I KZ 17/24

Sąd Najwyższy2024-07-09
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
kasacjakodeks karnykodeks postępowania karnegosąd najwyższyskazanieuniewinnieniegranice zaskarżeniazarządzenie

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku skazującego, uznając, że zmiana opisu czynu nie jest równoznaczna z uniewinnieniem.

Pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego utrzymującego wyrok skazujący, argumentując, że zmiana kwalifikacji prawnej czynu stanowiła de facto uniewinnienie od części zarzutów. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia kasacji, stwierdzając, że wyrok skazujący, nawet ze zmienionym opisem czynu, nie jest równoznaczny z uniewinnieniem, a zatem kasacja na niekorzyść strony w tej sytuacji jest niedopuszczalna zgodnie z art. 523 § 3 k.p.k.

Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Legnicy, które odmówiło przyjęcia kasacji od wyroku utrzymującego w mocy wyrok skazujący. Oskarżony M. K. został skazany za przestępstwa z art. 207 § 1 k.k. w zw. z art. 207 § 1a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem, mimo że aktem oskarżenia zarzucono mu popełnienie jednego czynu wyczerpującego znamiona art. 207 § 1 i 1a k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej argumentował, że skazanie jedynie z art. 207 § 1 i 1a k.k. stanowiło „eo ipso uniewinnienie z zarzutu z art. 197 § 1 k.k.”, co miało uzasadniać dopuszczalność kasacji na niekorzyść. Sąd Najwyższy nie podzielił tego stanowiska, podkreślając, że przepis art. 523 § 3 k.p.k. ogranicza możliwość wniesienia kasacji na niekorzyść do przypadków uniewinnienia lub umorzenia postępowania i nie może być interpretowany rozszerzająco. Zmiana opisu czynu i jego kwalifikacji prawnej w stosunku do aktu oskarżenia nie zmienia faktu, że zapadł wyrok skazujący, a nie uniewinniający, co czyni kasację niedopuszczalną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zmiana opisu czynu i jego kwalifikacji prawnej w wyroku skazującym nie jest równoznaczna z uniewinnieniem od części zarzutów i nie uzasadnia wniesienia kasacji na niekorzyść strony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że przepis art. 523 § 3 k.p.k. ogranicza możliwość wniesienia kasacji na niekorzyść do przypadków uniewinnienia lub umorzenia postępowania i nie podlega rozszerzającej interpretacji. Wyrok skazujący, nawet ze zmienionym opisem czynu, nie jest wyrokiem uniewinniającym, co czyni kasację wniesioną na niekorzyść niedopuszczalną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w Legnicy

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaoskarżony
J. K.osoba_fizycznaoskarżycielka posiłkowa

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 523 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten odnosi się do całości rozstrzygnięcia zawartego w prawomocnym wyroku sądu odwoławczego i nie może być interpretowany w sposób rozszerzający.

Pomocnicze

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 207 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 207 § § 1a

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 197 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 523 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok skazujący, nawet ze zmienionym opisem czynu, nie jest równoznaczny z uniewinnieniem. Przepis art. 523 § 3 k.p.k. nie podlega rozszerzającej interpretacji. Kasacja na niekorzyść strony jest niedopuszczalna w przypadku wyroku skazującego.

Odrzucone argumenty

Skazanie oskarżonego tylko z art. 207 § 1 k.k. w zw. z art. 207 § 1a k.k. stanowi 'eo ipso uniewinnienie z zarzutu z art. 197 § 1 k.k.'

Godne uwagi sformułowania

kasację na niekorzyść można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania... Wyroku skazującego nie można utożsamiać z wyrokiem uniewinniającym, choćby w opisie czynu i jego kwalifikacji nastąpiły istotne zmiany w stosunku do propozycji zawartej w akcie oskarżenia. gwarancyjny zapis w art. 523 § 3 k.p.k.

Skład orzekający

Ryszard Witkowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności kasacji w sprawach karnych, zwłaszcza w kontekście zmiany opisu czynu i kwalifikacji prawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z odmową przyjęcia kasacji przez sąd niższej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie karnym – granic dopuszczalności kasacji i interpretacji pojęcia uniewinnienia, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Czy zmiana opisu czynu to już uniewinnienie? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice kasacji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I KZ 17/24
POSTANOWIENIE
Dnia 9 lipca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Ryszard Witkowski
w sprawie
M. K.
,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 9 lipca 2024 r.
zażalenia pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej J. K. na zarządzenie Przewodniczącego IV Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego
‎
w Legnicy z 31 stycznia 2024 r. sygn. akt IV WKK 21/23,
o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy
z 3 października 2023 r. sygn. akt IV Ka 395/23, utrzymującego wyrok Sądu Rejonowego w Lublinie z 19 kwietnia 2023 r. w sprawie sygn. II K 1460/22,
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Legnicy wyrokiem z 3 października 2023 r. w sprawie sygn. IV Ka 395/23 utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Lublinie z 19 kwietnia 2023 r. w sprawie sygn. II K1460/22, którym skazał M. K. za przestępstwa z art. 207 § 1 k.k. w zw. z art. 207 § 1a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na okres próby 2 lat i oddaniem w tym czasie pod dozór kuratora sądowego, choć aktem oskarżenia zarzucono mu popełnienie jednego czynu, wyczerpującego znamiona art. 207 § 1 i 1a k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
Od tego wyroku w dniu 15 listopada 2023 r. kasację wniósł pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej J. K., której przyjęcia odmówiono zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego
‎
w Legnicy z 31 stycznia 2024 r. sygn. akt. IV WKK 21/23. Zarządzenie to zostało zaskarżone zażaleniem tego pełnomocnika z 21 marca 2024 r., w którym podniesiono, iż wbrew twierdzeniom zawartym w zaskarżonym zarządzeniu, w opinii skarżącej, M. K. został uniewinniony od popełnienia czynu z art. 197 § 1 k.k.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Wniesione zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Wnosząc kasację od wyroku Sądu Okręgowego, pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego dostrzegł ograniczenie przewidziane w art. 523 § 3 k.p.k., ale ocenił,
‎
że skazanie oskarżonego tylko z art. 207 § 1 k.k. w zw. z art. 207 § 1a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. stanowi "
eo ipso
uniewinnienie z zarzutu z art. 197 § 1 k.k.", stąd wniesienie kasacji w tej sprawie było dopuszczalne.
Stanowiska tego podzielić nie można. Przepis art. 523 § 3 k.p.k. odnosi się do całości rozstrzygnięcia zawartego w prawomocnym wyroku sądu odwoławczego, od którego może być wniesiona kasacja - art. 519 k.p.k. Niniejsza sprawa nie była złożona ani podmiotowo, ani przedmiotowo. M. K. aktem oskarżenia zarzucono popełnienie jednego czynu i w ramach tożsamości tego czynu, po zmodyfikowaniu jego opisu i kwalifikacji prawnej, sąd pierwszej instancji wydał wyrok skazujący, który został utrzymany w mocy wyrokiem sądu odwoławczego. Wyroku skazującego nie można utożsamiać z wyrokiem uniewinniającym, choćby w opisie czynu i jego kwalifikacji nastąpiły istotne zmiany w stosunku do propozycji zawartej w akcie oskarżenia. Nie ulega wątpliwości, że gwarancyjny zapis w art. 523 § 3 k.p.k. - "kasację na niekorzyść można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania..." - nie może być interpretowany w sposób rozszerzający, a właśnie taką wykładnię przedstawił autor kasacji.
W realiach tej sprawy zmiana opisu czynu zarzuconego M. K. oraz jego kwalifikacji prawnej nie może zmienić istoty tego, że wobec oskarżonego zapadł wyrok skazujący, a nie wyrok uniewinniający, co implikuje - zgodnie z art. 523 § 3 k.p.k. - niedopuszczalność kasacji wniesionej przez stronę na jego niekorzyść. Ograniczenie przewidziane w tym przepisie zostaje wyłączone jedynie w sytuacjach przewidzianych w art. 523 § 4 k.p.k.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[J.J.]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI