I KK 305/24

Sąd Najwyższy2024-08-28
SNKarnewykonanie karŚrednianajwyższy
kara pozbawienia wolnościwarunkowe zawieszenienaprawienie szkodykasacjaRzecznik Praw ObywatelskichSąd Najwyższywstrzymanie wykonania

Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszonej wobec skazanego W.F. w związku z kasacją Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczącą obowiązku naprawienia szkody.

Sąd Najwyższy, na wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich, wstrzymał wykonanie kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszonej wobec skazanego W.F. Zarządzenie wykonania kary nastąpiło z powodu niewykonania obowiązku naprawienia szkody, który jest przedmiotem kasacji. Sąd Najwyższy uznał, że istnieją uzasadnione podstawy do wstrzymania wykonania orzeczenia do czasu merytorycznego rozpoznania kasacji, ze względu na prawdopodobieństwo naruszenia przepisów.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich o wstrzymanie wykonania postanowienia o zarządzeniu wykonania kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszonej wobec skazanego W.F. Kara ta została zarządzona z powodu niewykonania obowiązku naprawienia szkody, nałożonego wyrokiem Sądu Rejonowego w Głubczycach. Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł kasację od wyroku w części dotyczącej obowiązku naprawienia szkody. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k., wstrzymał z urzędu wykonanie punktu V wyroku Sądu Rejonowego w Głubczycach dotyczącego obowiązku naprawienia szkody oraz postanowienia o zarządzeniu wykonania kary pozbawienia wolności. Uzasadnieniem była ocena, że istnieje znaczne prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji i że wykonywanie zaskarżonego rozstrzygnięcia może spowodować nieodwracalne skutki, mimo odbywania kary w systemie dozoru elektronicznego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do wstrzymania wykonania kary.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wstrzymanie wykonania jest możliwe w wyjątkowych sytuacjach, gdy istnieje wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji i wykonywanie orzeczenia może spowodować nieodwracalne skutki. W analizowanej sprawie wstępna analiza kasacji Rzecznika Praw Obywatelskich wskazała na prawdopodobieństwo naruszenia przepisów dotyczących obowiązku naprawienia szkody, co uzasadnia zastosowanie art. 532 § 1 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wstrzymanie wykonania

Strona wygrywająca

W. F. (tymczasowo)

Strony

NazwaTypRola
W. F.osoba_fizycznaskazany
Rzecznik Praw Obywatelskichorgan_państwowywnioskodawca

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 532 § § 1 i 3

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten umożliwia sądowi kasacyjnemu wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia lub innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji, w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

Pomocnicze

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

Przepis określający przestępstwo oszustwa, będące podstawą skazania.

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

Przepisy dotyczące warunkowego zawieszenia wykonania kary.

k.k. art. 70 § § 1

Kodeks karny

Przepisy dotyczące okresu próby przy warunkowym zawieszeniu kary.

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący obowiązku naprawienia szkody.

k.k.w. art. 9

Kodeks karny wykonawczy

Przepis określający zasadę bezzwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń.

k.k. art. 415

Kodeks karny

Przepis, którego naruszenie mogło być podstawą kasacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawdopodobieństwo naruszenia przepisów dotyczących obowiązku naprawienia szkody, co uzasadnia wstrzymanie wykonania kary. Możliwość spowodowania nieodwracalnych skutków przez wykonywanie orzeczenia.

Godne uwagi sformułowania

Wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. jest odstępstwem od zasady bezzwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń Zastosowanie wspomnianej instytucji może jednak nastąpić tylko wyjątkowo. Okoliczności tego rodzaju muszą być jednak wyraźnie dostrzegalne w wyniku wstępnego zbadania sprawy istnieje realna możliwość uwzględnienia tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia w związku z prawdopodobieństwem zaistnienia uchybienia wskazanego w kasacji

Skład orzekający

Adam Roch

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wstrzymania wykonania kary w postępowaniu kasacyjnym, gdy kasacja dotyczy obowiązku naprawienia szkody."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje mechanizmy ochrony praw skazanych w postępowaniu kasacyjnym i rolę Rzecznika Praw Obywatelskich w procesie. Wstrzymanie wykonania kary jest zawsze interesującym aspektem prawnym.

Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie kary: czy obowiązek naprawienia szkody może uchylić więzienie?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I KK 305/24
POSTANOWIENIE
Dnia 28 sierpnia 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Adam Roch
w sprawie
W. F.
skazanego z art. 286 § 1 k.k. i inne
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
w dniu 28 sierpnia 2024 r.
na posiedzeniu bez udziału stron
wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich, w przedmiocie wstrzymania wykonania postanowienia Sądu Okręgowego w Opolu z dnia 8 lipca 2022 roku, sygn. IV Kzw 195/22, utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 19 kwietnia 2022 r., sygn. II Ko 129/22 w przedmiocie zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszonej,
na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k.
postanowił
1. wstrzymać z urzędu wykonanie punktu V wyroku Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 3 lutego 2020 r., sygn. II K 283/18 odnośnie do skazanego W. F., tj. w zakresie zaskarżonym kasacją Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść;
2. uwzględnić wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich i wstrzymać wykonanie postanowienia Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 19 kwietnia 2022 r., sygn. II Ko 129/22 o zarządzeniu wykonania kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszonej wobec W. F., utrzymane w mocy postanowieniem Sądu Okręgowego w Opolu z dnia 8 lipca 2022 roku, sygn. IV Kzw 195/22.
UZASADNIENIE
Wyrokiem
Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 3 lutego 2020 r., sygn. II K 283/18, W. F. został skazany za czyn z art. 286 § 1 k.k. i inne na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na podst. art. 69 § 1 i 2 k.k. i art. 70 § 1 k.k. warunkowo zawieszono na okres próby 2 lat. Na podst. art. 46 § 1 k.k. na skazanego nałożono także, solidarnie z innymi osobami, obowiązek naprawienia szkody w wysokości 11.539,61 złotych. W stosunku do W. F. postanowieniem Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 19 kwietnia 2022 r., sygn. II Ko 129/22 zarządzono wykonanie uprzednio warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności z powodu nierealizowania nałożonego ww. wyrokiem obowiązku naprawienia szkody. Karę tę skazany zaczął odbywać od dnia 5 kwietnia 2024 roku, przy czym na mocy postanowienia Sądu Okręgowego w Sosnowcu z dnia 25 lipca 2024 roku, sygn. VI Kow 853/24, w systemie dozoru elektronicznego.
Kasację od powyższego wyroku na korzyść skazanego odnośnie do nałożonego obowiązku naprawienia szkody wniósł Rzecznik Praw Obywatelskich, formułując jednocześnie wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Sądu Okręgowego w Opolu z dnia 8 lipca 2022 roku, sygn. IV Kzw 195/22.
Wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. jest odstępstwem od zasady bezzwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń (art. 9 k.k.w.), przy czym wstrzymaniu może ulec tak zaskarżone orzeczenie, jak i inne, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Zastosowanie wspomnianej instytucji może jednak nastąpić tylko wyjątkowo. Kontrola kasacyjna dotyczy bowiem prawomocnego wyroku, a więc objętego domniemaniem prawidłowości ustaleń i trafności rozstrzygnięć w nim zawartych. Szczególne uprawnienie sądu kasacyjnego wynikające z art. 532 k.p.k. wymaga więc potwierdzenia, że w sprawie zaistniały szczególne, nadzwyczajne względy nakazujące pozbawienie w tym trybie prawomocnego wyroku atrybutu wykonalności. Powodem ku temu może być zasadność argumentacji przedstawionej na poparcie zarzutów kasacji, stwarzająca wysokie prawdopodobieństwo wydania orzeczenia kasatoryjnego, bądź też okoliczności podlegające uwzględnieniu przez sąd kasacyjny z urzędu. Okoliczności tego rodzaju muszą być jednak wyraźnie dostrzegalne w wyniku wstępnego zbadania sprawy, skoro procedowanie w oparciu o art. 532 k.p.k. następuje przed rozpoznaniem kasacji – i takie w niniejszej sprawie zaistniały. W wyniku wstępnej analizy kasacji dostrzeżono bowiem znaczne prawdopodobieństwo uwzględnienia sformułowanego weń zarzutu. Nie przesądzając więc ostatecznego efektu wniesionej przez
Rzecznika Praw Obywatelskich
kasacji, która dopiero będzie przedmiotem merytorycznego rozpoznania, Sąd Najwyższy stwierdził, że w przedmiotowej sprawie istnieje realna możliwość uwzględnienia tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia w związku z prawdopodobieństwem zaistnienia uchybienia wskazanego w kasacji, tzn. rażącego naruszenia normy przewidzianej w art. 415 k.p.k. Już jego wstępna analiza wskazuje bowiem, iż wykonywanie wyroku Sądu Rejonowego w Głubczycach w zakresie zaskarżanego kasacją punktu V rozstrzygnięcia (obowiązku naprawienia szkody), a w konsekwencji postanowienia Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 19 kwietnia 2022 r., mocą którego zarządzono wykonanie uprzednio warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności, może spowodować nieodwracalne skutki związane z jej wykonaniem, choć realizowanej obecnie w systemie dozoru elektronicznego. Odbywanie przez
W. F.
kary pozbawienia wolności orzeczonej pierwotnie z warunkowym zawieszeniem jej wykonania powodowane jest bowiem wyłącznie nierealizowaniem nałożonego na niego ww. wyrokiem obowiązku (k. 537-538 akt sprawy), którego to rozstrzygnięcia trafność jest kwestionowana kasacją.
Z tych względów należało przyjąć, że w sprawie zaktualizowały się wcześniej omówione podstawy do zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. w zakresie powyżej wskazanym.
[PGW]
[ms]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI