I NB 11/23

Sąd Najwyższy2024-02-14
SNAdministracyjnekoncesjeŚrednianajwyższy
Sąd NajwyższyIzba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznychwyłączenie sędziegoTSUEkoncesjapostępowanie administracyjnebezstronnośćniezawisłość

Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o wyłączenie sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, uznając go za niedopuszczalny z powodu braku wskazania konkretnych sędziów i uzasadnienia.

Spółka A. sp. z o.o. wniosła o wyłączenie wszystkich sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego, argumentując, że Izba ta nie jest sądem w rozumieniu prawa UE. Sąd Najwyższy odrzucił wniosek jako niedopuszczalny, wskazując na brak wskazania konkretnych sędziów, podstawy prawnej oraz uzasadnienia, które uprawdopodobniłoby wątpliwości co do bezstronności konkretnego sędziego w danej sprawie.

Wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego został złożony przez spółkę A. sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie. Spółka powołała się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które miało wskazywać, że Izba ta nie spełnia wymogów sądu. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek na posiedzeniu niejawnym, odrzucił go jako niedopuszczalny. Uzasadnienie opiera się na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących wyłączenia sędziego (art. 49 § 1 k.p.c. i art. 50 § 1 k.p.c.). Sąd podkreślił, że wniosek o wyłączenie sędziego musi wskazywać konkretną osobę (lub osoby) sędziego, którego dotyczy, oraz zindywidualizowane przyczyny wyłączenia, odnoszące się do konkretnej sprawy i aktualnej sytuacji procesowej. Wnioskodawca nie spełnił tych wymogów, nie wskazując imiennie sędziów, podstawy prawnej ani nie uprawdopodabniając przyczyn wyłączenia. Zarzuty dotyczyły charakterystyki sądu, a nie konkretnego sędziego. W związku z tym, wniosek został odrzucony jako niespełniający przesłanek ustawowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taki wniosek jest niedopuszczalny.

Uzasadnienie

Wniosek o wyłączenie sędziego musi wskazywać konkretnego sędziego lub sędziów oraz zindywidualizowane przyczyny wyłączenia, odnoszące się do konkretnej sprawy i aktualnej sytuacji procesowej. Zarzut dotyczący charakterystyki sądu, a nie konkretnego sędziego, nie stanowi podstawy do wyłączenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie wniosku

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
A. sp. z o.o.spółkaodwołująca
Prezes Urzędu Regulacji i Energetykiorgan_państwowyprzeciwnik procesowy
sędzia Sądu Okręgowego w Warszawie X.Y.osoba_fizycznawnioskodawca o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 49 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie.

k.p.c. art. 50 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 48

Kodeks postępowania cywilnego

Wymienia przyczyny wyłączenia sędziego z mocy prawa.

k.p.c. art. 52 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oświadczenia sędziego o wyłączeniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wyłączenie sędziego musi wskazywać konkretnego sędziego. Wniosek musi zawierać zindywidualizowane przyczyny wyłączenia. Wyłączenie sędziego dotyczy konkretnej sprawy i aktualnej sytuacji procesowej. Zarzuty dotyczące charakterystyki sądu, a nie konkretnego sędziego, nie stanowią podstawy do wyłączenia.

Odrzucone argumenty

Wyłączenie wszystkich sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych z powodu jej statusu jako sądu UE.

Godne uwagi sformułowania

Podstawy wyłączenia nie mają charakteru abstrakcyjnego Chodzi zatem o aktualną relację między sędzią a sprawą i konkretną sytuację procesową Nie można zaś skutecznie żądać wyłączenia potencjalnego członka składu orzekającego

Skład orzekający

Oktawian Nawrot

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wniosków o wyłączenie sędziego w Sądzie Najwyższym, w szczególności w kontekście spraw rozpoznawanych przez Izbę Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii statusu Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych jako sądu UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kontrowersyjnego tematu statusu Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych jako sądu, co jest istotne dla prawników i obserwatorów systemu prawnego. Rozstrzygnięcie jest proceduralne, ale kontekst jest ważny.

Czy Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych jest sądem? SN odrzuca wniosek o wyłączenie sędziów z powodów formalnych.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NB 11/23
POSTANOWIENIE
Dnia 14 lutego 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Oktawian Nawrot
w sprawie z odwołania A. sp. z o.o. z siedzibą w W.
przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji i Energetyki
o cofnięcie koncesji,
na skutek wniosku sędziego Sądu Okręgowego w Warszawie X.Y.
‎
o ponowne rozpoznanie wniosku o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Okręgowego w Warszawie X.Y. wymogów niezawisłości
‎
i bezstronności w sprawie XVII AmE 152/22,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 14 lutego 2024 r.,
wniosku powoda o wyłącznie sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego od orzekania w sprawie I NB 11/23.
odrzuca wniosek.
[D.Z.]
UZASADNIENIE
Wnioskiem z 17 stycznia 2024 r. (data prezentaty Sądu Najwyższego)
A. sp. z o.o. z siedzibą w W. reprezentowana przez organ spółki – Prezesa Zarządu (dalej: „odwołująca”) wniosła „o wyłączenie wszystkich sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, jako że zgodnie z orzecznictwem TSUE Izba ta nie jest sądem w rozumieniu przepisów prawa” (k. 22-22
verte
). W
tym
samym dniu odwołująca wniosła kolejny wniosek o tożsamej treści (k. 24
-
24
verte
).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 49 § 1 k.p.c.,
niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 48, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie.
Stosownie do art. 50
§ 1 k.p.c. wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia.
Celem instytucji wyłączenia sędziego jest zapewnienie, by bezstronny sąd rozpoznał sprawę. Jednocześnie należy podkreślić, że zarówno w odniesieniu do sędziego wyłączonego z mocy prawa (art. 48 k.p.c.), jak i wyłączanego z uwagi na zaistnienie okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego (art. 49 k.p.c.), wyłączenie odnosi się do określonej sprawy prowadzonej w konkretnym czasie, przed określonym sądem. Podstawy  wyłączenia nie mają charakteru abstrakcyjnego – ich sens zmierza do
zapewnienia prawidłowego rozpoznania sprawy w toku, nie zaś wskazywaniu sędziów, którzy potencjalnie (teoretycznie) nie mogliby rozpoznawać sprawy danej osoby. Chodzi zatem o aktualną relację między sędzią a sprawą i konkretną sytuację procesową, z którą skonfrontowana zostaje strona, tj. rozpoznawaniem sprawy przez sędziego, który nie zapewnia bezstronności. W konsekwencji wniosek strony może dotyczyć jedynie członka składu orzekającego w danej sprawie. Nie
można
zaś skutecznie żądać wyłączenia potencjalnego członka składu orzekającego, a zatem sędziego pracującego w sądzie, do którego wniesiono sprawę, lecz niewyznaczonego do składu orzekającego w danej sprawie (zob.
postanowienie Sądu Najwyższego z 8 maja 2019 r., I NSPO 1/19). Zgodnie
bowiem z uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 26 lipca 2019 r., I NOZP 1/19, wniosek o wyłączenie sędziego niewyznaczonego do
rozpoznania sprawy jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu bez składania przez sędziego oświadczenia, o jakim mowa w art. 52 § 2 k.p.c., przy czym sędzia objęty takim wnioskiem o wyłączenie może zasiadać w składzie sądu rozpoznającego ten wniosek.
Nie ulega wątpliwości, że wniosek o wyłączenie sędziego obok elementów podstawowych każdego pisma procesowego musi zawierać konstytutywne składniki kwalifikowanego pisma procesowego. Wniosek o wyłączenie sędziego pochodzący od strony musi zatem określać osobę (tożsamość) sędziego, którego   dotyczy, oraz wskazywać zindywidualizowane przyczyny wyłączenia, a
gdy
wniosek dotyczy większej liczby sędziów, to wszyscy oni muszą być oznaczeni przez wskazanie imion i nazwisk, zaś przyczyny wyłączenia powinny być odniesione do każdego z nich z
osobna.
Przenosząc powyższe na okoliczności przedmiotowego wniosku wskazać należy, że odwołująca nie tylko nie wskazała podstawy prawnej wniosku, ale nie wskazała imiennie sędziów o wyłącznie których wnosi, jak również w jakim postępowaniu. Co więcej wniosek, zważywszy na jego przesłanki ustawowe, nie
został uzasadniony, czyli odwołująca w żadnym razie nie uprawdopodobniła przyczyn wyłączenia. Zarzucając bowiem brak bezstronności, cechę tę wyraźnie powiązała z charakterystyką sądu, a nie sędziego orzekającego w sprawie. Tymczasem przepis jednoznacznie stanowi, że sąd wyłącza sędziego na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie.
Wobec niespełnienia przesłanek ustawowych wniosek o wyłączenie
wszystkich sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny.
[D.Z.]
[ał]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI