I KK 25/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez pełnomocnika pokrzywdzonego od orzeczenia Naczelnego Sądu Lekarskiego, które zmieniło orzeczenie Okręgowego Sądu Lekarskiego i uniewinniło lekarza J.Z. od zarzucanego mu przewinienia zawodowego. Lekarz był obwiniony o błąd diagnostyczny polegający na braku starannego zbadania pacjenta po wypadku motocyklowym, niekierowaniu go na USG jamy brzusznej i opóźnieniu kwalifikacji do pilnej laparotomii, co skutkowało śmiercią pacjenta. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Naczelnemu Sądowi Lekarskiemu. Kluczowym argumentem było to, że sąd lekarski jest związany prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego, który w tym przypadku stwierdził sprawstwo i winę lekarza w zakresie nieumyślnego narażenia pacjenta na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia (art. 160 § 3 k.k.), orzekając warunkowe umorzenie postępowania karnego. Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd lekarski nie może ustalić, że czyn obwinionego nie stanowi przestępstwa, jeśli istnieje prawomocny wyrok skazujący lub warunkowo umarzający postępowanie karne. Naczelny Sąd Lekarski, uniewinniając lekarza, zaniechał wnikliwego rozważenia, czy lekarz nie powinien był wziąć pod uwagę nieprawidłowości w badaniu fizykalnym jamy brzusznej. Sąd Najwyższy zarządził również zwrot opłaty od kasacji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaZwiązanie sądu lekarskiego prawomocnym wyrokiem sądu karnego w sprawach o odpowiedzialność zawodową lekarzy.
Dotyczy sytuacji, gdy postępowanie karne zakończyło się prawomocnym wyrokiem skazującym lub warunkowo umarzającym postępowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd lekarski jest związany prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego stwierdzającym sprawstwo i winę lekarza w zakresie czynu będącego przedmiotem postępowania dyscyplinarnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd lekarski jest związany prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego skazującym lub warunkowo umarzającym postępowanie karne co do czynu będącego przedmiotem postępowania w sprawie odpowiedzialności zawodowej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że prawomocny wyrok sądu powszechnego jest wyrokiem konstytutywnym, który obala domniemanie niewinności i kształtuje nowy stan prawny. W związku z tym, sąd lekarski musi przyjąć, że czyn stanowi jednocześnie przestępstwo i zastosować odpowiednie przepisy, a nie może ustalić, że czyn nie stanowi przestępstwa, jeśli istnieje prawomocny wyrok skazujący lub warunkowo umarzający postępowanie karne.
Czy postępowanie karne i postępowanie dyscyplinarne dotyczące tego samego czynu są od siebie niezależne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowania te są procesowo autonomiczne i nie obowiązuje w nich zasada ne bis in idem, jednak wynik postępowania karnego może mieć wpływ na rozstrzygnięcie w postępowaniu dyscyplinarnym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że dopuszczalne są sytuacje, gdy dochodzi do uniewinnienia w postępowaniu karnym, a skazania w dyscyplinarnym i odwrotnie, ze względu na odmienne cele i podstawy obu postępowań. Niemniej jednak, prawomocne rozstrzygnięcie sądu karnego dotyczące sprawstwa i winy lekarza jest wiążące dla sądu lekarskiego.
Jak ocenić staranność lekarza w kontekście błędu diagnostycznego?
Odpowiedź sądu
Od lekarzy należy wymagać staranności wyższej niż przeciętna, a ocena ich postępowania powinna uwzględniać uzasadnione oczekiwanie nienarażenia pacjenta na pogorszenie stanu zdrowia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy przypomniał, że lekarz odpowiada na zasadzie winy, którą można mu przypisać tylko w wypadku wystąpienia obiektywnej i subiektywnej niewłaściwości postępowania. Element obiektywny wiąże się z naruszeniem zasad wynikających z wiedzy medycznej, doświadczenia i deontologii, a element subiektywny z brakiem wymaganej staranności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.Z. | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Naczelny Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej G.W. | inne | inna |
| S.S. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| K.S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
Przepisy (26)
Główne
KEL art. 8
Kodeks Etyki Lekarskiej
u.z.l.i.l.d. art. 4
Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty
k.k. art. 160 § § 3
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
u.i.l. art. 112 § pkt 1
Ustawa o izbach lekarskich
u.i.l. art. 61 § ust. 3
Ustawa o izbach lekarskich
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
u.i.l. art. 112 § § 1
Ustawa o izbach lekarskich
k.p.k. art. 22
Kodeks postępowania karnego
u.i.l. art. 112 § pkt 1
Ustawa o izbach lekarskich
u.i.l. art. 2
Ustawa o izbach lekarskich
k.k. art. 66
Kodeks karny
k.k. art. 67 § § 1 i § 3
Kodeks karny
u.i.l. art. 62
Ustawa o izbach lekarskich
u.i.l. art. 64 § ust. 4
Ustawa o izbach lekarskich
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 155
Kodeks karny
u.i.l. art. 54
Ustawa o izbach lekarskich
k.k. art. 160 § § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 5 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 436
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 518
Kodeks postępowania karnego
u.i.l. art. 82 § ust. 2
Ustawa o izbach lekarskich
k.p.k. art. 527 § § 4
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez dokonanie ustaleń faktycznych z pominięciem dowodów ujawnionych w sprawie. • Dowolna ocena materiału dowodowego sprawy bez oparcia się na ujawnionych dowodach. • Zaniechanie jednoznacznego wskazania jakie fakty uznał za udowodnione lub nie, na jakich oparł się dowodach i dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych.
Godne uwagi sformułowania
Sądy lekarskie są niewątpliwie samodzielne w zakresie swobodnej oceny dowodów oraz kształtowania orzeczeń dotyczących odpowiedzialności zawodowej lekarzy. • Samodzielność jurysdykcyjna sądu lekarskiego – z uwagi na konstytucyjną zasadę domniemania niewinności – nie obejmuje jednak ustalania, że czyn obwinionego stanowi jednocześnie przestępstwo. • To może być stwierdzone wyłącznie na podstawie prawomocnego wyroku sądu powszechnego (skazującego albo warunkowo umarzającego postępowanie karne). • Wydany przez sąd powszechny prawomocny wyrok skazujący lub warunkowo umarzający postępowanie karne jest wyrokiem konstytutywnym, gdyż obala domniemanie niewinności oskarżonego, a przez to kształtuje nowy stan prawny. • W konsekwencji musi przyjąć, że czyn ten stanowi jednocześnie przestępstwo i zastosować art. 64 ust. 4 u.i.l. • Wszak, jak już była o tym mowa, może to być stwierdzone wyłącznie na podstawie wydanego przez sąd powszechny prawomocnego wyroku skazującego albo warunkowo umarzającego postępowanie karne. • W postępowaniu dyscyplinarnym nie obowiązuje zasada ne bis in idem, co oznacza, że jest możliwe jednoczesne prowadzenie postępowania karnego i postępowania dyscyplinarnego o ten sam czyn. • Wynika to z odmiennych celów obu postępowań i różnych podstaw analizowanych rodzajów odpowiedzialności prawnej. […]
Skład orzekający
Przemysław Kalinowski
przewodniczący
Jacek Błaszczyk
sprawozdawca
Dariusz Kala
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Związanie sądu lekarskiego prawomocnym wyrokiem sądu karnego w sprawach o odpowiedzialność zawodową lekarzy."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy postępowanie karne zakończyło się prawomocnym wyrokiem skazującym lub warunkowo umarzającym postępowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności lekarza za błąd medyczny i pokazuje złożone relacje między postępowaniem karnym a dyscyplinarnym, co jest interesujące dla prawników i środowiska medycznego.
“Sąd Najwyższy: Wyrok karny wiąże sąd lekarski w sprawie odpowiedzialności lekarza za błąd medyczny.”
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.