I KK 329/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego i umorzył postępowanie karne, uznając, że obwiniony został już wcześniej prawomocnie skazany za te same czyny.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Lubaniu, który skazał P. J. za prowadzenie pojazdu bez uprawnień i pojazdu niedopuszczonego do ruchu. Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa procesowego, polegające na ponownym skazaniu za czyny, za które obwiniony był już prawomocnie ukarany. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając naruszenie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. (res iudicata) i uchylił zaskarżony wyrok, umarzając postępowanie.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść obwinionego P. J. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Lubaniu z dnia 13 marca 2023 r. (sygn. akt II W 736/22). Wyrokiem tym P. J. został uznany winnym popełnienia wykroczeń z art. 94 § 1 k.w. (prowadzenie pojazdu bez uprawnień) i art. 94 § 2 k.w. (prowadzenie pojazdu niedopuszczonego do ruchu), za co wymierzono mu karę grzywny w wysokości 2000 zł oraz zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 2 lat. Prokurator Generalny zarzucił w kasacji rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w., wskazując, że obwiniony został skazany za czyny, za które już wcześniej, wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Lubaniu z dnia 28 października 2022 r. (sygn. akt II W […]), został prawomocnie ukarany. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną, stwierdzając, że postępowanie zostało wszczęte i zakończone pomimo zaistnienia negatywnej przesłanki procesowej w postaci zasady ne bis in idem (res iudicata). W konsekwencji, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. w zw. z art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w., uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie, obciążając jednocześnie Skarb Państwa kosztami procesu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, ponowne skazanie za czyn, za który obwiniony został już prawomocnie ukarany, stanowi rażące naruszenie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. (zasada ne bis in idem) i jest bezwzględną przyczyną uchylenia orzeczenia na podstawie art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na treść art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w., zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy postępowanie co do tego samego czynu obwinionego zostało prawomocnie zakończone. W analizowanej sprawie obwiniony został dwukrotnie ukarany za te same czyny, co stanowi naruszenie zasady ne bis in idem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
obwiniony P. J.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. J. | osoba_fizyczna | obwiniony |
Przepisy (6)
Główne
k.p.w. art. 5 § § 1 pkt 8
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy postępowanie co do tego samego czynu obwinionego zostało prawomocnie zakończone lub wcześniej wszczęte, toczy się.
k.p.w. art. 104 § § 1 pkt 7
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Bezwzględna przyczyna uchylenia orzeczenia.
Pomocnicze
k.w. art. 94 § § 1
Kodeks wykroczeń
k.w. art. 94 § § 2
Kodeks wykroczeń
k.w. art. 94 § § 3
Kodeks wykroczeń
k.w. art. 9 § § 2
Kodeks wykroczeń
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ponowne skazanie za czyn, za który obwiniony został już prawomocnie ukarany, stanowi rażące naruszenie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w.
Godne uwagi sformułowania
orzeczenie to zapadło z rażącym naruszeniem przepisu art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w., mającym istotny wpływ na jego treść, skoro zostało wydane mimo zaistnienia negatywnej przesłanki procesowej w postaci res iudicata. P. J. został dwukrotnie ukarany prawomocnie za to samo zachowanie.
Skład orzekający
Małgorzata Bednarek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Stosowanie zasady ne bis in idem w postępowaniu wykroczeniowym oraz konsekwencje jej naruszenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podwójnego skazania za te same wykroczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową ne bis in idem i pokazuje, jak Sąd Najwyższy koryguje błędy sądów niższych instancji, zapewniając sprawiedliwość.
“Czy można zostać ukaranym dwa razy za to samo wykroczenie? Sąd Najwyższy odpowiada.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I KK 329/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 stycznia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek w sprawie P. J. ukaranego z art. 94 § 1 k.w. i in. po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2024 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Lubaniu z dnia 13 marca 2023 r. sygn. akt II W 736/22 1) uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. w zw. z art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. postępowanie o wykroczenie wobec P. J. umarza; 2) koszami procesu obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem nakazowym z dnia 13 marca 2023 r. sygn. akt II W 736/22 P. J. został uznany winnym tego, że w dniu [xxx] 2022 r. o godz. xx:xx na drodze publicznej w miejscowości K., gmina L., pow. L woj. […]. kierował pojazdem [YYY] o nr rej. [ZZZ] nie posiadając do tego uprawnień tj. o czyn z art. 94 § 1 k.w. oraz we wskazanym miejscu i czasie prowadził pojazd [YYY]o nr rej. [ZZZ] niedopuszczony do ruchu tj. o czyn z art. 94 § 2 k.w. i za to na podstawie art. 94 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 2 k.w. wymierzył mu karę 2000 zł grzywny oraz na podstawie art. 94 § 3 k.w. orzekł wobec P. J. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat. Kasację od wyroku wniósł Prokurator Generalny, zaskarżył wyrok w całości na korzyść obwinionego i zarzucił rozstrzygnięciu: rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w., polegające na skazaniu obwinionego P. J. przez Sąd Rejonowy w Lubaniu wyrokiem nakazowym z dnia 13 marca 2023 r. sygn. akt II W 736/22, który uprawomocnił się 12 kwietnia 2023 r., pomimo tego, że obwiniony za te same czyny został już prawomocnie skazany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Lubaniu z dnia 28 października 2022 r., sygn. akt II W […] wobec czego zachodziła konieczność umorzenia postępowania, co stanowi bezwzględna przyczynę uchylenia orzeczenia wskazaną w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w. Autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja jest oczywiście zasadna. Zgodnie z treścią art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy postępowanie co do tego samego czynu obwinionego zostało prawomocnie zakończone lub wcześniej wszczęte, toczy się. Z akt sprawy wynika, że w dniu 19 lipca 2022 r. Zastępca Komendanta Komisariatu Policji w L. skierował do Sądu Rejonowego w Lubaniu wniosek o ukaranie P. J., zarzucając mu to, że: 1. w dniu [xxx] 2022 r. o godzinie ok. xx:xx na drodze publicznej w m. K., gm. L., pow. [...] prowadził pojazd marki [YYY]o nr rej. [ZZZ] nie posiadając do tego uprawnień tj. o czyn z art. 94 § 1 k.w.; 2. w tym samym miejscu i czasie prowadził pojazd marki [YYY] o nr rej. [ZZZ] niedopuszczony do ruchu, tj. o czyn z art. 94 § 2 k.w.; Sąd Rejonowy w Lubaniu wyrokiem nakazowym z dnia 28 października 2022 r., o sygn. akt II W […], orzekł: 1. obwinionego P. J. uznał winnym popełnienia zarzucanych mu czynów, opisanych w pkt 1 - 2 wyroku nakazowego, stanowiących wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. i art. 94 § 2 k.w. i za to na podstawie art. 94 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 2 k.w. wymierzył mu karę grzywny w kwocie 1 000 zł; 2. na podstawie art. 94 § 3 k.w. orzekł wobec P. J. zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku. Z powyższego wynika, że zaskarżonym kasacją wyrokiem obwiniony został ukarany za czyn, który był wcześniej przedmiotem zakończonego prawomocnie postępowania. Racje ma skarżący, że orzeczenie to zapadło z rażącym naruszeniem przepisu art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w., mającym istotny wpływ na jego treść, skoro zostało wydane mimo zaistnienia negatywnej przesłanki procesowej w postaci res iudicata . W konsekwencji, P. J. został dwukrotnie ukarany prawomocnie za to samo zachowanie. Mając na uwadze wskazane powyżej okoliczności, Sąd Najwyższy na podstawie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.w. w zw. z art. 104 § 1 pkt 7 k.p.w., uchylił zaskarżony kasacją wyrok i umorzył postępowanie w sprawie, a kosztami sądowymi obciążył Skarb Państwa. [J.J.] [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI