Orzeczenie · 2024-09-27

I KZP 3/24

Sąd

Sąd Najwyższy

Data

2024-09-27

SNKarneprawo karne ustrojowenajwyższy

prokuraturaprawo ustrojoweprzywrócenie do służbyProkurator Krajowywykładnia prawaskutki prawneustawa wprowadzającastan spoczynku

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 27 września 2024 r. (sygn. akt I KZP 3/24) rozstrzygnął zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Rejonowy w Gdańsku, dotyczące charakteru i obowiązywania art. 47 § 1 i 2 ustawy z dnia 28 marca 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o prokuraturze (p.w.p.p.). Sąd Rejonowy powziął wątpliwości w związku z odmiennymi interpretacjami tego przepisu, w szczególności w kontekście przywrócenia prokuratora Dariusza Barskiego do służby czynnej i jego późniejszego powołania na stanowisko Prokuratora Krajowego. Prokurator Generalny Adam Bodnar, opierając się na opiniach prawnych, uznał, że art. 47 p.w.p.p. miał charakter epizodyczny i obowiązywał jedynie przez krótki okres od wejścia w życie ustawy, co skutkowałoby nieważnością przywrócenia D. Barskiego do służby i w konsekwencji nieważnością jego powołania na stanowisko Prokuratora Krajowego. Sąd Najwyższy, po analizie przepisów, doktryny i orzecznictwa, uznał, że art. 47 § 1 i 2 p.w.p.p. ma charakter ustrojowy, nie zawiera ograniczenia czasowego i obowiązuje nadal. W związku z tym, przywrócenie prokuratora do służby czynnej na podstawie tego przepisu oraz jego powołanie na stanowisko Prokuratora Krajowego przez Prezesa Rady Ministrów na wniosek Prokuratora Generalnego, było prawnie skuteczne. Uchwała podkreśla, że przepisy te nie mają charakteru epizodycznego i obowiązują do czasu ich wyeliminowania w przewidziany prawem sposób. Wskazano również na ochronę praw nabytych oraz zasadę zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa, a także na brak podstaw do kwestionowania statusu sędziów powołanych po 2018 r. w kontekście orzecznictwa europejskiego i krajowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepis art. 47 § 1 i 2 ustawy z dnia 28 marca 2016 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o prokuraturze jest przepisem ustrojowym, statuującym w swej treści szczególną podstawę do przywrócenia do służby czynnej na ostatnio zajmowane stanowisko lub stanowisko równorzędne prokuratora pozostającego w dniu jej wejścia w życie w stanie spoczynku, którego moc obowiązująca nie została ograniczona w czasie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepis art. 47 § 1 i 2 ustawy wprowadzającej Prawo o prokuraturze ma charakter ustrojowy, nie zawiera ograniczenia czasowego i obowiązuje nadal.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 47 § 1 i 2 ustawy wprowadzającej Prawo o prokuraturze ma charakter ustrojowy i nie zawiera ograniczenia czasowego jego obowiązywania. W związku z tym, prokurator pozostający w stanie spoczynku w dniu wejścia w życie ustawy może wrócić na swój wniosek na ostatnio zajmowane stanowisko lub stanowisko równorzędne, z wyjątkiem przypadków przejścia w stan spoczynku z przyczyn zdrowotnych. Decyzję w tej sprawie podejmuje Prokurator Generalny.

Czy przywrócenie prokuratora w stanie spoczynku do służby czynnej na podstawie art. 47 § 1 i 2 ustawy z dnia 28 marca 2016 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o prokuraturze i następnie powołanie go przez Prezesa Rady Ministrów na wniosek Prokuratora Generalnego na urząd Prokuratora Krajowego wywołało skutki prawne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przywrócenie prokuratora w stanie spoczynku do służby czynnej na podstawie art. 47 § 1 i 2 ustawy wprowadzającej Prawo o prokuraturze oraz jego powołanie na urząd Prokuratora Krajowego wywołało skutki prawne.

Uzasadnienie

Skoro przepis art. 47 § 1 i 2 ustawy wprowadzającej Prawo o prokuraturze ma charakter ustrojowy i obowiązuje nadal, a przywrócenie prokuratora do służby czynnej oraz jego powołanie na stanowisko Prokuratora Krajowego miało wiążącą podstawę prawnoustrojową, to było to powołanie prawnie skuteczne.

Przepisy (723)

Główne

p.w.p.p. art. 47 § § 1 i 2

Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o prokuraturze

Przepis ma charakter ustrojowy, nie zawiera ograniczenia czasowego i obowiązuje nadal. Umożliwia prokuratorowi pozostającemu w stanie spoczynku powrót na ostatnio zajmowane stanowisko lub stanowisko równorzędne, z wyjątkiem przypadków przejścia w stan spoczynku z przyczyn zdrowotnych. Decyzję podejmuje Prokurator Generalny.

k.p.k. art. 441 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do przekazania zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy Sądowi Najwyższemu.

Pomocnicze

p.w.p.p. art. 47 § § 1-4

Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o prokuraturze

Reguluje procedurę powrotu prokuratora do służby czynnej i powrotu do stanu spoczynku.

pr. prok. art. 14 § § 1

Ustawa – Prawo o prokuraturze

Określa warunki powołania na stanowisko Prokuratora Krajowego.

pr. prok. art. 13 § § 3

Ustawa – Prawo o prokuraturze

Umożliwia Prokuratorowi Krajowemu lub innemu zastępcy Prokuratora Generalnego realizację kompetencji i zadań Prokuratora Generalnego na podstawie upoważnienia.

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa umorzenia dochodzenia wobec stwierdzenia, że czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego.

k.p.k. art. 325e § § 2

Kodeks postępowania karnego

Zatwierdzenie przez asesora postanowienia Policji o umorzeniu dochodzenia.

k.p.k. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Samodzielność jurysdykcyjna sądu karnego.

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna podstawa uchylenia orzeczenia (w kontekście zażaleń na postanowienia prokuratora).

k.p.k. art. 465 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Odpowiednie stosowanie przepisów k.p.k. do zażaleń na postanowienia prokuratora.

k.p.a. art. 156 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wady decyzji administracyjnej skutkujące jej nieważnością.

u.s.p. art. 74 § § 1

Ustawa o pracownikach urzędów państwowych

Odesłanie do przepisów Kodeksu pracy w sprawach nieuregulowanych.

u.s.p. art. 71 § § 3

Ustawa o pracownikach urzędów państwowych

Określenie przyczyn przejścia w stan spoczynku.

ustawa o Policji art. 19 § ust. 1

Ustawa o Policji

Podstawa wniosku o zarządzenie kontroli operacyjnej.

ustawa o Sądzie Najwyższym art. 8 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Podstawa do zwrócenia się do pełnego składu Izby SN o rozstrzygnięcie zagadnień prawnych.

ustawa o Sądzie Najwyższym art. 29

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Test niezawisłości sędziego.

ustawa o Sądzie Najwyższym art. 10 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Stosowanie przepisów ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych do Sądu Najwyższego.

ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 89 § § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Obowiązek wnoszenia żądań i wystąpień w sprawach służbowych w drodze służbowej.

ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 42a

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Test niezawisłości sędziego.

ustawa o Radzie Ministrów art. 14 § ust. 4 pkt 1

Ustawa o Radzie Ministrów

Upoważnienie do wydania rozporządzenia w sprawie zasad techniki prawodawczej.

ustawa o Radzie Ministrów art. 14 § ust. 5

Ustawa o Radzie Ministrów

Określenie treści rozporządzenia w sprawie zasad techniki prawodawczej.

ustawa o Radzie Ministrów art. 14 § ust. 4 pkt 1

Ustawa o Radzie Ministrów