I KS 4/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał skargę Prokuratora Rejonowego na wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu i przekazał sprawę lekarza K. Z., oskarżonej o narażenie pacjenta M. S. na niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd okręgowy naruszył art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k., uchylając wyrok pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, podczas gdy nie zaistniała konieczność przeprowadzenia przewodu sądowego w całości. Sąd odwoławczy wskazał jedynie na potrzebę powołania nowego zespołu biegłych, co nie uzasadniało kasatoryjnego charakteru orzeczenia. Sąd Najwyższy przypomniał, że w przypadku braku przesłanek do uchylenia wyroku, sąd odwoławczy powinien merytorycznie rozpoznać apelację, a w razie potrzeby uzupełnić materiał dowodowy, ale nie może powtarzać przewodu sądowego w całości. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok sądu okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, z uwzględnieniem przedstawionych zapatrywań prawnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących postępowania odwoławczego w sprawach karnych, w szczególności zasad uchylania wyroków i przekazywania spraw do ponownego rozpoznania.
Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przez sąd odwoławczy przepisów proceduralnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd odwoławczy ma prawo uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli nie zachodzi konieczność przeprowadzenia przewodu sądowego w całości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy nie ma takiego prawa, jeśli nie zachodzi konieczność przeprowadzenia przewodu sądowego w całości. W takiej sytuacji powinien merytorycznie rozpoznać apelację, a w razie potrzeby uzupełnić postępowanie dowodowe.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k. enumeratywnie wymienia przesłanki uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, a wśród nich nie ma sytuacji, gdy sąd odwoławczy jedynie potrzebuje powołać nowy zespół biegłych. Zwiększona apelacyjność postępowania drugoinstancyjnego pozwala na uzupełnienie materiału dowodowego, ale nie na powtórzenie przewodu sądowego w całości, chyba że doszło do rażących naruszeń podważających rzetelność postępowania pierwszoinstancyjnego.
Jaki jest zakres kompetencji sądu odwoławczego w postępowaniu apelacyjnym, gdy nie zachodzą przesłanki do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd odwoławczy jest zobowiązany do merytorycznego rozpoznania sprawy, a w razie stwierdzenia uchybień, do zmiany zaskarżonego orzeczenia. Może przeprowadzić lub uzupełnić postępowanie dowodowe, ale nie może powtórzyć przewodu sądowego w całości.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie przed sądem odwoławczym ma cechy postępowania apelacyjnego, a nie kasatoryjnego, gdy nie zachodzą przesłanki z art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k. Sąd odwoławczy ma uprawnienia do przeprowadzenia dowodów, analogiczne jak sąd pierwszej instancji, w celu wydania orzeczenia reformatoryjnego, jeśli stan dowodowy nie jest wystarczający, ale nie wymaga to powtórzenia całego przewodu sądowego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. Z. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| Prokurator Rejonowy Poznań – Nowe Miasto w Poznaniu | organ_państwowy | skarżący |
| Sąd Okręgowy w Poznaniu | organ_państwowy | sąd odwoławczy |
| Sąd Rejonowy Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu | organ_państwowy | sąd pierwszej instancji |
| E. S. | osoba_fizyczna | oskarżycielka posiłkowa |
Przepisy (16)
Główne
k.p.k. art. 539e § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 160 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 160 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 160 § § 3
Kodeks karny
k.p.k. art. 437 § § 2 zd. 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 442 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 539f
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 539a § § 3
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.k. art. 72 § § 1 pkt 1
Kodeks karny
k.k. art. 71 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 46 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 454
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 413 § § 1 pkt 5 i 6 oraz § 2 pkt 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424 § § 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 458
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd okręgowy nie miał podstaw do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji, ponieważ nie zaistniała konieczność przeprowadzenia przewodu sądowego w całości. • Sąd odwoławczy powinien był merytorycznie rozpoznać apelację, a w razie potrzeby uzupełnić postępowanie dowodowe, ale nie uchylać wyrok.
Odrzucone argumenty
Argumentacja obrońcy oskarżonej o oddalenie skargi i utrzymanie wyroku sądu okręgowego w mocy.
Godne uwagi sformułowania
uchylający wyrok sądu pierwszej instancji wobec uznania, że konieczne jest ponowne przeprowadzenie przewodu sądowego • de facto ponowne dokonanie oceny zgromadzonego materiału dowodowego • konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości • nie wykazał istnienia przesłanki z art. 437 § 2 zdanie drugie in fine k.p.k. • zwiększona apelacyjność postępowania drugoinstancyjnego nie tylko pozwala, ale wręcz implikuje obowiązek ponowienia lub uzupełnienia materiału dowodowego
Skład orzekający
Anna Dziergawka
przewodniczący-sprawozdawca
Paweł Kołodziejski
członek
Ryszard Witkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania odwoławczego w sprawach karnych, w szczególności zasad uchylania wyroków i przekazywania spraw do ponownego rozpoznania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przez sąd odwoławczy przepisów proceduralnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie karnym, które ma bezpośrednie przełożenie na praktykę sądową i może być interesujące dla prawników procesualistów. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy kontroluje prawidłowość orzekania sądów niższych instancji.
“Sąd Najwyższy: Sąd Okręgowy nie mógł uchylić wyroku lekarza bez powodu! Kluczowa lekcja prawa procesowego.”
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.