I Ns 158/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWnioskodawca P.M. złożył wniosek o ustanowienie służebności przesyłu na swojej nieruchomości na rzecz Przedsiębiorstwa Usług (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w N. (dalej jako „Przedsiębiorstwo Usług”), które posiadało sieć wodociągową na jego działce. Wnioskodawca domagał się również zasądzenia na jego rzecz wynagrodzenia w kwocie 35.000 zł. W trakcie postępowania jako uczestników wezwano Gminę B. oraz (...) Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w G. Uczestniczki postępowania, Gmina B. i (...) Sp. z o.o. w G., podnosiły, że nie są właścicielami spornego odcinka sieci, a Przedsiębiorstwo Usług nie jest jego właścicielem, co wyklucza możliwość ustanowienia służebności przesyłu na jego rzecz. Sąd Rejonowy w Gryficach, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, ustalił, że sporny odcinek sieci wodociągowej przebiegający przez działkę wnioskodawcy stanowi własność Gminy G., która finansowała jego budowę. Sąd oddalił wniosek, opierając się na art. 305¹ i 305² § 2 Kodeksu cywilnego. Kluczową argumentacją Sądu było stanowisko, że służebność przesyłu może być ustanowiona jedynie na rzecz przedsiębiorcy, który jest właścicielem urządzeń przesyłowych lub zamierza je wybudować. Nie można jej ustanowić na rzecz posiadacza zależnego (dzierżawcy), ponieważ nie zapewnia to stabilnego tytułu do korzystania z nieruchomości, co jest celem tej instytucji prawnej. Sąd podkreślił, że prawo własności sieci jest fundamentalne dla ustanowienia służebności przesyłu. Wnioskodawca nie zmodyfikował wniosku, aby domagać się ustanowienia służebności na rzecz faktycznego właściciela sieci. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 520 § 1 i 2 KPC, obciążając wnioskodawcę kosztami na rzecz uczestniczek, z uwagi na sprzeczność ich interesów i oddalenie wniosku.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstanowienie służebności przesyłu na rzecz posiadacza zależnego urządzeń.
Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy wnioskodawca domaga się ustanowienia służebności na rzecz dzierżawcy, a nie właściciela urządzeń.
Zagadnienia prawne (2)
Czy służebność przesyłu może być ustanowiona na rzecz posiadacza zależnego (dzierżawcy) urządzeń przesyłowych, czy tylko na rzecz ich właściciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Służebność przesyłu może być ustanowiona wyłącznie na rzecz przedsiębiorcy, który jest właścicielem urządzeń przesyłowych lub zamierza je wybudować. Nie można jej ustanowić na rzecz posiadacza zależnego (dzierżawcy).
Uzasadnienie
Przepis art. 305¹ Kodeksu cywilnego jasno stanowi, że nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia przesyłowe. Ustanowienie służebności na rzecz dzierżawcy nie zapewnia stabilnego tytułu do korzystania z nieruchomości, co jest celem tej instytucji, a także rodzi problemy z przejściem służebności na nabywcę przedsiębiorstwa.
Czy prawo własności urządzeń przesyłowych jest istotne dla ustanowienia służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, prawo własności urządzeń przesyłowych jest fundamentalne dla ustanowienia służebności przesyłu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że brzmienie art. 305¹ kc jest jasne i jednoznaczne, wskazując, że legitymowanie się przez przedsiębiorcę przesyłowego prawem własności urządzeń (lub zamiarem ich wybudowania) warunkuje ustanowienie służebności przesyłu. Wnioskodawca nie wykazał, aby podmiot, na rzecz którego domagał się ustanowienia służebności, był właścicielem spornego odcinka sieci.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. M. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Przedsiębiorstwo Usług (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w N. | spółka | uczestniczka |
| Gmina B. | instytucja | uczestniczka |
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w G. | spółka | uczestniczka |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 305¹
Kodeks cywilny
Służebność przesyłu może być ustanowiona na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia przesyłowe.
k.c. art. 305² § § 2
Kodeks cywilny
Jeżeli przedsiębiorca odmawia zawarcia umowy o ustanowienie służebności przesyłu, a jest ona konieczna do korzystania z urządzeń, właściciel nieruchomości może żądać odpowiedniego wynagrodzenia w zamian za ustanowienie służebności.
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli interesy uczestników są sprzeczne, sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości.
Pomocnicze
k.c. art. 49 § § 1
Kodeks cywilny
Urządzenia przesyłowe, o których mowa w przepisie, to m.in. przewody wodociągowe lub kanalizacyjne.
k.c. art. 503 § § 1
Kodeks cywilny
Służebność przesyłu przechodzi na nabywcę przedsiębiorstwa lub nabywcę urządzeń.
k.c. art. 503 § § 2
Kodeks cywilny
Służebność przesyłu wygasa najpóźniej wraz z zakończeniem likwidacji przedsiębiorstwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Służebność przesyłu może być ustanowiona tylko na rzecz właściciela urządzeń przesyłowych lub podmiotu zamierzającego je wybudować. • Posiadacz zależny (dzierżawca) urządzeń przesyłowych nie ma legitymacji biernej do ustanowienia służebności przesyłu. • Prawo własności urządzeń przesyłowych jest kluczowe dla ustanowienia służebności przesyłu.
Odrzucone argumenty
Służebność przesyłu może być ustanowiona na rzecz posiadacza zależnego (dzierżawcy) urządzeń przesyłowych. • Prawo własności urządzeń przesyłowych jest irrelewantne dla ustanowienia służebności przesyłu, istotne jest jedynie posiadanie.
Godne uwagi sformułowania
clara non sunt interpretanda • Sąd nie podziela zapatrywań wnioskodawcy, jakoby na gruncie niniejszej sprawy prawnie irrelewantne pozostawało czyją własność stanowi sporny odcinek sieci... • Podmiotem, na rzecz którego może być ustanowiona służebność przesyłu jest wyłącznie przedsiębiorca... • Z pewnością takiego stabilnego tytułu do korzystania z nieruchomości nie zapewni przedsiębiorstwu przesyłowemu ustanowienie służebności przesyłu na rzecz dzierżawcy.
Skład orzekający
Małgorzata Kowalska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustanowienie służebności przesyłu na rzecz posiadacza zależnego urządzeń."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy wnioskodawca domaga się ustanowienia służebności na rzecz dzierżawcy, a nie właściciela urządzeń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia kluczową kwestię legitymacji do ustanowienia służebności przesyłu, co jest częstym problemem w praktyce. Pokazuje, że formalne prawo własności jest decydujące.
“Służebność przesyłu tylko dla właściciela sieci? Sąd rozstrzyga kluczową wątpliwość.”
Dane finansowe
WPS: 35 000 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.