I KO 48/23

Sąd Najwyższy2023-08-29
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawydobro wymiaru sprawiedliwościbezstronność sądusędziaprokuratorpolicja sądowasąd najwyższysąd rejonowy

Sąd Najwyższy przekazał sprawę karną innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, aby uniknąć obaw o bezstronność z uwagi na świadków będących funkcjonariuszami sądu i prokuratury.

Sąd Rejonowy w P. wystąpił z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, powołując się na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadnienie wskazywało, że świadkami i pokrzywdzonymi są sędzia, pracownik sekretariatu, funkcjonariusze policji sądowej oraz prokurator. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, stwierdzając, że taka konfiguracja personalna może budzić obawy o bezstronność i naruszać przekonanie o niezawisłości sądownictwa.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w P. o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, motywowany dobrem wymiaru sprawiedliwości. Sąd Rejonowy argumentował, że świadkami i pokrzywdzonymi w sprawie są osoby związane z wymiarem sprawiedliwości, w tym sędzia, pracownik sekretariatu, funkcjonariusze policji sądowej oraz prokurator. Podkreślono, że taka sytuacja może rodzić w odbiorze społecznym obawy co do gwarancji bezstronności postępowania. Sąd Najwyższy przychylił się do wniosku, uznając go za zasadny. Wskazał, że przedmiotem sprawy jest czyn kwalifikowany z art. 222 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k., a jego okoliczności, w tym status świadków i pokrzywdzonych, mogą prowadzić do powstania w opinii publicznej przekonania o braku warunków do obiektywnego wyrokowania. Sąd Najwyższy podkreślił, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga, aby sprawę rozpoznał sąd nieobciążony takimi zawiłościami, co zapewni obiektywny dystans i wolność od podejrzeń o brak bezstronności, umacniając tym samym przekonanie o prawidłowej i niezawisłej realizacji funkcji sądownictwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, w opisanej sytuacji zachodzi potrzeba przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że konfiguracja personalna świadków i pokrzywdzonych, obejmująca osoby związane z wymiarem sprawiedliwości, może budzić w odbiorze społecznym obawy o bezstronność postępowania. W związku z tym, dla zapewnienia obiektywnego wyrokowania i umocnienia przekonania o niezawisłości sądownictwa, konieczne jest przekazanie sprawy innemu sądowi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.

Pomocnicze

k.k. art. 222 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potencjalne obawy o bezstronność z uwagi na status świadków i pokrzywdzonych (sędzia, pracownik sekretariatu, policja sądowa, prokurator). Konieczność zapewnienia odbioru społecznego o bezstronności i niezawisłości sądownictwa. Dobro wymiaru sprawiedliwości.

Godne uwagi sformułowania

implikować w odbiorze społecznym obawy co do realizacji gwarancji bezstronności mogłoby urealniać obawy o powstanie w opinii publicznej przekonania co do braku warunków obiektywnego wyrokowania dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga, by sprawę rozpoznał inny sąd równorzędny, nieobciążony powyższymi zawiłościami zapewni to możliwość przeprowadzenia postępowania w sposób wolny od podejrzeń co do braku bezstronności Ugruntuje nadto przekonanie o tym, że wymiar sprawiedliwości realizuje swoje konstytucyjne funkcje w sposób prawidłowy i w pełni niezawisły

Skład orzekający

Igor Zgoliński

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o przekazanie sprawy ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potencjalne wątpliwości co do bezstronności, gdy krąg świadków i pokrzywdzonych obejmuje osoby związane z sądownictwem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie kluczowe są relacje między stronami a organami wymiaru sprawiedliwości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważna jest percepcja bezstronności sądu i jak system reaguje na potencjalne konflikty interesów, nawet jeśli nie doszło do faktycznego naruszenia prawa.

Czy sędzia i prokurator mogą być świadkami w tej samej sprawie? Sąd Najwyższy reaguje na obawy o bezstronność.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I KO 48/23
POSTANOWIENIE
Dnia 29 sierpnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Igor Zgoliński
w sprawie
M. K.
,
oskarżonego z art. 222 § 1 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 29 sierpnia 2023 r.,
‎
wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w P.,
‎
z dnia 23 czerwca 2023 r., sygn. akt III K 327/23,
na podstawie art. 37 k.p.k.
postanowił:
przekazać sprawę do merytorycznego rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu - Sądowi Rejonowemu w S..
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w P. wystąpił w inicjatywą przekazania przedmiotowej sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości (art. 37 k.p.k.). Uzasadnił swoje stanowisko tym, że świadkami oraz pokrzywdzonymi w sprawie są sędzia, pracownik sekretariatu, a także  funkcjonariusze policji sądowej i prokurator Prokuratury Rejonowej […]. Może to zaś implikować w odbiorze społecznym obawy co do realizacji gwarancji bezstronności.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Inicjatywa Sądu Rejonowego w P. okazała się zasadna. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie będzie zachowanie, zakwalifikowane jako czyn z art. 222 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. na szkodę funkcjonariusza policji sądowej, które miało miejsce w budynku sądu występującego z wnioskiem, zaś świadkami są między innymi sędzia tego sądu, sekretarz sądowy oraz prokurator wezwany na rozprawę. Te uwarunkowania w sposób dostateczny przekonują, że pozostawienie sprawy w gestii sądu właściwego miejscowo mogłoby urealniać obawy o powstanie w opinii publicznej przekonania co do braku warunków obiektywnego wyrokowania. Nie ulega wątpliwości, że powyższa konfiguracja personalna powoduje, iż dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga, by sprawę rozpoznał inny sąd równorzędny, nieobciążony powyższymi zawiłościami, w którym zagwarantowany będzie obiektywny dystans do zdarzeń będących przedmiotem aktu oskarżenia. Zapewni to możliwość przeprowadzenia postępowania w sposób wolny od podejrzeń co do braku bezstronności. Ugruntuje nadto przekonanie o tym, że wymiar sprawiedliwości realizuje swoje konstytucyjne funkcje w sposób prawidłowy i w pełni niezawisły (por. np. postanowienia SN z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt V KO 66/10, LEX nr 844164, oraz z dnia 18 czerwca 2021 r., III KO 28/2, LEX nr 3316994).
Mając zatem powyższe okoliczności na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na w sentencji.
D. P.
[ł.n]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI