I KZ 24/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pełnomocnika pokrzywdzonego na zarządzenie Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 15 kwietnia 2024 r., które odmówiło przyjęcia zażalenia na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 stycznia 2024 r. Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2024 r. WSO w Poznaniu umorzył postępowanie wykonawcze w odniesieniu do środka karnego obowiązku naprawienia szkody nałożonego na skazanego S. C., z uwagi na upływ terminu przedawnienia. Pełnomocnik pokrzywdzonego wniósł zażalenie, które Prezes WSO w Poznaniu odrzucił, uznając, że pochodzi od osoby nieuprawnionej. W zażaleniu na zarządzenie Prezesa WSO, pełnomocnik podniósł zarzut obrazy przepisów postępowania, w tym art. 94 § 1 pkt 1 i 4-5 oraz § 2 k.p.k. w zw. z art. 22 § 1 k.k.w. i art. 1 § 2 k.k.w., wskazując na niewskazanie osoby wydającej zarządzenie oraz podstawy prawnej wyłączającej prawo pokrzywdzonego do zaskarżenia. Sąd Najwyższy uznał wniesione zażalenie za niezasadne. Odnosząc się do zarzutu niewskazania podmiotu wydającego zarządzenie, Sąd Najwyższy stwierdził, że na oryginale zarządzenia znajduje się oznaczenie organu i podpis Prezesa Sądu Okręgowego, co spełnia wymogi formalne. W kwestii braku merytorycznej podstawy prawnej, Sąd Najwyższy podkreślił, że z przepisów Kodeksu karnego wykonawczego wynika, iż pokrzywdzony nie jest stroną postępowania wykonawczego, a jedynie posiada pewne, ściśle określone uprawnienia. Nie jest możliwe odpowiednie stosowanie przepisów k.p.k. z uwagi na autonomię k.k.w. Sąd wskazał, że WSO w Poznaniu już wcześniej informował Departament Spraw Socjalnych MON, że pokrzywdzony nie jest stroną postępowania wykonawczego i nie posiada uprawnień do wnoszenia środków odwoławczych. Wobec braku stwierdzenia okoliczności wskazujących na konieczność uchylenia zarządzenia, Sąd Najwyższy utrzymał je w mocy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie statusu pokrzywdzonego w postępowaniu wykonawczym oraz wymogów formalnych zarządzeń procesowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku uprawnień pokrzywdzonego do zaskarżenia postanowienia o umorzeniu postępowania wykonawczego z powodu przedawnienia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pokrzywdzony jest stroną postępowania wykonawczego w zakresie środka karnego obowiązku naprawienia szkody i czy przysługuje mu prawo do zaskarżenia postanowienia o umorzeniu tego postępowania z powodu przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pokrzywdzony nie jest stroną postępowania wykonawczego w rozumieniu Kodeksu karnego wykonawczego i nie posiada uprawnień do wnoszenia środków odwoławczych od postanowienia o umorzeniu postępowania wykonawczego.
Uzasadnienie
Z przepisów Kodeksu karnego wykonawczego wynika, że pokrzywdzony nie jest stroną postępowania wykonawczego, a ustawa przyznaje mu jedynie pewne, ściśle określone uprawnienia. Nie jest możliwe odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania karnego z uwagi na autonomię regulacji Kodeksu karnego wykonawczego.
Czy zarządzenie Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego o odmowie przyjęcia zażalenia spełnia wymogi formalne, w szczególności w zakresie oznaczenia organu wydającego i podstawy prawnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zarządzenie spełnia wymogi formalne, gdyż na oryginale znajduje się oznaczenie organu i podpis Prezesa Sądu, a brak wskazania nazwy organu na odpisie wynikał z zastąpienia podpisu poświadczeniem.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że na oryginale zarządzenia znajdowało się oznaczenie organu i podpis jego piastuna, co spełnia wymóg z art. 94 § 2 k.p.k. w zw. z art. 94 § 1 pkt 1 k.p.k. Brak tego elementu na odpisie wynikał z zastąpienia podpisu poświadczeniem. Ponadto, w piśmie przewodnim do korespondencji wskazano organ, który wydał zarządzenie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. C. | osoba_fizyczna | skazany |
| Skarb Państwa – Minister Obrony Narodowej | organ_państwowy | pokrzywdzony |
| Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w Poznaniu | organ_państwowy | organ wydający zarządzenie |
Przepisy (9)
Pomocnicze
k.p.k. art. 94 § § 1 pkt 1 i 4-5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 94 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k.w. art. 22 § § 1
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 1 § § 1
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 1 § § 2
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 168a § § 1
Kodeks karny wykonawczy
k.p.k. art. 197 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.k.w. art. 19
Kodeks karny wykonawczy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pokrzywdzony nie jest stroną postępowania wykonawczego. • Zarządzenie Prezesa WSO spełnia wymogi formalne. • Nie można stosować odpowiednio przepisów k.p.k. do postępowania wykonawczego w zakresie uprawnień pokrzywdzonego.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów postępowania przez niewskazanie osoby wydającej zarządzenie. • Obraza przepisów postępowania przez niewskazanie podstawy prawnej wyłączającej prawo pokrzywdzonego do zaskarżenia. • Niemożność kontroli zarządzenia i pozbawienie pokrzywdzonego wszelkich praw.
Godne uwagi sformułowania
z całokształtu regulacji Kodeksu karnego wykonawczego wynika, że pokrzywdzony nie jest stroną postępowania wykonawczego • Nie jest przy tym możliwe odpowiednie stosowanie przepisów z Rozdz. 4 Kodeksu postępowania karnego z uwagi na autonomię unormowań Kodeksu karnego wykonawczego
Skład orzekający
Kazimierz Klugiewicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie statusu pokrzywdzonego w postępowaniu wykonawczym oraz wymogów formalnych zarządzeń procesowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku uprawnień pokrzywdzonego do zaskarżenia postanowienia o umorzeniu postępowania wykonawczego z powodu przedawnienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego dotyczącego praw pokrzywdzonego w postępowaniu wykonawczym, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Czy pokrzywdzony zawsze ma prawo do odwołania? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice praw w postępowaniu wykonawczym.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.