I NR 11/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie podatku od nieruchomości, uznając, że dzierżawca części gruntu i najemca budynku nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości, jeśli nie posiada nieruchomości w całości ani nie jest to nieruchomość budynkowa stanowiąca odrębny przedmiot własności.
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości dzierżawcy części gruntu i najemcy budynku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że najemca jest podatnikiem na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, traktując go jako posiadacza nieruchomości budynkowej. Sąd administracyjny uchylił tę decyzję, stwierdzając, że zgodnie z Kodeksem cywilnym budynki trwale związane z gruntem stanowią część składową nieruchomości, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Ponieważ nie wykazano istnienia takiego przepisu, a skarżący dzierżawił jedynie część nieruchomości, nie można było uznać go za podatnika podatku od nieruchomości w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę B S na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Sz ustalającą podatek od nieruchomości za rok [...]. Skarżący był dzierżawcą części gruntu i najemcą lokalu użytkowego w budynku położonym na tym gruncie, na podstawie umów z Gminą S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że skarżący, jako posiadacz zależny nieruchomości budynkowej, jest podatnikiem podatku od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Sąd administracyjny uznał skargę za uzasadnioną. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było rozumienie pojęcia nieruchomości i posiadacza nieruchomości w kontekście przepisów Kodeksu cywilnego oraz ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 46 i 48 Kc, budynki trwale związane z gruntem są częścią składową nieruchomości, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. W tej sprawie nie wykazano istnienia takiego przepisu, a skarżący dzierżawił jedynie część nieruchomości gruntowej. W związku z tym, w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku, posiadacz części nieruchomości nie był podatnikiem podatku od nieruchomości. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji z powodu naruszenia prawa materialnego, powołując się na uchwałę NSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, dzierżawca części gruntu i najemca budynku, który nie stanowi odrębnego przedmiotu własności, nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że budynki trwale związane z gruntem są częścią składową nieruchomości, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Ponieważ skarżący dzierżawił jedynie część nieruchomości i nie istniał przepis szczególny ustanawiający budynek odrębnym przedmiotem własności, nie można było uznać go za posiadacza nieruchomości budynkowej ani nieruchomości gruntowej zabudowanej w rozumieniu przepisów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
u.p.o.l. art. 2 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Przepis ten w brzmieniu obowiązującym w 2002 r. przewidywał, że podatnikami są posiadacze nieruchomości lub obiektów budowlanych nie złączonych trwale z gruntem, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy z właścicielem. Sąd uznał, że posiadacz części nieruchomości nie był objęty tym przepisem.
p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga sprawę w zakresie.
Pomocnicze
k.c. art. 46
Kodeks cywilny
Definiuje nieruchomości jako części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty) wraz z budynkami trwale z gruntem związanymi.
k.c. art. 48
Kodeks cywilny
Stanowi, że budynki trwale z gruntem związane stanowią część składową gruntu (zasada superficies solo cedit).
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o kosztach.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wstrzymania wykonania decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie był posiadaczem nieruchomości budynkowej w rozumieniu przepisów, ponieważ budynek nie stanowił odrębnego przedmiotu własności, a jedynie część składową gruntu. Skarżący dzierżawił jedynie część nieruchomości gruntowej, a nie całą nieruchomość zabudowaną, co wyłączało go z kręgu podatników na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w brzmieniu obowiązującym w 2002 r.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że skarżący jako posiadacz zależny nieruchomości budynkowej jest podatnikiem podatku od nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
Budynki trwale z gruntem związane stanowią część składową nieruchomości /zasada suprficies solo cedit/. Budynki trwale z gruntem związane lub ich części mogą być nieruchomościami tylko wtedy, gdy na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności /nieruchomości budynkowe/.
Skład orzekający
Kazimiera Sobocińska
przewodniczący sprawozdawca
Maria Dożynkiewicz
członek
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podatników podatku od nieruchomości w przypadku dzierżawy części gruntu i najmu budynku, który nie jest odrębnym przedmiotem własności."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2002 roku i może być mniej aktualne po późniejszych zmianach przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i wyjaśnia kluczowe rozróżnienie między posiadaczem części nieruchomości a posiadaczem nieruchomości, co ma praktyczne znaczenie dla wielu podatników.
“Czy dzierżawiąc lokal w budynku, musisz płacić podatek od nieruchomości?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySA/Sz 1579/02 - Wyrok WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2004-04-07 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2002-07-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Kazimiera Sobocińska /przewodniczący sprawozdawca/ Maria Dożynkiewicz Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Powołane przepisy Dz.U. 1991 nr 9 poz 31 art. 2 ust. 1 pkt 3, Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art 145 par. 1 pkt lit. a, art 135, art 152, art. 200 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja 2 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 kwietnia 2004r. 3 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant : Anna Malinowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi B S na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S z dnia [....] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok [...] I. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Sz z dnia [...] II. z a s ą d z a od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S na rzecz skarżącego kwotę [...] / złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych III. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S decyzją z [...] ., wydaną w trybie odwoławczym, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta S z [...] ustalającą B S podatek od nieruchomości za [...] w kwocie [...] zł. w tym [...] zł od budynku położonego w S przy ul. [...] Za podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano art. 2 ust.1 pkt 3 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. z 2002r. Nr 9,poz. 84/. W zakresie stanu faktycznego ustalono, że B S jest dzierżawcą gruntu o powierzchni [...] stanowiącego część działki nr [...] o powierzchni [...] oraz najemcą lokalu użytkowego o powierzchni [...] znajdującego się w budynku położonym na dzierżawionym gruncie przy ul. [...] na podstawie umów najmu i dzierżawy zawartych z właścicielem Gminą S. Wynajmowana powierzchnia budynku jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Powierzchnia ta, jak wynika z protokołu lustracji, jest całkowitą powierzchnią budynku wolnostojącego, wobec czego wynajmowany od Gminy budynek stanowi, zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, nieruchomość budynkową w rozumieniu art. 46 Kc, zaś najemca jako posiadacz zależny tej nieruchomości budynkowej jest obciążony obowiązkiem podatkowym w podatku od nieruchomości na podstawie art. 2 ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego /[...] ./ B S domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji zarzuca, tak jak w odwołaniu, że podjęta została z naruszeniem prawa. Powołując się na uchwałę NSA [...] skarżący stwierdza, że nieruchomości budynkowe są to budynki trwale z gruntem związane, które na podstawie przepisów szczególnych nie stanowią części składowych nieruchomości gruntowej, lecz są odrębnym od gruntu przedmiotem własności, a sytuacja taka w sprawie nie występuje. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi , podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny, będąc właściwym do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Według stanu prawnego obowiązującego w 2002r. art. 2 ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przewidywał, że podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej będące posiadaczami nieruchomości albo obiektów budowlanych nie złączonych trwale z gruntem, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem /.../. W rozpatrywanej sprawie niesporne jest, że skarżący w [...] r. był posiadaczem części wyodrębnionej geodezyjnie działki Nr [...] i budynku trwale z tym gruntem związanym na podstawie umów dzierżawy i najmu zawartych z właścicielem tj. G S. Zasadniczym warunkiem uznania skarżącego za podatnika podatku od nieruchomości na podstawie art. 2 ust.1 pkt 3 omawianej ustawy było stwierdzenie, że był on posiadaczem nieruchomości. Trafnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że pojęcie nieruchomości użyte w powołanym przepisie musi być rozumiane w znaczeniu określonym w przepisach Kodeksu cywilnego, lecz błędnie uznało skarżącego za posiadacza nieruchomości. W świetle art. 46 i art. 48 Kc nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności /grunty/ wraz z budynkami trwale z gruntem związanymi. Budynki takie stanowią część składową nieruchomości /zasada suprficies solo cedit/. Budynki trwale z gruntem związane lub ich części mogą być nieruchomościami tylko wtedy, gdy na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności /nieruchomości budynkowe/. W sprawie nie zostało wykazane by istniał przepis szczególny ustanawiający budynek przy ul. [...] w S odrębnym od gruntu przedmiotem własności, tym samym nie było podstaw do uznania, że skarżący był posiadaczem nieruchomości budynkowej. Nie był też posiadaczem nieruchomości gruntowej zabudowanej, bowiem, przedmiotem umowy dzierżawy była część nieruchomości /działki nr 11/14/. Zgodnie zaś z art. 2 ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w 2002r., posiadacz części nieruchomości nie był podatnikiem podatku od nieruchomości /zmiana stanu prawnego obowiązuje do 1 stycznia 2003r. Dz.U. z 2002r. Nr 200, poz. 1683 art. 1/, co zostało szczegółowo i przekonywająco omówione w powołanej przez skarżącego uchwale składu pięciu Sędziów NSA z[...] . Nr [...] z [...] Z tych względów zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane z naruszeniem prawa materialnego, podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a w związku z art. 135 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, a o wstrzymaniu wykonania decyzji na podstawie art. 152 tej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI