I KK 387/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w Ząbkowicach Śląskich, który skazał K.S. za wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. (prowadzenie pojazdu bez wymaganych uprawnień). Sąd Rejonowy uznał obwinionego za winnego, mimo że przedstawił on prawo jazdy wydane w 2023 roku, które potwierdzało posiadanie uprawnień kategorii B od 1976 roku. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, wskazując na rażące naruszenie przepisów procesowych, w tym wybiórczą ocenę dowodów. Sąd podkreślił, że posiadanie ważnego dokumentu prawa jazdy jest odrębne od posiadania samych uprawnień do kierowania pojazdami. W przypadku K.S. istniały uprawnienia, lecz brakowało przy sobie ważnego dokumentu, co powinno być ocenione na gruncie łagodniejszego przepisu art. 95 § 1 k.w., a nie art. 94 § 1 k.w. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja rozróżnienia między posiadaniem uprawnień do kierowania pojazdami a posiadaniem ważnego dokumentu prawa jazdy oraz zasady oceny dowodów w sprawach o wykroczenia drogowe.
Dotyczy specyficznej sytuacji posiadania uprawnień od wielu lat i braku ważnego dokumentu przy sobie, a także interpretacji przepisów dotyczących praw jazdy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy prowadzenie pojazdu mechanicznego bez posiadania przy sobie ważnego dokumentu prawa jazdy, przy jednoczesnym posiadaniu uprawnień do kierowania pojazdami, stanowi wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. (prowadzenie pojazdu bez uprawnień) czy też powinno być oceniane na gruncie art. 95 § 1 k.w. (prowadzenie pojazdu bez wymaganych dokumentów)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Prowadzenie pojazdu bez posiadania przy sobie ważnego dokumentu prawa jazdy, przy jednoczesnym posiadaniu uprawnień do kierowania pojazdami, nie wypełnia znamion wykroczenia z art. 94 § 1 k.w., lecz powinno być rozpatrywane w kontekście art. 95 § 1 k.w.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił rozróżnienie między posiadaniem uprawnień do kierowania pojazdami a posiadaniem ważnego dokumentu prawa jazdy. Wskazał, że utrata ważności dokumentu prawa jazdy nie jest tożsama z utratą uprawnień. W przypadku obwinionego, który posiadał uprawnienia od wielu lat, ale nie miał przy sobie ważnego dokumentu, jego zachowanie powinno być ocenione na gruncie łagodniejszego przepisu dotyczącego braku dokumentów.
Czy sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej i pełnej oceny materiału dowodowego, w tym dokumentów dotyczących prawa jazdy, przy orzekaniu o odpowiedzialności za wykroczenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji dokonał wadliwej, wybiórczej i niepełnej oceny zgromadzonych dowodów, co stanowi rażące naruszenie przepisów prawa procesowego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Rejonowy pominął istotne dowody, takie jak prawo jazdy wydane w 2023 roku potwierdzające posiadanie uprawnień od 1976 roku, oraz wyjaśnienia obwinionego, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że obwiniony prowadził pojazd bez uprawnień.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. S. | osoba_fizyczna | obwiniony |
Przepisy (12)
Główne
k.w. art. 94 § § 1
Kodeks wykroczeń
Dotyczy prowadzenia pojazdu bez wymaganych uprawnień. Sąd Najwyższy uznał, że samo nieposiadanie przy sobie ważnego dokumentu prawa jazdy, przy posiadaniu uprawnień, nie wypełnia znamion tego przepisu.
Pomocnicze
k.w. art. 95 § § 1
Kodeks wykroczeń
Dotyczy prowadzenia pojazdu bez wymaganych dokumentów. Sąd Najwyższy wskazał, że to ten przepis może mieć zastosowanie w sytuacji obwinionego.
k.p.k. art. 535 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Reguluje postępowanie w trybie kasacyjnym.
k.p.s.w. art. 112
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Dotyczy stosowania przepisów k.p.k. w postępowaniu w sprawach o wykroczenia.
k.p.w. art. 8
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Dotyczy oceny dowodów.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy swobodnej oceny dowodów.
k.p.w. art. 34
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
k.p.w. art. 82 § § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zakresu rozpoznania sprawy przez sąd.
u.k.p. art. 124
Ustawa o kierujących pojazdami
Dotyczy wymiany praw jazdy wydanych bezterminowo.
u.k.p. art. 4 § ust. 2
Ustawa o kierujących pojazdami
Definiuje dokument stwierdzający posiadanie uprawnień do kierowania pojazdami.
p.r.d. art. 38 § ust. 1
Ustawa - Prawo o ruchu drogowym
Obliguje kierującego do posiadania przy sobie i okazywania dokumentu stwierdzającego uprawnienie do kierowania pojazdem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obwiniony posiadał uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B od 1976 roku, co potwierdzało prawo jazdy wydane w 2023 roku. • Brak ważnego dokumentu prawa jazdy przy sobie nie jest równoznaczny z brakiem uprawnień do kierowania pojazdami. • Zachowanie obwinionego powinno być ocenione na gruncie łagodniejszego przepisu art. 95 § 1 k.w., a nie art. 94 § 1 k.w. • Sąd Rejonowy dokonał wybiórczej i niepełnej oceny dowodów, naruszając przepisy procesowe.
Godne uwagi sformułowania
Pojęcia ważności i utraty ważności, którymi operuje art. 124 ust. 6 u.k.p., dotyczą dokumentu prawa jazdy potwierdzającego posiadanie uprawnień do kierowania pojazdami, a nie samych uprawnień. • Osoba, która posiada nieważny dokument prawa jazdy, zachowuje uprawnienia do kierowania pojazdami, choć z uprawnień tych nie będzie mogła korzystać tak długo, jak nie otrzyma nowego dokumentu prawa jazdy. • Funkcją prawa jazdy jest bowiem jedynie potwierdzenie posiadanych uprawnień. • Utrata prawa jazdy, z jakichkolwiek powodów, w tym z powodu utraty jego ważności, nie jest tożsama z utratą uprawnień do kierowania pojazdami.
Skład orzekający
Ryszard Witkowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja rozróżnienia między posiadaniem uprawnień do kierowania pojazdami a posiadaniem ważnego dokumentu prawa jazdy oraz zasady oceny dowodów w sprawach o wykroczenia drogowe."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji posiadania uprawnień od wielu lat i braku ważnego dokumentu przy sobie, a także interpretacji przepisów dotyczących praw jazdy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne rozróżnienie między posiadaniem uprawnień a posiadaniem dokumentu potwierdzającego te uprawnienia, co może mieć istotne konsekwencje dla oceny odpowiedzialności prawnej.
“Posiadasz uprawnienia, ale nie masz przy sobie ważnego prawa jazdy? To niekoniecznie wykroczenie!”
Dane finansowe
grzywna: 500 PLN
koszty postępowania: 120 PLN
opłata: 50 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.