I KK 235/22
Podsumowanie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu rejonowego umarzający postępowanie karne wobec oskarżonej o pomocnictwo w aborcji z powodu niewłaściwości rzeczowej sądu i przekazał sprawę do rozpoznania sądowi okręgowemu.
Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Rejonowego w Oleśnicy, który warunkowo umorzył postępowanie karne wobec A. W. oskarżonej o pomocnictwo w aborcji. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając rażące naruszenie przepisów o właściwości rzeczowej sądu (art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k.), ponieważ sprawa powinna być rozpoznana przez sąd okręgowy jako sąd pierwszej instancji. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu.
Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w Oleśnicy z dnia 17 marca 2022 r. (sygn. akt II K 84/22), który warunkowo umorzył postępowanie karne wobec A. W. oskarżonej o pomocnictwo w przerwaniu ciąży jej małoletniej córki w klinice w Holandii (art. 152 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k.). Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., wskazując, że sąd rejonowy był niewłaściwy rzeczowo do rozpoznania tej sprawy, a właściwy był sąd okręgowy. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu bez udziału stron, uznał kasację za oczywiście zasadną. Potwierdził, że przestępstwo z art. 152 § 2 k.k. należy do właściwości rzeczowej sądu okręgowego. Wobec tego, że Sąd Rejonowy w Oleśnicy wydał wyrok w sprawie, która nie należała do jego właściwości, orzeczenie to było dotknięte bezwzględną przyczyną uchylenia określoną w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu jako właściwemu do jej rozpoznania w pierwszej instancji.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd okręgowy jest właściwy rzeczowo do rozpoznania spraw o występki określone w art. 151-154 Kodeksu karnego, w tym o czyn z art. 152 § 2 k.k.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na przepis art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., który jednoznacznie wskazuje na właściwość sądu okręgowego w sprawach o występki z art. 151-154 k.k. Ponieważ zarzucony czyn A. W. mieści się w tym zakresie, sąd rejonowy był niewłaściwy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie sprawy
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny (w zakresie uwzględnienia kasacji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. W. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
Przepisy (8)
Główne
k.k. art. 152 § § 2
Kodeks karny
Czyn typizujący pomocnictwo i podżeganie do aborcji.
k.k. art. 12
Kodeks karny
Czyn popełniony w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru.
k.p.k. art. 25 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Określa właściwość rzeczową sądu okręgowego w sprawach o występki z art. 151-154 k.k.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględna przyczyna uchylenia orzeczenia - wydanie przez sąd niewłaściwy rzeczowo.
Pomocnicze
k.k. art. 66 § § 1 i 2
Kodeks karny
Podstawa warunkowego umorzenia postępowania.
k.k. art. 67 § § 1
Kodeks karny
Okres próby przy warunkowym umorzeniu.
k.k. art. 67 § § 3
Kodeks karny
Orzeczenie świadczenia pieniężnego przy warunkowym umorzeniu.
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Możliwość rozpoznania kasacji na posiedzeniu bez udziału stron.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Rejonowy w Oleśnicy był niewłaściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy o czyn z art. 152 § 2 k.k., ponieważ właściwy jest sąd okręgowy zgodnie z art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k. Wydanie wyroku przez sąd niewłaściwy rzeczowo stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
orzeczenie poddane obecnie kontroli kasacyjnej dotknięte jest bezwzględną przyczyną odwoławczą sądem właściwym rzeczowo do rozpoznania tej sprawy w pierwszej instancji był sąd wyższego rzędu
Skład orzekający
Wiesław Kozielewicz
przewodniczący
Antoni Bojańczyk
sprawozdawca
Marek Motuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o właściwości rzeczowej sądów w sprawach karnych dotyczących przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu, w tym pomocnictwa do aborcji."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu o właściwości rzeczowej i jego zastosowania w specyficznej sytuacji. Nie stanowi przełomu w wykładni prawa karnego materialnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej, ale związanej z wrażliwym tematem aborcji i pokazuje, jak błędy formalne mogą wpływać na przebieg postępowania karnego.
“Błąd formalny w sądzie rejonowym uchyla wyrok w sprawie o pomocnictwo w aborcji – Sąd Najwyższy wskazuje właściwy sąd.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN Sygn. akt I KK 235/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący) SSN Antoni Bojańczyk (sprawozdawca) SSN Marek Motuk w sprawie A. W. , oskarżonej z art. 152 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2022 r. w Izbie Karnej, na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 5 k.p.k.), kasacji wniesionej na niekorzyść oskarżonej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w Oleśnicy z dnia 17 marca 2022 r., sygn. akt II K 84/22 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu jako właściwemu do jej rozpoznania w pierwszej instancji . UZASADNIENIE A. W. została oskarżona o to, że w maju 2018 r. w miejscowości P., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru wiedząc, iż jej córka nieletnia O. P. jest w ciąży i działając w zamiarze aby wymieniona dokonała przerwania ciąży z naruszeniem przepisów ustawy, udzieliła jej pomocy w przerwaniu ciąży w ten sposób, że wykorzystując otrzymane od S. S. i G. P. pieniądze zorganizowała wyjazd, pobyt i zabieg aborcji u O. P. w klinice aborcyjnej B. w miejscowości H. w Holandii, który wykonany został w dniu 30 maja 2018 r., a także wielokrotnie słownie nakłaniała O. P. do przerwania ciąży wbrew przepisom ustawy, tj. o czyn z art. 152 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Sąd Rejonowy w Oleśnicy, wyrokiem z dnia 17 marca 2022 r., sygn. akt II K 84/22, na podstawie art. 66 § 1 i 2 k.k. i art. 67 § 1 k.k. postępowanie karne wobec oskarżonej A. W. o ww. czyn warunkowo umorzył na okres próby 1 (jednego) roku. Ponadto na podstawie art. 67 § 3 k.k. orzekł od oskarżonej świadczenie pieniężne w kwocie 1.000 (jednego tysiąca) złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, a także rozstrzygnął w przedmiocie kosztów sądowych. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 25 marca 2022 r., wobec niezaskarżenia go przez strony postępowania. Od powyższego wyroku kasację na niekorzyść oskarżonej wniósł Prokurator Generalny. Zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., polegające na wydaniu przez Sąd Rejonowy w Oleśnicy wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne wobec A. W. o czyn z art. 152 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., podczas gdy sądem właściwym rzeczowo do rozpoznania tej sprawy w pierwszej instancji był sąd wyższego rzędu, tj. Sąd Okręgowy we Wrocławiu, co stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia określoną w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k., wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu, jako właściwemu do rozpoznania jej w pierwszej instancji. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Wniesiona na niekorzyść oskarżonej A. W. kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna w związku z czym mogła być w całości uwzględniona na posiedzeniu w oparciu o przepis art. 535 § 5 k.p.k. Określający właściwość rzeczową sądu okręgowego przepis art. 25 k.p.k. w § 1 pkt 2 przewiduje, że sąd ten jest właściwy m.in. w sprawach o występki określone w art. 151-154 Kodeksu karnego. Do tych występków należy niewątpliwie przestępstwo z art. 152 § 2 k.k. typizujące czyn określany jako pomocnictwo i podżeganie do aborcji. Taki właśnie czyn został A. W. zarzucony we wniesionym do Sądu Rejonowego w Oleśnicy akcie oskarżenia. Wbrew dyspozycji powołanego wyżej przepisu art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., Sąd Rejonowy w Oleśnicy sprawę tę rozpoznał, wydając w dniu 17 marca 2022 r. w sprawie o sygn. akt II K 84/22 zaskarżony przez Prokuratora Generalnego wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne. W tym stanie rzeczy oczywistym jest, że orzeczenie poddane obecnie kontroli kasacyjnej dotknięte jest bezwzględną przyczyną odwoławczą, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k., co musiało skutkować jego uchyleniem i przekazaniem sprawy zgodnie z właściwością, tj. w tym przypadku Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu. Z tych względów orzeczono jak w wyroku. l.n,ał
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę