | osoba_fizyczna | spadkodawca |
| M. K. M. - T. | osoba_fizyczna | żona spadkodawcy |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 949 § § 1
Kodeks cywilny
Wymóg sporządzenia testamentu zwykłego w całości pismem ręcznym, podpisania i opatrzenia datą.
k.c. art. 961
Kodeks cywilny
Powołanie do całego spadku, gdy przedmioty przeznaczone w testamencie wyczerpują prawie cały spadek.
Pomocnicze
k.c. art. 931 § § 1
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada rozstrzygania o kosztach w sprawach nieprocesowych w razie sprzeczności interesów stron.
uoksc art. 113
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Obciążenie kosztami sądowymi brakującej części wydatków pokrytych przez Skarb Państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Testament własnoręczny sporządzony lewą ręką przez spadkodawcę jest ważny. Przedmioty przeznaczone w testamencie dla żony wyczerpują prawie cały spadek, co uzasadnia powołanie jej do całości spadku. Sprzeczność interesów stron w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku uzasadnia zastosowanie art. 520 § 2 kpc.
Odrzucone argumenty
Dziedziczenie ustawowe zamiast testamentowego. Nieważność testamentu z powodu jego sporządzenia lewą ręką lub przez osobę po udarze. Brak wyczerpania prawie całego spadku przez przedmioty wskazane w testamencie.
Godne uwagi sformułowania
testament został sporządzony lewą ręką przez T. T. (1) przedmiot przeznaczony w testamencie określonej osobie wyczerpują prawie cały spadek sprzeczność interesów uczestników postępowania nie występuje, jeśli wynik sprawy sądowej ma równie istotne znaczenie dla każdego z nich
Skład orzekający
Ewa Przychodzka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie ważności testamentu własnoręcznego sporządzonego lewą ręką, interpretacja art. 961 kc dotyczącego powołania do całości spadku, a także kwestie kosztów w sprawach nieprocesowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście spadków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca ze względu na nietypowy sposób sporządzenia testamentu (lewą ręką po udarze) oraz kwestię jego ważności i powołania do całości spadku, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej.
“Testament pisany lewą ręką po udarze – czy sąd uznał go za ważny?”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania: 257 PLN
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt I Ns 23/16 POSTANOWIENIE Dnia 06 czerwca 2017r. Sąd Rejonowy w Oleśnicy I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSR Ewa Przychodzka Protokolant: Beata Wolny Po rozpoznaniu w dniu 06 czerwca 2017r. przy udziale stron: wnioskodawca: A. T. uczestnicy postępowania: M. M. (1) , M. T. (1) sprawy o stwierdzenie nabycia spadku POSTANAWIA I. stwierdzić, że spadek po spadkodawcy którym jest: T. T. (1) - imiona rodziców spadkodawcy: L. , K. - nazwisko rodowe spadkodawcy: T. - PESEL/data i miejsce urodzenia: 08 września 1947r. K. - data śmierci spadkodawcy: 28 października 2015 r. - miejsce zgonu/znalezienia zwłok: O. - miejsce ostatniego zwykłego pobytu spadkodawcy: D. na podstawie testamentu z dnia 05.03.2015 r. nabyła żona M. K. M. - T. – w całości i wprost; II. zasądzić od wnioskodawczyni i od uczestniczki postępowania M. M. (1) na rzecz uczestniczki postępowania M. T. (1) kwotę 257,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. nakazać uczestniczce postępowania M. M. (1) uiścić na rzecz Skarbu Państwa (Sąd Rejonowy w Oleśnicy) kwotę 457,25 zł tytułem wydatków w sprawie. Z./: 1. kal. 21 dni 2. (...) 3. odpis dor.: - (...) - (...) 4. po prawomocności należność z pkt. III do przypisu; 06.06.2017r. I Ns 23/16 UZASADNIENIE Wnioskodawczyni A. T. wniosła o stwierdzenie, że spadek po T. T. (1) zmarłym w dniu 28.10.2015 r. w O. , ostatnio stale zamieszkałym w Ł. , na podstawie ustawy nabyły: ona oraz uczestniczki postępowania: M. M. (1) oraz M. T. (1) – po 1/3 części. W uzasadnieniu swojego stanowiska wyjaśniała, że zmarły T. T. (1) pozostawił po sobie żonę i dwie córki. Według posiadanych informacji nie są znane inne osoby uprawnione do dziedziczenia, w szczególności nie ma dzieci pozamałżeńskich oraz przysposobionych. Nie były zawierane umowy spadkowe, strony nie składały także oświadczeń o przyjęciu lub odrzuceniu spadku. Uczestniczka postępowania M. T. (1) w odpowiedzi na wniosek oświadczyła, że zmarły pozostawił po sobie własnoręczny testament z dnia 05.03.2015 r., w którym do dziedziczenia powołał ja - swoją żonę, przeznaczając jej całość swojego majątku. W toku postępowania dowodowego u s t a l o n o n a s t ę p u j ą c y s t a n f a k t y c z n y: T. T. (1) zmarł w dniu 28.10.2015 r. w O. , ostatnio stale zamieszkałym w Ł. . W chwili śmierci pozostawał w ważnym związku małżeńskim z M. T. (1) . To było jego drugie małżeństwo, z którego nie pochodziły żadne dzieci. Zmarły posiadał dzieci z pierwszego małżeństwa - dwie córki: A. T. oraz M. M. (1) . Nie miał innych dzieci w tym przysposobionych ani zmarłych wcześniej. T. T. (1) pozostawił testament z dnia 05.03.2015 r. W testamencie tym stwierdził, że w przypadku jego śmierci jego część domu, działki oraz samochodu marki O. (...) należą się żonie M. T. (1) . Testament ten nie został odwołalny, nie został sporządzony inny. Nie były składane po jego śmierci oświadczeni co do przyjęcie lub odrzucenia spadku. Od 2005 r. T. T. (1) i M. T. (1) mieli zniesioną wspólność ustawową małżeńską. Byli współwłaścicielami po 1/2 części nieruchomości zabudowanej w Ł. , gdzie mieszkali. Samochód O. (...) pochodzi z 1995 r. Wszystkie te elementy wyczerpują majątek spadkowy. /dowód: akt zgonu T. T. – k. 2; akty stanu cywilnego uczestników postępowania – k. 11 – 12; testament własnoręczny z dnia 05.03.2015 r. – k. 22 zapewnienie spadkowe M. T. – k. 25 – 26; zeznania M. M. – k. 26 -27; T. T. (1) nie utrzymywał od 10 lat kontaktów ze swoimi córkami A. T. oraz M. M. (1) . Również po udarze z marca 2014 r. ani w czasie choroby trwającej już do śmierci nie doszło do nawiązania zerwanych kontaktów. /dowód: zeznania M. T. – k. 25 – 26; zeznania M. M. – k. 26 -27; zeznania św. E. K. – k. 84 – 86; dokumentacja medyczna T. T. – k. 43 – 50, 105 - 111; W sprawie została opracowana opinia biegłego z zakresu grafologii i badań dokumentów T. L. (1) z dnia 24.02.2017 r. na okoliczność, czy testament z dnia 05.03.2015 r. został w całości sporządzony i podpisany przez T. T. (1) . Biegły w swojej opinii stwierdził, że w/w testament został sporządzony lewą ręką przez T. T. (1) . /dowód: opinia biegłego T. L. z dnia 24.02.2017 r. - k. 115 – 130; Sąd zważył: Jeżeli spadkodawca nie pozostawia po sobie testamentu, następuje dziedziczenie ustawowe. Zgodnie z treścią art. 931 § 1 kc do dziedziczenia z ustawy w pierwszej kolejności powołani są małżonek i dzieci, którzy dziedziczą w częściach równych. Spadkodawca pozostawił jednak po sobie testament ręczny z dnia 05.03.2015 r. Jego autentyczność kwestionowana była przez córki: wnioskodawczynię A. T. i M. M. (1) . W celu potwierdzenia autentyczności testamentu i możliwości jego sporządzenia przez T. T. (1) po doznanym wcześniej udarze, przeprowadzony został dowód z opinii biegłego z zakresu grafologii i badań dokumentów T. L. (1) z dnia 24.02.2017 r., który po skrupulatnych badaniach stwierdził, że w/w testament został sporządzony lewą ręką przez T. T. (1) . Żadne ze stron nie kwestionowała powyższej opinii. Wymogiem niezbędnym dla ważności testamentu zwykłego w myśl art. 949 § 1 kc jest sporządzenie go w całości pismem ręcznym, podpisanie i opatrzenie datą. Testament z dnia 05.03.2015 r. sporządzony przez T. T. (1) spełnia te podstawowe wymogi. W orzecznictwie przyjmuje się, że przy ocenie, czy przedmiot przeznaczony w testamencie określonej osobie wyczerpuje prawie cały spadek, uwzględnieniu podlegają w zasadzie jedynie przedmioty (prawa) należące do spadkodawcy w chwili sporządzenia testamentu ( por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28.10.1997 r., I CKN 276/97, OSNC 1998/4/63 ). Nie zostało wykazane, aby w skład spadku wchodziły jakieś dodatkowe elementy nie opisane w testamencie z dnia 05.03.2015 r. Skoro przypadający spadkodawcy udział w 1/2 części w zabudowanej nieruchomości położonej w Ł. oraz samochód O. (...) r. prod. 1995 , przeznaczone w testamencie żonie, wyczerpują prawie cały spadek, należało stwierdzić na podstawie art. 961 kc , że została ona powołana do całego spadku. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach wyjątkowo oparto na treści art. 520 § 2 kpc uznając, że jednak wystąpiła sprzeczność interesów stron. Wprawdzie w orzecznictwie dominują ostatnio poglądy, że sprzeczność interesów uczestników postępowania nieprocesowego nie występuje, jeśli wynik sprawy sądowej ma równie istotne znaczenie dla każdego z nich. Przyjmuje się w orzecznictwie, że taka sytuacja ma miejsce w przypadku m.in. spraw o podział majątku, stwierdzenie nabycia praw do spadku lub o wpis w księdze wieczystej, nawet jeśli określone orzeczenie sądu jest korzystne tylko dla niektórych osób biorących udział w postępowaniu, bo z prawnego punktu widzenia w tego rodzaju sprawach sądowych stopień zainteresowania uczestników, z uwagi na istotę i cel postępowania, jest taki sam (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23.10.2013 r., sygn. IV CZ 74/13, LEX nr 1388478, z dnia 19.11.2010 r., sygn. III CZ 46/10, LEX nr 688497, z dnia 17.12.2013 r. , sygn. II CSK 297/13, LEX nr 1413040 ) . Ponieważ jednak w nin. sprawie wnioskodawczyni i uczestniczka postępowania M. M. (1) kwestionowały zarówno możliwość sporządzenia testamentu przez ojca, jak i przeznaczenie całości majątku na rzecz żony M. T. (1) w ocenie Sądu zastosowanie rozstrzygnięcia o kosztach w oparciu o treść art. 520 § 1 kpc nie byłoby słuszne. Dlatego po zastosowaniu dyspozycji art. 520 § 2 kpc przyznano uczestniczce postępowania ad. 2 - M. T. (1) koszty zastępstwa prawnego wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa w wysokości łącznej 257,00 zł. Z mocy art. 113 uoksc brakującą częścią wydatków w sprawie, które tymczasowo pokryte zostały przez Skarb Państwa, obciążona została inicjująca je uczestniczka postępowania M. M. (1) .
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę