III SA/Wa 252/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd odmówił przyznania prawa pomocy J. H. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych z powodu niewykazania w sposób niebudzący wątpliwości jego trudnej sytuacji materialnej, w tym sytuacji jego żony.
Skarżący J. H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją materialną po likwidacji działalności gospodarczej. Mimo przedstawienia części dokumentów, referendarz sądowy uznał, że skarżący nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Kluczowe znaczenie miało niewykazanie sytuacji majątkowej żony, która mogłaby pomóc w pokryciu kosztów.
Referendarz sądowy WSA w Warszawie rozpoznał wniosek J. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Skarżący argumentował, że po likwidacji działalności gospodarczej utrzymuje się z renty i pracy na ¼ etatu, ponosząc wysokie wydatki, w tym na leki i ratę kredytu. Wskazał również na zajęcie wierzytelności przez urząd skarbowy i brak majątku. W trakcie postępowania wyjaśniono, że skarżący zaprzestał działalności z dniem 31 grudnia 2011 r. i jego dochody (renta ok. 500 zł netto, praca 375 zł brutto) są niższe niż wydatki (czynsz, energia, telekomunikacja, rata kredytu, leki). Jednakże, kluczową przeszkodą w przyznaniu prawa pomocy było niewykazanie przez skarżącego sytuacji majątkowej jego żony. Skarżący twierdził, że żona odmówiła udostępnienia dokumentów z powodu konfliktu małżeńskiego i przyszłej sprawy rozwodowej, ale nie uprawdopodobnił tych twierdzeń. Sąd uznał, że dopóki małżeństwo trwa i prowadzone jest wspólne gospodarstwo domowe, ocena sytuacji majątkowej żony jest konieczna do ustalenia, czy skarżący jest w stanie sfinansować swój udział w postępowaniu sądowym, nawet przy jej pomocy. Wobec braku pełnej informacji, referendarz postanowił odmówić przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości swojej niemożności poniesienia kosztów postępowania zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Skarżący nie przedstawił pełnej informacji o sytuacji majątkowej swojej żony, która mogłaby pomóc w pokryciu kosztów, a jego twierdzenia o konflikcie małżeńskim nie zostały uprawdopodobnione. Sąd uznał, że dopóki trwa małżeństwo i wspólne gospodarstwo domowe, ocena sytuacji żony jest niezbędna.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (2)
Główne
p.p.s.a. art. 246 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wymaga to bezsprzecznego wykazania sytuacji materialnej uniemożliwiającej poniesienie kosztów.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 255
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd ma możliwość wezwania strony do złożenia dodatkowych informacji lub dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego, jeżeli oświadczenie strony jest niewystarczające lub budzi wątpliwości.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Trudna sytuacja materialna skarżącego po likwidacji działalności gospodarczej, utrzymywanie się z renty i pracy na ¼ etatu, wysokie wydatki. Konflikt małżeński i odmowa udostępnienia dokumentów przez żonę.
Godne uwagi sformułowania
nie wykazał w sposób bezsprzeczny i nie budzący wątpliwości, iż jego sytuacja materialna uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania Dopóki pozostają oni małżeństwem, prowadzącym wspólne gospodarstwo domowe, dopóty przy rozstrzyganiu o przyznaniu Skarżącemu prawa pomocy, konieczna jest ocena sytuacji majątkowej żony
Skład orzekający
Lucyna Kaligowska
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy i konieczności wykazywania sytuacji materialnej, w tym sytuacji współmałżonka."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku braku pełnej dokumentacji sytuacji materialnej małżonków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 3/10
Sprawa dotyczy rutynowej procedury przyznawania prawa pomocy, z naciskiem na wymogi dowodowe. Brak nietypowych faktów czy przełomowej interpretacji.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Wa 252/12 - Postanowienie WSA w Warszawie Data orzeczenia 2012-03-30 Data wpływu 2012-01-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Lucyna Kaligowska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Prawo pomocy Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 246 par. 1 pkt 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Uzasadnienie Skarżący J. H. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując, że aktualnie nie uzyskuje dochodów z działalności gospodarczej, a utrzymuje się z renty. Dodatkowo pracuje na ¼ etatu za wynagrodzeniem w kwocie 375 zł. Na leki Skarżący wydaje ok. 300 zł. Wierzytelności jakie pozostały po działalności gospodarczej zostały zajęte przez urząd skarbowy. Skarżący nie posiada majątku. Jego żona jest właścicielką mieszkania, które stanowi jej majątek odrębny. Żona pracuje i osiąga dochód w wysokości 2.500 zł. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżący wyjaśnił, że działalność gospodarczą zlikwidował z dniem 31 grudnia 2011 r. Wstępne rozliczenie wskazuje, że poniósł stratę. Skarżący podał, że nie nadesłał dokumentów dotyczących żony, gdyż z uwagi na konflikt małżeński i przyszłą sprawę o rozwód żona odmówiła ich udostępnienia. Skarżący przedstawił decyzję w sprawie renty, PIT-40A za 2011 r., orzeczenie lekarza orzecznika, dokumenty obrazujące wysokość opłat, informację o umowie kredytowej, zaświadczenie o zarobkach, wyciągi bankowe, dokumentację dotyczącą postępowania egzekucyjnego, informację o zaprzestaniu wykonywania działalności gospodarczej. Uwzględniając powyższe zważono, co następuje: Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wymaga zatem, by strona wykazała w sposób bezsprzeczny i nie budzący wątpliwości, iż jej sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania. Strona powinna więc należycie uzasadnić i udokumentować okoliczności, na które powołuje się we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli zawarte w nim oświadczenie strony okaże się niewystarczające lub budzi wątpliwości, strona ma obowiązek złożyć - na wezwanie - dodatkowe informacje lub dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Możliwość wezwania daje Sądowi przepis art. 255 p.p.s.a. Z możliwości tej referendarz sądowy w niniejszej sprawie skorzystał. Z nadesłanych materiałów wynika, że z dniem 31 grudnia 2011 r. Skarżący zaprzestał wykonywania działalności gospodarczej. Obecnie źródłem jego utrzymania jest renta wynosząca ok. 500 zł (netto) oraz wynagrodzenie za pracę w kwocie 375 zł (brutto). Do wydatków Skarżący zaliczył opłaty za mieszkanie (559,80 zł), energię elektryczną (207,51 zł), usługi telekomunikacyjne (159,77 zł), ratę kredytu (ok. 1.500 zł) oraz leki (300 zł). Gdyby zatem chcieć zestawić wysokość uzyskiwanego przez Skarżącego dochodu z wysokością ponoszonych wydatków okazałoby się, że wydatki te przewyższają dochód. Aby móc stwierdzić z jakiego źródła Skarżący pokrywa powstałą różnicę należałoby znać kondycję finansową jego żony. Tymczasem Skarżący wyjaśnił, że z racji konfliktu małżeńskiego i przyszłej sprawy o rozwód żona odmówiła udostępnienia dokumentów. Okoliczności tej Skarżący jednak w żaden sposób nie uprawdopodobnił. W tej sytuacji jego twierdzenia o konflikcie i rozwodzie nie brzmią przekonująco. Co istotne nie jest rzeczą referendarza sądowego ocena relacji łączącej małżonków. Dopóki pozostają oni małżeństwem, prowadzącym wspólne gospodarstwo domowe, dopóty przy rozstrzyganiu o przyznaniu Skarżącemu prawa pomocy, konieczna jest ocena sytuacji majątkowej żony, a w efekcie ustalenie czy przy jej pomocy Skarżący jest w stanie sfinansować swój udział w postępowaniu sądowym. Dopiero stwierdzenie, że ani samodzielnie, ani przy pomocy żony, Skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego jego i jego rodziny, pozwalałoby rozstrzygnąć o przyznaniu pomocy z budżetu państwa. Z uwagi na brak pełnej informacji o dochodach żony referendarz sądowy uznał, że Skarżący nie wykazał w sposób bezsprzeczny i nie budzący wątpliwości, iż jego sytuacja materialna uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania, jak tego wymaga art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Na tej podstawie postanowiono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI