Pełny tekst orzeczenia

I Ns 163/20

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

Sygn. akt: I Ns 163/20 POSTANOWIENIE Dnia 21 maja 2021 roku Sąd Rejonowy w Mrągowie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia Krzysztof Połomski Protokolant: p.o. sekretarz sądowy M. S. (1) po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2021 roku w Mrągowie na rozprawie sprawy z wniosku M. C. z udziałem M. S. (2) , M. B. , D. C. , K. C. (1) , A. C. (1) , J. C. , A. C. (2) i M. S. (3) o stwierdzenie nabycia spadku po K. C. (2) , R. C. , T. C. i W. C. I. stwierdza, że spadek po K. C. (2) zmarłej dnia 1 kwietnia 2012 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkałej w S. , gmina M. , na podstawie ustawy nabyli: a) mąż spadkodawczyni R. C. , syn J. i A. – w 1/4 części, b) dzieci spadkodawczyni M. S. (2) , J. C. , M. C. i A. C. (2) , córki i synowie R. i K. – po 3/20 części każde z nich, c) wnuki spadkodawczyni M. B. , K. C. (1) , A. C. (1) i D. C. , córka i synowie W. i T. – po 3/80 części każde z nich, II. stwierdza, że spadek po R. C. zmarłym dnia 19 stycznia 2017 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkałym w S. , gmina M. , na podstawie ustawy nabyli: a) dzieci spadkodawcy M. S. (2) , J. C. , M. C. i A. C. (2) , córki i synowie R. i K. – po 1/5 części każde z nich, b) wnuki spadkodawcy M. B. , K. C. (1) , A. C. (1) i D. C. , córka i synowie W. i T. – po 1/20 części każde z nich, III. stwierdza, że spadek po W. C. zmarłym dnia 23 marca 2004 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkałym w S. , gmina M. , na podstawie ustawy nabyli żona spadkodawcy T. C. , córka M. i J. – w 1/4 części oraz dzieci spadkodawcy M. B. , K. C. (1) , A. C. (1) i D. C. , córka i synowie W. i T. – po 3/16 części każde z nich, IV. stwierdza, że spadek po T. C. zmarłej dnia 3 stycznia 2018 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkałej w S. , gmina M. , na podstawie ustawy nabyły dzieci spadkodawczyni M. B. , K. C. (1) , A. C. (1) i D. C. , córka i synowie W. i T. oraz M. S. (3) , córka Z. i T. – po 1/5 części każde z nich, V. stwierdza, że każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Sygn. akt I Ns 163/20 UZASADNIENIE Wnioskodawca M. C. wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku po K. C. (2) zmarłej dnia 1 kwietnia 2012 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkałej w S. , gmina M. , po R. C. zmarłym dnia 19 stycznia 2017 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkałym w S. , gmina M. , po W. C. zmarłym dnia 23 marca 2004 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkałym w S. , gmina M. i po T. C. zmarłej dnia 3 stycznia 2018 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkałej w S. , gmina M. . W uzasadnieniu wskazał, że jest synem zmarłych K. C. (2) i R. C. . Wskazał też pozostałych spadkobierców K. C. (2) , R. C. , W. C. i T. C. . Uczestniczka postępowania M. B. poparła wniosek i wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po K. C. (2) , R. C. , W. i T. C. na podstawie ustawy. Wniosła też o rozstrzygnięcie o kosztach postępowania według norm przepisanych. Kurator ustanowiony dla nieznanych z miejsca pobytu uczestników postępowania D. C. , K. C. (1) i A. C. (1) oświadczyła, że pozostawia rozstrzygnięcie sprawy do decyzji Sądu. Pozostali uczestnicy postępowania nie zajęli w sprawie żadnego stanowiska. Postanowieniem z dnia 3 lutego 2021 roku wezwano do udziału w sprawie w charakterze uczestniczki postępowania M. S. , która również nie zajęła w sprawie żadnego stanowiska. Sąd ustalił, co następuje: K. C. (2) zmarła w dniu 1 kwietnia 2012 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkiwała w S. , gmina M. . W chwili śmierci była zamężna z R. C. . Spadkodawczyni miała pięcioro dzieci, tj. M. C. , A. C. (2) , J. C. , M. S. (2) i W. C. , który nie żyje. Innych dzieci, w tym przysposobionych i pozamałżeńskich spadkodawczyni nie pozostawiła. Nikt nie składał oświadczenia o przyjęciu bądź odrzuceniu spadku. Spadkodawczyni nie pozostawiła testamentu. (dowód: odpisy skrócone aktów zgonu – k. 8-11, zapewnienie spadkowe M. B. – k. 85, zapewnienie spadkowe M. C. – k. 85, odpisy aktów stanu cywilnego – k. 7-14, k. 63-67 i k. 91) R. C. zmarł w dniu 19 stycznia 2017 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkiwał w S. , gmina M. . W chwili śmierci był wdowcem. Spadkodawca miał pięcioro dzieci, tj. M. C. , A. C. (2) , J. C. , M. S. (2) i W. C. , który nie żyje. Innych dzieci, w tym przysposobionych i pozamałżeńskich spadkodawca nie pozostawił. Nikt nie składał oświadczenia o przyjęciu bądź odrzuceniu spadku. Spadkodawca nie pozostawił testamentu. (dowód: odpisy skrócone aktów zgonu – k. 8-11, zapewnienie spadkowe M. B. – k. 85, zapewnienie spadkowe M. C. – k. 85, odpisy aktów stanu cywilnego – k. 7-14, k. 63-67 i k. 91) T. C. zmarła w dniu 3 stycznia 2018 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkiwała w S. , gmina M. . W chwili śmierci była wdową. Ze związku małżeńskiego z W. C. miała czworo dzieci, tj. M. B. , D. C. , K. C. (1) i A. C. (1) . Miała też córkę M. ze związku pozamałżeńskiego z Z. S. . Innych dzieci, w tym przysposobionych i pozamałżeńskich spadkodawczyni nie pozostawiła. Nikt nie składał oświadczenia o przyjęciu bądź odrzuceniu spadku. Spadkodawczyni nie pozostawiła testamentu. (dowód: odpisy skrócone aktów zgonu – k. 8-11, zapewnienie spadkowe M. B. – k. 85, zapewnienie spadkowe M. C. – k. 85, odpisy aktów stanu cywilnego – k. 7-14, k. 63-67 i k. 91) W. C. zmarł w dniu 23 marca 2004 roku w S. , gmina M. , ostatnio stale zamieszkiwał w S. , gmina M. . W chwili śmierci był żonaty z T. C. . Miał czworo dzieci, tj. M. B. , D. C. , K. C. (1) i A. C. (1) . Innych dzieci, w tym przysposobionych i pozamałżeńskich spadkodawca nie pozostawił. Nikt nie składał oświadczenia o przyjęciu bądź odrzuceniu spadku. Spadkodawca nie pozostawił testamentu. (dowód: odpisy skrócone aktów zgonu – k. 8-11, zapewnienie spadkowe M. B. – k. 85, zapewnienie spadkowe M. C. – k. 85, odpisy aktów stanu cywilnego – k. 7-14, k. 63-67 i k. 91) Sąd zważył, co następuje: Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po K. C. (2) , R. C. , W. i T. C. był zasadny i jako taki zasługiwał na uwzględnienie. Art. 926 § 1 kc stanowi, że powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu. W postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku, sąd bada z urzędu kto jest spadkobiercą ( art. 670 kpc ). Obowiązkiem sądu jest w szczególności zbadanie, czy spadkodawca pozostawił testament. Sąd natomiast nie jest związany treścią wniosku inicjującego postępowanie ani wskazaniem przez wnioskodawcę spadkobierców uprawnionych jego zdaniem do dziedziczenia. Zgodnie z treścią art. 926 § 2 kc dziedziczenie ustawowe co do całości spadku następuje wtedy, gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy albo gdy żadna z osób, które powołał, nie chce lub nie może być spadkobiercą. Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku ( art. 925 kc ). Chwilą tą zaś jest – zgodnie z art. 924 kc – śmierć spadkodawcy. To właśnie chwila śmierci spadkodawcy przesądza o kręgu spadkobierców uprawnionych do dziedziczenia, jak i o składzie majątku spadkowego. Krąg spadkobierców ustawowych i kolejność powoływania ich do dziedziczenia określają przepisy art. 931-937 kc. Do kręgu tego należą osoby połączone ze spadkodawcą więzami rodzinnymi (zstępni, rodzice, rodzeństwo i zstępni rodzeństwa) oraz prawnymi (małżonek i przysposobieni). W ostatniej kolejności – w braku innych spadkobierców ustawowych – do dziedziczenia powołana jest gmina ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, ewentualnie Skarb Państwa. Spadkobiercami ustawowymi w pierwszej kolejności są więc dzieci zmarłego i jego małżonek. Małżonek spadkodawcy należy do kręgu spadkobierców ustawowych tylko wówczas, gdy pozostawał w związku małżeńskim ze zmarłym w chwili otwarcia spadku. Wszystkie dzieci osoby zmarłej dziedziczą na tych samych zasadach. Dzieci spadkodawcy i jego małżonek, dziedziczą w częściach równych, z tym jednakże zastrzeżeniem, iż część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku ( art. 931 § 1 kc ). Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadł, przypada jego dzieciom w częściach równych ( art. 931 § 2 kc ). Spadkodawczyni K. C. (2) nie pozostawiła testamentu. W chwili śmierci była zamężna z R. C. . Spadkodawczyni miała pięcioro dzieci, tj. M. C. , A. C. (2) , J. C. , M. S. (2) i W. C. , który nie dożył otwarcia spadku po niej. W. C. miał zaś czworo dzieci, tj. M. B. , D. C. , K. C. (1) i A. C. (1) . W tej sytuacji faktycznej spadek po K. C. (2) na podstawie ustawy nabył mąż spadkodawczyni R. C. , syn J. i A. – w 1/4 części ( art. 931 § 1 kc ). Pozostałe 3/4 części spadku winno być podzielone w równych częściach pomiędzy dzieci spadkodawcy, czyli każdemu z dzieci winien przypaść udział po 3/20 części spadku, przy czym część, która przypadałaby W. C. , przypisano jego dzieciom w częściach równych ( art. 931 § 2 kc ), czyli po 3/80 części spadku. Spadkodawca R. C. nie pozostawił testamentu. W chwili śmierci był wdowcem. Spadkodawca miał pięcioro dzieci, tj. M. C. , A. C. (2) , J. C. , M. S. (2) i W. C. , który nie dożył otwarcia spadku po niej. W. C. miał zaś czworo dzieci, tj. M. B. , D. C. , K. C. (1) i A. C. (1) . W tej sytuacji faktycznej spadek po R. C. na podstawie ustawy nabyły dzieci spadkodawcy w częściach równych, czyli każdemu z dzieci winien przypaść udział po 1/5 części spadku, przy czym część, która przypadałaby W. C. , przypisano jego dzieciom w częściach równych ( art. 931 § 2 kc ), czyli po 1/20 części spadku. Spadkodawca W. C. nie pozostawił testamentu. W chwili śmierci był żonaty z T. C. . Miał czworo dzieci, tj. M. B. , D. C. , K. C. (1) i A. C. (1) . W tej sytuacji faktycznej spadek po W. C. na podstawie ustawy nabyła żona spadkodawcy T. C. , córka M. i J. – w 1/4 części ( art. 931 § 1 kc ). Pozostałe 3/4 części spadku winno być podzielone w równych częściach pomiędzy dzieci spadkodawcy, czyli każdemu z dzieci przypisano po 3/16 części spadku. Spadkodawczyni T. C. nie pozostawiła testamentu. W chwili śmierci była wdową. Miała pięcioro dzieci, tj. M. B. , D. C. , K. C. (1) i A. C. (1) , a także córkę M. S. ze związku pozamałżeńskiego z Z. S. . W tej sytuacji faktycznej spadek po T. C. na podstawie ustawy nabyły dzieci spadkodawczyni w częściach równych, czyli każdemu z dzieci przypisano udział po 1/5 części spadku. Mając zatem powyższe na uwadze – na podstawie art. 926 § 1 kc w zw. z art. 931 § 1 i § 2 kc – orzeczono jak w punktach I-IV postanowienia. O kosztach postępowania rozstrzygnięto zgodnie z ogólną regułą ponoszenia kosztów w postępowaniu nieprocesowym wyrażoną przez art. 520 § 1 kpc (punkt V postanowienia). W okolicznościach sprawy wszystkim jego uczestnikom zależało na uregulowaniu stanu niepewności prawnej związanej z brakiem przeprowadzenia postępowania spadkowego, a zatem nie sposób in concreto mówić o sprzeczności interesów, o jakiej mowa w art. 520 § 2 kpc . /-/ sędzia Krzysztof Połomski