I NO 34/24

Sąd Najwyższy2024-06-05
SNinneinneŚrednianajwyższy
przewlekłość postępowaniaspór o właściwośćsąd najwyższypostępowanie karneprawo procesowe

Sąd Najwyższy rozstrzygnął spór o właściwość, stwierdzając, że Sąd Okręgowy w Ostrołęce jest właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania, mimo że dotyczy ona sądów rejonowych.

Oskarżona K. G. wniosła skargę na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, zarzucając przewlekłość postępowania przed Sądami Rejonowymi w Przasnyszu i Mławie. Sąd Okręgowy w Ostrołęce uznał się za niewłaściwy, podobnie jak Sąd Apelacyjny w Białymstoku, który wszczął spór o właściwość. Sąd Najwyższy, rozstrzygając spór, stwierdził, że właściwym do rozpoznania skargi jest Sąd Okręgowy w Ostrołęce, ponieważ skarżąca ograniczyła zarzuty do postępowań przed sądami rejonowymi.

Sprawa dotyczyła skargi oskarżonej K. G. na naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Skarżąca zarzuciła przewlekłość postępowania przed Sądami Rejonowymi w Przasnyszu (sygn. II K 776/22) i Mławie (sygn. II K 544/20). Sąd Okręgowy w Ostrołęce (sygn. II S 3/24) uznał się za niewłaściwy rzeczowo i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu w Białymstoku. Sąd Apelacyjny (sygn. II S 10/24) również uznał się za niewłaściwy i wszczął spór o właściwość z Sądem Okręgowym w Ostrołęce, zwracając się do Sądu Najwyższego o jego rozstrzygnięcie. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 38 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, rozstrzygnął spór. Zgodnie z art. 4 ustawy o skardze na przewlekłość, właściwość sądu zależy od treści skargi. Sąd Apelacyjny wskazał, że zarzut dotyczy wyłącznie postępowania przed Sądem Rejonowym w Przasnyszu. Sąd Najwyższy uznał argumentację Sądu Okręgowego o właściwości Sądu Apelacyjnego za nieprzekonującą, podkreślając, że skarżąca jednoznacznie ograniczyła zarzuty do postępowań przed sądami rejonowymi. W związku z tym, Sąd Najwyższy stwierdził, że właściwym do rozpoznania skargi jest Sąd Okręgowy w Ostrołęce.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Właściwym do rozpoznania skargi na przewlekłość jest sąd, który jest właściwy rzeczowo do rozpoznania skargi, a jego właściwość zależy od treści zarzutów podniesionych przez skarżącego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skarżący jest jedynym dysponentem skargi, a zatem kluczowe jest zdekodowanie podniesionych przez niego zarzutów. W tej sprawie, skarżąca ograniczyła zarzuty do postępowań przed sądami rejonowymi, co skutkowało uznaniem Sądu Okręgowego w Ostrołęce za właściwego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdza, że właściwym do rozpoznania sprawy jest Sąd Okręgowy w Ostrołęce

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w Ostrołęce

Strony

NazwaTypRola
K. G.osoba_fizycznaoskarżona

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 38 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Spór o właściwość między sądami rozstrzyga ostatecznie sąd wyższego rzędu właściwy ze względu na siedzibę sądu, który pierwszy wszczął spór. Spór o właściwość między sądem rejonowym a sądem okręgowym rozstrzyga sąd apelacyjny, a spór o właściwość między sądem apelacyjnym a innym sądem powszechnym – Sąd Najwyższy.

ustawa o skardze na przewlekłość art. 4 § ust. 1a

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Sąd apelacyjny jest właściwy rzeczowo do rozpoznania skargi na przewlekłość, która dotyczy postępowania przed sądem rejonowym i sądem okręgowym.

Pomocnicze

ustawa o skardze na przewlekłość art. 8 § ust. 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Przepis art. 38 § 1 k.p.k. ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu ze skargi na przewlekłość.

ustawa o skardze na przewlekłość art. 2 § ust. 2

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Nie podano szczegółowej interpretacji, ale odniesiono się do niej w kontekście argumentacji Sądu Okręgowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca ograniczyła zarzuty skargi na przewlekłość do postępowań przed Sądami Rejonowymi w Przasnyszu i Mławie. Właściwość rzeczowa sądu do rozpoznania skargi na przewlekłość jest uzależniona od treści zarzutów podniesionych przez skarżącą.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Sądu Okręgowego, że jeśli w sprawie toczy się postępowanie przed Sądem Okręgowym na skutek wniesionych apelacji, to Sąd Apelacyjny jest właściwy do rozpoznania skargi bez względu na treść wniosku zawartego w skardze.

Godne uwagi sformułowania

Skarżąca jest jedynym dysponentem skargi na przewlekłość, dlatego prawidłowe zdekodowanie zarzutów podniesionych przez nią w skardze na przewlekłość ma kluczowe znaczenie dla ustalenia właściwości rzeczowej sądu. Treść skargi na przewlekłość nie pozostawia wątpliwości, że skarżąca żąda stwierdzenia przewlekłości postępowania wyłącznie w sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym w Przasnyszu.

Skład orzekający

Marek Dobrowolski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu do rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania w zależności od zakresu zarzutów skarżącego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu o właściwość między sądami w kontekście skargi na przewlekłość.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest ustalenie właściwości sądu w przypadku skargi na przewlekłość postępowania. Choć nie zawiera nietypowych faktów, jest istotna dla praktyków prawa procesowego.

Kto rozpozna skargę na przewlekłość? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady ustalania właściwości sądu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NO 34/24
POSTANOWIENIE
Dnia 5 czerwca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Dobrowolski
w sprawie ze skargi oskarżonej K. G.
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej
‎
i Spraw Publicznych w dniu 5 czerwca 2024 r.
wniosku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku zawartego w postanowieniu
‎
z 10 maja 2024 r., sygn. II S 10/24 o rozstrzygnięcie sporu o właściwość,
na podstawie art. 38 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca
‎
2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy
‎
w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki,
stwierdza, że właściwym do rozpoznania sprawy jest Sąd Okręgowy w Ostrołęce.
s.h.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 6 lutego 2024 r. (data stempla pocztowego), oskarżona
K. G. wniosła skargę na naruszenie prawa strony do
rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w
sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym w Przasnyszu (sygn. II K 776/22) oraz przed Sądem Rejonowym w Mławie (sygn. II K 544/20).
Sąd Okręgowy w Ostrołęce postanowieniem z 10 kwietnia 2024 r., sygn.
II
S
3/24 uznał się niewłaściwym rzeczowo i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Białymstoku.
Sąd Apelacyjny w Białymstoku postanowieniem z 10 maja 2024 r., sygn.
II
S
10/24, również uznał się niewłaściwym do rozpoznania przedmiotowej skargi i wszczął z Sądem Okręgowym w Ostrołęce spór o właściwość rzeczową oraz zwrócił się do Sądu Najwyższego o jego rozstrzygnięcie.
Sąd Apelacyjny w Białymstoku powołując się na treść art. 4 ust. 1a ustawy z
dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez
prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst
jedn.
Dz.U.  2023, poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”) wskazał, że właściwość funkcjonalna sądu do rozpoznania skargi na przewlekłość jest uzależniona od jej treści. Sąd Apelacyjny zaznaczył, że zarzut przewlekłości postępowania dotyczy wyłącznie postępowania przed Sądem Rejonowym w
Przasnyszu, skarżąca bowiem nie sformułowała żadnego zarzutu w zakresie postępowania przed Sądem Okręgowym w Ostrołęce.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 38 § 1 k.p.k. spór o właściwość między sądami rozstrzyga
ostatecznie sąd wyższego rzędu właściwy ze względu na siedzibę sądu, który pierwszy wszczął spór. Spór o właściwość między sądem rejonowym a sądem okręgowym rozstrzyga sąd apelacyjny, a spór o właściwość między sądem apelacyjnym a innym sądem powszechnym – Sąd Najwyższy. Przywołany przepis, stosownie do art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu ze skargi na przewlekłość.
Przepis art. 4 ustawy o skardze na przewlekłość określa właściwość rzeczową i miejscową sądów rozpoznających skargi na przewlekłość. Sąd
apelacyjny jest właściwy rzeczowo do rozpoznania skargi na przewlekłość, która dotyczy: postępowania przed sądem okręgowym (art. 4 ust. 1 ustawy o
skardze na przewlekłość), postępowania przed sądem rejonowym i sądem okręgowym (art. 4 ust. 1a ustawy o skardze na przewlekłość) oraz postępowania przed sądem okręgowym i sądem apelacyjnym (art. 4 ust. 1b ustawy o skardze na
przewlekłość). Skarżąca jest jedynym dysponentem skargi na przewlekłość, dlatego prawidłowe zdekodowanie zarzutów podniesionych przez nią w skardze na
przewlekłość ma kluczowe znaczenie dla ustalenia właściwości rzeczowej sądu (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 20 kwietnia 2022 r., I NO 49/22; 27 kwietnia 2022 r., I NO 44/22).
Za całkowicie nieprzekonującą uznać należy argumentację przedstawioną przez Sąd Okręgowy, że jeżeli w sprawie toczy się postępowanie przed Sądem Okręgowym na skutek wniesionych apelacji, to z uwagi na treść art. 2 ust. 2 ustawy
o skardze na przewlekłość sądem właściwym do rozpoznania skargi będzie
Sąd
Apelacyjny bez względu na treść wniosku zawartego w skardze. Treść
skargi na przewlekłość nie pozostawia wątpliwości, że skarżąca żąda
stwierdzenia przewlekłości postępowania wyłącznie w sprawie toczącej się przed
Sądem Rejonowym w Przasnyszu (sygn. II K 776/22) oraz przed Sądem Rejonowym w Mławie (sygn. II K 544/20). Skarżąca w sposób jednoznaczny zatem określiła zakres skargi na przewlekłość odnosząc go do „postępowania w sprawie o
sygn. II K 776/22 zawisłej przed Sądem Rejonowym w Przasnyszu”, dalej
wyraźnie wskazując w uzasadnieniu, że zarzucana zwłoka jest
„związana
ze
sposobem procedowania Sądu Rejonowego w Przasnyszu i Sądu Rejonowego w Mławie”.
Z uwagi na to, że skarżąca K. G. ograniczyła zarzuty skargi
na
przewlekłość do postępowania przed Sądem Rejonowym w Przasnyszu, sądem właściwym rzeczowo do rozpoznania tej skargi jest Sąd Okręgowy w Ostrołęce.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 38 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
s.h.
[ms]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI