I KK 397/24

Sąd Najwyższy2025-01-10
SNKarneprawo karne materialneŚrednianajwyższy
kasacjawstrzymanie wykonaniasąd najwyższyprawo karnenarkotykinienależyta obsada sąduart. 439 k.p.k.art. 532 k.p.k.

Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie wyroku skazującego wobec R.D. do czasu rozpoznania jego kasacji, uznając zasadność wniosku obrońcy o wstrzymanie wykonania z uwagi na potencjalne nieodwracalne szkody i widoczną zasadność zarzutu o nienależytej obsadzie sądu odwoławczego.

Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek obrońcy skazanego R. D., postanowił wstrzymać wykonanie zaskarżonego kasacją wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze. Wniosek oparty był na zarzucie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. dotyczącej nienależytej obsady sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy uznał, że wykonanie wyroku mogłoby spowodować nieodwracalne szkody dla skazanego, zwłaszcza w kontekście trafności zarzutów kasacyjnych, które znalazły potwierdzenie również w stanowisku Prokuratora Rejonowego.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego R. D. o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Świebodzinie. Kasacja obrońcy podnosiła zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., wskazując na nienależytą obsadę sądu odwoławczego, który miał orzekać w składzie jednego sędziego, podczas gdy postępowanie przygotowawcze było śledztwem. Obrońca argumentował, że wykonanie wyroku spowodowałoby nieodwracalne szkody dla skazanego i wnosił o zastosowanie art. 532 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał wniosek za uzasadniony, podkreślając wyjątkowy charakter instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia i konieczność jej stosowania w sytuacjach, gdy wykonanie wyroku przed rozpoznaniem kasacji mogłoby prowadzić do wyjątkowo dolegliwych i nieodwracalnych skutków dla skazanego. Wskazano, że wstępna kontrola akt potwierdziła realne niebezpieczeństwo poniesienia przez skazanego dolegliwości wynikającej z wykonania wyroku, a dodatkowo Prokurator Rejonowy uznał zarzut za trafny i sam złożył kasację z analogicznym wnioskiem. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy postanowił wstrzymać wykonanie zaskarżonego wyroku do czasu rozpoznania kasacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek jest uzasadniony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wstrzymanie wykonania wyroku jest uzasadnione, gdy istnieją szczególne okoliczności wskazujące na nieodwracalne i niepowetowane szkody dla skazanego, a zarzuty kasacyjne są widoczne jako zasadne prima facie. W tej sprawie zarzut nienależytej obsady sądu odwoławczego, potwierdzony przez Prokuratora, wskazuje na wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wstrzymanie wykonania wyroku

Strona wygrywająca

R. D. (skazany)

Strony

NazwaTypRola
R. D.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 532 § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia lub innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji, jeśli istnieją ku temu uzasadnione podstawy, np. ryzyko nieodwracalnych szkód dla skazanego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wskazany jako bezwzględna przyczyna odwoławcza, której wystąpienie obliguje sąd do uchylenia orzeczenia. W tej sprawie dotyczy nienależytej obsady sądu.

k.k.w. art. 9

Kodeks karny wykonawczy

Reguluje zasadę niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń, od której wstrzymanie wykonania jest odstępstwem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (nienależyta obsada sądu odwoławczego). Ryzyko nieodwracalnych i niepowetowanych szkód dla skazanego w przypadku wykonania wyroku przed rozpoznaniem kasacji. Zasadność kasacji widoczna prima facie. Stanowisko Prokuratora Rejonowego potwierdzające trafność zarzutu i postulujące uchylenie wyroku.

Godne uwagi sformułowania

nieodwracalne i niepowetowane szkody oczywista zasada wniesionej kasacji wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionej skargi wysoce prawdopodobna perspektywa wydania orzeczenia kasatoryjnego

Skład orzekający

Stanisław Stankiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wstrzymania wykonania wyroku w postępowaniu kasacyjnym, zwłaszcza w kontekście zarzutów dotyczących składu sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutu bezwzględnej przyczyny odwoławczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest interesująca dla prawników ze względu na zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania wyroku i podniesienie zarzutu nienależytej obsady sądu, co jest istotnym zagadnieniem proceduralnym w prawie karnym.

Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie wyroku: czy błąd proceduralny może uratować skazanego?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I KK 397/24
POSTANOWIENIE
Dnia 10 stycznia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Stanisław Stankiewicz
w sprawie
R. D.
skazanego z art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 stycznia 2025 r.,
wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze
z dnia 7 czerwca 2024 r., sygn. akt VII Ka 1140/23,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Świebodzinie VI Zamiejscowy Wydział Karny w Sulechowie
z dnia 4 sierpnia 2023 r., sygn. akt VI K 269/23,
na podstawie art. 532 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
wstrzymać wobec skazanego R. D. wykonanie prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z dnia 7 czerwca 2024 r., sygn. akt VII Ka 1140/23, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Świebodzinie VI Zamiejscowy Wydział Karny w Sulechowie z dnia 4 sierpnia 2023 r., sygn. akt VI K 269/23, do czasu rozpoznania kasacji.
UZASADNIENIE
W kasacji obrońca R. D. podniósł zarzut wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. argumentując, że Sąd Okręgowy był nienależycie obsadzony i rozpoznał na rozprawie apelację obrońcy oskarżonego w składzie jednego sędziego, podczas gdy postępowanie przygotowawcze w sprawie prowadzone było w formie śledztwa, co obligowało sąd odwoławczy do orzekania w składzie trzech sędziów. Kasacja obrońcy zawierała również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. W ocenie autora skargi niezbędne jest zastosowanie instytucji z art. 532 § 1 k.p.k., do czasu rozstrzygnięcia kasacji, albowiem wykonanie zaskarżonego wyroku powodowałoby, po stronie skazanego, nieodwracalne i niepowetowane szkody, których nie powinien on doznać wobec oczywistej zasadności wniesionej kasacji.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku jest uzasadniony.
Przypomnieć należy, że zgodnie z treścią art. 532 § 1 k.p.k., w razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Wstrzymanie wykonania orzeczenia ma niewątpliwie charakter wyjątkowy, wprowadza bowiem odstępstwo od zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń (
vide
art. 9 k.k.w.), a wobec tego nie podlega wykładni rozszerzającej. Łączy się to bowiem z faktem, że kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku, a więc orzeczenia objętego prawnym domniemaniem prawidłowości zawartych w nim rozstrzygnięć. Wprawdzie przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie formułuje przesłanek przemawiających za podjęciem takiej decyzji, jednakże w orzecznictwie od dawna utrwalone jest stanowisko, że zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia, winno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonywanie lub wykonanie orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej spowodowałoby dla osoby skazanej wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki. Do owych szczególnych okoliczności należy zaliczyć rangę i charakter postawionych zarzutów kasacyjnych i ich widoczną już
prima facie
zasadność, a w związku z tym wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionej skargi, gdyż w takiej sytuacji wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem kasacji, zwłaszcza w zakresie kary, spowodowałoby dla skazanego
poważne i nieodwracalne następstw
a.
Taka też sytuacja ma miejsce w niepowtarzalnych realiach przedmiotowej sprawy. Wstępna kontrola materiału aktowego, przeprowadzona na potrzeby niniejszego postępowania incydentalnego wykazała, że istnieje realne niebezpieczeństwo poniesienia przez skazanego dolegliwości wynikającej z wykonania prawomocnego wyroku, której obecnie nie powinien doznać, wobec możliwości uznania zasadności wniesionej przez obrońcę kasacji, podnoszącej zarzut zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
Nie sposób również pominąć, że w odpowiedzi na skargę obrońcy, Prokurator Rejonowy w Świebodzinie, przedstawiony w niej zarzut nie tylko uznał za trafny i zasadny, ale przede wszystkim sam złożył kasację afirmującą
de facto
tożsamy zarzut z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. i postulował uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze wraz z przekazaniem sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
Wszystkie te okoliczności implikują wysoce prawdopodobną perspektywę wydania orzeczenia kasatoryjnego. Pomimo wstępnego charakteru tej oceny (podniesione zarzuty będą przedmiotem kompleksowej weryfikacji dopiero w trakcie rozpoznawania kasacji), stwierdzić obecnie należy, że występuje przesłanka zastosowania wnioskowanej instytucji wstrzymania wykonalności orzeczenia.
Mając na uwadze powyższe względy, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.
ł.n
r.g.
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI