Orzeczenie · 2025-03-12

I KK 11/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-03-12
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
zniesławieniekasacjaSąd Najwyższyprawo karnekontratypuzasadnieniekontrola instancyjna

Sąd Najwyższy rozpoznał kasacje wniesione przez pełnomocnika oskarżycieli prywatnych od wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Złotoryi uniewinniający A.P. od zarzutu popełnienia przestępstwa zniesławienia (art. 212 § 2 k.k.). Kasacje zarzucały rażące naruszenie prawa karnego materialnego, w tym błędne zastosowanie art. 212 § 2 i 3 k.k. w zw. z art. 213 § 2 pkt 2 k.k. (kontratyp, udowodnienie prawdziwości zarzutów), a także naruszenie przepisów dotyczących definicji odpadów niebezpiecznych. Skarżący kwestionowali uznanie, że oskarżony działał w warunkach kontratypu i udowodnił prawdziwość stawianych zarzutów, a także zarzucali błędne uznanie, że jego działania jako Wójta były dozwolone. Sąd Najwyższy oddalił kasacje jako oczywiście bezzasadne. Kluczowym argumentem było stwierdzenie, że skarżący nie wykazał naruszenia przepisów proceduralnych, takich jak art. 433 k.p.k. (obowiązek rozważenia zarzutów apelacji) i art. 457 § 3 k.p.k. (wymogi uzasadnienia orzeczenia odwoławczego). Sąd podkreślił, że skuteczne podniesienie zarzutu naruszenia prawa materialnego w kasacji wymaga wykazania, że sąd odwoławczy wadliwie skontrolował zastosowanie tych przepisów przez sąd pierwszej instancji, a nie tylko nie zgadzania się z jego stanowiskiem. Brak zarzutów naruszenia art. 433 i 457 § 3 k.p.k. uniemożliwił skuteczne kwestionowanie prawidłowości kontroli instancyjnej. W konsekwencji, skarżący nie wykazał, aby doszło do rażącego naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które miałoby istotny wpływ na treść wyroku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie wymogów formalnych kasacji w sprawach karnych, zwłaszcza w kontekście zarzutów naruszenia prawa materialnego i konieczności wykazania wadliwości kontroli instancyjnej przez sąd odwoławczy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania karnego i wymogów formalnych kasacji; nie dotyczy bezpośrednio meritum sprawy zniesławienia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zarzut naruszenia prawa materialnego w kasacji jest skuteczny, jeśli nie wykazano naruszenia przepisów proceduralnych dotyczących kontroli instancyjnej (art. 433 k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k.) przez sąd odwoławczy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia prawa materialnego w kasacji nie jest skuteczny, jeśli skarżący nie wykaże, że sąd odwoławczy wadliwie skontrolował zastosowanie tych przepisów przez sąd pierwszej instancji, a w szczególności nie podniesie zarzutów naruszenia art. 433 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skuteczność zarzutu naruszenia prawa materialnego w kasacji wymaga wykazania, że sąd odwoławczy dopuścił się rażącego naruszenia prawa przy kontroli orzeczenia sądu pierwszej instancji. Brak zarzutów naruszenia art. 433 k.p.k. (rozważenie zarzutów apelacji) i art. 457 § 3 k.p.k. (wymogi uzasadnienia) uniemożliwia skuteczne podniesienie tego typu zarzutu, gdyż nie wykazano, aby sąd odwoławczy zignorował lub niewłaściwie ocenił argumenty apelacji lub wadliwie uzasadnił swoje stanowisko.

Jaka jest rola sądu odwoławczego w postępowaniu karnym w kontekście kontroli orzeczenia sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd odwoławczy w postępowaniu karnym koncentruje się na weryfikacji, czy w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji nie doszło do błędów, które miały istotny wpływ na treść orzeczenia, a nie na ponownym merytorycznym rozpoznaniu sprawy.

Uzasadnienie

W odróżnieniu od postępowania cywilnego, gdzie obowiązuje apelacja pełna, w procedurze karnej sąd odwoławczy bada prawidłowość postępowania przed sądem pierwszej instancji. Skuteczne zarzuty w kasacji muszą wykazać, że sąd odwoławczy sam dopuścił się rażącego naruszenia prawa przy tej kontroli.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić kasacje
Strona wygrywająca
A. P.

Strony

NazwaTypRola
A. P.osoba_fizycznaoskarżony
A.K.osoba_fizycznaoskarżyciel prywatny
E. Sp. z o.o.spółkaoskarżyciel prywatny

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 212 § § 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący przestępstwa zniesławienia.

k.p.k. art. 433

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek sądu odwoławczego rozważenia wszystkich wniosków i zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Wymogi uzasadnienia orzeczenia sądu odwoławczego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Tryb rozpoznania sprawy na posiedzeniu.

k.k. art. 212 § § 3

Kodeks karny

Przepis dotyczący kontratypu zniesławienia.

k.k. art. 213 § § 2 pkt 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący udowodnienia prawdziwości zarzutów w kontekście zniesławienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak powiązania zarzutów naruszenia prawa materialnego z wadami postępowania odwoławczego (naruszenie art. 433 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k.). • Sąd odwoławczy jedynie kontrolował zastosowanie prawa materialnego przez sąd pierwszej instancji, a nie dokonywał własnej subsumpcji. • Brak zarzutów naruszenia art. 433 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. uniemożliwia skuteczne podniesienie zarzutu naruszenia prawa materialnego w kasacji.

Odrzucone argumenty

Błędne zastosowanie art. 212 § 2 i 3 k.k. w zw. z art. 213 § 2 pkt 2 k.k. • Naruszenie prawa materialnego w zakresie definicji odpadów niebezpiecznych. • Wyrażenie błędnego poglądu prawnego, jakoby działania oskarżonego jako Wójta były dozwolone.

Godne uwagi sformułowania

kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym • brak powiązania tych zarzutów z ewentualnymi mankamentami postępowania odwoławczego • skuteczne podniesienie zarzutu naruszenia prawa materialnego w kasacji wymagałoby wykazania, że Sąd odwoławczy wadliwie skontrolował zastosowanie tych przepisów przez Sąd I instancji • postępowanie apelacyjne na gruncie k.p.k. różni się od tego z jakim do czynienia mamy w postępowaniu cywilnym

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymogów formalnych kasacji w sprawach karnych, zwłaszcza w kontekście zarzutów naruszenia prawa materialnego i konieczności wykazania wadliwości kontroli instancyjnej przez sąd odwoławczy."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania karnego i wymogów formalnych kasacji; nie dotyczy bezpośrednio meritum sprawy zniesławienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe wymogi formalne dotyczące wnoszenia kasacji w sprawach karnych, co jest istotne dla praktyków prawa karnego, choć samo meritum sprawy (zniesławienie) nie jest szczególnie odkrywcze.

Kasacja w sprawie karnej: dlaczego samo niezadowolenie z wyroku to za mało?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst