I KK 287/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu rejonowego o odmowie przyjęcia wniosku o uzasadnienie wyroku, przekazując sprawę do rozpoznania sądowi okręgowemu ze względu na niewłaściwość sądu rejonowego do rozpoznania zażalenia.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Rzecznika Praw Obywatelskich od postanowienia sądu rejonowego, które utrzymało w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd Najwyższy uznał, że zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o uzasadnienie wyroku zamyka drogę do wydania wyroku, a zażalenie na nie powinno być rozpoznane przez sąd okręgowy, a nie sąd rejonowy. W związku z tym, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do rozpoznania sądowi okręgowemu.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Rzecznika Praw Obywatelskich wniesioną na korzyść obwinionego S. S. od prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze. Postanowienie to utrzymało w mocy zarządzenie sędziego tegoż sądu o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Sąd Najwyższy stwierdził, że zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku zamyka drogę do wydania wyroku, a zgodnie z art. 14 § 1 pkt 1 k.p.w., zażalenie na takie zarządzenie powinno być rozpoznane przez sąd okręgowy. Rozpoznanie go przez sąd rejonowy stanowiło rażące naruszenie prawa procesowego. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do rozpoznania sądowi okręgowemu w Jeleniej Górze.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy jest właściwy do rozpoznania zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku w sprawie o wykroczenie, ponieważ takie zarządzenie zamyka drogę do wydania wyroku.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 14 § 1 pkt 1 k.p.w., sąd okręgowy jest sądem odwoławczym właściwym do rozpoznania zażaleń na postanowienia i zarządzenia zamykające drogę do wydania wyroku. Zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o uzasadnienie wyroku należy do tej kategorii, gdyż uniemożliwia zaskarżenie wyroku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie
Strona wygrywająca
obwiniony S. S. (w zakresie uwzględnienia kasacji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. S. | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Prokuratura Regionalna w Katowicach del. do Prokuratury Krajowej | organ_państwowy | prokurator |
| Rzecznik Praw Obywatelskich | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
Przepisy (10)
Główne
k.p.s.w. art. 14 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Sąd okręgowy jest właściwy do rozpoznania zażaleń na postanowienia i zarządzenia zamykające drogę do wydania wyroku.
k.w. art. 92 § § 1
Kodeks wykroczeń
Dotyczy wykroczenia polegającego na niezastosowaniu się do określonych znaków lub sygnałów drogowych.
k.w. art. 140
Kodeks wykroczeń
Dotyczy wykroczenia polegającego na nieostrożności przy posługiwaniu się ogniem lub innym środkiem łatwopalnym lub wybuchowym.
Pomocnicze
k.p.s.w. art. 82 § § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Zarządzenie prezesa sądu a quo o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku zalicza się do zarządzeń zamykających drogę do wydania wyroku.
k.p.k. art. 422 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku o sporządzenie uzasadnienia.
k.p.k. art. 422 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku zalicza się do zarządzeń zamykających drogę do wydania wyroku.
k.p.k. art. 537 § § 2
Kodeks postępowania karnego
W przypadku uchylenia orzeczenia, sąd przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.
k.p.w. art. 110 § § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Podstawa prawna dla wniesienia kasacji przez Rzecznika Praw Obywatelskich.
k.p.w. art. 104 § § 1 pkt 3a
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Bezwzględna przyczyna odwoławcza - rozpoznanie zażalenia przez niewłaściwy sąd.
k.p.w. art. 112
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Przekazanie sprawy do rozpoznania właściwemu sądowi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku zamyka drogę do wydania wyroku. Zażalenie na zarządzenie zamykające drogę do wydania wyroku powinno być rozpoznane przez sąd okręgowy, a nie sąd rejonowy. Rozpoznanie zażalenia przez niewłaściwy sąd stanowi rażące naruszenie prawa procesowego.
Godne uwagi sformułowania
zarządzenie sędziego Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 22 marca 2023 r. sygn. akt II W 223/22 o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądem odwoławczym właściwym do rozpoznania tego zażalenia był Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 104 § 1 pkt 3a k.p.w. zarządzenie zamykające drogę do wydania wyroku rozpoznanie go przez sąd rejonowy stanowi rażące naruszenie tego przepisu
Skład orzekający
Zbigniew Kapiński
przewodniczący
Stanisław Stankiewicz
członek
Ryszard Witkowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Właściwość sądu do rozpoznania zażalenia na zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawach o wykroczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w sprawach o wykroczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa do obrony i dostępu do uzasadnienia wyroku, co jest istotne dla każdego obywatela. Pokazuje, jak błędy proceduralne mogą wpływać na przebieg postępowania.
“Czy sąd rejonowy może odmówić uzasadnienia wyroku? Sąd Najwyższy wyjaśnia!”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN I KK 287/24 POSTANOWIENIE Dnia 11 lutego 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Zbigniew Kapiński (przewodniczący) SSN Stanisław Stankiewicz SSN Ryszard Witkowski (sprawozdawca) Protokolant Monika Zawadzka w sprawie S. S. ukaranego z art. 92 § 1 k.w. i in., przy udziale prokuratora Prokuratury Regionalnej w Katowicach del. do Prokuratury Krajowej Krzysztofa Urgacza po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 11 lutego 2025 r. na rozprawie z powodu kasacji wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść od prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 27 czerwca 2023 r. sygn. akt II Z 13/23, utrzymującego w mocy zarządzenie sędziego Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 22 marca 2023 r. sygn. akt II W 223/22 o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 6 lutego 2023 r. sygn. akt II W 223/22, uchyla postanowienie Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 27 czerwca 2023 r. sygn. akt II Z 13/23 i sprawę, co do wniesionego zażalenia, przekazuje do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Jeleniej Górze. Stanisław Stankiewicz Zbigniew Kapiński Ryszard Witkowski UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze wyrokiem z 6 lutego 2023 r. o sygn. akt II W 223/22 uznał obwinionego S. S. za winnego popełnienia dwóch wykroczeń z art. 92 § 1 k.w. w zw. z art. 140 k.w. objętych punktami 1 i 2 wniosku o ukaranie, zaś uniewinnił obwinionego od popełnienia czynu opisanego w punkcie 3 tego wniosku. W dniu 10 lutego 2023 r. do Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze wpłynął wniosek obwinionego o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 6 lutego 2023 r. sygn. II W 223/22 i doręczenie go wraz z wyrokiem. W dniu 13 lutego 2023 r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze, stosownie do treści art. 422 § 2 k.p.k. w zw. z art. 38 § 1 k.p.s.w. i art. 82 k.p.s.w., wezwał obwinionego do uzupełnienia braków formalnych wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenia uzasadnienia wyroku, poprzez wskazanie w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku: - czy przedmiotowy wniosek dotyczy całości wyroku, - czy dotyczy on jedynie rozstrzygnięcia o karze i o konsekwencjach prawnych czynu. Obwiniony nie uzupełnił wniosku w terminie, albowiem uczynił to dopiero w dniu 21 marca 2023 r. W konsekwencji zarządzeniem z 22 marca 2023 r. sygn. akt II W 223/22 sędzia Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze odmówił przyjęcia wniosku obwinionego S. S. z uwagi na nieuzupełnienie jego braków formalnych w terminie. Zarządzenie to zostało w całości zaskarżone zażaleniem przez obwinionego, które skierowane do rozpoznania zostało do Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze postanowieniem z 27 czerwca 2023 r. sygn. akt II Z 13/23 utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie. Kasację od tego postanowienia na korzyść obwinionego w oparciu o normę art. 110 § 1 k.p.w. złożył Rzecznik Praw Obywatelskich. Zarzucając postanowieniu rażące naruszenie prawa procesowego, to jest art. 14 § 1 pkt 1 k.p.w. poprzez rozpoznanie przez Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze zażalenia ukaranego na zamykające drogę do wydania wyroku zarządzenie upoważnionego sędziego tegoż sądu z 22 marca 2023 r. sygn. akt II W 223/22 o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 6 lutego 2023 r. sygn. akt II W 223/22 , w sytuacji, gdy zgodnie z dyspozycją tego przepisu sądem odwoławczym właściwym do rozpoznania tego zażalenia był Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 104 § 1 pkt 3a k.p.w., wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Jeleniej Górze, jako właściwemu, w celu rozpoznaniu środka odwoławczego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się oczywiście zasadna. Zgodnie bowiem z art. 14 § 1 pkt 1 k.p.s.w. sądem odwoławczym w sprawach o wykroczenia podlegających właściwości sądów powszechnych, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, jest sąd okręgowy do rozpoznania apelacji oraz zażaleń na postanowienia i zarządzenia zamykające drogę do wydania wyroku. Bezdyskusyjnym jest, iż „zamknięcie drogi” do wydania wyroku obejmuje każde przewidziane w ustawie postępowanie, które może prowadzić do wydania wyroku, a więc także decyzje blokujące wydanie wyroku przez sąd odwoławczy lub sąd kasacyjny (por. postanowienie SN z 21 czerwca 1996 r. sygn. akt. V KZ 13/96, OSNKW 1996/7–8, poz. 45). Dlatego do kategorii zarządzeń zamykających drogę do wydania wyroku, stosownie do art. 422 § 3 k.p.k. w zw. z art. 82 § 1 k.p.s.w., zaliczyć należy zarządzenie prezesa sądu a quo o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (a także przewodniczącego wydziału lub upoważnionego sędziego, art. 32 § 3 k.p.s.w.; X.. Y.., Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia. Komentarz, wyd. II, Opubl. KWP 2017). Wniosek o jego sporządzenie i doręczenie nie tylko inicjuje postępowanie odwoławcze, ale i warunkuje dopuszczalność wniesienia środka odwoławczego, w terminie limitowanym jego doręczeniem wraz z orzeczeniem. Odmowa przyjęcia takiego wniosku wyklucza możliwość zaskarżenia wyroku sądu a quo, co skutkuje jego uprawomocnieniem. Zważywszy zatem na charakter przedmiotowego zarządzenia, dotyczące go zażalenie zgodnie z przepisem art. 14 § 1 pkt 1 k.p.w. rozpoznaje sąd okręgowy. Rozpoznanie go przez sąd rejonowy stanowi rażące naruszenie tego przepisu, które to uchybienie wymusza uchylenie zaskarżonego postanowienia bez badania wpływu tego uchybienia na treść orzeczenia (art. 104 § 1 pkt 3a k.p.w.). Wobec faktu, że właściwym do rozpoznania zażalenia jest Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, należało stosownie do treści art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w. sprawę wniesionego zażalenia przekazać do rozpoznania temu sądowi. Wobec tego należało orzec jak w sentencji. [J.J.] [ł.n] Stanisław Stankiewicz Zbigniew Kapiński Ryszard Witkowski
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI