III KK 474/21

Sąd Najwyższy2021-12-21
SNKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiŚrednianajwyższy
prawo karnepostępowanie nakazowekasacjakara grzywnynaruszenie przepisówSąd Najwyższykierowanie pojazdemnietrzeźwość

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego, który błędnie orzekł karę grzywny w wyższej wysokości niż dopuszczalna w postępowaniu nakazowym.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego, którym K. P. został skazany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie art. 502 § 1 k.p.k. poprzez orzeczenie kary grzywny w wysokości 300 stawek dziennych, podczas gdy przepis ten dopuszcza maksymalnie 200 stawek. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sprawa dotyczyła wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Ś., którym K. P. został skazany za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.). Sąd orzekł karę grzywny w wysokości 300 stawek dziennych po 10 zł każda, zakaz prowadzenia pojazdów na 3 lata oraz świadczenie pieniężne. Wyrok uprawomocnił się wobec braku sprzeciwu. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie art. 502 § 1 k.p.k., który ogranicza wysokość grzywny w postępowaniu nakazowym do 200 stawek dziennych. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną. Stwierdził, że Sąd Rejonowy orzekając karę grzywny w wysokości 300 stawek dziennych, rażąco naruszył wskazany przepis, co miało istotny wpływ na treść wyroku. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Wskazał, że w postępowaniu ponownym sąd powinien rozważyć tryb rozpoznania sprawy, a w przypadku postępowania nakazowego, kara nie może przekroczyć limitu 200 stawek dziennych, chyba że sprawa zostanie rozpoznana w trybie zwyczajnym, gdzie limit jest wyższy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok nakazowy może orzec karę grzywny w wysokości do 200 stawek dziennych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że art. 502 § 1 k.p.k. wyraźnie ogranicza możliwość orzeczenia kary grzywny w postępowaniu nakazowym do 200 stawek dziennych. Orzeczenie kary w wyższej wysokości stanowi rażące naruszenie tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku nakazowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny (w zakresie zarzutów kasacyjnych)

Strony

NazwaTypRola
K. P.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 502 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wyrok nakazowy może orzec karę grzywny w wysokości do 200 stawek dziennych.

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Pozwala na rozpoznanie kasacji na posiedzeniu.

k.k. art. 33 § § 1

Kodeks karny

Określa granice wymiaru kary grzywny w postępowaniu zwyczajnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok nakazowy Sądu Rejonowego rażąco naruszył art. 502 § 1 k.p.k., orzekając karę grzywny w wysokości 300 stawek dziennych, podczas gdy przepis ten dopuszcza maksymalnie 200 stawek.

Godne uwagi sformułowania

Kasacja jest oczywiście zasadna Stoi to w sprzeczności z treścią wyżej przytoczonego przepisu określającego reguły postępowania nakazowego. Sąd Rejonowy orzekając karę grzywny rażąco naruszył art. 502 § 1 k.p.k., co miało istotny wpływ na treść wyroku.

Skład orzekający

Rafał Malarski

przewodniczący

Eugeniusz Wildowicz

sprawozdawca

Kazimierz Klugiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 502 § 1 k.p.k. dotyczącego ograniczeń kary grzywny w postępowaniu nakazowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania nakazowego w sprawach karnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników karnistów ze względu na precyzyjne wskazanie na naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących postępowania nakazowego.

Sąd Najwyższy: Kara grzywny w postępowaniu nakazowym ma swoje granice!

Dane finansowe

świadczenie pieniężne: 5000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt III KK 474/21
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 grudnia 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Rafał Malarski (przewodniczący)
‎
SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca)
‎
SSN Kazimierz Klugiewicz
Protokolant Katarzyna Gajewska
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w sprawie
K. P.
‎
skazanego z art. 178 a § 1 k.k.,
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 21 grudnia 2021r.
‎
kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść
‎
od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Ś. z dnia 3 września 2021 r., sygn. akt II K (…),
uchyla zaskarżony wyrok nakazowy i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w L.  z siedzibą w Ś.  do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
K. P. został skazany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w L.  z siedzibą w Ś.  z dnia 3 września 2021 r., sygn. akt II K (…), na karę grzywny w wysokości 300 stawek dziennych po 10 zł każda za to, że w dniu 7 lipca 2021 r. w miejscowości P. prowadził w ruchu lądowym pojazd osobowy, będąc w stanie nietrzeźwości, tj. przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. Ponadto orzeczono wobec oskarżonego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na 3 lata oraz świadczenie pieniężne w wysokości 5000 zł na rzecz Funduszu P..
Wobec niewniesienia sprzeciwu przez strony, powyższy wyrok uprawomocnił się z dniem 21 września 2021 r.
Prokurator Generalny wniósł kasację od powyższego wyroku. Zaskarżył go w całości na niekorzyść oskarżonego. Zarzucił wyrokowi rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie art. 502 § 1 k.p.k., polegające na orzeczeniu wobec K. P. w postępowaniu nakazowym kary grzywny w wysokości 300 stawek dziennych w kwocie po 10 zł, podczas gdy wskazany przepis dopuszcza orzeczenie wyrokiem nakazowym tej kary w maksymalnej wysokości 200 stawek dziennych.
Podnosząc powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku nakazowego i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w L.  z siedzibą w Ś.  do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest oczywiście zasadna, dlatego podlega rozpoznaniu i uwzględnieniu na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
Postępowanie sądowe w przedmiocie odpowiedzialności karnej K. P. za czyn z art. 178a § 1 k.k. toczyło się w trybie nakazowym. Zgodnie z art. 502 § 1 k.p.k. wyrokiem nakazowym można orzec karę ograniczenia wolności lub grzywnę w wysokości do 200 stawek dziennych albo do 200 000 złotych.
Tymczasem zaskarżonym wyrokiem nakazowym wymierzono oskarżonemu karę grzywny w wysokości 300 stawek dziennych po 10 zł każda. Stoi to w sprzeczności z treścią wyżej przytoczonego przepisu określającego reguły postępowania nakazowego.
Rację ma więc skarżący, że Sąd Rejonowy orzekając karę grzywny rażąco naruszył art. 502 § 1 k.p.k., co miało istotny wpływ na treść wyroku.
Dlatego zaskarżony wyrok ostać się nie może, zachodzi konieczność jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
W postępowaniu ponownym, Sąd Rejonowy w pierwszej kolejności rozważy w jakim trybie rozpoznać przedmiotową sprawę. Nie ma przeszkód do jej rozpoznania ponownie w postępowaniu nakazowym. Wynikające z tego postępowania ograniczenia w realiach tej sprawy dotyczą bowiem rodzaju i rozmiaru możliwej do orzeczenia kary. Jeżeli jednak Sąd właściwy zdecyduje się rozpoznać sprawę w postępowaniu zwyczajnym, to - wobec zaskarżenia wyroku na niekorzyść - będzie uprawniony do wymierzenia oskarżonemu kary grzywny w wyższym wymiarze – określonym w art. 33 § 1 k.k. – niż jest to dopuszczalne w postępowaniu nakazowym. W każdym zaś wypadku wymierzona oskarżonemu kara nie może przekraczać granic określonych w obowiązujących przepisach.
Kierując się powyższym, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI