Orzeczenie · 2022-11-16

I KK 235/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2022-11-16
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
aborcjapomocnictwoniewłaściwość sądukasacjaSąd Najwyższyprawo karnenieletni

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w Oleśnicy z dnia 17 marca 2022 r. (sygn. akt II K 84/22), który warunkowo umorzył postępowanie karne wobec A. W. oskarżonej o pomocnictwo w przerwaniu ciąży jej małoletniej córki w klinice w Holandii (art. 152 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k.). Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., wskazując, że sąd rejonowy był niewłaściwy rzeczowo do rozpoznania tej sprawy, a właściwy był sąd okręgowy. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu bez udziału stron, uznał kasację za oczywiście zasadną. Potwierdził, że przestępstwo z art. 152 § 2 k.k. należy do właściwości rzeczowej sądu okręgowego. Wobec tego, że Sąd Rejonowy w Oleśnicy wydał wyrok w sprawie, która nie należała do jego właściwości, orzeczenie to było dotknięte bezwzględną przyczyną uchylenia określoną w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu jako właściwemu do jej rozpoznania w pierwszej instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o właściwości rzeczowej sądów w sprawach karnych dotyczących przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu, w tym pomocnictwa do aborcji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego przepisu o właściwości rzeczowej i jego zastosowania w specyficznej sytuacji. Nie stanowi przełomu w wykładni prawa karnego materialnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd rejonowy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy o pomocnictwo do przerwania ciąży (art. 152 § 2 k.k.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd okręgowy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania spraw o występki określone w art. 151-154 Kodeksu karnego, w tym o czyn z art. 152 § 2 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na przepis art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., który jednoznacznie wskazuje na właściwość sądu okręgowego w sprawach o występki z art. 151-154 k.k. Ponieważ zarzucony czyn A. W. mieści się w tym zakresie, sąd rejonowy był niewłaściwy.

Czy wydanie wyroku przez sąd niewłaściwy rzeczowo stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie wyroku przez sąd niewłaściwy rzeczowo stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia określoną w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że orzeczenie sądu rejonowego dotknięte było bezwzględną przyczyną odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k. z uwagi na naruszenie przepisów o właściwości rzeczowej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie sprawy
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny (w zakresie uwzględnienia kasacji)

Strony

NazwaTypRola
A. W.osoba_fizycznaoskarżona
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca kasacji

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 152 § § 2

Kodeks karny

Czyn typizujący pomocnictwo i podżeganie do aborcji.

k.k. art. 12

Kodeks karny

Czyn popełniony w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru.

k.p.k. art. 25 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Określa właściwość rzeczową sądu okręgowego w sprawach o występki z art. 151-154 k.k.

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przyczyna uchylenia orzeczenia - wydanie przez sąd niewłaściwy rzeczowo.

Pomocnicze

k.k. art. 66 § § 1 i 2

Kodeks karny

Podstawa warunkowego umorzenia postępowania.

k.k. art. 67 § § 1

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowym umorzeniu.

k.k. art. 67 § § 3

Kodeks karny

Orzeczenie świadczenia pieniężnego przy warunkowym umorzeniu.

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Możliwość rozpoznania kasacji na posiedzeniu bez udziału stron.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Rejonowy w Oleśnicy był niewłaściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy o czyn z art. 152 § 2 k.k., ponieważ właściwy jest sąd okręgowy zgodnie z art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k. • Wydanie wyroku przez sąd niewłaściwy rzeczowo stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

orzeczenie poddane obecnie kontroli kasacyjnej dotknięte jest bezwzględną przyczyną odwoławczą • sądem właściwym rzeczowo do rozpoznania tej sprawy w pierwszej instancji był sąd wyższego rzędu

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący

Antoni Bojańczyk

sprawozdawca

Marek Motuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o właściwości rzeczowej sądów w sprawach karnych dotyczących przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu, w tym pomocnictwa do aborcji."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu o właściwości rzeczowej i jego zastosowania w specyficznej sytuacji. Nie stanowi przełomu w wykładni prawa karnego materialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej, ale związanej z wrażliwym tematem aborcji i pokazuje, jak błędy formalne mogą wpływać na przebieg postępowania karnego.

Błąd formalny w sądzie rejonowym uchyla wyrok w sprawie o pomocnictwo w aborcji – Sąd Najwyższy wskazuje właściwy sąd.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst