I GZ 47/26

I GZ 47/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-02-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryk Wach /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
VIII SA/Wa 420/25 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2025-11-21
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 230 par. 1, art. 220 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2026 r na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia G. A. E. Sp. z o. o. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2025 r., sygn. akt VIII SA/Wa 420/25 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi G. A. E. Sp. z o. o. w B. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2025 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie przyznania płatności bezpośrednich postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 21 listopada 2025 r., VIII SA/Wa 420/25 odrzucił skargę G. A. E. Sp. z o. o. w B. (dalej: "skarżący", "Spółka") na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z [...] kwietnia 2025 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie przyznania płatności bezpośrednich.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VIII WSA w Warszawie z 12 czerwca 2025 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 złotych - w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia.
W terminie otwartym do uiszczenia wpisu skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W rezultacie jego rozpoznania referendarz sądowy postanowieniem z 4 sierpnia 2025 r., VIII SPP/Wa 157/25 odmówił przyznania Spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W związku z wniesieniem przez Spółkę sprzeciwu, Sąd I instancji postanowieniem z 19 września 2025 r., VIII SPP/Wa 157/25 utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z 4 sierpnia 2025 r.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VIII WSA w Warszawie z 23 września 2025 r., wezwano Spółkę do wykonania prawomocnego zarządzenia z 12 czerwca 2025 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi.
Wezwanie do usunięcia braku fiskalnego skargi zostało doręczone skarżącemu 25 września 2025 r.(zwrotne potwierdzenie odbioru k. 29 akt sądowych). W ustawowym terminie (który upływał 2 października 2025 r.) Spółka nie dokonała wpłaty należnego wpisu sądowego, złożyła natomiast kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 21 listopada 2025 r., VIII SA/Wa 420/25 odrzucił skargę Spółki.
W uzasadnieniu wskazano, że skarga nie została należycie opłacona.
Sąd I instancji zwrócił uwagę, że złożenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wstrzymuje biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, wystosowanym do skarżącego po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy w zakresie kosztów sądowych, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia na toczące się postępowanie.
Skarżący złożył zażalenie na powyższe orzeczenie wnosząc o jego "uchylenie i o przyznanie zwolnienia zgodnie z wnioskiem strony i dalsze procedowanie skargi".
W zażaleniu podniesiono, że wydając postanowienie o odrzuceniu skargi WSA w Warszawie dopuścił się naruszenia fundamentalnych praw, w tym prawa do sądu, zawartego w Konstytucji i Karcie Praw Podstawowych Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C z 2016 r. nr 202 s. 1), w szczególności art. 47 Karty motyw 3 tego przepisu, który ma charakter obligatoryjny. W uzasadnieniu wskazano, że prawo do sądu nie może być iluzoryczne, podmioty nie mogące ponosić kosztów opłat sądowych ze względu na brak środków na ich poniesienie – zgodnie z literalnym brzmieniem przepisu krajowego nie mogą być narażane na skutki niezasadnego stosowania w stosunku do nich rozszerzającej wykładni norm prawnych, które w swej istocie powinny właśnie zapewniać im prawo do Sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo postanowił o odrzuceniu skargi. W świetle art. 230 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis, przy czym pismami, o których mowa w cytowanym przepisie, są skarga, sprzeciw od decyzji, sprzeciw od postanowienia, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Natomiast w myśl art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został w wyznaczonym terminie uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.
Skarżący pismem z 27 czerwca 2025 r. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postępowanie w tym przedmiocie zostało prawomocnie zakończone postanowieniem WSA w Warszawie z 19 września 2025 r., VIII SPP/Wa 157/25 którym utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego z 4 sierpnia 2025 r., VIII SPP/Wa 157/25 odmawiające skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W sytuacji prawomocnego zakończenia postępowania w zakresie odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy zasadne było wezwanie jego do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VIII WSA w Warszawie z 12 czerwca 2025 r. o wezwaniu spółki do uiszczenia wpisu od skargi.
Wezwanie do usunięcia braku fiskalnego skargi zostało doręczone skarżącemu 25 września 2025 r. (vide. k. 29 akt sądowych).
W zakreślonym terminie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi skarżący złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Jak wynika z akt sprawy spółka nie dokonała wpłaty należnego wpisu sądowego.
Natomiast w sytuacji złożenia ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie otwartym do uiszczenia opłaty, należy stwierdzić, że jeżeli strona skarżąca po doręczeniu jej takiego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpiła do sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, to bieg terminu do opłacenia skargi nie został przerwany.
W konsekwencji nieuiszczenia wpisu w terminie zakreślonym w prawidłowo doręczonym spółce wezwaniu zasadne było odrzucenie skargi przez Sąd I instancji na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.
Podkreślenia wymaga ponadto, że w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym postanowienia o odrzuceniu skargi nie jest możliwe badanie legalności prawomocnego rozstrzygnięcia Sądu I instancji w przedmiocie prawa pomocy – do czego w istocie zmierza argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu zażalenia spółki.
Sytuacja finansowa spółki była wielokrotnie badana (na gruncie innych spraw tej skarżącej) w kontekście spełnienia przesłanek warunkujących przyznanie jej zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie. W przedmiotowej sprawie jej wynik również jest negatywny. Co za tym idzie spółka winna uiścić wpis sądowy od skargi celem nadania merytorycznego biegu skardze. Powyższego zabrakło.
Mając na uwadze wyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.