I KO 73/22

Sąd Najwyższy2022-08-09
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
kasacjaSąd Najwyższywyłączenie sędziegoKrajowa Rada Sądownictwapraworządnośćobsada sąduart. 41 k.p.k.art. 439 k.p.k.

Sąd Najwyższy wyłączył sędziów Pawła Kołodziejskiego i Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie z powodu wątpliwości co do ich bezstronności, wynikających z procedury powołania ich do pełnienia urzędu.

W sprawie wpłynęła kasacja obrońcy skazanego J. B. oskarżonego o czyn z art. 286§1 k.k. Skazany wniósł o rozważenie z urzędu kwestii należytej obsady Sądu Okręgowego, wskazując na sposób powołania sędziego rozpoznającego sprawę. Sąd Najwyższy, rozpatrując żądania sędziów Pawła Kołodziejskiego i Antoniego Bojańczyka o wyłączenie od udziału w sprawie, postanowił ich wyłączyć z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności, wynikające z faktu powołania ich na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej po 8 grudnia 2017 r.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z kasacji obrońcy skazanego J. B., oskarżonego o oszustwo (art. 286§1 k.k.). W toku postępowania skazany podniósł zarzut dotyczący należytej obsady Sądu Okręgowego, kwestionując sposób powołania sędziego rozpoznającego sprawę, który miał nastąpić na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej po 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy, rozpatrując żądania sędziów Pawła Kołodziejskiego i Antoniego Bojańczyka o wyłączenie od udziału w sprawie, uznał, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności. Sędziowie ci zostali powołani do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w trybie określonym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. W związku z tym, uznano ich za iudex suspectus i postanowiono wyłączyć od udziału w sprawie, zgodnie z art. 41§1 k.p.k.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sędzia powołany w opisany sposób podlega wyłączeniu od udziału w sprawie z powodu uzasadnionych wątpliwości co do jego bezstronności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że powołanie sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. może wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności, co stanowi podstawę do wyłączenia od udziału w sprawie na podstawie art. 41§1 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wyłączenie sędziów

Strony

NazwaTypRola
J. B.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Okoliczności wskazujące na możliwość wywołania uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego stanowią podstawę do jego wyłączenia.

Pomocnicze

k.p.k. art. 42 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wskazanie na możliwość wystąpienia bezwzględnej przesłanki odwoławczej związanej z obsadą sądu.

Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Ustawa określająca tryb kształtowania Krajowej Rady Sądownictwa, którego naruszenie może wpływać na ocenę bezstronności sędziów.

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

Przepis określający czyn zabroniony, o który oskarżony był sądzony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędziowie powołani na wniosek KRS ukształtowanej po 8 grudnia 2017 r. mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności. Okoliczności powołania sędziów stanowią podstawę do ich wyłączenia od udziału w sprawie na podstawie art. 41§1 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

iudex suspectus osoba powołana do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Skład orzekający

Jerzy Grubba

członek

Paweł Kołodziejski

członek

Antoni Bojańczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwestie związane z prawem do sądu, niezależnością sądownictwa, prawidłową obsadą sądu oraz wpływem zmian w procedurze powoływania sędziów na ich bezstronność."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z powołaniami sędziowskimi po określonej dacie i w określonym trybie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezależności sądownictwa, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie publiczne i prawnicze.

Czy sędziowie powołani po zmianach w KRS mogą być bezstronni? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I KO 73/22
POSTANOWIENIE
Dnia 9 sierpnia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Grubba
w sprawie
J. B.
oskarżonego o czyn z art. 286§1 k.k.,
w której obrońca skazanego złożył kasację
od wyroku Sądu Apelacyjnego w
[…]
z dnia 23 grudnia 2020 r., sygn. akt II AKa
[…]
, zmieniającego w części wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 20 grudnia 2019 r., sygn. akt II K
[…]
,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 sierpnia 2022 r.,
żądań sędziów Pawła Kołodziejskiego i Antoniego Bojańczyka o wyłączenie od udziału w sprawie
na podstawie art. 42§ 1 i 4 k.p.k. w zw. z art. 41§1 k.p.k.
postanowił:
wyłączyć sędziów Pawła Kołodziejskiego i Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie I KK 72/21.
UZASADNIENIE
W sprawie wpłynęła kasacja sporządzona przez obrońcę skazanego J. B.
Następnie pismem z dnia 23 lutego 2022r. skazany wniósł o rozważenie z urzędu kwestii należytej obsady Sądu Okręgowego wobec faktu, że sędzia rozpoznający sprawę otrzymał nominację sędziowską na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej po dniu 8 grudnia 2017r., co może stanowić bezwzględną przesłankę odwoławczą z art. 439§1 pkt 2 k.p.k.
Zważywszy, iż wylosowany do rozpoznania sprawy sędzia Paweł Kołodziejski znajduje się dokładnie w takiej samej sytuacji, jak opisana w zarzucie – tzn. jest „
osobą powołaną do pełnienia urzędu na stanowisku sędziowskim przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
”, jako
iudex suspectus,
a więc sędzia, co do którego wskazana wyżej okoliczności mogłaby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w sprawie – art. 41§1 k.p.k., winien ulec wyłączeniu od udziału w niniejszej sprawie.
W takiej samej sytuacji znajduje się też sędzia Antoni Bojańczyk wylosowany do rozpoznania żądania sędziego P. Kołodziejskiego od rozpoznawania omawianej sprawy. Zatem także w stosunku do niego należało uwzględnić złożone przez tego sędziego żądanie wyłączenia.
Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[as]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI