XIII Ns 3217/14

Sąd Rejonowy w GG
SAOSCywilnespadkiŚredniarejonowy
spadektestamentspadkobiercasądprawo spadkoweart. 961 k.c.wartość spadkurozporządzenie majątkiem

Sąd stwierdził nabycie spadku przez siostrzeńca spadkodawczyni na podstawie testamentu, uznając go za spadkobiercę powołanego do całości spadku zgodnie z art. 961 k.c.

Wnioskodawca wniósł o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłej spadkodawczyni. Spadkodawczyni pozostawiła własnoręczny testament, w którym rozporządziła swoim majątkiem, w tym mieszkaniem, książeczkami mieszkaniowymi oraz środkami pieniężnymi. Sąd, analizując testament i wartość masy spadkowej, uznał, że wskazany w testamencie lokal mieszkalny wraz z wyposażeniem stanowił prawie cały spadek. W związku z tym, na podstawie art. 961 k.c., sąd stwierdził nabycie spadku w całości przez siostrzeńca spadkodawczyni.

Wnioskodawca wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłej spadkodawczyni, wskazując, że spadkodawczyni nie pozostawiła testamentu i jedyną znaną krewną jest jej siostra. Jednakże w toku postępowania ujawniono własnoręczny testament spadkodawczyni z dnia 25.09.2006 r. W testamencie spadkodawczyni rozporządziła swoim majątkiem, w tym mieszkaniem przy ul. (...) w G, które wraz z wyposażeniem przeznaczyła dla swojego siostrzeńca. Pozostałe składniki majątku, takie jak książeczki mieszkaniowe i środki pieniężne, zostały przeznaczone na rzecz innych osób lub na cele związane z pochówkiem. Sąd ustalił łączną wartość masy spadkowej na kwotę 398 500 zł, na którą składały się m.in. wartość lokalu mieszkalnego (350 000 zł) oraz dwie książeczki mieszkaniowe. Sąd stwierdził, że wierzytelność wobec brata i jego żony oraz wkłady w banku nie należały do spadku. Analizując testament w świetle art. 961 k.c., sąd uznał, że wskazany w testamencie lokal mieszkalny wyczerpuje prawie cały spadek. W związku z tym, sąd stwierdził nabycie spadku w całości przez siostrzeńca spadkodawczyni, uznając go za spadkobiercę powołanego do całego spadku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Osobę, której spadkodawca przeznaczył w testamencie poszczególne przedmioty majątkowe wyczerpujące prawie cały spadek, poczytuje się w razie wątpliwości za spadkobiercę powołanego do całego spadku.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na treści art. 961 § 1 k.c., zgodnie z którym, jeśli przedmioty majątkowe przeznaczone w testamencie wyczerpują prawie cały spadek, osoba ta jest traktowana jako spadkobierca całego spadku. W analizowanej sprawie wartość lokalu mieszkalnego, stanowiącego główny składnik spadku, była na tyle wysoka, że uzasadniała zastosowanie tej zasady.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzenie nabycia spadku

Strona wygrywająca

(...)

Strony

NazwaTypRola
Wnioskodawcainnewnioskodawca
Siostra (...) inneuczestnik postępowania
(...)innesiostrzeniec spadkodawczyni
(...)innesiostrzeniec spadkodawczyni
(...)innesiostrzeniec spadkodawczyni
(...)innesiostrzeniec spadkodawczyni

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 949 § § 1

Kodeks cywilny

Spadkodawca może sporządzić testament własnoręczny, pisząc go w całości pismem ręcznym, podpisując i opatrując datą.

k.c. art. 961 § § 1

Kodeks cywilny

Jeżeli spadkodawca przeznaczył oznaczonej osobie w testamencie poszczególne przedmioty majątkowe, które wyczerpują prawie cały spadek, osobę tę poczytuje się w razie wątpliwości nie za zapisobiercę, lecz za spadkobiercę powołanego do całego spadku. Jeżeli takie rozrządzenie zostało dokonane na rzecz kilku osób, osoby te poczytuje się w razie wątpliwości za powołane do całego spadku w częściach ułamkowych odpowiadających stosunkowi wartości przeznaczonych im przedmiotów.

Pomocnicze

k.c. art. 922 § § 1

Kodeks cywilny

Prawo i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na spadkobierców.

k.c. art. 924

Kodeks cywilny

Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.

k.c. art. 926 § § 1

Kodeks cywilny

Powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu.

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Testament własnoręczny spełnia wymogi formalne. Przedmioty majątkowe wskazane w testamencie wyczerpują prawie cały spadek, co uzasadnia zastosowanie art. 961 k.c. Wartość lokalu mieszkalnego stanowi znaczną część masy spadkowej.

Odrzucone argumenty

Brak testamentu (wnioskodawca początkowo twierdził, że testamentu nie ma).

Godne uwagi sformułowania

osobę tę poczytuje się w razie wątpliwości nie za zapisobiercę, lecz za spadkobiercę powołanego do całego spadku lokal mieszkalny wyczerpuje prawie cały spadek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 961 k.c. w kontekście testamentów, w których rozporządzono poszczególnymi składnikami majątku wyczerpującymi prawie cały spadek."

Ograniczenia: Zastosowanie głównie w sprawach spadkowych z testamentem, gdzie wartość poszczególnych przedmiotów jest kluczowa dla ustalenia charakteru powołania do spadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisu dotyczącego dziedziczenia na podstawie testamentu, gdy rozporządzenie dotyczy niemal całego majątku. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem spadkowym.

Czy testament rozporządzający tylko mieszkaniem oznacza dziedziczenie całego spadku? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 398 500 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
XIII Ns 3217/14 UZASADNIENIE Wnioskodawca (…) w G wniósł o stwierdzenie, że spadek po (…) nabyła jej siostra (…). W uzasadnieniu wskazano następujące okoliczności: Spadkodawczyni i jej nieżyjący mąż (…) do dnia śmierci mieszkali przy ulicy (…) 7 w G. Zostało wszczęte postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po (…) przed sądem Rejonowym (…) w G, lecz według wiedzy wnioskodawczyni zostało zawieszone po śmierci (…) na czas do ustalenia spadkobierców po niej. Stan prawny wskazanego mieszkania jest po śmierci spadkodawcy w nieuregulowany, co w sposób istotny uniemożliwia zarząd nieruchomością. Członkowie Wspólnoty podjęli kroki związane z przekształceniem na własność gruntu pod budynkiem, jednakże w sytuacji prawnej tego mieszkania nie mogą tego uczynić. Interes prawny wnioskodawcy w przeprowadzaniu niniejszego postępowania jest wykazany. Według wiedzy wnioskodawcy spadkodawcy nie pozostawiła testamentu, a jedyną krewną znaną wspólnocie jest jej siostra wskazana jako uczestniczka postępowania. Stan faktyczny: (…) zmarła dnia 3.10.2012r. w G, gdzie ostatnio stale zamieszkiwała. W chwili śmierci była wdową. Nie posiadała dzieci. Jej rodzice zmarli przed jej śmiercią. Miała czworo rodzeństwa: (…).(…) i(…) zmarli po śmierci spadkodawczyni, przy czym (…) zmarła bezdzietnie, zaś (…) pozostawił jedno dziecko, (…). Spadkodawczyni sporządziła własnoręczny testament w dniu 25.09.2006r., w którym postanowiła, że rozporządza całym swoim majątkiem, tj. mieszkanie z całym wyposażeniem, książeczki mieszkaniowe, pieniądze zdeponowane w Banku (…) w (…), w ten sposób, że przydziela: 1) mieszkanie przy ul. (…) w G swojemu siostrzeńcowi (…), również pozostawia do jego dyspozycji całe wyposażenie mieszkania, 2) z zadłużenia bratowej (…) i brata (…) w wysokości 38 000zł dla ich syna (…), 3) oszczędnościową książeczkę mieszkaniową (…) na kwotę 19 500zł na rzecz siostry (…), 4) oszczędnościową książeczkę mieszkaniową na kwotę 29 000zł przeznacza na postawienie nagrobka, opłaty i utrzymanie grobów na cmentarzu (…) matki męża i swojego męża (…) oraz na swój pochówek, 5) zdeponowane wkłady w B (…) w G na rzecz wnuków swojej siostry (…). Dowód: - zapewnienie spadkowe (…) k.42; - odpis skrócony aktu zgonu k. 124; - testament własnoręczny z dnia 25.09.2006r. w aktach XIII Ns 969/15; Łączna wartość masy spadkowej wynosi 398 500zł. Na kwotę tę składa się: - wartość lokalu spadkodawczyni (zgodnie ustalonej na kwotę 350 000zł), wskazanego w testamencie, - oszczędnościowa książeczka mieszkaniową (…) z wkładem o wartości 19 500zł (przeznaczona na rzecz siostry (…)), - oszczędnościowa książeczka mieszkaniową na kwotę 29 000zł (przeznaczona na postawienie nagrobka, opłaty i utrzymanie grobów na cmentarzu (…) matki męża spadkodawczyni i jej męża (…) oraz na jej pochówek). Dowód: - zeznanie (…) k.180; - zeznanie (…) k.181; - zeznanie (…) k.181; - zeznanie (…) k.181; - zeznanie (…) k.181; - zeznanie (…) k.181; - zeznanie (…) k.181; - zeznanie (…) k.182; - pisma (…) z dnia 20.11.2020r. k.247 Powyższy stan faktyczny sąd ustalił na podstawie: - dokumentów urzędowych i prywatnych, których autentyczność nie była kwestionowana, - zapewnienia spadkowego złożonego przez wnioskodawczynię, - zgodne zeznanie stron. Uzasadnienie prawne: W myśl przepisu art. 922 § 1 kc prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. Zgodnie z art. 924 kc spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. Powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu ( art. 926 § 1 kc ). W myśl art. 949 § 1 kc spadkodawca może sporządzić testament w ten sposób, że napisze go w całości pismem ręcznym, podpisze i opatrzy datą. Złożony do akta testament czyni zadość powyższym wymogom, nie został zakwestionowany przez strony, wobec czego Sąd uznał go za ważne rozrządzenie na wypadek śmierci. Zgodnie z art. 961 § 1 kc jeżeli spadkodawca przeznaczył oznaczonej osobie w testamencie poszczególne przedmioty majątkowe, które wyczerpują prawie cały spadek, osobę tę poczytuje się w razie wątpliwości nie za zapisobiercę, lecz za spadkobiercę powołanego do całego spadku. Jeżeli takie rozrządzenie testamentowe zostało dokonane na rzecz kilku osób, osoby te poczytuje się w razie wątpliwości za powołane do całego spadku w częściach ułamkowych odpowiadających stosunkowi wartości przeznaczonych im przedmiotów. Mając na uwadze to ustalenie, że spadkodawczyni w testamencie przeznaczyła spadkobiercom oznaczone przedmioty majątkowe, Sąd poddał treść testamentu ocenie w świetle przytoczonej regulacji art. 961 kc. Mając na uwadze zgromadzony materiał dowodowy w postaci zeznań stron oraz informacji pochodzącej od banku prowadzącego rachunek spadkodawczyni ustalono, że łączna wartość masy spadkowej wynosi 398 500zł. Na kwotę tę składa się wartość lokalu spadkodawczyni (zgodnie ustalonej na kwotę 350 000zł), wskazanego w testamencie, który to lokal wraz z wyposażeniem spadkodawczyni przeznaczyła na rzecz (…), oszczędnościowa książeczka mieszkaniową (…) z wkładem o wartości 19 500zł (przeznaczona na rzecz siostry (…)) oraz oszczędnościowa książeczka mieszkaniową na kwotę 29 000zł (przeznaczona na postawienie nagrobka, opłaty i utrzymanie grobów na cmentarzu (…) matki męża spadkodawczyni i jej męża (…) oraz na jej pochówek). Jednocześnie ustalono, że do spadku nie należały: - wkłady w (…) w G (przeznaczone na rzecz wnuków (…)), jak bowiem wynika z informacji udzielonej przez Bank w chwili sporządzenia testamentu na rachunku spadkodawczyni nie pozostawały żadnej środki; - wierzytelność w stosunku do brata spadkodawczyni (…) i jego żony (…) w wysokości 38 000zł (przeznaczona dla ich syna (…)), bowiem istnieniu tej wierzytelności zaprzeczyły strony. Mając na uwadze powyższe ustalenia, Sąd uznał, że wymieniony w testamencie lokal mieszkalny wyczerpuje prawie cały spadek, bowiem kwota przeznaczona na rzecz (…) stanowi niewielką stanowiącą 4,89% część wartości spadku, zaś kwota 29 000zł nie stanowiła przedmiotu rozrządzenia, bowiem nie wskazano osoby spadkobiercy, w związku z czym osoba, na której rzecz zostało dokonane rozrządzenie testamentowe obejmujące lokal mieszkalny, tj. (…) jest spadkobiercą powołanym do całości spadku. Z tych przyczyn postanowiono jak w pkt I sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu – zawarte w pkt II postanowienia – oparto o treść art. 520 § 1 kpc . ZARZĄDZENIE 1. Odnotować; 2. Odpis uzasadnienia doręczyć pełn. (…) i (…) ; 3. Akta za 21 dni z zpo.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI