I KK 44/22

Sąd Najwyższy2022-02-24
SNKarnewykroczeniaŚrednianajwyższy
wykroczenieepidemiamaseczkakara ograniczenia wolnościkara grzywnykara naganySąd Najwyższykasacja

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w części dotyczącej kary za wykroczenie związane z brakiem maseczki, uznając, że wymierzono karę nieprzewidzianą przez prawo.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego, który ukarał D.B. karą miesiąca ograniczenia wolności za wykroczenie z art. 116 § 1a k.w. w związku z przepisami epidemicznymi. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, polegające na orzeczeniu kary nieprzewidzianej za to wykroczenie, które zagrożone jest jedynie grzywną lub naganą. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną i uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść ukaranego D.B. od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w K. z dnia 17 czerwca 2021 r., sygn. akt II W (…). Sąd Rejonowy uznał D.B. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 116 § 1a k.w. w związku z § 25 ust. 1 pkt 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r., polegającego na niestosowaniu się do obowiązku zakrywania ust i nosa w miejscu ogólnodostępnym. Za to wykroczenie D.B. został ukarany karą miesiąca ograniczenia wolności. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że art. 116 § 1a k.w. przewiduje za to wykroczenie jedynie karę grzywny lub nagany, a nie karę ograniczenia wolności. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną, stwierdzając, że Sąd Rejonowy wymierzył karę nieprzewidzianą przez ustawę, która jest jednocześnie karą bardziej dolegliwą. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zwrócił również uwagę na marginesie, że opis czynu zawierał nieścisłości dotyczące dopuszczalnych sposobów zakrywania ust i nosa, jednak uchybienie to nie miało wpływu na treść wyroku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, za wykroczenie z art. 116 § 1a k.w. można orzec jedynie karę grzywny lub nagany.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Rejonowy rażąco naruszył przepis prawa materialnego (art. 116 § 1a k.w.), orzekając karę ograniczenia wolności, która nie jest przewidziana dla tego typu wykroczenia i jest karą bardziej dolegliwą niż te wskazane w ustawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części dotyczącej kary i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

D. B.

Strony

NazwaTypRola
D. B.osoba_fizycznaukarany

Przepisy (4)

Główne

k.w. art. 116 § § 1a

Kodeks wykroczeń

Przepis ten przewiduje karę grzywny lub nagany za niestosowanie się do przepisów porządkowych.

Pomocnicze

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii art. 25 § ust. 1 pkt 2a

Określało obowiązek zakrywania ust i nosa w miejscach ogólnodostępnych.

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Reguluje tryb rozpoznawania kasacji w sprawach o wykroczenia.

k.p.w. art. 112

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Stosowany w postępowaniu w sprawach o wykroczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie kary nieprzewidzianej przez ustawę za dane wykroczenie. Wymierzenie kary bardziej dolegliwej niż przewidziana przez prawo.

Godne uwagi sformułowania

kara nieprzewidziana za ten czyn kara nadto niewątpliwie jest karą bardziej dolegliwą niż kary przewidziane przez ustawodawcę rażąco naruszył wskazany przepis prawa materialnego

Skład orzekający

Marek Pietruszyński

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kar za wykroczenia, w szczególności w kontekście przepisów epidemicznych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego z okresu pandemii.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego wykroczenia z okresu pandemii i pokazuje, jak istotne jest prawidłowe stosowanie przepisów prawa, nawet w sprawach o mniejszej wadze.

Sąd Najwyższy: Kara za brak maseczki była nielegalna – co to oznacza dla wyroków z okresu pandemii?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I KK 44/22
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 lutego 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Pietruszyński
w sprawie
D. B.
ukaranego za wykroczenie z art. 116 § 1a pkt 1 k.w. w zw. z § 25 ust. 1 pkt 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii,
po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2022 r. w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w.
kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej na korzyść ukaranego od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w K.  z dnia 17 czerwca 2021 r., sygn. akt II W (…),
uchyla zaskarżony wyrok nakazowy w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i w tym zakresie sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w K.  do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem nakazowym z dnia 17 czerwca 2021 r., sygn. akt: II W (…) Sąd Rejonowy w K.  uznał D. B.  za winnego popełnienia wykroczenia z art. 116 §1a k.w. w zw. z art. 25 ust. 1 pkt 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów z wystąpieniem stanu epidemii polegającego na tym, że: w dniu 14 marca 2021 r. o godz. 17:30 w L.  nie stosował się do przepisów porządkowych nakazujących obowiązek zakrywania ust i nosa przy pomocy odzieży lub jej części, maski, maseczki, przyłbicy albo kasku ochronnego w miejscu ogólnodostępnym w związku z ogłoszeniem na terenie RP stanu epidemii i za to został ukarany karą miesiąca ograniczenia wolności.
Orzeczenie to uprawomocniło się bez postępowania odwoławczego.
Kasację od tego wyrok na korzyść D. B. wniósł Prokurator Generalny.
W kasacji podniósł rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie art. 116 §1 a k.w. w zw. z § 25 ust. 1 pkt 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, przez orzeczenie kary miesiąca ograniczenia wolności, to jest kary nieprzewidzianej za popełnienie tego wykroczenia, które zagrożone jest jedynie karą grzywny alb nagany.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w K. do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest oczywiście zasadna, co umożliwiało jej uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k. – stosowanym w postępowaniu w sprawach o wykroczenia. Oczywiste jest wobec treści art. 116 §1 a k.w., że za wykroczenie przewidziane w tym przepisie możliwe jest ukształtowanie sankcji jedynie na poziomie grzywny lub nagany. Skoro Sąd pierwszej instancji wymierzył obwinionemu za przypisane z tego przepisu wykroczenie, karę ograniczenia, a więc karę nieprzewidzianą za ten czyn, która nadto niewątpliwe jest karą bardziej dolegliwą niż kary przewidziane przez ustawodawcę, to rażąco naruszył wskazany przepis prawa materialnego, co miało istotny, ze wskazanych już względów, wpływ na treść orzeczenia zapadłego w sprawie obwinionego.
Z tych względów należało uchylić zaskarżony wyrok w części rozstrzygnięcia o karze i w tym zakresie sprawę przekazać Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Na marginesie rozważań wskazać należało, że słusznie podniesiono w kasacji, iż w opisie przypisanego czynu bezzasadnie wskazano na inne przedmioty, którymi dopuszczalne było zakrywanie ust i nosa, gdy tymczasem ustawodawca w § 25 ust. 1 pkt 21 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2021 r. 447. tj.) do dnia 28 marca 2021 r. nakazał zakrywanie ust i nosa, jedynie przy pomocy maseczki, w miejscach ogólnodostępnych. Wskazane uchybienie nie miało jednak wpływu na treść wyroku.
Z tych względów należało orzeczono jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI