I KO 31/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy przekazał sprawę karną z Opolu do Gliwic ze względu na występowanie w niej pokrzywdzonych prokuratorów z okręgu opolskiego, co mogłoby podważać niezawisłość sędziów.
Sąd Rejonowy w Opolu zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej dotyczącej T. B. innemu sądowi równorzędnemu. Powodem były zarzuty popełnienia czynów z art. 226 § 1 k.k. i innych, gdzie pokrzywdzonymi byli prokuratorzy z okręgu opolskiego. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga, aby w takich sytuacjach sprawy rozpoznawał inny sąd, aby uniknąć zarzutów o pozamerytoryczne kryteria.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w Opolu o przekazanie sprawy karnej sygn. akt II K 1769/22 dotyczącej T. B. innemu sądowi równorzędnemu. Wniosek uzasadniono tym, że w sprawie o czyny z art. 226 § 1 k.k. i innych, pokrzywdzonymi są prokuratorzy pełniący lub pełniący służbę w okręgu opolskim. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 37 k.p.k., uznał wniosek za zasadny. Podkreślono, że przepis ten jest wyjątkiem i nie podlega interpretacji rozszerzającej, a jego nadmierne wykorzystywanie może podważać zaufanie do niezależności sądów. Sąd Najwyższy przyjął zasadę, że jeśli stroną procesu jest prokurator z danego okręgu, sąd z tego okręgu nie powinien orzekać w sprawie, aby zapewnić dobro wymiaru sprawiedliwości i wizerunek niezależnego organu. W związku z tym sprawę przekazano do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym zapewnienie wizerunku niezależnego sądu, przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi, gdy pokrzywdzonymi są prokuratorzy z okręgu sądu właściwego miejscowo.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przekazanie sprawy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. B. | inne | oskarżony |
| Prokurator Okręgowa w Opolu – L.. K. | organ_państwowy | pokrzywdzony |
| Prokurator Prokuratury Okręgowej we Wrocławiu, uprzednio Prokurator Okręgowa w Opolu – A. M. | organ_państwowy | pokrzywdzony |
| Prokurator Prokuratury Rejonowej del. do Prokuratury Krajowej, uprzednio Prokurator Rejonowy w Opolu – A, Ł, | organ_państwowy | pokrzywdzony |
| zastępca Prokurator Okręgowej w Opolu - Prokurator J. M. | organ_państwowy | pokrzywdzony |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten jako wyjątkowy nie podlega interpretacji rozszerzającej. Odstąpienie od zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy miejscowo może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Standard konstytucyjny rozpoznania sprawy przez sąd właściwy według procedury.
k.k. art. 226 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 12 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 212 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 216 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi, gdy pokrzywdzonymi są prokuratorzy z okręgu sądu właściwego. Zachowanie standardu konstytucyjnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. Uniknięcie zarzutów o pozamerytoryczne kryteria orzekania.
Godne uwagi sformułowania
Dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za tym, aby w każdej sprawie zachowany został standard konstytucyjny rozpoznania jej przez sąd właściwy według procedury, w której się ona toczy. Jeżeli stroną procesu jest m.in. sędzia, pracownik sądu lub prokurator Prokuratury tego samego okręgu, na co dzień występujący przed danym sądem - ten sąd nie powinien orzekać w sprawie. Stanowi to przejaw dbałości o owo dobro wymiaru sprawiedliwości, jakim jest z jednej strony efektywność postępowania (...) oraz wizerunek sądu jako organu niezależnego...
Skład orzekający
Włodzimierz Wróbel
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 37 k.p.k. w kontekście zapewnienia niezależności sądów i prokuratury."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pokrzywdzonymi są prokuratorzy z okręgu sądu właściwego miejscowo.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak Sąd Najwyższy dba o pozory niezależności sądów, nawet w proceduralnych kwestiach przekazania sprawy, co jest istotne dla zaufania publicznego do wymiaru sprawiedliwości.
“Czy prokuratorzy mogą być stronniczy? Sąd Najwyższy przekazuje sprawę karną.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I KO 31/24 POSTANOWIENIE Dnia 22 maja 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 22 maja 2024 r. wniosku Sądu Rejonowego w Opolu z dnia 8 kwietnia 2024 r., sygn. akt II K 1769/22, o przekazanie sprawy T. B. prowadzonej pod sygn. akt II K 1769/22 do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę T. B. prowadzonej w Sądzie Rejonowym w Opoplu pod sygn. akt II K 1769/22 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach. UZASADNIENIE Postanowieniem Sądu Rejonowego w Opolu z dnia 8 kwietnia 2024 r. (sygn. akt II K 1769/22) na podstawie art. 37 k.p.k. zwrócono się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania sprawy T. B. , prowadzonej pod sygnaturą II K 1769/22, innemu sądowi równorzędnemu spoza okręgu opolskiego. Uzasadnieniem wniosku jest okoliczność, iż w sprawie o czyny z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., z art. 226 § 1 k.k. oraz z art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w charakterze pokrzywdzonych występują prokuratorzy, którzy pełnią lub pełnili służbę w okręgu opolskim: była Prokurator Okręgowa w Opolu – L.. K., Prokurator Prokuratury Okręgowej we Wrocławiu, uprzednio Prokurator Okręgowa w Opolu – A. M., Prokurator Prokuratury Rejonowej del. do Prokuratury Krajowej, uprzednio Prokurator Rejonowy w Opolu – A, Ł,, zastępca Prokurator Okręgowej w Opolu - Prokurator J. M. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek okazał się zasadny. Przepis art. 37 k.p.k. jako wyjątkowy nie podlega interpretacji rozszerzającej. Nadmierne jego wykorzystywanie może podważać zaufanie do niezależności sądów i niezawisłości sędziów. Dlatego wskazuje się, że odstąpienie od zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy miejscowo może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za tym, aby w każdej sprawie zachowany został standard konstytucyjny rozpoznania jej przez sąd właściwy według procedury, w której się ona toczy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Wydaje się racjonalną zasadą przyjmowanie w orzecznictwie Sądu Najwyższego w sprawach rozpoznawanych w trybie art. 37 k.p.k., że jeżeli stroną procesu jest m.in. sędzia, pracownik sądu lub prokurator Prokuratury tego samego okręgu, na co dzień występujący przed danym sądem - ten sąd nie powinien orzekać w sprawie. Stanowi to przejaw dbałości o owo dobro wymiaru sprawiedliwości, jakim jest z jednej strony efektywność postępowania (zaistniałe wyłączenia poszczególnych sędziów od rozpoznania sprawy) oraz wizerunek sądu jako organu niezależnego, z którym orzekają niezawiśli sędziowie, co do których nie można czynić zarzutu, iż w swojej służbie kierują się pozamerytorycznymi kryteriami. Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sąd Najwyższy przekazał ją do Sądu Rejonowego w Gliwicach. [J.J.] [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI