III KO 162/24

Sąd Najwyższy2025-10-29
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
sąd najwyższykasacjawznowienie postępowanianienależyta obsada sąduart. 439 k.p.k.art. 542 k.p.k.zarządzenie

Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem, gdyż podniesione uchybienia są przedmiotem rozpoznania w postępowaniu kasacyjnym.

Sąd Najwyższy wydał zarządzenie stwierdzające brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu w sprawie karnej zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie. Powodem takiej decyzji jest fakt, że zarzucane uchybienia, w tym nienależyta obsada sądu, zostały podniesione w kasacjach obrońców skazanych i są przedmiotem rozpoznania przez Sąd Najwyższy w odrębnym postępowaniu kasacyjnym. Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie zaskarżonego wyroku do czasu rozstrzygnięcia kasacji.

Sąd Najwyższy w składzie sędziego Piotra Mirką wydał zarządzenie w sprawie o sygnaturze III KO 162/24, stwierdzając brak podstaw do prowadzenia postępowania w przedmiocie wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 30 lipca 2024 r. (sygn. akt II AKa 79/23). Postępowanie to dotyczyło sprawy karnej, w której Sąd Apelacyjny utrzymał w części i zmienił w części wyrok Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu. Obrońcy skazanych M.S., S.T. i A.T. złożyli sygnalizacje w trybie art. 9 § 2 k.p.k., wskazując na bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (nienależyta obsada sądu). Wymieniony wyrok Sądu Apelacyjnego został zaskarżony kasacjami, które zarejestrowano pod sygnaturą III KK 420/25. Sąd Najwyższy, postanowieniem z dnia 31 lipca 2025 r., wstrzymał wykonanie zaskarżonego wyroku do czasu rozstrzygnięcia kasacji. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w sytuacji, gdy wniesiono kasacje, a podniesione w nich zarzuty dotyczą uchybień z art. 439 k.p.k., brak jest podstaw do prowadzenia odrębnego postępowania wznowieniowego. Kasacja ma pierwszeństwo przed wznowieniem, a zgodnie z art. 542 § 4 k.p.k., wznowienie nie może nastąpić z powodu uchybień, które były przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji. Zarządzenie to nie wyklucza możliwości wznowienia postępowania z urzędu, jeśli kasacje nie zostaną rozpoznane. Za zarządzenie nie przysługuje zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, nie istnieją podstawy do wznowienia postępowania z urzędu, jeśli zarzucane uchybienia, w tym z art. 439 k.p.k., były lub są przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji.

Uzasadnienie

Kasacja ma pierwszeństwo przed wznowieniem postępowania. Zgodnie z art. 542 § 4 k.p.k., wznowienie postępowania nie może nastąpić z powodu uchybień, które były przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji. W sytuacji wniesienia kasacji, Sąd Najwyższy bada z urzędu wystąpienie uchybień z art. 439 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzenie braku podstaw do wznowienia postępowania

Strony

NazwaTypRola
M.S.osoba_fizycznaskazany
S.T.osoba_fizycznaskazany
A.T.osoba_fizycznaskazany
obrońcy skazanychinnereprezentant strony

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 542 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Wznowienie postępowania nie może nastąpić z powodu uchybień określonych w art. 439 k.p.k., jeżeli były one przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji.

Pomocnicze

k.p.k. art. 9 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Tryb składania sygnalizacji o zaistnieniu bezwzględnej przyczyny odwoławczej.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymienienie bezwzględnych przyczyn odwoławczych, w tym nienależytej obsady sądu.

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy z urzędu bada wystąpienie uchybień z art. 439 k.p.k. w ramach postępowania kasacyjnego.

k.p.k. art. 542 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Dopuszczalność wznowienia postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podniesione uchybienia z art. 439 k.p.k. są przedmiotem rozpoznania w postępowaniu kasacyjnym, co wyłącza możliwość wznowienia postępowania z urzędu na podstawie art. 542 § 4 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

Kasacja ma pierwszeństwo przed wznowieniem postępowania wznowienie postępowania nie może nastąpić z powodu uchybień określonych w art. 439 k.p.k., jeżeli były one przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji

Skład orzekający

Piotr Mirek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja relacji między postępowaniem kasacyjnym a wznowieniem postępowania w kontekście uchybień z art. 439 k.p.k."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy uchybienia z art. 439 k.p.k. są przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje złożone relacje między różnymi trybami postępowania w polskim prawie karnym, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy zarządza przepływem spraw i zapobiega powielaniu postępowań.

Kasacja czy wznowienie? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy jedno wyklucza drugie.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
III KO 162/24
ZARZĄDZENIE
Dnia 29 października 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Piotr Mirek
zarządził:
1. stwierdzić brak podstaw do prowadzenia postępowania w przedmiocie wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 30 lipca 2024 r., sygn. akt II AKa 79/23;
2. zakreślić sprawę w rep. KO, jako załatwioną w inny sposób.
UZASADNIENIE
W sygnalizacjach złożonych w trybie art. 9 § 2 k.p.k. przez obrońców skazanych M.S., S.T. i A.T. wskazano na zaistnienie w postępowaniu zakończonym prawomocnie wyrokiem
Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 30 lipca 2024 r., sygn. akt II AKa 79/23,
w części utrzymującym i w części zmieniającym wyrok  Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 6 grudnia 2022 r., sygn. akt II K 15/19, bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., z uwagi na nienależytą obsadę Sądów obu instancji.
Wymieniony wyżej wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie zaskarżony został kasacjami obrońców skazanych M.S., S.T. i A.T.. Sprawa skazanych została zarejestrowana pod sygn. III KK 420/25 i oczekuje na rozpoznanie kasacji. Postanowieniem z dnia 31 lipca 2025 r., III KK 420/25, w stosunku do wszystkich skazanych, Sąd Najwyższy wstrzymał do czasu rozstrzygnięcia kasacji  wykonanie zaskarżonego wyroku.
W sytuacji procesowej, która zaistniała w związku z wniesieniem kasacji przez obrońców skazanych brak podstaw do prowadzenia postępowania wznowieniowego.
W ramach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy z urzędu bada wystąpienie uchybień z art. 439 k.p.k. (w kasacjach obrońców skazanych podniesiono je zresztą w ramach sformułowanych zarzutów). Kasacja ma pierwszeństwo przed wznowieniem postępowania, a wynik postępowania kasacyjnego przesądza o dopuszczalności wznowienia postępowania w trybie art. 542 § 3 k.p.k. Zgodnie z art. 542 § 4 k.p.k. wznowienie postępowania nie może nastąpić z powodu uchybień określonych w art. 439 k.p.k., jeżeli były one przedmiotem rozpoznania w trybie kasacji.
Niniejsze zarządzenie nie wyklucza zatem możliwości wznowienia postępowania z urzędu z powodu uchybień sygnalizowanych przez obrońców skazanych, gdyby nie doszło do rozpoznania wniesionych na ich rzecz kasacji.
Za zarządzenie nie przysługuje zażalenie.
[WB]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI