V KO 52/21

Sąd Najwyższy2021-07-29
SNKarneprzestępstwa skarboweŚrednianajwyższy
kara skarbowaprzekazanie sprawySąd Najwyższystan zdrowiaprawo karne procesowewspółsprawstwoobrona oskarżonego

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku Sądu Rejonowego o przekazanie sprawy karnej skarbowej do innego sądu, uznając brak wystarczającego uzasadnienia dla połączenia spraw obu oskarżonych.

Sąd Rejonowy w K. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej skarbowej przeciwko B. W. i J. M. do Sądu Rejonowego w B., argumentując to stanem zdrowia jednego z oskarżonych i ścisłym powiązaniem spraw. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, wskazując na brak przekonującego uzasadnienia dla połączenia spraw obu oskarżonych, którzy popełnili odrębne przestępstwa skarbowe, oraz kwestionując interpretację pojęcia „dobra wymiaru sprawiedliwości”.

Sąd Rejonowy w K. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej skarbowej przeciwko B. W. i J. M. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sądowi Rejonowemu w B. Głównym argumentem wniosku był stan zdrowia oskarżonego B. W., który utrudnia mu samodzielne stawiennictwo w Sądzie Rejonowym w K. ze względu na odległość i potencjalne ryzyko dla zdrowia. Sąd Rejonowy podkreślił również, że sprawy obu oskarżonych są ze sobą ściśle powiązane i wymagają wspólnego rozpoznania. Sąd Najwyższy nie uwzględnił tego wniosku. W uzasadnieniu wskazano, że pojęcie „dobra wymiaru sprawiedliwości” nie powinno być rozumiane jako umożliwienie oskarżonemu skutecznej obrony w kontekście opinii lekarskiej, a raczej jako stworzenie możliwości rozpoznania sprawy w ogóle lub bez nadmiernej zwłoki. Ponadto, Sąd Najwyższy uznał, że argument o ścisłym powiązaniu spraw obu oskarżonych nie jest przekonujący, ponieważ nie zachodzi między nimi przestępcze współdziałanie, a każdy z nich odpowiada za własne przestępstwo skarbowe. Sąd Najwyższy zasugerował, że wniosek mógłby zostać uwzględniony po przekonującym wykazaniu konieczności wspólnego rozpoznania spraw lub po ich rozdzieleniu, a także po rozważeniu, dlaczego stan zdrowia B. W. nie uniemożliwił mu stawiennictwa w innych sądach w przeszłości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sam stan zdrowia utrudniający stawiennictwo nie jest wystarczającą podstawą, jeśli nie uniemożliwia rozpoznania sprawy w ogóle lub nie powoduje nadmiernej zwłoki, a także jeśli nie wykazano ścisłego powiązania spraw wszystkich oskarżonych wymagającego wspólnego rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k., nie może być rozumiane jako umożliwienie oskarżonemu skutecznej obrony w kontekście opinii lekarskiej, a raczej jako stworzenie możliwości rozpoznania sprawy w ogóle lub bez nadmiernej zwłoki. Ponadto, brak było przekonującego uzasadnienia dla wspólnego rozpoznania spraw obu oskarżonych, którzy popełnili odrębne przestępstwa skarbowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić wniosku

Strony

NazwaTypRola
B. W.osoba_fizycznaoskarżony
J. M.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

art. 37 k.p.k. a contrario - przepis regulujący przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, w tym przypadku stosowany a contrario do wniosku.

Pomocnicze

k.k.s. art. 107 § § 1

Kodeks karny skarbowy

k.k.s. art. 9 § § 3

Kodeks karny skarbowy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wystarczającego uzasadnienia dla przekazania sprawy do innego sądu ze względu na stan zdrowia jednego z oskarżonych. Brak wykazania ścisłego powiązania spraw obu oskarżonych, które wymagałoby wspólnego rozpoznania. Niewłaściwa interpretacja pojęcia „dobra wymiaru sprawiedliwości” przez sąd wnioskujący.

Odrzucone argumenty

Stan zdrowia oskarżonego B. W. utrudnia mu samodzielne stawiennictwo w sądzie właściwym. Sprawy obu oskarżonych są ze sobą wzajemnie i ściśle powiązane i wymagają rozpoznania w jednym postępowaniu.

Godne uwagi sformułowania

„dobro wymiaru sprawiedliwości” [...] może być rozumiane jako umożliwienie oskarżonemu skutecznej obrony nie zachodzi przestępcze współdziałanie każdy z nich stoi pod zarzutem popełnienia „własnego” przestępstwa skarbowego

Skład orzekający

Zbigniew Puszkarski

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k., zwłaszcza w kontekście stanu zdrowia oskarżonego i powiązania spraw."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji konkretnego przepisu w kontekście stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawem do obrony i sprawnością postępowania sądowego, choć jej rozstrzygnięcie jest oparte na standardowej interpretacji przepisów.

Czy stan zdrowia usprawiedliwia zmianę sądu? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice przekazania sprawy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt V KO 52/21
POSTANOWIENIE
Dnia 29 lipca 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Zbigniew Puszkarski
w sprawie
B. W.
i
J. M.
oskarżonych o czyny z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 29 lipca 2021 r.
wniosku Sądu Rejonowego w K.
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 k.p.k.
a contrario
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia 8 października 2019 r., sygn. akt II KK (…), skazał B. W. i J. M. za przestępstwa skarbowe określone w art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. Wyrok ten został uchylony, z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, wyrokiem Sądu Okręgowego w Ś. z dnia 14 stycznia 2020 r., sygn. akt IV Ka (…).
Sąd Rejonowy w K. postanowieniem z dnia 15 czerwca 2021 r., sygn. akt II K (…), na podstawie art. 37 k.p.k. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy B. W. i J. M. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B. W uzasadnieniu wskazał, że „w świetle opinii sądowo-lekarskiej stan zdrowia oskarżonego (B. W. – uzup. SN) nie wyklucza stawienia się przezeń w ogóle w Sądzie, ale poważnie utrudnia jego samodzielne przybycie do Sądu właściwego (Sądu Rejonowego w K.) odległego od miejsca jego zamieszkania, gdyż dojazd mógłby realnie narazić jego zdrowie na istotny uszczerbek”. Sąd nadmienił również, że „oskarżony cały czas deklaruje zamiar uczestniczenia w rozprawie i prowadzenia aktywnej obrony”, a „dobro wymiaru sprawiedliwości przejawiające się w umożliwieniu oskarżonemu skutecznej obrony, wskazuje na celowość zwrócenia się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy
B. W. i J. M. Sądowi równorzędnemu – Sądowi Rejonowemu w B., tym bardziej, że sprawy obu oskarżonych są ze sobą wzajemnie i ściśle powiązane i wymagają rozpoznania w jednym postępowaniu jak to miało miejsce dotychczas”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Pomijając okoliczność, że Sąd, który z nim wystąpił nietrafnie uważa, że „dobro wymiaru sprawiedliwości”, o którym mowa w art. 37 k.p.k., może być rozumiane jako umożliwienie oskarżonemu skutecznej obrony (na gruncie opinii sądowo-lekarskiej Sąd powinien raczej argumentować, że chodzi o stworzenie możliwości rozpoznania sprawy w ogóle, względnie bez nadmiernej zwłoki), trzeba wskazać, że realia sprawy nie tłumaczą, dlaczego do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu miałaby zostać przekazana sprawa nie tylko B. W., ale też
J. M.. Nie przekonuje bowiem argument Sądu Rejonowego, że sprawy obu oskarżonych są ze sobą wzajemnie i ściśle powiązane, zatem wymagają rozpoznania w jednym postępowaniu. Wszak w odniesieniu do wymienionych nie zachodzi przestępcze współdziałanie (popełnienie w porozumieniu „wspólnego” przestępstwa skarbowego, względnie relacja sprawca – pomocnik, sprawca – podżegacz), natomiast każdy z nich stoi pod zarzutem popełnienia „własnego” przestępstwa skarbowego, przy czym B. W. miał działać jako prezes zarządu „M.” sp. z o.o. z siedzibą w B., zaś J. M. jako prezes zarządu „A.” sp. z o.o. z siedzibą w K.. Elementy wspólne zarzuconych im czynów to data (15 listopada 2016 r.) oraz miejsce ich popełnienia (lokal „K.” w S.), które trudno uznać (w każdym razie Sąd tego nie wykazał) za świadczące o konieczności rozpoznania spraw obu oskarżonych w jednym postępowaniu.
Nie jest wykluczone ponowne wystąpienie Sądu Rejonowego w K. w trybie art. 37 k.p.k., jednak po przekonującym umotywowaniu, że sprawy obu oskarżonych rzeczywiście wymagają rozpoznania w jednym postępowaniu, względnie po rozdzieleniu spraw tych oskarżonych. Jednak i w takim wypadku przed ewentualnym wystąpieniem Sąd powinien rozważyć, dlaczego stan zdrowia mieszkającego w B.  B. W., który od dawna cierpi na te same przewlekłe schorzenia, nie uniemożliwił wydania wyroku w niniejszej sprawie przez sąd miejscowo właściwy (sprawa II KK (…)), jak też wydania wyroków przez inne sądy rozpoznające sprawy B. W., np. w 2019 r. przez sądy usytuowane w: L. (k. 1051 akt sprawy, W. (k. 1079), C.  (k. 1084), N. (k. 1375); w 2020 r. w O. (k. 1387), W.  (dane o karalności k. 1473), tj.  położone z dala od miejsca jego zamieszkania.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI