I Ns 200/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd stwierdził nabycie spadku po R.C. przez jego siostrę M.M.(2) z dobrodziejstwem inwentarza, po odrzuceniu spadku przez syna, matkę i brata zmarłego.
Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po R.C. złożyli wierzyciele bankowi, wskazując na zadłużenie zmarłego. W toku postępowania ustalono, że jedyny syn zmarłego, J.C., odrzucił spadek przez przedstawicielkę ustawową. Następnie matka zmarłego, M.M.(1), oraz jego brat, B.M., również odrzucili spadek. W związku z brakiem zstępnych i małżonka, a także odrzuceniem spadku przez matkę i brata, do dziedziczenia z ustawy została powołana siostra zmarłego, M.M.(2). Sąd stwierdził nabycie spadku przez M.M.(2) z dobrodziejstwem inwentarza.
Sprawa dotyczyła stwierdzenia nabycia spadku po R.C., który zmarł w dniu 23 lutego 2011 roku. Wnioskodawcy, banki będące wierzycielami zmarłego, wywodzili swój interes prawny z zadłużenia spadkodawcy. W toku postępowania ustalono, że R.C. nie pozostawił testamentu. Jego jedyny syn, J.C., reprezentowany przez matkę M.C., odrzucił spadek. Następnie matka zmarłego, M.M.(1), oraz jego brat, B.M., również odrzucili spadek. Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, w braku zstępnych i małżonka, do dziedziczenia powołani są rodzice, a w ich braku rodzeństwo. Ponieważ matka i brat odrzucili spadek, a ojciec zmarł wcześniej, do dziedziczenia z ustawy została powołana siostra zmarłego, M.M.(2). Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze postanowił, że spadek po R.C. nabyła M.M.(2) w całości z dobrodziejstwem inwentarza, co oznacza ograniczenie odpowiedzialności za długi spadkowe do wartości ustalonego stanu czynnego spadku. Kosztami postępowania obciążono wnioskodawców i uczestników zgodnie z ich udziałem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Spadek po R.C. nabyła jego siostra M.M.(2) z dobrodziejstwem inwentarza.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach Kodeksu cywilnego dotyczących dziedziczenia ustawowego. Po odrzuceniu spadku przez syna, matkę i brata zmarłego, zgodnie z art. 932 § 4 k.c., do dziedziczenia powołana została siostra spadkodawcy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzenie nabycia spadku z dobrodziejstwem inwentarza
Strona wygrywająca
M. M. (2)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) we W. | instytucja | wnioskodawca |
| (...) we W. | instytucja | wnioskodawca |
| M. M. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| M. M. (2) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| B. M. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| J. C. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| M. C. | osoba_fizyczna | przedstawiciel ustawowy małoletniego uczestnika |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 932 § § 4
Kodeks cywilny
k.c. art. 1015 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 1020
Kodeks cywilny
Pomocnicze
k.c. art. 931 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 1015 § § 2
Kodeks cywilny
Brak oświadczenia spadkobiercy w terminie jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza, gdy spadkobiercą jest osoba nie mająca pełnej zdolności do czynności prawnych.
k.c. art. 1025
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 510 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 669
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 671 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 1031 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Ograniczenie odpowiedzialności spadkobiercy za długi spadkowe tylko do wartości ustalonego w inwentarzu stanu czynnego spadku.
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odrzucenie spadku przez syna, matkę i brata zmarłego. Brak testamentu. Interes prawny wierzycieli w ustaleniu spadkobierców.
Godne uwagi sformułowania
spadek po R. C. , zmarłym dnia 23 lutego 2011 roku w J. , ostatnio stale zamieszkałym w J. na podstawie ustawy nabyła siostra M. M. (2) w całości z dobrodziejstwem inwentarza kosztami postępowania obciąża wnioskodawców i uczestników zgodnie z ich udziałem w sprawie wierzycielami spadkodawcy byli zainteresowani w wystąpieniu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku w rozumieniu art. 510 §1 kpc
Skład orzekający
Jaromir Antoszewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dziedziczenia ustawowego w sytuacji odrzucenia spadku przez najbliższych krewnych oraz interesu prawnego wierzycieli w postępowaniu spadkowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie kolejni spadkobiercy odrzucają spadek.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o dziedziczeniu ustawowym i odrzuceniu spadku, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem spadkowym. Pokazuje również, jak wierzyciele mogą inicjować postępowanie spadkowe.
“Kto dziedziczy, gdy wszyscy odrzucą spadek? Siostra z dobrodziejstwem inwentarza.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt I Ns 200/13 POSTANOWIENIE Jelenia Góra, dnia 09.12.2013 r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący SSR Jaromir Antoszewski Protokolant Mariola Olechno po rozpoznaniu w dniu 09.12.2013 r. w Jeleniej Górze na rozprawie sprawy z wniosku (...) we W. i (...) z siedzibą we W. przy udziale M. M. (1) , M. M. (2) , B. M. i J. C. - o stwierdzenie nabycia spadku po R. C. I. stwierdza, iż spadek po R. C. , zmarłym dnia 23 lutego 2011 roku w J. , ostatnio stale zamieszkałym w J. na podstawie ustawy nabyła siostra M. M. (2) w całości z dobrodziejstwem inwentarza; II. kosztami postępowania obciąża wnioskodawców i uczestników zgodnie z ich udziałem w sprawie. UZASADNIENIE Wnioskodawca (...) we W. wnioskiem z dnia 30.01.2013r. w sprawie z udziałem M. M. (1) , M. M. (2) i B. M. wniósł o stwierdzenie , że spadek po zmarłym w dniu 23.02.2011 r. R. C. , ostatnio zamieszkałym w J. na podstawie ustawy nabyli ww. matka , siostra i brat. W uzasadnieniu wniosku wskazał , iż zmarły był dłużnikiem banku z tytułu umowy kredytu mieszkaniowego z dnia 01.02.2011r. , wywodząc stąd wg. art. 1025 kc. swój interes prawny w sprawie. Wnioskiem z dnia 15.03.2013r. (...) . we W. także wniósł o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym w dniu 23.02.2011 r. R. C. . Ponadto wniósł o zasądzenie od uczestników na jego rzecz kosztów postępowania . W uzasadnieniu powołał się na zadłużenie zmarłego z tytułu umowy o limit na koncie . Sprawy połączono do wspólnego rozpoznania. Postanowieniem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 03.10.2013r. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika wezwano małoletniego J. C. reprezentowanego przez matkę M. C. . Sąd ustalił następujący stan faktyczny : R. C. , ostatnio zamieszkała w J. , zmarł w dniu 23.02.2011 r. w J. jako osoba rozwiedziona . Miał on jedno dziecko tj. J. C. ur. (...) W dacie śmierci pozostawił matkę M. M. (1) i dwoje rodzeństwa tj. małoletnią M. M. (2) ur. (...) i B. M. . Jego ojciec Z. C. w tym czasie już nie żył. R. C. nie pozostawił testamentu . Dowód :akt zgonu k. 14, akty urodzenia k. 29, 41, akt małżeństwa k.22, wyjaśnienia i zapewnienia spadkowe uczestnika M. M. (1) k. 38 v., wyjaśnienia i zapewnienia spadkowe uczestnika B. M. k. 38 v., wyjaśnienia i zapewnienia spadkowe przedstawiciela małoletniego uczestnika M. C. k. 82. M. C. w imieniu małoletniego syna J. C. , oświadczeniem z dnia 11.05.2011r. złożonym przed notariuszem A. Z. z kancelarii notarialnej w J. odrzuciła spadek po ojcu dziecka R. C. . Matka zmarłego M. M. (1) dowiedziała się o tym w dniu 18.11.2011r. i sama oświadczeniem z dnia 17.05.2012r. złożonym przed notariuszem A. Z. z kancelarii notarialnej w J. odrzuciła spadek po synu R. C. . W tej samej dacie oświadczeniem notarialnym odrzucił spadek brat zmarłego B. M. , który o odrzuceniu spadku przez syna zmarłego dowiedział się w listopadzie lub grudniu 2011r. W dacie śmierci spadkodawcy B. M. nie miał dzieci. Dowód :akt notarialny z dnia 11.05.2011 r. k.80-81, akt notarialny z dnia 17.05.2012r. w sprawie o sygn. akt I Ns 710/12, akt notarialny z dnia 17.05.2012r. w sprawie o sygn. akt I Ns 710/12, wyjaśnienia i zapewnienia spadkowe uczestnika M. M. (1) k. 38v., wyjaśnienia i zapewnienia spadkowe uczestnika B. M. k. 38v., wyjaśnienia i zapewnienia spadkowe przedstawiciela małoletniego uczestnika M. C. k. 82. R. C. posiadał zadłużenie w (...) . w W. z umowy kredytu mieszkaniowego z dnia 01.02.2011r. i w (...) we W. z tytułu zawartej w dniu 01.04.201r. umowy o limit na koncie na kwotę 9 702,82 zł. Dowód : wyciąg z ksiąg banku k. 9, okoliczność bezsporna. Sąd zważył co następuje : (...) w W. – (...) we W. i (...) we W. jako wierzyciele spadkodawcy byli zainteresowani w wystąpieniu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku w rozumieniu art. 510 §1 kpc . W myśl art. 669 kpc . Sąd spadku wydaje postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po przeprowadzeniu rozprawy, na którą wzywa wnioskodawcę oraz osoby mogące wchodzić w rachubę jako spadkobiercy ustawowi i testamentowi. Art. 671 § 1 kpc . stanowi : Za dowód, że nie ma innych spadkobierców, może być przyjęte zapewnienie złożone przez zgłaszającego się spadkobiercę. Zgodnie z art. 931 § 1 kc. w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku. § 2. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych. Wg. art. 932 kc. : § 1 . W braku zstępnych spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice. § 2. Udział spadkowy każdego z rodziców, które dziedziczy w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy, wynosi jedną czwartą całości spadku. Jeżeli ojcostwo rodzica nie zostało ustalone, udział spadkowy matki spadkodawcy, dziedziczącej w zbiegu z jego małżonkiem, wynosi połowę spadku. § 3. W braku zstępnych i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom w częściach równych. § 4. Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych. § 5. Jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału między dalszych zstępnych spadkodawcy. Po zmarłej osobie fizycznej status spadkobiercy uzyskują zatem wyłącznie osoby, które uzyskały tytuł powołania do spadku po spadkodawcy. Prawo polskie zna dwa tytuły powołania do dziedziczenia: ustawę i testament ( art. 927 § 1 k.c. ). Tytuł powołania do spadku jest podstawowym i koniecznym wymogiem dziedziczenia, jednakże tytuł nie przesądza jeszcze o tym, czy dana osoba rzeczywiście będzie spadkobiercą. Drugim, koniecznym wymogiem jest bowiem posiadanie zdolności do dziedziczenia po danym spadkodawcy. Brak tej zdolności lub jej pozbawienie po otwarciu spadku pozbawia także tytułu powołania do dziedziczenia. Powołanie do dziedziczenia z ustawy regulują art. 931-937 k.c. Stąd też ustawa ściśle określa nie tylko krąg spadkobierców ustawowych, ale także kolejność powoływania do spadku osób z tego kręgu. Spadkobiercami ustawowymi mogą być osoby fizyczne, które łączyła ze spadkodawcą wskazana w ustawie więź rodzinna lub prawna oraz, w ostatniej kolejności, spadkobiercą będzie - w razie braku osób fizycznych uprawnionych do dziedziczenia ustawowego - gmina ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy lub Skarb Państwa ( art. 935 § 3 kc ) . Wg. art. 1015 § 1 kc. oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania. § 2. Brak oświadczenia spadkobiercy w powyższym terminie jest jednoznaczny z prostym przyjęciem spadku. Jednakże gdy spadkobiercą jest osoba nie mająca pełnej zdolności do czynności prawnych albo osoba, co do której istnieje podstawa do jej całkowitego ubezwłasnowolnienia, albo osoba prawna, brak oświadczenia spadkobiercy w terminie jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Wg. art. 1020 kc. spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku. R. C. nie pozostawił testamentu. Z uwagi na fakt , iż spadkodawca zmarł jako osoba rozwiedziona , spadek po nim dziedziczyłoby jego jedyne dziecko. Tymczasem jednak małoletni syn spadkodawcy J. C. odrzucił spadek przez swoją przedstawicielkę ustawową. Wobec faktu, że ojciec spadkodawcy w dacie jego śmierci już nie żył , do dziedziczenia powołani byli matka zmarłego i jego rodzeństwo. M. M. (1) i B. M. odrzucili spadek . B. M. zarazem nie posiadał dzieci w dacie śmierci spadkodawcy, gdyż jego syn A. M. urodził się (...) . W konsekwencji w myśl art. 932 §4 kc. do dziedziczenia powołana została siostra spadkodawcy M. M. (2) ur. (...) tj. w dacie kiedy jej przedstawicielka ustawowa – M. M. (1) dowiedziała się o powołaniu córki do dziedziczenia czyli 18.11.2011r. osoba małoletnia. Skutkowało to orzeczeniem jak w pkt. I postanowienia. M. M. (2) zarazem dziedziczy spadek po bracie z dobrodziejstwem inwentarza ( art. 1015 § 2 kc. ). Oznacza to w myśl art. 1031 § 2 kpc . ograniczenie odpowiedzialności spadkobiercy za długi spadkowe tylko do wartości ustalonego w inwentarzu stanu czynnego spadku. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 520 § 1 kpc . obciążając nimi wnioskodawcę i uczestników zgodnie z ich udziałem w sprawie albowiem sąd nie dopatrzył się podstaw do zasądzania przedmiotowych kosztów od uczestników.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI