I KK 113/23

Sąd Najwyższy2024-01-11
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
obrońca z urzędukasacjaSąd Najwyższyprawo karnepostępowanie karnezmiana obrońcy

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku skazanego o zmianę obrońcy z urzędu, uznając argumenty za nieuzasadnione na etapie postępowania kasacyjnego.

Skazany K.W. wniósł o zmianę obrońcy z urzędu, zarzucając niewłaściwą obronę w postępowaniu przed sądami niższych instancji, w tym brak osobistego stawiennictwa obrońcy na rozprawach. Sąd Najwyższy uznał, że argumenty te dotyczą zakończonego postępowania i nie są uzasadnione na etapie postępowania kasacyjnego, gdzie obrońca wykonała swoje obowiązki. Podkreślono, że w przypadku obrony z urzędu, wybór obrońcy nie zależy od woli oskarżonego.

Skazany K.W. złożył wniosek o zmianę obrońcy wyznaczonego z urzędu w sprawie prowadzonej przed Sądem Najwyższym pod sygnaturą I KK 113/23. Obrońca, adwokat M.K., została pierwotnie wyznaczona do sporządzenia i podpisania kasacji. Skazany argumentował, że obrońca nie stawiała się osobiście na rozprawach przed sądami niższych instancji, co miało negatywnie wpłynąć na przebieg postępowania, a także zarzucił niezasadne ustanowienie substytuta. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek na posiedzeniu w dniu 11 stycznia 2024 r., postanowił go nie uwzględnić. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 378 § 2 k.p.k., zmiana obrońcy z urzędu wymaga uzasadnionego wniosku. W ocenie Sądu Najwyższego, podnoszone przez skazanego zarzuty dotyczyły postępowania prawomocnie zakończonego i nie miały zastosowania do obecnego etapu postępowania kasacyjnego. Sąd podkreślił, że obrońca z urzędu wykonała swoje obowiązki, wnosząc kasację, która została przyjęta do rozpoznania. Odnosząc się do nieobecności obrońcy na rozprawach przed sądami niższych instancji, Sąd stwierdził, że skazanego reprezentował substytut, a sam skazany nie kwestionował tej reprezentacji w toku tamtych postępowań. Sąd Najwyższy przypomniał również, że w przypadku obrony z urzędu, wybór obrońcy leży w gestii sądu, a życzenia oskarżonego nie mają decydującego znaczenia, powołując się na utrwalone orzecznictwo. Z uwagi na brak uzasadnionych argumentów dotyczących postępowania kasacyjnego, wniosek został oddalony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie jest uzasadniony.

Uzasadnienie

Argumenty skazanego dotyczące przebiegu postępowania przed sądami niższych instancji, w tym nieobecności obrońcy i ustanowienia substytuta, dotyczą zakończonego postępowania i nie mają zastosowania do etapu postępowania kasacyjnego. Obrońca z urzędu wykonała swoje obowiązki, wnosząc kasację. Wybór obrońcy z urzędu nie zależy od woli oskarżonego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wniosek nie uwzględniony

Strony

NazwaTypRola
K. W.osoba_fizycznaskazany
M. D.osoba_fizycznawspółoskarżony
M.K.osoba_fizycznaobrońca z urzędu
A.B.osoba_fizycznasubstytut obrońcy

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 378 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Sąd na uzasadniony wniosek obrońcy lub oskarżonego zwalnia obrońcę z obowiązków i wyznacza innego obrońcę z urzędu. Wniosek skazanego nie został uznany za uzasadniony w rozumieniu tego przepisu, gdyż dotyczył zakończonego postępowania.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące nieobecności obrońcy i ustanowienia substytuta w postępowaniu przed sądami niższych instancji.

Godne uwagi sformułowania

Argumenty podnoszone przez skazanego nie dotyczą obecnego etapu procesu, tj. postępowania kasacyjnego, ale odwołują się do przebiegu postępowania prawomocnie zakończonego. W przypadku korzystania z pomocy obrońcy z urzędu, to nie oskarżony (skazany) decyduje o osobie obrońcy, ale organ, który tego obrońcę z urzędu wyznacza.

Skład orzekający

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zmiany obrońcy z urzędu na etapie postępowania kasacyjnego oraz zasady wyboru obrońcy z urzędu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zmianę obrońcy z urzędu na etapie kasacji, z argumentacją odnoszącą się do niższych instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych, ponieważ dotyczy ważnych kwestii związanych z prawem do obrony i funkcjonowaniem obrońcy z urzędu, zwłaszcza na etapie postępowania kasacyjnego.

Czy skazany może wybrać swojego obrońcę z urzędu w Sądzie Najwyższym?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I KK 113/23
POSTANOWIENIE
Dnia 11 stycznia 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek
w sprawie
K. W.
,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 11 stycznia 2024 r.
wniosku skazanego o zmianę obrońcy,
na podstawie art. 378 § 2 k.p.k.
a contrario,
p o s t a n o w i ł
wniosku nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Adwokat M.K. została wyznaczona jak obrońca z urzędu skazanego K. W. w celu sporządzenia i podpisania kasacji w jego sprawie (k. 1630 akt III K 130/21). Obrońca wniosła kasację, która została zarejestrowana jako sprawa I KK 113/23.
Do Sądu Najwyższego zwrócił się skazany, który wnioskował o zmianę obrońcy wyznaczonego z urzędu (k. 79 i k. 104 akt SN). W uzasadnieniu swoich pism skazany odwołał się do przebiegu postępowania przed Sądami powszechnymi rozpoznającymi jego sprawę i wskazał na brak osobistego stawiennictwa obrońcy na kilku terminach rozpraw, co miało spowodować niewłaściwe przesłuchanie świadków. Powołał się także na niezasadne ustanowienie substytuta, który zamiast sprawować skuteczną obronę w jego sprawie, miał bronić przede wszystkim interesów współoskarżonego M. D.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 378 § 2 k.p.k. w sprawie, w której oskarżony korzysta z obrońcy z urzędu, sąd na uzasadniony wniosek obrońcy lub oskarżonego zwalnia obrońcę z jego obowiązków i wyznacza oskarżonemu innego obrońcę z urzędu. W ocenie Sądu Najwyższego złożony aktualnie przez skazanego wniosek nie jest uzasadniony, w rozumieniu ww. przepisu. Argumenty podnoszone przez skazanego nie dotyczą obecnego etapu procesu, tj. postępowania kasacyjnego, ale odwołują się do przebiegu postępowania prawomocnie zakończonego. Tymczasem aktualnie adw.
M.K.
została wyznaczona obrońcą z urzędu w celu ewentualnego sporządzenia i podpisania kasacji (k. 22-23 akt SN). Swój obowiązek wykonała wnosząc do Sądu Najwyższego kasację (k. 14 akt SN), która została przyjęta do rozpoznania (zarządzenia: k. 24 i k. 65 akt SN) i obecnie jest rozpoznawana przez Sąd Najwyższy w niniejszej sprawie.
Skazany ma rację, że obrońca wyznaczony z urzędu nie stawił się osobiście na terminie rozprawy przed Sądem I instancji (w dniu 7 lutego 2022 r., k. 1191) oraz na terminie rozprawy przed Sądem odwoławczym (w dniu 6 września 2022 r., k. 1610). Jednakże na tych terminach rozpraw K. W. reprezentował należycie ustanowiony substytut (w osobie adw. A.B., będącego jednocześnie obrońcą współoskarżonego M. D.), a obecny na tych terminach rozpraw K. W. w żaden sposób nie kwestionował tego kto i w jaki sposób sprawował funkcję jego obrońcy. W ocenie Sądu Najwyższego ta okoliczność w żadnym razie nie daje podstaw do zmiany obrońcy z urzędu na etapie postępowania kasacyjnego.
Co istotne, w przypadku korzystania z pomocy obrońcy z urzędu, to nie oskarżony (skazany) decyduje o osobie obrońcy, ale organ, który tego obrońcę z urzędu wyznacza. W orzecznictwie wskazuje się, że w przypadku obrony z urzędu, osoba obrońcy wyznaczana jest przez sąd bez względu na wolę oskarżonego, a jego życzenia w tym zakresie nie mają decydującego znaczenia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lipca 2013 r., III KK 51/13). Tym samym z uwagi na spełnienie przez obecnego obrońcę z urzędu obowiązków ustawowych, a także brak uzasadnionych argumentów skazanego co do działania lub zaniechania obrońcy, dotyczących postępowania kasacyjnego, wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Mając na uwadze powyższe należało orzec jak w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia.
[J.J.]
[ał]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI