I KZ 16/25

Sąd Najwyższy2025-03-26
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjaobrońca z urzęduzarządzeniezażalenieSąd Najwyższyprawo karne procesowe

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, uznając, że oskarżonemu nie przysługuje prawo do ponownego wyznaczenia obrońcy z urzędu po tym, jak pierwszy obrońca nie znalazł podstaw do jej wniesienia.

Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie skazanego J.P. na zarządzenie o odmowie przyjęcia jego kasacji. Skazany złożył kasację osobiście po tym, jak wyznaczony mu z urzędu obrońca stwierdził brak podstaw do jej wniesienia. Sąd Okręgowy odmówił przyjęcia osobistej kasacji, a następnie Sąd Najwyższy utrzymał to postanowienie w mocy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że sąd nie jest zobowiązany do wielokrotnego wyznaczania obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał sprawę z zażalenia skazanego J.P. na zarządzenie Przewodniczącej VI Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 17 lutego 2025 r., sygn. akt VI Ka 472/24, o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 12 września 2024 r. (sygn. akt VI Ka 472/24). Sąd Najwyższy postanowił utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. Uzasadnienie opiera się na przebiegu postępowania: wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 6 maja 2024 r. (sygn. akt II K 1665/23) J.P. został uznany za winnego i skazany na grzywnę. Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 12 września 2024 r. utrzymał to orzeczenie w mocy. Kasację od wyroku Sądu Okręgowego złożył osobiście oskarżony. Sąd Okręgowy wezwał go do sporządzenia kasacji przez profesjonalnego pełnomocnika lub złożenia wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu. Po przedstawieniu dokumentacji potwierdzającej trudną sytuację finansową, oskarżonemu wyznaczono obrońcę z urzędu. Obrońca złożył opinię o braku podstaw do wniesienia kasacji. Skazany został poinformowany o treści opinii i pouczony o prawie do samodzielnego złożenia kasacji, a także o tym, że odmowa wniesienia kasacji przez obrońcę z urzędu nie stanowi podstawy do wyznaczenia kolejnego. Oskarżony wniósł o wyznaczenie innego obrońcy, twierdząc, że pierwszy nie miał pełnego dostępu do materiału dowodowego. Wniosek ten został odrzucony. W związku z niezłożeniem kasacji przez profesjonalnego pełnomocnika, zarządzeniem z dnia 17 lutego 2025 r. odmówiono przyjęcia osobistej kasacji. Zażalenie oskarżonego, w którym wyraził swoje niezadowolenie ze stanu prawnego, nie zostało uwzględnione. Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd nie jest zobligowany do wielokrotnego wyznaczania obrońcy z urzędu, a odmowa przyjęcia kasacji była uzasadniona brakiem formalnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie jest zobowiązany do wielokrotnego wyznaczania obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji.

Uzasadnienie

Po wyznaczeniu obrońcy z urzędu, który stwierdził brak podstaw do wniesienia kasacji, sąd nie ma obowiązku wyznaczać kolejnego obrońcy, nawet jeśli skazany podnosi zarzuty dotyczące dostępu do akt. Odmowa wniesienia kasacji przez obrońcę z urzędu nie stanowi podstawy do wyznaczenia następnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie w mocy zaskarżonego zarządzenia.

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w kontekście utrzymania w mocy zarządzenia)

Strony

NazwaTypRola
J.P.osoba_fizycznaskazany
Przewodnicząca VI Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Jeleniej Górzeinstytucjaorgan wydający zarządzenie

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 530 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 526 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 222 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 224 § 2

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd nie jest zobowiązany do wielokrotnego wyznaczania obrońcy z urzędu. Niezastosowanie się do wezwania do uzupełnienia braków formalnych kasacji skutkuje jej odrzuceniem. Zażalenie nie odnosiło się merytorycznie do zaskarżonego zarządzenia.

Odrzucone argumenty

Skazany podniósł, że wyznaczona adwokat nie miała pełnego dostępu do materiału dowodowego i wniósł o wyznaczenie innego obrońcy z urzędu.

Godne uwagi sformułowania

skorzystanie przez oskarżonego, w uwagi na jego sytuację majątkową, z pomocy obrońcy z urzędu w celu zbadania podstaw do wniesienia kasacji, może zasadniczo nastąpić tylko raz i sąd nie jest zobligowany do wyznaczenia kolejnego obrońcy z urzędu. jest „wstrząśnięty stanem prawnym w Polsce”

Skład orzekający

Jacek Błaszczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do obrońcy z urzędu w postępowaniu kasacyjnym oraz konsekwencji braku uzupełnienia braków formalnych kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie obrońca z urzędu nie znalazł podstaw do wniesienia kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady proceduralne dotyczące prawa do obrońcy z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Czy obrońca z urzędu może odmówić wniesienia kasacji? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I KZ 16/25
POSTANOWIENIE
Dnia 26 marca 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Błaszczyk
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 26 marca 2025 r.,
w sprawie z zażalenia skazanego
J.P.
na zarządzenie Przewodniczącej VI Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze
z dnia 17 lutego 2025 r., sygn. akt VI Ka 472/24, o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 12 września 2024 r., sygn. akt VI Ka 472/24,
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł :
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 6 maja 2024 r., sygn. akt II K 1665/23, J.P. został uznany za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art. 224 § 2 k.k. i za to wymierzono mu karę 300 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na 10 złotych.
W wyniku rozpoznania apelacji oskarżonego Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze wyrokiem z dni 12 września 2024 r., sygn. akt VI Ka 472/24 utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy.
Kasację od tego wyroku złożył osobiście oskarżony (k. 208).
W dniu 8 listopada 2024 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze wezwał oskarżonego do sporządzenia i podpisania kasacji przez profesjonalnego pełnomocnika, ewentualnie do złożenia wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu (k. 211).
W związku z oświadczeniem oskarżonego o niemożności pokrycia kosztów obrony z wyboru i przedstawioną dokumentacją potwierdzającą sytuację finansową, w dniu 4 grudnia 2024 r. oskarżonemu został wyznaczony obrońca z urzędu w celu ewentualnego sporządzenia i wniesienia kasacji lub poinformowania Sądu o braku podstaw do wniesienia kasacji (k. 215).
W dniu 16 grudnia 2024 r. wyznaczona z urzędu obrońca - adw. M.D. złożyła opinię o braku podstaw do wniesienia kasacji (k. 217-218).
Pismem z dnia 18 grudnia 2024 r. skazany został poinformowany o treści opinii obrońcy, a także pouczony o prawie do złożenia kasacji we własnym zakresie. Nadto, oskarżony został pouczony, że odmowa wniesienia kasacji przez obrońcę ustanowionego z urzędu nie stanowi podstaw do wyznaczenia kolejnego obrońcy z urzędu (k. 222).
W dniu 9 stycznia 2025 r. oskarżony złożył pismo, w którym podniósł, że wyznaczona z urzędu adwokat nie miała pełnego dostępu do materiału dowodowego i w związku z tym wnosi o wyznaczenie innego obrońcy z urzędu (k. 224).
W dniu 10 stycznia 2025 r. odmówiono skazanemu wyznaczenia kolejnego obrońcy z urzędu (k. 225).
W związku z niezłożeniem kasacji przez profesjonalnego pełnomocnika, zarządzeniem z dnia 17 lutego 2025 r. odmówiono przyjęcia osobistej kasacji oskarżonego.
Zażalenie na to zarządzenie złożył oskarżony, który nie ustosunkowując się w żaden sposób merytorycznie do zaskarżonego zarządzenia - wskazał, że jest „wstrząśnięty stanem prawnym w Polsce”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
W realiach procesowych sprawy oskarżonemu został wyznaczony obrońca z urzędu w celu zbadania podstaw do wystąpienia kasacją od wyroku Sądu odwoławczego. Negatywny rezultat tej analizy stanowił przeszkodę do sporządzenia przez obrońcę  z urzędu kasacji i doprowadził do konieczności wezwania J.P. do uzupełnienia braku formalnego osobistej kasacji poprzez jej sporządzenie i podpisanie przez adwokata lub radcę prawnego ustanowionego z wyboru. Nieuzupełnienie tego braku formalnego – niezależnie od sytuacji finansowej oskarżonego – implikowało wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 526 § 2 k.p.k. i art. 429 § 1 k.p.k. W tym kontekście należy podkreślić, że skorzystanie przez oskarżonego, w uwagi na jego sytuację majątkową, z pomocy obrońcy z urzędu w celu zbadania podstaw do wniesienia kasacji, może zasadniczo nastąpić tylko raz i sąd nie jest zobligowany do wyznaczenia kolejnego obrońcy z urzędu. Wobec tego, że dalsze uwagi oskarżonego w ogóle nie dotyczą zaskarżonego zarządzenia, a tylko ono podlega kontroli Sądu Najwyższego w niniejszym postępowaniu, brak jest podstaw do czynienia szerszych rozważań.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
[WB]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI