Orzeczenie · 2025-07-24

I KO 77/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-07-24
SNKarnewznowienie postępowaniaŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaSąd Najwyższysyndrom sztokholmskistan psychicznydowodyocena prawnapostanowieniekodeks postępowania karnego

Skazana N.B. złożyła wniosek o wznowienie postępowania karnego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 21 czerwca 2023 r. (sygn. akt II AKa 93/23), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 9 grudnia 2022 r. (sygn. akt III K 399/21). Jako podstawę wniosku skazana wskazała opinię sądowo-psychiatryczną z dnia 24 lutego 2025 r., sporządzoną na potrzeby innej sprawy, z której miało wynikać, że cierpi na syndrom sztokholmski, a jej stan psychiczny w chwili zawarcia umowy sprzedaży z dnia 9 września 2021 r. uniemożliwiał świadome podjęcie decyzji. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności. Sąd podkreślił, że przepis ten pozwala na odmowę przyjęcia wniosku bez wzywania do usunięcia braków formalnych, jeśli z jego treści wynika oczywista bezzasadność. W niniejszej sprawie skazana nie przedstawiła żadnych okoliczności uzasadniających wznowienie. Przedłożona opinia dotyczyła zdarzeń z 2021 roku, podczas gdy czyny przypisane skazanej popełniono w 2016 roku. Wcześniejsze opinie sądowo-psychiatryczne wydane w tej sprawie (z 2017 i 2022 roku) potwierdziły, że skazana miała zachowaną zdolność rozpoznania znaczenia czynów i pokierowania swoim postępowaniem w chwili ich popełnienia. Sąd Najwyższy zaznaczył, że postępowanie wznowieniowe nie służy ponownej ocenie dowodów ani ustaleniom faktycznym, a jedynie badaniu przesłanek określonych w przepisach k.p.k. dotyczących wznowienia postępowania. Wobec oczywistej bezzasadności wniosku o wznowienie, wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu stał się bezprzedmiotowy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania karnego, w szczególności w kontekście nowych dowodów i opinii biegłych, a także zakresu kognicji sądu w postępowaniu wznowieniowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania karnego i oceny przedłożonych dowodów w kontekście wcześniejszych ustaleń.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przedłożona opinia sądowo-psychiatryczna z innej sprawy, dotycząca syndromu sztokholmskiego i stanu psychicznego w chwili zawarcia umowy sprzedaży, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeśli czyny przypisane skazanej zostały popełnione znacznie wcześniej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedłożona opinia nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania, ponieważ nie przedstawia nowych faktów lub dowodów, które wykazywałyby znaczne prawdopodobieństwo błędności wyroku skazującego, a nadto dotyczy zdarzeń późniejszych niż popełnienie przypisanych czynów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał wniosek o wznowienie za oczywiście bezzasadny, ponieważ przedłożona opinia sądowo-psychiatryczna nie stanowiła nowego dowodu w rozumieniu przepisów k.p.k. i nie podważała trafności wcześniejszych opinii wydanych w sprawie, które analizowały stan psychiczny skazanej w czasie popełnienia czynów. Opinia dotyczyła również późniejszych zdarzeń niż te, za które skazana została prawomocnie osądzona.

Czy sąd w postępowaniu o wznowienie postępowania karnego może ponownie oceniać ustalenia faktyczne i dowody, w tym opinie biegłych, które stanowiły podstawę prawomocnego wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie wznowieniowe nie służy ponownej ocenie dowodów ani ponownemu ustalaniu faktów, a jedynie badaniu, czy ujawniły się nowe fakty lub dowody wskazujące na błędność wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie wznowieniowe jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia i jego specyfika polega na tym, że nie dokonuje się na nowo oceny zebranych w toku procesu dowodów i poprawności przyjętych ustaleń faktycznych, ani nie bada się zasadności orzeczenia sądu pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmówiono przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w domyśle, poprzez utrzymanie prawomocnego wyroku)

Strony

NazwaTypRola
N.B.osoba_fizycznaskazana

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 545 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten pozwala sądowi orzekającemu jednoosobowo odmówić przyjęcia wniosku niepochodzącego od profesjonalnego pełnomocnika, bez wzywania do usunięcia braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność.

Pomocnicze

k.p.k. art. 540-540b

Kodeks postępowania karnego

Katalog podstaw wznowienia postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedłożona opinia sądowo-psychiatryczna nie stanowi nowego faktu lub dowodu, który uzasadniałby wznowienie postępowania. • Stan zdrowia psychicznego skazanej w chwili popełnienia czynów został wszechstronnie przeanalizowany w postępowaniu pierwotnym. • Postępowanie wznowieniowe nie służy ponownej ocenie dowodów i ustaleń faktycznych. • Wniosek o wznowienie postępowania jest oczywiście bezzasadny.

Godne uwagi sformułowania

wniosku [...] wobec jego oczywistej bezzasadności • pozwala więc na wstępną kontrolę wniosku o wznowienie [...] celem wyeliminowania konieczności przeprowadzania różnego rodzaju czynności procesowych związanych z wnioskiem, który w stopniu oczywistym nie może doprowadzić do wznowienia postępowania • nie stanowi nowego faktu lub dowodu, którego istnienie skutkowałoby koniecznością wznowienia postępowania • sąd w ramach postępowania wznowieniowego jest uprawniony zbadać tylko to, czy ujawniły się nowe fakty lub dowody, wykazujące znaczne prawdopodobieństwo błędnego wyroku skazującego, a nie ponownie czynić ustalenia faktyczne • wniosek o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia

Skład orzekający

Anna Dziergawka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania karnego, w szczególności w kontekście nowych dowodów i opinii biegłych, a także zakresu kognicji sądu w postępowaniu wznowieniowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wznowienie postępowania karnego i oceny przedłożonych dowodów w kontekście wcześniejszych ustaleń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ograniczenia postępowania wznowieniowego i sposób, w jaki Sąd Najwyższy ocenia nowe dowody w kontekście prawomocnych orzeczeń. Jest to interesujące dla prawników procesowych.

Czy nowa opinia psychiatryczna zawsze oznacza szansę na wznowienie wyroku? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst