Orzeczenie · 2025-04-16

I KK 49/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-04-16
SNKarnewykroczeniaWysokanajwyższy
wykroczenieprawo wykroczeniowepodwójne ukaraniene bis in idemkasacjaSąd Najwyższyumorzenie postępowania

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść ukaranego K.S. od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Bolesławcu. Sąd Rejonowy uznał K.S. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 94 § 2 k.w., polegającego na prowadzeniu w dniu 9 października 2023 r. pojazdu niedopuszczonego do ruchu. Za ten czyn wymierzono karę grzywny w kwocie 1500 zł. Problem polegał na tym, że K.S. został już wcześniej prawomocnie ukarany za ten sam czyn wyrokiem nakazowym z dnia 19 stycznia 2024 r. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa procesowego, w tym art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. (zakaz ponownego wszczynania postępowania) oraz art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. (bezwzględna przyczyna odwoławcza). Sąd Najwyższy podzielił argumentację kasacji, stwierdzając, że w obrocie prawnym funkcjonowały dwa prawomocne wyroki nakazowe dotyczące tego samego czynu i tej samej osoby. Uznał, że pierwsze prawomocne skazanie stanowiło negatywną przesłankę procesową, nakazującą umorzenie postępowania. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i umorzył postępowanie, obciążając kosztami postępowania Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Umorzenie postępowania w przypadku ponownego ukarania za ten sam czyn, naruszenie zasady ne bis in idem w prawie wykroczeniowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie sytuacji podwójnego ukarania za ten sam czyn w postępowaniu wykroczeniowym.

Zagadnienia prawne (1)

Czy ponowne wszczęcie postępowania i ukaranie za czyn, za który sprawca został już prawomocnie ukarany, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ponowne wszczęcie postępowania i ukaranie za czyn, za który sprawca został już prawomocnie ukarany, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i jest bezwzględną przyczyną uchylenia orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że funkcjonowanie dwóch prawomocnych wyroków nakazowych dotyczących tego samego czynu i tej samej osoby narusza zasadę ne bis in idem (art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w.) i stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą (art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w.), co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku i umorzenia postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku nakazowego i umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
K. S.

Strony

NazwaTypRola
K. S.osoba_fizycznaukarany

Przepisy (6)

Główne

k.w. art. 94 § § 2

Kodeks wykroczeń

k.p.w. art. 5 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Definiuje zakaz wszczynania ponownego postępowania i nakaz umorzenia już wszczętego, gdy sprawca został już prawomocnie ukarany za ten sam czyn.

k.p.w. art. 104 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym pkt 7 – ponowne ukaranie za ten sam czyn.

k.p.w. art. 5 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Pomocnicze

k.p.w. art. 110 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ponowne ukaranie za ten sam czyn stanowi rażące naruszenie prawa procesowego. • Istnienie dwóch prawomocnych wyroków nakazowych dotyczących tego samego czynu i tej samej osoby. • Zastosowanie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. (zakaz ponownego wszczynania postępowania) i art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. (bezwzględna przyczyna odwoławcza).

Godne uwagi sformułowania

w obrocie prawnym funkcjonują niezależnie od siebie dwa prawomocne wyroki nakazowe dotyczące tego samego czynu i tej samej osoby • pierwsze prawomocne skazanie determinowało egzystencję ujemnej przesłanki procesowej określonej w art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. • Podwójne ukaranie obwinionego za to samo wykroczenie skutkowało wystąpieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej

Skład orzekający

Igor Zgoliński

przewodniczący-sprawozdawca

Marek Siwek

członek

Paweł Kołodziejski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w przypadku ponownego ukarania za ten sam czyn, naruszenie zasady ne bis in idem w prawie wykroczeniowym."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji podwójnego ukarania za ten sam czyn w postępowaniu wykroczeniowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie podstawowych zasad procesowych, takich jak zakaz ponownego karania za ten sam czyn, nawet w sprawach o wykroczenia. Jest to przykład błędu proceduralnego sądu niższej instancji, który został naprawiony przez Sąd Najwyższy.

Sąd Najwyższy: Nie można karać dwa razy za to samo wykroczenie!

Dane finansowe

WPS: 1500 PLN

grzywna: 1500 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst