Orzeczenie · 2025-12-09

I KK 370/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-12-09
SNKarneprzestępstwa przeciwko wolności seksualnej lub obyczajnościWysokanajwyższy
prawo karnekasacjaSąd Najwyższyprzestępstwa seksualnenieletnirecydywazakazprocedura karnaskazanie bez rozprawy

Sąd Najwyższy w składzie orzekającym w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego M.J. od wyroku Sądu Rejonowego w Nysie z dnia 7 listopada 2024 r. Sąd Rejonowy, działając na podstawie wniosku o skazanie bez przeprowadzania postępowania dowodowego (art. 335 § 1 k.p.k.), uznał M.J. za winnego popełnienia dwóch czynów z art. 202 § 4a k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i z art. 202 § 4a k.k. Wymierzył mu kary jednostkowe pozbawienia wolności, karę łączną oraz środki karne w postaci zakazu zbliżania i kontaktowania się na okres 4 lat oraz zakazu zajmowania wszelkich stanowisk na okres 4 lat. Wyrok ten uprawomocnił się 14 listopada 2024 r. Prokurator Generalny w swojej kasacji podniósł zarzut rażącego naruszenia prawa procesowego, wskazując na naruszenie art. 343 § 6 i 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k. Głównym argumentem było to, że Sąd Rejonowy uwzględnił wniosek o skazanie, mimo iż sformułowany on został z naruszeniem art. 41 § 1b k.k. Przepis ten stanowi, że w przypadku skazania za umyślne przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego, w warunkach powrotu do przestępstwa, sąd orzeka zakaz zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk dożywotnio. Tymczasem Sąd Rejonowy orzekł zakazy jedynie na okres 4 lat. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną w oczywisty sposób. Podkreślił, że sąd orzekający wniosek na podstawie art. 335 § 1 k.p.k. musi sprawdzić zgodność uzgodnień z prawem materialnym. W tej sprawie Sąd Rejonowy powinien był dostrzec, że orzeczone zakazy nie respektują obligatoryjnego dożywotniego zakazu wynikającego z art. 41 § 1b k.k. Brak tej kontroli stanowił rażące uchybienie, które skutkowało koniecznością uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących skazania bez rozprawy (art. 335 k.p.k.) w kontekście obligatoryjnych środków karnych, zwłaszcza zakazu zajmowania stanowisk w przypadku recydywy przy przestępstwach seksualnych wobec nieletnich.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji recydywy w kontekście przestępstw seksualnych wobec nieletnich i stosowania trybu skazania bez rozprawy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd orzekający wniosek o skazanie bez rozprawy (art. 335 § 1 k.p.k.) może uwzględnić uzgodnienia dotyczące wymiaru zakazu zajmowania stanowisk, które są krótsze niż obligatoryjny dożywotni zakaz wynikający z art. 41 § 1b k.k. w przypadku recydywy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd jest zobowiązany sprawdzić zgodność uzgodnień z prawem materialnym, w tym z obligatoryjnymi przepisami dotyczącymi zakazów.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd orzekający wniosek na podstawie art. 335 § 1 k.p.k. musi zweryfikować, czy uzgodnienia stron są zgodne z prawem materialnym. W przypadku recydywy przy przestępstwach seksualnych wobec nieletnich, art. 41 § 1b k.k. nakłada obligatoryjny dożywotni zakaz zajmowania stanowisk. Orzeczenie krótszego zakazu stanowi rażące naruszenie prawa.

Jakie są konsekwencje uwzględnienia przez sąd wniosku o skazanie bez rozprawy, który narusza przepisy prawa materialnego dotyczące obligatoryjnych środków karnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Takie orzeczenie podlega uchyleniu w trybie kasacji, a sprawa jest przekazywana do ponownego rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym obligatoryjnych zakazów, przy skazaniu bez rozprawy, jest rażącym uchybieniem procesowym. Powoduje to konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi niższej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w zakresie kosztów postępowania kasacyjnego)

Strony

NazwaTypRola
M.J.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (11)

Główne

k.k. art. 202 § § 4a

Kodeks karny

k.k. art. 64 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 41 § § 1b

Kodeks karny

W razie skazania w warunkach powrotu do przestępstwa sprawcy na karę pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo przeciwko m.in. przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego, sąd orzeka zakaz zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk dożywotnio.

k.p.k. art. 343 § § 6

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 343 § § 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 335 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 41a § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 43 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 41 § § 1a

Kodeks karny

k.k. art. 90 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażące naruszenie prawa procesowego polegające na uwzględnieniu przez Sąd Rejonowy wniosku o skazanie M.J. pomimo, że sformułowany został z naruszeniem art. 41 § 1b k.k. (obligatoryjny dożywotni zakaz zajmowania stanowisk w przypadku recydywy przy przestępstwach seksualnych wobec nieletnich).

Godne uwagi sformułowania

kasacja była zasadna w stopniu oczywistym • sąd jest zobowiązany przede wszystkim sprawdzić zaistnienie wszystkich warunków dopuszczalności takiego wniosku • zgodność zgłoszonych w nim uzgodnień co do oceny prawno - karnej zarzucanego oskarżonemu czynu, wymiaru kary bądź środków karnych, z obowiązującymi przepisami prawa karnego materialnego • pominięto treść art. 41 § 1b k.k., zgodnie z którym w razie skazania w warunkach powrotu do przestępstwa sprawcy na karę pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo przeciwko m.in. przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego, sąd orzeka zakaz zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk dożywotnio.

Skład orzekający

Michał Laskowski

przewodniczący-sprawozdawca

Jerzy Grubba

członek

Barbara Skoczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skazania bez rozprawy (art. 335 k.p.k.) w kontekście obligatoryjnych środków karnych, zwłaszcza zakazu zajmowania stanowisk w przypadku recydywy przy przestępstwach seksualnych wobec nieletnich."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji recydywy w kontekście przestępstw seksualnych wobec nieletnich i stosowania trybu skazania bez rozprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa karnego - ochrony nieletnich przed sprawcami przestępstw seksualnych oraz prawidłowego stosowania procedury karnej, w tym obligatoryjnych zakazów.

Sąd Najwyższy: Dożywotni zakaz pracy dla recydywistów seksualnych wobec dzieci, nawet przy skazaniu bez rozprawy.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst