I KK 137/24

SN
I KK 137/24
POSTANOWIENIE
Dnia 20 czerwca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Włodzimierz Wróbel
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 20 czerwca 2024 r., na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
sprawy
K. K. i M. K.
uniewinnionych od zarzutu popłenienia czynów z art. 284 § 2 k.k. i in.
z powodu kasacji wniesionych przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego
od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 11 maja 2023 r., sygn. akt II AKa 25/23, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 16 listopada 2022 r, sygn. akt III K 67/20,
p o s t a n a w i a:
1)
oddalić kasacje jako oczywiście bezzasadne;
2)
obciążyć oskarżyciela posiłkowego S. K. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.
[J.J.]
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 16 listopada 2022 r. (sygn. akt III K 67/20) K. K. i M. K. zostali uniewinnieni od zarzucanych im czynów. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu utrzymał ten wyrok w mocy wyrokiem z dnia 11 maja 2023 r. sygn. akt II AKa 25/23).
Kasację od powyższego orzeczenia wniósł pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego, zarzucając wyrokowi
„rażącą obrazę przepisów prawa procesowego, która mogła mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku przez naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k.:
a) poprzez niezastosowanie przez Sąd Apelacyjny art. 8 § 2 k.p.k.. który wskazuje na związanie sądów prawomocnymi rozstrzygnięciami sądów kształtujących prawo lub stosunek  prawny,  co  miało  miejsce  w  niniejszej  sprawie,  ponieważ  sądy  cywilne prawomocnie orzekły o obowiązku oskarżonego w zakresie zwrotu maszyny pokrzywdzonemu, co oznacza, że sądy cywilne prawomocnie wskazały, że S. K. był i jest wyłącznym właścicielem maszyny w związku z faktem, że sporna faktura (invoice) nie była wiarygodnym dokumentem, podczas gdy Sąd Apelacyjny przyjął za Sądem Okręgowym, że sporna faktura jest dokumentem wiarygodnym, co stoi  w  sprzeczności  z  prawomocnym  rozstrzygnięciem  w  zakresie  ustalenia  prawa własności maszyny
b)  poprzez brak rzetelnego rozważenia przez Sąd Apelacyjny we Wrocławiu II Wydział Karny zawartego w apelacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego zarzutów z art. 7 k.p.k. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów i zastąpienie jej dowolną oceną dowodów w odniesieniu do przyjęcia, że faktura sprzedaży maszyny (invoice) jest  wiarygodnym  dowodem  w  niniejszej  sprawie,  a  także  w  zakresie  oceny wiarygodności  wyjaśnień  oskarżonego  K. K. oraz  zeznań oskarżyciela  posiłkowego  w  zakresie,  w  którym  złożyli  wzajemnie  sprzeczne oświadczenia co do wiarygodności dokumentu faktury (invoice), a także oparcie się na kwestionowanej  przez  oskarżyciela  posiłkowego  korespondencji  e-mailowej dotyczącej maszyny na podstawie spornej faktury- bez dokonania pogłębionej analizy dokumentu  faktury  w  kontekście  prowadzanej  przez  długie  lata  działalności gospodarczej  przez  oskarżyciela  posiłkowego,  a  dokonanej  wcześniej  przez  sądy cywilne,  które  prawomocnie  ustaliły,  że  prawo  własności  maszyny  przysługuje pokrzywdzonemu,  a  oskarżony  w  sprawie  cywilnej  nic  udowodnił  wiarygodności faktury.
c)  poprzez brak rzetelnego rozważenia zarzutu pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego w zakresie zarzutu z art.7 k.p.k. poprzez błędną ocenę dowodów w' zakresie uznania prawdziwości  faktury  m.in.  na  podstawie  wiadomości  e-mailowych,  które  były jedynie  wydrukami,  a  które  nie  był  zabezpieczone  z  nośnika  posiadanego  przez oskarżonego,  wobec  czego  Sąd  Apelacyjny  powinien  do  tak  kwestionowanego dowodu podjeść z dużą dozą ostrożności co do faktycznej daty wiadomości czy treści zawartych w tak kwestionowanej korespondencji
d)  poprzez brak rzetelnego rozważenia zarzutu pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego w' zakresie zarzutu z art. 7 k.p.k. poprzez błędne przyjęcie, że oskarżyciel posiłkowy sam  osobiście  musiał  przekazać  do  firmy  przewozowej  A. fakturę  (invoce), pomimo iż pokrzywdzony zeznał jedynie (k.752), że od tej firmy otrzymał fakturę, a miało  to  miejsce  dopiero  wtedy  gdy  zamierzał  wystąpić  do  sądu  cywilnego  o nakazanie wydania mu maszyny a nie w dacie zlecenia tej firmie przewozu maszyny, w trakcie jej przewozu ani po zakończonym przewozie maszyny, co nic oznacza i nie wynika z materiału dowodowego, że pokrzywdzony sam wystawił sporną fakturę i następnie wprowadził ją do obrotu, przekazując sporną fakturę wraz z maszyną do przewozu, ponieważ, pokrzywdzony zlecił jedynie transport morski maszyny wraz z fakturą  zakupu  maszyny  wystawioną  w  USA  (fakturą  wystawioną  w  USA  przez sprzedawcę  maszyny  na  firmę  pokrzywdzonego),  instrukcją  i  dokumentacją techniczno-ruchową z […] do […]
e) poprzez  niedokonanie  jakichkolwiek  ustaleń  przez  Sąd  Apelacyjny  w  zakresie ustalenia  istnienia  stosunku  prawnego,  na  mocy  którego  oskarżony  wszedł  w posiadanie  maszyny  i  na  podstawie  którego  została  rzekomo  wystawiona  sporna faktura  (invoice),  mając  na  względzie,  iż  faktura  jest  jedynie  dowodem  zakupu wystawionym na podstawie stosunku prawnego jakim powinna być w tym wypadku umowa sprzedaży, którą pokrzywdzony negował co do istnienia i co do której sądy cywilne  prawomocnie  orzekły,  że  nie  miała  miejsca,  nakazując  oskarżonemu prawomocnie  wydanie  maszyny  pokrzywdzonemu.  Ustalenia  w  tym  zakresie  są istotne,  ponieważ  pozwoliłyby  Sądowi  Apelacyjnemu  na  ustalenie  czy  po  stronie oskarżonego  występował  zamiar  kwalifikowany  kierunkowy  przy  przestępstwie przywłaszczenia
f)  poprzez brak rzetelnego rozważenia zarzutu pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego w zakresie zarzutu z art. 7 k.p.k. poprzez pominięcie, że z portu w' N. dalszym transportem zajął się oskarżony K. K., który posiadał fakturę i zgłosił maszynę w urzędzie celnym w Hamburgu w dniu 23.09.2015 roku, po czym otrzymał rachunek  na  cło  i  opłaty  portowe.  Rachunek  został  wystawiony  na  oskarżonego, ponieważ posłużył się fakturą (invoice) kwestionowaną przez pokrzywdzonego
g)  poprzez brak rzetelnego rozważenia zarzutu pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego w zakresie zarzutu z art. 7 k.p.k. poprzez pominięcie, że to oskarżony pokrył koszty transportu maszyny CNC do S. G., o czym pokrzywdzony dowiedział się dopiero, gdy maszyna CNC znajdowała się w S. G., gdy po raz pierwszy przyjechał do P.
h)  poprzez brak rzetelnego rozważenia zarzutu pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego w zakresie zarzutu z art. 7 k.p.k. poprzez nieuzasadnianie pominięcie, że oskarżony ukrywał miejsce, w którym znajdowała się maszyna, gdyż oskarżony wniósł maszynę aportem  do  innej  spółki,  a  następnie  ją  wynajął  innemu  podmiotowi,  przenosząc maszynę  w  nieznane  dla  pokrzywdzonego  miejsce,  w  związku  z  czym  czerpał korzyści  finansowe  z  maszyny,  które  były  należne  jedynemu  właścicielowi S. K.”
Skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu odwoławczego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu sądowi.
Prokurator i obrońca oskarżonych wnieśli o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się oczywiście bezzasadna.
Stopień szczegółowości rozważań sądu odwoławczego, wynikający z jego obowiązku określonego w art. 457 § 3 k.p.k., zależy od jakości wywodów zawartych w uzasadnieniu wyroku sądu pierwszej instancji oraz w wniesionym środku odwoławczym. W zależności od meritum sprawy, rozważania te mogą mieć formę bardziej lub mniej rozbudowaną. W większości przypadków wystarczające jest zwykle wskazanie głównych powodów niepodzielenia zarzutów apelacji, a następnie odesłanie do szczegółów uzasadnienia wyroku sądu I instancji. Wprawdzie na sądzie odwoławczym ciąży obowiązek rozpoznania wszystkich wniosków i zarzutów wskazanych w środku odwoławczym, nie oznacza to jednak bezwzględnego wymogu szczegółowego umotywowania każdego argumentu. Jeżeli sąd odwoławczy w pełni podziela ocenę dowodów dokonaną przez sąd I instancji, może zaniechać szczegółowego odnoszenia się w uzasadnieniu swojego wyroku do zarzutów apelacji, gdyż byłoby to zbędnym powtórzeniem argumentacji tego sądu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 kwietnia 2009 r., III KK 381/08, Lex Nr 512100; postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 października 2007 r., III KK 120/07, Lex Nr 322853; z dnia 2 sierpnia 2006 r., II KK 238/05, Lex Nr 193046).
W niniejszej sprawie uzasadnienie wyroku sądu II instancji w pierwszej części koncentruje się obszernie na zagadnieniach samodzielności jurysdykcyjnej i przytaczanych w apelacji orzeczeniach sądów cywilnych, dotyczących kwestii uprawnienia do dysponowania przedmiotami, których przywłaszczenia mieli dopuścić się oskarżeni. Plastycznie wyjaśnia, dlaczego ustalenie rodzaju relacji i jej cywilnoprawnego charakteru nie musi mieć (a w niniejszej sprawie nie ma) znaczenia dla przyjęcia realizacji znamion typu z art. 284 k.k. Racje ma sąd odwoławczy, że uzasadnione błędne przekonanie o tytule prawnym do rzeczy w dacie transakcji, wyklucza możliwość przyjęcia umyślności przywłaszczenia, nawet jeżeli w późniejszym czasie w toku postępowania cywilnego dojdzie do ustaleń odbiegających od owego pierwotnego przekonania strony. Podzielić należy także wywody sądu o różnicach proceduralnych związanych z postępowaniem dowodowym na gruncie procedury karnej i cywilnej, które nie pozwalają na automatyczne transponowanie rozstrzygnięć ze sprawy cywilnej do sprawy karnej.
W dalszej części uzasadnienia (od s. 14) sąd odwoławczy obszernie odnosi się do zarzutów apelacyjnych oskarżyciela posiłkowego i Prokuratora. Porusza w niej każdy wątek pojawiający się w apelacjach i czyni to, zdaniem Sądu Najwyższego, nadzwyczaj dokładnie. Przedmiotem rozważań były zarówno kwestie wiarygodności depozycji K. K. i M. K., jak i zagadnienia obejmujące podrobienie faktury czy ingerencję w wiadomości e-mail oraz pliki na komputerze oskarżyciela posiłkowego.
Lektura kasacji nie pozwala zidentyfikować w jej bardzo obszernym uzasadnieniu, konkretnych zarzutów wobec rozstrzygnięcia sądu II instancji. Maniera, jaką przyjmuje skarżący kasacyjnie, polega na rekapitulowaniu całości ustaleń obu sądów z obszernym powoływaniem się na karty czy inne dowody, ale bez klarownej konkluzji – dlaczego dany wątek ma przekonywać o rażącym naruszeniu standardu kontroli odwoławczej. Taki sposób sformułowania kasacji nie pozwala na uznanie jej za skuteczny środek odwoławczy. Nie ma wątpliwości, że skarżący posiada niezwykle głęboką wiedzę o każdym aspekcie sprawy. Nie zmienia to faktu, że nawet najbardziej rozbudowane wywody, które zawieszone są niejako w próżni argumentacyjnej, nie mogą wywrzeć zakładanego skutku.
Wobec tego należało orzec jak w sentencji.
[PGW]
[ms]
‎