I KZ 28/20

Sąd Najwyższy2020-10-29
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniapostępowanie przygotowawczepostanowienie o umorzeniuniedopuszczalność wnioskuSąd NajwyższyzażalenieKodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za niedopuszczalny z mocy ustawy, ponieważ dotyczył on umorzenia postępowania przygotowawczego, a nie prawomocnego orzeczenia sądowego.

Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie na zarządzenie przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego, które odmówiło przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania. Wniosek dotyczył umorzenia śledztwa w sprawie niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Sąd Najwyższy uznał, że postępowanie przygotowawcze zakończone postanowieniem o umorzeniu nie jest postępowaniem sądowym w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania. W związku z tym, wniosek był niedopuszczalny z mocy ustawy, a zaskarżone zarządzenie zostało utrzymane w mocy.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie wniesione przez I. D. na zarządzenie przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 11 września 2020 r., sygn. akt II AKo (...). Zarządzenie to odmawiało przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w B. z dnia 6 czerwca 2013 r., sygn. III Kp (...), które utrzymywało w mocy postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa w sprawie niekorzystnego rozporządzenia mieniem na szkodę I. D. Sąd Apelacyjny uznał wniosek za niedopuszczalny z mocy ustawy. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 530 § 3 k.p.k., postanowił utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. Uzasadnienie opiera się na przepisach regulujących wznowienie postępowania (art. 540 § 1-540b k.p.k.), które dopuszczają badanie zasadności wznowienia jedynie w odniesieniu do zakończonego prawomocnym orzeczeniem postępowania sądowego. Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie przygotowawcze zakończone postanowieniem o umorzeniu, nawet utrzymanym w mocy przez sąd, nie jest postępowaniem sądowym w rozumieniu tych przepisów. Ponadto, postanowienie o umorzeniu postępowania przygotowawczego nie kończy go w sposób bezwarunkowy, gdyż możliwe jest jego podjęcie w każdym czasie (art. 327 § 1 k.p.k.), dopóki nie upłynie termin karalności czynu. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie I. D. sprowadzało się do dezaprobaty wobec merytorycznej oceny postanowienia o umorzeniu, a nie do kwestii formalnych dotyczących dopuszczalności wniosku. Wobec oczywistego niespełnienia warunku dopuszczalności, wniosek nie mógł zostać przyjęty, a wszelkie zarzuty merytoryczne pozostawały bezprzedmiotowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o wznowienie postępowania może dotyczyć jedynie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem sądowym.

Uzasadnienie

Przepisy o wznowieniu postępowania (art. 540 k.p.k.) dotyczą postępowań sądowych. Postępowanie przygotowawcze zakończone postanowieniem o umorzeniu, nawet utrzymanym w mocy przez sąd, nie jest postępowaniem sądowym w rozumieniu tych przepisów. Ponadto, postanowienie o umorzeniu postępowania przygotowawczego nie kończy go bezwarunkowo.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Sąd Apelacyjny

Strony

NazwaTypRola
I. D.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 530 § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 545 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 540 § 1-5

Kodeks postępowania karnego

Przepisy regulujące wznowienie postępowania na wniosek strony lub z urzędu mogą mieć zastosowanie jedynie w odniesieniu do zakończonego prawomocnym orzeczeniem postępowania sądowego.

k.p.k. art. 327 § 1

Kodeks postępowania karnego

Postanowienie o umorzeniu postępowania przygotowawczego nie stwarza trwałej sytuacji procesowej, co wynika z możliwości jego podjęcia w każdym czasie, dopóki nie upłynie termin karalności czynu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie przygotowawcze zakończone postanowieniem o umorzeniu nie jest postępowaniem sądowym w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania. Wniosek o wznowienie postępowania był niedopuszczalny z mocy ustawy z powodu braku spełnienia warunku formalnego. Zażalenie nie może dotyczyć merytorycznej oceny postanowienia o umorzeniu, gdy wniosek jest niedopuszczalny.

Odrzucone argumenty

Wadliwość orzeczenia o umorzeniu postępowania powinna skutkować wznowieniem postępowania.

Godne uwagi sformułowania

nie jest postępowaniem sądowym nie kończy postępowania sądowego w rozumieniu powyższych przepisów nie stwarza trwałej sytuacji procesowej nie mógł zostać przyjęty wszelkie merytoryczne zarzuty pozostają bezprzedmiotowe

Skład orzekający

Igor Zgoliński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wznowieniu postępowania w kontekście postępowań przygotowawczych oraz dopuszczalności zażaleń na zarządzenia odmawiające przyjęcia wniosku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania przygotowawczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wznowieniem postępowania, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy można wznowić postępowanie karne? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową różnicę między postępowaniem przygotowawczym a sądowym.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I KZ 28/20
POSTANOWIENIE
Dnia 29 października 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Igor Zgoliński
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 29 października 2020 r.
‎
zażalenia wniesionego przez
I.  D.
na zarządzenie przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (…)
z dnia 11 września 2020 r., sygn. akt II AKo (…),
odmawiające przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w B. z dnia 6 czerwca 2013 r., sygn. III Kp (…), utrzymującym w mocy postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w B. z dnia 18 marca 2013 r. o umorzeniu śledztwa w sprawie 1 Ds. (…) , w sprawie niekorzystnego rozporządzenia mieniem na szkodę I.  D., jako niedopuszczalnego z mocy ustawy.
na podstawie art. 530 § 3 k.p.k.
postanowił:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym zarządzeniem na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545
‎
§ 1 k.p.k. odmówiono przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania przygotowawczego zakończonego wskazanym powyżej prawomocnym postanowieniem o jego umorzeniu, uznając go za niedopuszczalny z mocy ustawy.
I. D. na powyższe zarządzenie złożył zażalenie, w którym wyraził swoje stanowisko co do zasadności umorzenia postępowania podnosząc, że wadliwość orzeczenia w tym przedmiocie determinuje „bez żadnych warunków” wznowienie postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Przepisy regulujące wznowienie postępowania na wniosek strony lub z urzędu (art. 540 § 1 – 540b k.p.k.) stanowią, że badanie jego zasadności może mieć miejsce jedynie w odniesieniu do zakończonego prawomocnym orzeczeniem postępowania
sądowego
. Postępowanie, wznowienia którego domagał się I. D. , zakończone prawomocnym postanowieniem Sądu o utrzymaniu w mocy postanowienia o umorzeniu postępowania w fazie
in rem
, nie jest postępowaniem sądowym. Wynikiem procedowania w ramach sądowej kontroli wydanego w postępowaniu przygotowawczym orzeczenia prokuratora o umorzeniu postępowania, jest wydanie postanowienia, które nie tylko nie kończy postępowania sądowego w rozumieniu powyższych przepisów, ale nie kończy w sposób bezwarunkowy także postępowania przygotowawczego w tym sensie, że – dopóki nie upłynie termin karalności czynu będącego przedmiotem postępowania - nie stwarza trwałej sytuacji procesowej, co wynika z możliwości jego podjęcia w każdym czasie (art. 327 § 1 k.p.k.).
Zażalenie nie jest zasadne. Jego treść, niezależnie już nawet od formy,
‎
w jakiej ujęte zostały zarzuty, sprowadza się ewidentnie do werbalizowania dezaprobaty wobec prawomocnego rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania, a więc odwołuje się do okoliczności wiążących się z merytoryczną oceną prawidłowości postanowienia Sądu Okręgowego w B. . U podłoża wydania zaskarżonego zarządzenia znalazły się natomiast kwestie formalne – badanie dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania, które zostały w sposób właściwy ustalone. Wszelkie merytoryczne zarzuty pozostają bezprzedmiotowe w sytuacji, w której wniosek - z powodu oczywistego niespełnienia warunku dopuszczalności – nie mógł zostać przyjęty.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego zarządzenia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI