I KO 23/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał spór kompetencyjny pomiędzy Sądem Apelacyjnym w Poznaniu a Sądem Apelacyjnym w Gdańsku dotyczący właściwości do rozpoznania odwołań od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 12 grudnia 2022 r. (sygn. akt IV K 19/22) w sprawie dyscyplinarnej przeciwko biegłemu rewidentowi L. B. Sprawa wywodziła się z wniosku Polskiej Agencji Nadzoru Audytowego. Pierwotnie Sąd Okręgowy w Poznaniu przekazał sprawę do Sądu Okręgowego w Gdańsku. Po wydaniu wyroku przez Sąd Okręgowy w Gdańsku, odwołania trafiły do Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, który stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu w Poznaniu. Następnie Sąd Apelacyjny w Poznaniu wszczął spór o właściwość, uznając się za niewłaściwy i wskazując Sąd Apelacyjny w Gdańsku. Sąd Najwyższy rozstrzygnął spór, wskazując Sąd Apelacyjny w Poznaniu jako właściwy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było zastosowanie zasady lex specialis derogat legi generali. Sąd Najwyższy uznał, że art. 164 ust. 4 ustawy o biegłych rewidentach, który stanowi, że odwołanie podlega rozpoznaniu przez sąd apelacyjny właściwy ze względu na miejsce zamieszkania obwinionego, jest przepisem szczególnym (lex specialis) w stosunku do art. 36 k.p.k. (przekazanie sprawy innemu sądowi). Podkreślono, że ustawa o biegłych rewidentach zawiera odrębne regulacje procesowe, a przepis dotyczący właściwości sądu odwoławczego jest stanowczy. Dodatkowo, argumentowano, że w przypadku wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść obwinionego, ze względu na jego prawo do obrony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie właściwości sądu apelacyjnego w sprawach dyscyplinarnych biegłych rewidentów, kolizja przepisów szczególnych i ogólnych, zasada lex specialis.
Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego biegłych rewidentów.
Zagadnienia prawne (1)
Który przepis – ogólny przepis Kodeksu postępowania karnego (art. 36 k.p.k.) o przekazaniu sprawy czy szczególny przepis ustawy o biegłych rewidentach (art. 164 ust. 4) o właściwości sądu odwoławczego – ma pierwszeństwo w ustaleniu właściwości sądu apelacyjnego do rozpoznania odwołań od wyroku sądu dyscyplinarnego pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pierwszeństwo ma szczególny przepis ustawy o biegłych rewidentach (art. 164 ust. 4), który stanowi, że odwołanie podlega rozpoznaniu przez sąd apelacyjny właściwy ze względu na miejsce zamieszkania obwinionego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy zastosował zasadę lex specialis derogat legi generali, uznając art. 164 ust. 4 ustawy o biegłych rewidentach za przepis szczególny wobec art. 36 k.p.k. Ustawa o biegłych rewidentach zawiera odrębne, szczegółowe normy procesowe, a przepis dotyczący właściwości sądu odwoławczego jest stanowczy. Dodatkowo, w razie wątpliwości, należy rozstrzygać na korzyść obwinionego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. B. | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Sąd Apelacyjny w Poznaniu | instytucja | strona sporu kompetencyjnego |
| Sąd Apelacyjny w Gdańsku | instytucja | strona sporu kompetencyjnego |
| Polska Agencja Nadzoru Audytowego | organ_państwowy | oskarżyciel |
Przepisy (8)
Główne
k.p.k. art. 38 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego.
ustawa o biegłych rewidentach art. 31 § ust. 1
Ustawa o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym
Przepis określający przewinienie dyscyplinarne.
ustawa o biegłych rewidentach art. 164 § ust. 4
Ustawa o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym
Przepis określający właściwość miejscową sądu odwoławczego w sprawach dyscyplinarnych biegłych rewidentów – sąd apelacyjny właściwy ze względu na miejsce zamieszkania obwinionego.
Pomocnicze
k.p.k. art. 36
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący przekazania sprawy innemu sądowi, stosowany w sprawach dyscyplinarnych biegłych rewidentów na podstawie art. 172 ust. 3 w zw. z art. 171 pkt 1 ustawy o biegłych rewidentach.
ustawa o biegłych rewidentach art. 172 § ust. 3
Ustawa o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym
Przepis wskazujący na stosowanie przepisów ogólnych dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej biegłych rewidentów, w tym art. 164 ust. 4, oraz przepisów k.p.k.
k.k. art. 4 § § 1
Kodeks karny
Wspomniany w kontekście stosowania przepisów k.k. do odpowiedzialności dyscyplinarnej.
ustawa o biegłych rewidentach art. 171 § pkt 2
Ustawa o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym
Wspomniany w kontekście przewinienia dyscyplinarnego.
ustawa o biegłych rewidentach art. 172
Ustawa o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym
Wspomniany w kontekście stosowania przepisów ogólnych i k.p.k.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 164 ust. 4 ustawy o biegłych rewidentach jest przepisem szczególnym (lex specialis) wobec art. 36 k.p.k. • Ustawa o biegłych rewidentach zawiera odrębne, szczegółowe normy procesowe. • Regulacja art. 164 ust. 4 ustawy o biegłych rewidentach jest stanowcza w zakresie właściwości sądu odwoławczego. • W przypadku wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść obwinionego (argument gwarancyjny). • Argument z ekonomiki procesowej (art. 36 k.p.k.) traci na znaczeniu, gdy odwołania nie zawierają wniosków dowodowych.
Odrzucone argumenty
Art. 36 k.p.k. jako przepis ogólny powinien mieć zastosowanie. • Przekazanie sprawy na podstawie art. 36 k.p.k. do Sądu Okręgowego w Gdańsku obejmuje całe postępowanie sądowe, w tym odwoławcze. • Względy ekonomiki procesowej przemawiają za utrzymaniem właściwości Sądu Apelacyjnego w Gdańsku.
Godne uwagi sformułowania
lex specialis derogat legi generali • ustawa o biegłych rewidentach przewiduje regulacje szczególne • należy rozstrzygnąć na korzyść obwinionego, kładąc nacisk na jego prawo do obrony • odpada argument z racjonalnego zastosowania art. 36 k.p.k.
Skład orzekający
Barbara Skoczkowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości sądu apelacyjnego w sprawach dyscyplinarnych biegłych rewidentów, kolizja przepisów szczególnych i ogólnych, zasada lex specialis."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego biegłych rewidentów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy złożonego sporu kompetencyjnego między sądami, co jest interesujące dla prawników procesualistów. Rozstrzygnięcie opiera się na kluczowej zasadzie interpretacji prawa.
“Który sąd jest właściwy? Sąd Najwyższy rozstrzyga spór o jurysdykcję w sprawie dyscyplinarnej biegłego rewidenta.”
Sektor
usługi profesjonalne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.