I KZ 37/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie prokuratora na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w Poznaniu, które umorzyło postępowanie karne przeciwko płk. Rez. D. J. oskarżonemu o czyny z art. 155 k.k. i inne. Sąd Okręgowy uznał, że akt oskarżenia wniesiony przez prokuratora powszechnej jednostki prokuratury był wadliwy, ponieważ w sprawach wojskowych przeciwko żołnierzom akt oskarżenia może popierać wyłącznie „prokurator do spraw wojskowych”. Sąd Najwyższy uznał to stanowisko za błędne. Podkreślił, że zgodnie z art. 45 § 1 k.p.k. prokuratorem przed wszystkimi sądami jest prokurator, a przepisy kodeksu postępowania karnego nie zawierają ograniczeń kompetencji prokuratora w zależności od wewnętrznej struktury prokuratury. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wewnętrzne regulacje dotyczące wyodrębnienia wydziałów do spraw wojskowych mają charakter organizacyjny, a nie oznaczają wyłącznych kompetencji procesowych. Podkreślono zasadę jednolitości działania prokuratury. Sąd Najwyższy stwierdził, że umorzenie postępowania było rażącym naruszeniem art. 17 § 1 pkt. 9 k.p.k. i nakazał Wojskowemu Sądowi Okręgowemu rozpoznanie aktu oskarżenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja kompetencji prokuratora w sprawach wojskowych i zasady jednolitości działania prokuratury.
Dotyczy specyficznej sytuacji organizacji prokuratury i spraw wojskowych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy prokurator powszechnej jednostki prokuratury jest uprawniony do wniesienia i popierania aktu oskarżenia przeciwko żołnierzowi przed sądem wojskowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, prokurator powszechnej jednostki prokuratury jest uprawniony do wniesienia i popierania aktu oskarżenia przeciwko żołnierzowi przed sądem wojskowym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na art. 45 § 1 k.p.k., zgodnie z którym oskarżycielem przed wszystkimi sądami jest prokurator. Podkreślono, że przepisy k.p.k. nie ograniczają kompetencji prokuratora w zależności od wewnętrznej struktury prokuratury. Wewnętrzne regulacje organizacyjne dotyczące wydziałów wojskowych mają charakter porządkowy, a nie ograniczający kompetencje procesowe.
Czy wewnętrzne regulacje organizacyjne prokuratury (np. wyodrębnienie wydziałów do spraw wojskowych) mogą ograniczać ogólne kompetencje procesowe prokuratora wynikające z Kodeksu postępowania karnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wewnętrzne regulacje organizacyjne prokuratury nie mogą ograniczać ogólnych kompetencji procesowych prokuratora wynikających z Kodeksu postępowania karnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zasada jednolitości działania prokuratury i ogólne przepisy procesowe (art. 45 § 1 k.p.k.) mają pierwszeństwo przed wewnętrznymi podziałami organizacyjnymi. Nadmierny formalizm oparty na ocenie wewnętrznej struktury prokuratury jest niezasadny i antygwarancyjny.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. J. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokurator Prokuratury Regionalnej w Gdańsku | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 45 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Prokurator jest jedynym oskarżycielem publicznym przed wszystkimi sądami, bez ograniczeń wynikających z wewnętrznej struktury prokuratury.
Pomocnicze
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt. 9
Kodeks postępowania karnego
Niezasadne przyjęcie przez sąd, że w sprawie nie została wniesiona skarga w postaci aktu oskarżenia przez uprawnionego oskarżyciela.
u.P. art. 3 § § 2
Ustawa Prawo o Prokuraturze
W sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych zadania wykonują prokuratorzy powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury pełniący czynności w Departamencie do Spraw Wojskowych, w wydziałach prokuratur okręgowych i działach prokuratur rejonowych, właściwych w sprawach wojskowych. Nazwa 'prokurator do spraw wojskowych' ma znaczenie organizacyjne, a nie wyłącznych kompetencji procesowych.
k.p.k. art. 311 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Brak ograniczenia kompetencji prokuratora do prowadzenia śledztwa.
k.p.k. art. 331 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Brak ograniczenia kompetencji prokuratora do sporządzenia aktu oskarżenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prokurator jest oskarżycielem publicznym zgodnie z art. 45 § 1 k.p.k. • Przepisy k.p.k. nie ograniczają kompetencji prokuratora w zależności od wewnętrznej struktury prokuratury. • Wewnętrzne regulacje organizacyjne prokuratury mają charakter porządkowy, a nie ograniczający kompetencje procesowe. • Zasada jednolitości działania prokuratury. • Umorzenie postępowania z powodu braku uprawnionego oskarżyciela było rażącym naruszeniem art. 17 § 1 pkt. 9 k.p.k.
Odrzucone argumenty
Akt oskarżenia wniesiony przez prokuratora powszechnej jednostki prokuratury przeciwko żołnierzowi przed sądem wojskowym jest wadliwy z powodu braku uprawnionego oskarżyciela. • Tylko „prokurator do spraw wojskowych” może popierać akt oskarżenia przeciwko żołnierzowi przed sądem wojskowym.
Godne uwagi sformułowania
prokurator jest uprawnionym oskarżycielem w rozumieniu ustawy • żaden z obowiązujących przepisów kodeksu postępowania karnego [...] nie zawiera ograniczenia kompetencji prokuratora, zakreślając mu kategorie spraw w których nie jest uprawniony do wykonywania funkcji oskarżyciela publicznego • wewnętrzne regulacje urzędu prokuratorskiego [...] nie tworzą norm nadrzędnych nad ogólną procesową regułą kompetencyjną • nadmiernego formalizmu procesowego opartego na ocenie wewnętrznej struktury prokuratury • nazwa „prokurator do spraw wojskowych” ma jedynie znaczenie organizacyjne, a nie oznaczenie wyłącznych kompetencji procesowych • nie powinno umknąć, że po pierwsze obowiązki te wykonują prokuratorzy powszechnych jednostek prokuratury • nie powinno umknąć, że w obecnej strukturze prokuratury nie istnieje wyodrębniona ustrojowo prokuratura wojskowa, lecz zadania w zakresie spraw wojskowych prowadzi prokuratura powszechna • nie można rozumieć w ten sposób, że prokurator prokuratury regionalnej [...] nie jest uprawniony do wykonywania zadań prokuratury w zakresie postępowania przygotowawczego [...] czy wnoszenia aktu oskarżenia do sądu, w tym do sądów wojskowych • działania procesowe prokuratora są działaniami prokuratury • nie mogą być same w sobie wykładane w sposób, który prowadziłby do unicestwienia obowiązków procesowych prokuratora w postępowaniu karnym
Skład orzekający
Paweł Wiliński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja kompetencji prokuratora w sprawach wojskowych i zasady jednolitości działania prokuratury."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji organizacji prokuratury i spraw wojskowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie karnym, która może mieć wpływ na praktykę prokuratorską i sądową w sprawach wojskowych, a także ilustruje znaczenie zasady jednolitości prokuratury.
“Prokurator powszechny może oskarżać żołnierzy przed sądem wojskowym – Sąd Najwyższy wyjaśnia kompetencje.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.