Orzeczenie · 2025-10-23

I KK 407/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-10-23
SNKarneprzeciwdziałanie narkomaniiWysokanajwyższy
kasacjaSąd Najwyższynarkotykiprzeciwdziałanie narkomaniipostępowanie karneśmierć oskarżonegoumorzenie postępowania

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasacje wniesione przez obrońców skazanych T.Z., T.W., Ł.G. oraz W.W. od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 6 lutego 2023 r., sygn. akt II AKa 190/22, który zmieniał wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 4 marca 2022 r., sygn. akt III K 144/19. W pierwszej kolejności Sąd Najwyższy, na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., umorzył postępowanie kasacyjne w stosunku do skazanego W.W. z powodu jego śmierci, która nastąpiła w dniu 26 lutego 2024 r., a kosztami tego postępowania w tej części obciążył Skarb Państwa. Następnie, pozostałe kasacje obrońców T.Z., T.W. i Ł.G. zostały oddalone jako oczywiście bezzasadne. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że śmierć oskarżonego stanowi ujemną przesłankę procesową skutkującą umorzeniem postępowania karnego, co ma zastosowanie również w postępowaniu kasacyjnym, jeśli do zgonu doszło po wniesieniu kasacji, ale przed jej rozpoznaniem. W przypadku śmierci skazanego i wniesienia kasacji na jego korzyść, jedynym możliwym rozstrzygnięciem, jeśli kasacja jest niezasadna, jest umorzenie postępowania kasacyjnego zgodnie z art. 529 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał, że zarzut podniesiony w kasacji obrońcy W.W. dotyczył w istocie kwestionowania ustaleń faktycznych, co jest niedopuszczalne na etapie postępowania kasacyjnego. Sąd odwoławczy rzetelnie rozpoznał zarzuty apelacyjne, w tym dotyczące wiarygodności zeznań świadka anonimowego i ujawnionych dowodów. Sąd Najwyższy podkreślił, że powoływanie się w kasacji na tę samą argumentację co w apelacji wymaga wykazania konkretnych błędów sądu odwoławczego, czego obrońca nie uczynił. Kosztami postępowania kasacyjnego w pozostałym zakresie obciążono skazanych T.Z., T.W. i Ł.G.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Umorzenie postępowania kasacyjnego w przypadku śmierci skazanego, zasady rozpoznawania kasacji na korzyść skazanego, niedopuszczalność kwestionowania ustaleń faktycznych w postępowaniu kasacyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci skazanego w trakcie postępowania kasacyjnego oraz zasad kontroli kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy śmierć skazanego po wniesieniu kasacji, ale przed jej rozpoznaniem, stanowi przesłankę do umorzenia postępowania kasacyjnego, zwłaszcza gdy kasacja została wniesiona na korzyść skazanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, śmierć skazanego stanowi ujemną przesłankę procesową określoną w art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., która skutkuje umorzeniem postępowania karnego. Norma ta ma zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym, a w przypadku wniesienia kasacji na korzyść skazanego, gdy jest ona niezasadna, jedynym możliwym rozstrzygnięciem jest umorzenie postępowania kasacyjnego zgodnie z art. 529 k.p.k.

Uzasadnienie

Śmierć skazanego jest bezwzględną przyczyną odwoławczą. Zgodnie z art. 529 k.p.k., wniesienie i rozpoznanie kasacji na korzyść oskarżonego nie stoi na przeszkodzie okolicznościom wyłączającym ściganie lub uzasadniającym zawieszenie postępowania. Jednakże, jeśli kasacja jest niezasadna, a skazany zmarł w trakcie postępowania kasacyjnego, jedynym możliwym rozstrzygnięciem jest umorzenie postępowania kasacyjnego.

Czy zarzut naruszenia art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez arbitralną akceptację nieprawidłowej oceny materiału dowodowego przez sąd odwoławczy może być podstawą do uwzględnienia kasacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli zarzut ten sprowadza się do kwestionowania ustaleń faktycznych sądu, co jest niedopuszczalne na etapie postępowania kasacyjnego, a sąd odwoławczy rzetelnie rozpoznał zarzuty apelacyjne.

Uzasadnienie

Na etapie postępowania kasacyjnego niedopuszczalne jest kwestionowanie ustaleń faktycznych. Sąd odwoławczy rozpoznał rzetelnie wszystkie zarzuty i wnioski apelacyjne, czyniąc zadość wymogom art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. Argumentacja obrońcy była polemiczna i zmierzała do ponownej weryfikacji dowodów i ustaleń faktycznych, co nie jest właściwe dla postępowania kasacyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Postanowienie

Strony

NazwaTypRola
T. Z.osoba_fizycznaskazany
T. W.osoba_fizycznaskazany
Ł. G.osoba_fizycznaskazany
W. W.osoba_fizycznaskazany
Dariusz Kuberskiinneprokurator Prokuratury Krajowej

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wystąpienie ujemnej przesłanki procesowej, w tym śmierci oskarżonego, skutkuje umorzeniem postępowania karnego.

u.p.n. art. 53 § 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

u.p.n. art. 62 § 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.p.k. art. 529

Kodeks postępowania karnego

Określa zasady rozpoznawania kasacji wniesionej na korzyść oskarżonego w przypadku wystąpienia okoliczności wyłączających ściganie lub uzasadniających zawieszenie postępowania, w tym śmierci skazanego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

Sąd odwoławczy jest zobowiązany do rozpoznania wszystkich zarzutów i wniosków apelacji.

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

Uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego powinno zawierać ustosunkowanie się do zarzutów apelacji.

k.k. art. 12 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 65 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 64 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Określa zasady uzasadniania rozstrzygnięć Sądu Najwyższego w przypadku oddalenia kasacji.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. i art. 7 k.p.k. poprzez arbitralne zaakceptowanie przez Sąd II Instancji nieprawidłowej oceny materiału dowodowego dokonanej przez Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w postaci zeznań świadka anonimowego oraz ujawnionych dowodów.

Godne uwagi sformułowania

umorzyć postępowanie kasacyjne w stosunku do W. W. z powodu jego śmierci • pozostałe kasacje oddala, jako oczywiście bezzasadne • śmierć oskarżonego stanowi ujemną przesłankę procesową określoną w art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., której wystąpienie skutkuje umorzeniem postępowania karnego • w razie śmierci skazanego możliwe jest uwzględnienie wniesionej na jego korzyść kasacji, jednak nie jest możliwe jej oddalenie, gdyż takie rozpoznanie nie jest rozpoznaniem na korzyść, o której mowa w art. 529 k.p.k. • w sytuacji, kiedy kasacja jest niezasadna, zaś w trakcie postępowania kasacyjnego skazany zmarł, jedynym możliwym rozstrzygnięciem, uwzględniającym regulację z art. 529 k.p.k., jest umorzenie postępowania kasacyjnego • na etapie postępowania kasacyjnego jest zabiegiem niedopuszczalnym

Skład orzekający

Dariusz Kala

przewodniczący

Anna Dziergawka

członek

Marek Motuk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania kasacyjnego w przypadku śmierci skazanego, zasady rozpoznawania kasacji na korzyść skazanego, niedopuszczalność kwestionowania ustaleń faktycznych w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci skazanego w trakcie postępowania kasacyjnego oraz zasad kontroli kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, w szczególności umorzenia postępowania po śmierci skazanego, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje również ograniczenia kontroli kasacyjnej.

Śmierć skazanego w trakcie postępowania kasacyjnego – kiedy Sąd Najwyższy umarza sprawę?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst