I KK 47/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Stanisława Stankiewicza od udziału w sprawie o sygn. akt I KK 47/26 został złożony przez obrońcę, adwokata T. R. Głównym argumentem wniosku było powołanie sędziego na stanowisko w następstwie udziału w postępowaniu przed Krajową Radą Sądownictwa ukształtowaną zgodnie z ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Obrońca podniósł, że takie okoliczności mogą budzić uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności i niezawisłości sędziego. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek, odwołał się do art. 41 § 1 k.p.k. oraz utrwalonego orzecznictwa, w tym Europejskiego Trybunału Praw Człowieka i Sądu Najwyższego, które wskazują, że wyłączenie sędziego powinno nastąpić nie tylko w przypadku wątpliwości co do jego bezstronności, ale także gdy jego udział w sprawie mógłby naruszyć standardy niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą (art. 6 ust. 1 EKPC, art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Sąd uznał, że udział sędziego Stankiewicza w składzie orzekającym mógłby prowadzić do uznania sądu za nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sąd podkreślił, że okoliczności związane z powołaniem sędziego, wynikające z procedury po 17 stycznia 2018 r., prowadziłyby do naruszenia tych standardów. W związku z tym, Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Stanisława Stankiewicza od udziału w sprawie, uznając, że niezależnie od jego subiektywnego nastawienia, istnieje wysokie prawdopodobieństwo, iż w odbiorze zewnętrznym będzie on postrzegany jako sędzia niegwarantujący bezstronnego rozpoznania sprawy. Sąd odniósł się również do uchwały III CZP 44/23, wskazując, że nie ma ona zastosowania w tej sytuacji, ponieważ została wydana przez sędziów powołanych w tej samej wadliwej procedurze i nie może przełamać zasady dotyczącej skutków orzekania przez sędziów powołanych w wadliwej procedurze.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wyłączenia sędziego ze względu na sposób powołania przez KRS ukształtowaną nową ustawą, naruszenie standardów konstytucyjnych i europejskich dotyczących niezależnego i bezstronnego sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji powołania sędziego SN w określonej procedurze.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sędzia powołany na stanowisko w następstwie procedury z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. może orzekać w sprawie bez ryzyka naruszenia standardów bezstronności i niezawisłości sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, udział takiego sędziego może naruszyć standardy bezstronności i niezawisłości, prowadząc do nienależytej obsady sądu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na orzecznictwo ETPC i SN, stwierdził, że sposób powołania sędziego przez KRS ukształtowaną nową ustawą może budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności i niezawisłości, co narusza standardy konstytucyjne i europejskie, prowadząc do nienależytej obsady sądu.
Czy uchwała Sądu Najwyższego z 10 października 2024 r. (III CZP 44/23) dotycząca wyłączenia sędziego wyłącznie na podstawie okoliczności powołania, ma zastosowanie w przypadku sędziów powołanych w wadliwej procedurze?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała ta nie ma zastosowania, ponieważ została wydana przez sędziów powołanych w tej samej wadliwej procedurze i nie może przełamać zasady dotyczącej skutków orzekania przez sędziów powołanych w wadliwej procedurze.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że uchwała III CZP 44/23 została wydana przez sędziów powołanych w tej samej wadliwej procedurze, co sędzia podlegający wyłączeniu, i nie może ona wpływać na skutki prawne orzekania przez sędziów powołanych w wadliwej procedurze.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. F. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| J. F. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| adw. T. R. | inne | obrońca wnioskodawcy |
| sędzia SN Stanisław Stankiewicz | inne | sędzia do wyłączenia |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
k.p.k. art. 42 § § 1 i 4
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Nienależyta obsada sądu jako bezwzględna podstawa odwoławcza.
Dz. U. z 2018 r., poz. 3
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa regulująca sposób powołania sędziów SN, budząca wątpliwości co do bezstronności i niezawisłości.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Procedura powołania sędziego SN przez KRS ukształtowaną ustawą z 2017 r. narusza standardy bezstronności i niezawisłości. • Udział sędziego powołanego w wadliwej procedurze może prowadzić do nienależytej obsady sądu. • Naruszenie standardów z art. 6 EKPC i art. 45 Konstytucji RP.
Godne uwagi sformułowania
mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności • naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i uznania, że skład orzekający z udziałem sędziego nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą • sąd nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. • sędzia niedającego gwarancji bezstronnego rozpoznania wniosku
Skład orzekający
Andrzej Tomczyk
przewodniczący
Stanisław Stankiewicz
sędzia do wyłączenia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego ze względu na sposób powołania przez KRS ukształtowaną nową ustawą, naruszenie standardów konstytucyjnych i europejskich dotyczących niezależnego i bezstronnego sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powołania sędziego SN w określonej procedurze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z niezależnością sądownictwa i sposobem powoływania sędziów, co ma szerokie znaczenie dla społeczeństwa i prawników.
“Sędzia SN wyłączony z orzekania. Kluczowa decyzja w sprawie niezależności sądownictwa.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.