I KK 20/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w wyroku z dnia 28 czerwca 2023 r. uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w J. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy wcześniej zmienił wyrok Sądu Rejonowego w B., podwyższając karę pozbawienia wolności dla oskarżonego P.H. z roku do roku i sześciu miesięcy oraz uchylając warunkowe zawieszenie jej wykonania. Podstawą tej zmiany, według Sądu Okręgowego, była m.in. uprzednia karalność oskarżonego. Obrońca w kasacji zarzucił rażące naruszenie art. 106 k.k., wskazując, że poprzednie skazanie za grzywnę uległo zatarciu z mocy prawa przed popełnieniem nowego czynu. Sąd Najwyższy przychylił się do tego zarzutu, podkreślając, że z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe i nie może ono rodzić negatywnych konsekwencji. Sąd Najwyższy wskazał, że Sąd Okręgowy błędnie oparł się na nieistniejącym skazaniu, co miało istotny wpływ na treść wyroku. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, aby Sąd Okręgowy ustalił brak uprzedniej karalności i wymierzył karę zgodnie z prawem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie przepisów dotyczących zatarcia skazania (art. 106 k.k.) oraz ograniczeń postępowania kasacyjnego (art. 523 § 1 k.p.k.).
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sąd odwoławczy oparł się na nieistniejącym skazaniu, co miało wpływ na wymiar kary.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uprzednia karalność, która uległa zatarciu z mocy prawa, może stanowić podstawę do zmiany wyroku na niekorzyść oskarżonego i wymierzenia surowszej kary?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uprzednia karalność, która uległa zatarciu z mocy prawa, nie może stanowić podstawy do zmiany wyroku na niekorzyść oskarżonego i wymierzenia surowszej kary.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 106 k.k. z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe i nie może ono rodzić negatywnych konsekwencji. Zastosowanie zatartego skazania jako podstawy do zaostrzenia kary stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.
Czy naruszenie przepisów art. 53 § 1 i § 2 k.k. (dyrektywy wymiaru kary) może być podstawą kasacji w rozumieniu art. 523 § 1 k.p.k.?
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie przepisów art. 53 § 1 i § 2 k.k. nie może być podstawą kasacji, ponieważ przepisy te nie mają charakteru norm stanowczych (nakazów lub zakazów orzekania w określony sposób).
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 53 k.k. określa ogólne dyrektywy wymiaru kary objęte swobodnym uznaniem sędziowskim i nie stanowi normy stanowczej, w związku z czym jego naruszenie nie wchodzi w rachubę w postępowaniu kasacyjnym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. H. | osoba_fizyczna | skazany |
| J. I. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Z. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
| Prokuratura Krajowa | organ_państwowy | prokurator |
| Prokuratura Rejonowa w B. | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (12)
Główne
k.k. art. 155
Kodeks karny
k.k. art. 106
Kodeks karny
Z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe; wpis o skazaniu usuwa się z rejestru skazanych. Fakt uprzedniego skazania, z chwilą jego zatarcia, nie może rodzić dla skazanego żadnych negatywnych konsekwencji.
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.k. art. 69 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 70 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 72 § § 1 pkt 1
Kodeks karny
k.k. art. 73 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 46 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 53 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 53 § § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 434 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rażące naruszenie art. 106 k.k. poprzez uwzględnienie uprzedniej karalności, która uległa zatarciu z mocy prawa.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia art. 53 § 1 i § 2 k.k. (nieuwzględnienie okoliczności łagodzących, motywacji, sposobu zachowania, częściowego naprawienia szkody) zostały uznane za niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.
Godne uwagi sformułowania
Z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe; wpis o skazaniu usuwa się z rejestru skazanych. • fakt uprzedniego skazania, z chwilą jego zatarcia, nie może rodzić dla skazanego żadnych negatywnych konsekwencji • Skutkiem zatarcia skazania jest bowiem fakt, iż za niebyłe uważa się nie tylko skazanie, lecz również samo popełnienie przestępstwa. • nie można się na nie procesowo powoływać.
Skład orzekający
Jarosław Matras
przewodniczący
Andrzej Siuchniński
członek
Andrzej Stępka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących zatarcia skazania (art. 106 k.k.) oraz ograniczeń postępowania kasacyjnego (art. 523 § 1 k.p.k.)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sąd odwoławczy oparł się na nieistniejącym skazaniu, co miało wpływ na wymiar kary.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe stosowanie przepisów o zatarciu skazania i jak błąd w tym zakresie może prowadzić do uchylenia wyroku. Jest to ważna lekcja dla prawników procesowych.
“Zatarcie skazania to nie tylko formalność – Sąd Najwyższy przypomina, że nie można karać za nieistniejące przestępstwo!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.