I KK 78/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść obwinionej M. S. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Gnieźnie z dnia 18 października 2024 r. (sygn. akt II W 1058/24). Wyrokiem tym M. S. została uznana za winną popełnienia czynu z art. 87 § 1 k.w., polegającego na prowadzeniu pojazdu pod wpływem alkoholu w dniu 21 kwietnia 2024 r. Sąd Rejonowy wymierzył jej karę grzywny oraz środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów. Prokurator Generalny zaskarżył ten wyrok w całości, zarzucając rażące naruszenie przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. Podstawą zarzutu było to, że obwiniona została już prawomocnie ukarana za ten sam czyn wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Gnieźnie z dnia 26 czerwca 2024 r. (sygn. akt II W 615/24). Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że tożsamość czynów i prawomocne zakończenie wcześniejszego postępowania stanowi negatywną przesłankę procesową, zakazującą prowadzenia postępowania co do tego samego czynu tej samej osoby. Wobec stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, które miało istotny wpływ na treść wyroku, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy w całości i umorzył postępowanie na podstawie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaStosowanie zasady ne bis in idem w postępowaniu wykroczeniowym, konsekwencje ponownego ukarania za ten sam czyn.
Dotyczy sytuacji, gdy oba postępowania (lub orzeczenia) dotyczą tego samego czynu tej samej osoby i jedno z nich jest prawomocne.
Zagadnienia prawne (1)
Czy ponowne ukaranie tej samej osoby za ten sam czyn, za który została już prawomocnie ukarana, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i bezwzględną przyczynę odwoławczą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ponowne ukaranie za ten sam czyn, za który osoba została już prawomocnie ukarana, stanowi rażące naruszenie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. i jest bezwzględną przyczyną odwoławczą z art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził tożsamość czynu przypisanego obwinionej w zaskarżonym wyroku nakazowym z czynem, za który została już prawomocnie ukarana wcześniejszym wyrokiem nakazowym. Zgodnie z art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w., postępowanie nie może być wszczęte, a wszczęte umarza się, co do tego samego czynu tej samej osoby. Naruszenie to ma charakter bezwzględnej przyczyny odwoławczej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. S. | osoba_fizyczna | obwiniona |
Przepisy (9)
Główne
k.p.w. art. 5 § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Zakaz prowadzenia postępowania co do tego samego czynu tej samej osoby, jeśli zostało ono już prawomocnie zakończone.
k.p.w. art. 104 § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Wskazuje bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym punkt 7: rażące naruszenie przepisów prawa, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia.
Pomocnicze
k.p.w. art. 535 § 5
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Reguluje tryb rozpoznawania kasacji na posiedzeniu.
k.w. art. 87 § 1
Kodeks wykroczeń
Definiuje wykroczenie prowadzenia pojazdu w stanie po użyciu alkoholu.
k.w. art. 87 § 3
Kodeks wykroczeń
Dotyczy orzekania środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów.
k.w. art. 24 § 1a
Kodeks wykroczeń
Dotyczy wymiaru kary grzywny.
k.w. art. 29 § 1
Kodeks wykroczeń
Dotyczy orzekania środków karnych.
k.p.k. art. 526 § 1
Kodeks postępowania karnego
Reguluje kwestie związane z wniesieniem i zakresem kasacji.
k.p.k. art. 537 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy rozstrzygnięć Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Tożsamość czynu przypisanego obwinionej w zaskarżonym wyroku z czynem, za który została już prawomocnie ukarana. • Prawomocne zakończenie wcześniejszego postępowania w sprawie tego samego czynu. • Rażące naruszenie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. stanowiące bezwzględną przyczynę odwoławczą.
Godne uwagi sformułowania
tożsamość czynów, przy prawomocnym zakończeniu wcześniejszego postępowania, stanowi negatywną przesłankę procesową określoną w art. 5 § 1 pkt 8) k.p.w., zakazującą prowadzenia postępowania co do tego samego czynu tej samej osoby. • Prowadzenie postępowania i wydanie w takich okolicznościach wyroku nakazowego jest rażącym naruszeniem tego przepisu. • Naruszenie to ma charakter bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa w art. 104 § 1 pkt 7) k.p.w.
Skład orzekający
Włodzimierz Wróbel
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Stosowanie zasady ne bis in idem w postępowaniu wykroczeniowym, konsekwencje ponownego ukarania za ten sam czyn."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy oba postępowania (lub orzeczenia) dotyczą tego samego czynu tej samej osoby i jedno z nich jest prawomocne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa ilustruje fundamentalną zasadę prawną 'ne bis in idem' w praktyce, pokazując, jak Sąd Najwyższy koryguje błędy proceduralne sądów niższych instancji, chroniąc obywatela przed podwójnym karaniem.
“Nie można być karanym dwa razy za to samo! Sąd Najwyższy uchyla wyrok nakazowy.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.