I KK 36/20

Sąd Najwyższy2020-10-08
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuWysokanajwyższy
narkotykiobrótkara pozbawienia wolnościkasacjaSąd Najwyższyrecydywaustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w części dotyczącej kary pozbawienia wolności i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu rażącego naruszenia przepisów prawa karnego materialnego.

Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który złagodził karę pozbawienia wolności dla K. L. M. z dwóch lat i jednego miesiąca do dwóch lat. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że sąd odwoławczy rażąco naruszył przepisy prawa karnego materialnego, w szczególności art. 65 § 1 k.k., poprzez orzeczenie kary poniżej ustawowej dolnej granicy zagrożenia. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Okręgowego w B., który zmienił wyrok Sądu Rejonowego w B. w części dotyczącej orzeczenia o karze pozbawienia wolności dla K. L. M. Sąd Rejonowy pierwotnie skazał ją na karę 2 lat i 1 miesiąca pozbawienia wolności oraz grzywnę, orzekając przepadek korzyści majątkowej. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację obrońcy, złagodził karę pozbawienia wolności do 2 lat, w pozostałym zakresie utrzymując wyrok w mocy. Prokurator Generalny zarzucił Sądowi Okręgowemu rażące naruszenie przepisów prawa karnego materialnego, w szczególności art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k., polegające na orzeczeniu kary pozbawienia wolności w wysokości dolnej granicy ustawowego zagrożenia, podczas gdy obligatoryjne było wymierzenie kary powyżej tej granicy z uwagi na popełnienie przestępstwa w warunkach recydywy. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną, stwierdzając, że Sąd Okręgowy naruszył przepisy prawa materialnego, ingerując w wymiar kary w sposób nieuzasadniony i naruszający dolną granicę zagrożenia. Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w zaskarżonej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy nie może orzec kary pozbawienia wolności poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia, jeśli sprawca działał w warunkach recydywy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że orzeczenie kary pozbawienia wolności w wymiarze 2 lat przez Sąd Okręgowy, podczas gdy sprawca działał w warunkach recydywy (art. 65 § 1 k.k.), stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, ponieważ obligatoryjne jest wymierzenie kary powyżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny

Strony

NazwaTypRola
K. L. M.osoba_fizycznaskazana

Przepisy (14)

Główne

u.p.n. art. 56 § 3

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

u.p.n. art. 59 § 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

u.p.n. art. 58 § 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k. art. 65 § 1

Kodeks karny

Określa warunki recydywy, które obligują do wymierzenia kary powyżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia.

k.k. art. 64 § 2

Kodeks karny

Wskazuje na obligatoryjne wymierzenie kary powyżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia w przypadku recydywy.

Pomocnicze

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 4 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 5 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 45 § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażące naruszenie prawa karnego materialnego przez orzeczenie kary pozbawienia wolności poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia w warunkach recydywy (art. 65 § 1 k.k.).

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego materialnego obligatoryjnym było wymierzenie kary w wysokości powyżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia ingerujące w wymiar orzeczonej wobec K. L. M. w wyroku Sądu I instancji kary pozbawienia wolności poprzez jej złagodzenie nie znajduje uzasadnienia w treści normy art. 64 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i rażąco narusza wynikającą z tych przepisów dolną granicę zagrożenia.

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

przewodniczący

Andrzej Siuchniński

sprawozdawca

Eugeniusz Wildowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymiaru kary w warunkach recydywy (art. 65 § 1 k.k.) oraz zasady orzekania kary poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji orzekania kary w warunkach recydywy w sprawach o przeciwdziałanie narkomanii.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa karnego materialnego - wymiaru kary w warunkach recydywy, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy koryguje błędy sądów niższych instancji.

Sąd Najwyższy: Kara poniżej ustawowej granicy w recydywie to błąd!

Dane finansowe

WPS: 49 290 PLN

przepadek równowartości korzyści majątkowej: 49 290 PLN

grzywna: 4500 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I KK 36/20
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 8 października 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący)
‎
SSN Andrzej Siuchniński (sprawozdawca)
‎
SSN Eugeniusz Wildowicz
Protokolant Anna Kuras
sprawy
K. L. M.
skazanej z art. 56 ust. 3 w zb. z art. 59 ust.1 w zw. z art. 58 ust.1 ustawy z dnia 29.07.2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.,
w dniu 8 października 2020r.
kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego,
od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 27 marca 2019r., sygn.  akt VIII Ka (…), zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 7 lutego 2018 r., sygn. akt XV K (…),
uchyla wyrok w zaskarżonej części, tj. w części dotyczącej orzeczenia o karze pozbawienia wolności i przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Okręgowemu w B. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 7 lutego 2018 roku, sygn. akt XV K (…), Sąd Rejonowy w B. , po rozpoznaniu m.in. sprawy K. L. M. uznał ją za winną popełnienia zarzuconego jej czynu ciągłego - polegającego na obrocie substancjami psychotropowymi w celu osiągnięcia korzyści majątkowej - i za to na podstawie art. 56 ust. 3 w zb. z art. 59 ust.1 w zb. z art.58 ust.1 ustawy z dnia 29.07.2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. skazał, zaś na mocy art. 56 ust.3 tej ustawy w zw. z art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył jej karę 2 (dwóch) lat i 1 (jednego) miesiąca pozbawienia wolności i grzywnę w wysokości 150 (stu pięćdziesięciu) stawek dziennych, przyjmując wysokość jednej stawki dziennej za równoważną kwocie 30 (trzydziestu) złotych. Na mocy art. 45 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonej przepadek równowartości korzyści osiągniętej z popełnienia przestępstwa w kwocie 49.290 (czterdziestu dziewięciu tysięcy dwustu dziewięćdziesięciu) złotych.
Orzeczenie to w części dotyczącej oskarżonej K. L. M. zostało zaskarżone na korzyść, przez jej obrońcę, który w złożonej apelacji sformułował zarzut błędu w ustaleniach faktycznych oraz zarzucił obrazę przepisów postępowania - art. 4, 5 § 2, 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. Podnosząc powyższe zarzuty obrońca wniósł o zmianę wyroku poprzez wyeliminowanie z opisu czynu ustalenia, że oskarżona wprowadziła do obrotu środek odurzający w postaci konopi innych niż włókniste w ilości 5 porcji oraz zmianę kwalifikacji prawnej czynu i przyjęcie, że dopuściła się ona występku z art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 29.07.2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii oraz wyeliminowanie z podstawy prawnej skazania art. 65 § 1 k.k. i wymierzenie jej za ten czyn kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Sąd Okręgowy w B., po rozpoznaniu apelacji, wyrokiem z dnia 27 marca 2019 roku, sygn. akt VIII K (…), w odniesieniu do oskarżonej K. L. M., zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że uzupełnił podstawę skazania o art. 4 § 1 k.k. oraz złagodził karę pozbawienia wolności orzeczoną wobec niej do 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności, w pozostałym zakresie wyrok utrzymał w mocy.
Sąd Okręgowy w B.  wyrokiem z dnia 27 marca 2019r., sygn. akt VIII Ka (…), zmienił zaskarżony wyrok m.in. w ten sposób, że w stosunku do K.  L. M. złagodził karę pozbawienia wolności do 2 lat.
Kasację od tego wyroku na niekorzyść skazanej, w części zmieniającej wyrok Sądu I instancji, w zakresie orzeczenia o karze, wywiódł Prokurator Generalny zarzucając: „ rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego materialnego - art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k. w zw. z art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii (j.t. Dz. U. z 2019 roku, poz. 852), polegające na orzeczeniu wobec oskarżonej K.  L. M. - za czyn z art. 56 ust. 3 w zb. z art. 59 ust. 1 w zb. z art. 58 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. kary dwóch lat pozbawienia wolności, tj. w wysokości dolnej granicy zagrożenia, w sytuacji gdy - wobec przypisania jej popełnienia przestępstwa w warunkach art. 65 § 1 k.k. - obligatoryjnym było wymierzenie kary w wysokości powyższej dolnej granicy ustawowego zagrożenia, a więc powyżej 2 lat pozbawienia wolności”.
W konkluzji wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w B. w zaskarżonej części i przekazanie w tym zakresie sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja jest oczywiście zasadna.
W niniejszej sprawie Sąd II instancji dokonał zmiany wyroku Sądu I instancji w części dotyczącej orzeczenia o karze, łagodząc wymierzoną karę dwóch lat i 1 miesiąca do dwóch lat pozbawienia wolności. Bezspornym jest, że postąpienie Sądu Odwoławczego ingerujące w wymiar orzeczonej wobec K.  L. M. w wyroku Sądu I instancji kary pozbawienia wolności poprzez jej złagodzenie nie znajduje uzasadnienia w treści normy art. 64 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i rażąco narusza wynikającą z tych przepisów dolną granicę zagrożenia. Argumentacja autora kasacji przedstawiona w uzasadnieniu skargi jest trafna, nie wymaga zatem uzupełnienia. Sąd Okręgowy w B. dostrzegł zresztą swój błąd w tym zakresie na etapie sporządzania uzasadnienia przedmiotowego wyroku, oceniając swoje działanie w zakresie obniżenia kary orzeczonej wobec K.  L. M. jako nieprawidłowe.
Rację ma skarżący, że zaistniałe uchybienie w oczywisty sposób wywarło wpływ na treść rozstrzygnięcia, albowiem doprowadziło do orzeczenia kary pozbawienia wolności w wysokości niedopuszczalnej w obowiązującym stanie prawnym.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI