I GZ 442/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-12-05
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie sądowoadministracyjnezażalenieumorzenie postępowaniabezprzedmiotowość postępowaniadofinansowaniepracownik niepełnosprawnyodsetkiuchylenie decyzjiPFRON

NSA oddalił zażalenie Rzecznika na postanowienie WSA o umorzeniu postępowania w sprawie odmowy umorzenia odsetek od nienależnie pobranego dofinansowania, uznając sprawę za bezprzedmiotową po uchyleniu decyzji dotyczącej zwrotu środków.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie Rzecznika na postanowienie WSA o umorzeniu postępowania w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia odsetek od nienależnie pobranego dofinansowania. Sąd pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ decyzja, na podstawie której naliczono odsetki, została uchylona wyrokiem WSA. NSA zgodził się z tym stanowiskiem, podkreślając, że postępowanie staje się bezprzedmiotowe, gdy wystąpią zdarzenia uniemożliwiające jego dalsze prowadzenie. Zażalenie Rzecznika zostało oddalone.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenie Rzecznika na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie z dnia 25 czerwca 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 1075/24, w którym Sąd pierwszej instancji umorzył postępowanie sądowe. Sprawa dotyczyła skargi Rzecznika na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) z dnia 8 lutego 2024 r., odmawiającą umorzenia odsetek od kwoty nienależnie pobranego dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego. Sąd pierwszej instancji uznał postępowanie za bezprzedmiotowe, ponieważ decyzja z 8 lutego 2024 r. opierała się na decyzji z 11 września 2023 r., która z kolei utrzymywała w mocy decyzję z 28 czerwca 2023 r. nakazującą zwrot środków. Kluczowe było to, że decyzja z 11 września 2023 r. została następnie uchylona wyrokiem WSA z dnia 3 grudnia 2024 r. (sygn. akt V SA/Wa 2718/23), co wyeliminowało ją z obrotu prawnego. W związku z tym, dalsze postępowanie w sprawie odmowy umorzenia odsetek stało się bezprzedmiotowe. Rzecznik złożył zażalenie, zarzucając naruszenie art. 161 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). NSA oddalił zażalenie, podzielając argumentację WSA. Sąd podkreślił, że umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. następuje, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe, co oznacza wystąpienie zdarzeń uniemożliwiających jego dalsze prowadzenie. NSA stwierdził, że uchylenie decyzji, na podstawie której ustalono odsetki, zasadnie doprowadziło do bezprzedmiotowości postępowania. Sąd odrzucił również argumentację Rzecznika dotyczącą dat wydania decyzji oraz wniosek organu o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, wskazując na brak podstaw prawnych do ich zasądzenia w tym trybie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, postępowanie staje się bezprzedmiotowe, gdy decyzja stanowiąca podstawę naliczenia odsetek została wyeliminowana z obrotu prawnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uchylenie decyzji, na podstawie której ustalono odsetki od nienależnie pobranego dofinansowania, powoduje, że dalsze postępowanie w sprawie odmowy umorzenia tych odsetek traci sens i staje się bezprzedmiotowe zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zwrot normatywny "stało się bezprzedmiotowe" oznacza, że chodzi o przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi, w następstwie której przestaje istnieć sprawa sądowoadministracyjna. Chodzi o przeszkodę mającą charakter trwały, uniemożliwiającą prowadzenie dalszego postępowania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy regulujące zwrot kosztów postępowania kasacyjnego nie mają zastosowania do postępowania zażaleniowego.

p.p.s.a. art. 204

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy regulujące zwrot kosztów postępowania kasacyjnego nie mają zastosowania do postępowania zażaleniowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchylenie decyzji administracyjnej, na podstawie której ustalono odsetki, czyni postępowanie w sprawie odmowy umorzenia tych odsetek bezprzedmiotowym.

Odrzucone argumenty

Postępowanie w sprawie odmowy umorzenia odsetek nie stało się bezprzedmiotowe pomimo uchylenia decyzji, na podstawie której je naliczono.

Godne uwagi sformułowania

postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe przestaje istnieć sprawa sądowoadministracyjna przeszkoda mająca charakter trwały, uniemożliwiająca prowadzenie dalszego postępowania decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego

Skład orzekający

Joanna Wegner

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego z powodu bezprzedmiotowości, gdy decyzja stanowiąca podstawę rozstrzygnięcia została uchylona."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy decyzja dotycząca odsetek została wydana w oparciu o inną decyzję, która następnie została uchylona.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą bezprzedmiotowości postępowania w sądownictwie administracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa.

Kiedy uchylenie decyzji oznacza koniec postępowania? NSA wyjaśnia bezprzedmiotowość w sądzie administracyjnym.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I GZ 442/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-12-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-11-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Wegner /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 161 § 1 pkt 3;
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Rzecznika [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 czerwca 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 1075/24 w zakresie umorzenia postępowania sądowego w sprawie ze skargi Rzecznika [...] na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia 8 lutego 2024 r., nr DRP.WPAII.411.1694.2024.MTU; L. dz. 5147.14R3324G8 przedmiocie umorzenia odsetek od kwoty stanowiącej nienależnie pobrane dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 25 czerwca 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 1075/24 umorzył postępowanie sądowe w sprawie ze skargi Rzecznika [...] na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia 8 lutego 2024 r. w przedmiocie umorzenia odsetek od kwoty stanowiącej nienależnie pobrane dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że zaskarżoną decyzją z 8 lutego 2024 r. organ odmówił Fundacji [...] "[...]" umorzenia odsetek od kwoty stanowiącej nienależnie pobrane dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, wynikającej z decyzji Prezesa PFRON z 11 września 2023 r. nr DRP.WPAV.411.3950.2023.MTU utrzymującej w mocy decyzję 28 czerwca 2023 r. nr DRP.WPAV.411.3950.2023.MP. Przed Sądem pierwszej instancji równolegle toczyło się postępowanie ze skargi Rzecznika [...] na decyzję organu z 11 września 2023 r. pod sygn. akt sygn. akt V SA/Wa 2718/23, gdzie Sąd ten wyrokiem z dnia 3 grudnia 2024 r., uchylił decyzję organu z dnia 11 września 2023 r. i przekazał sprawę organowi do ponownego rozpoznania.
W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji wskazał, że decyzja z 11 września 2023 r. utrzymująca w mocy decyzję tegoż organu z 28 czerwca 2023 r., którą nakazano Fundacji zwrot środków przekazanych tytułem dofinasowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, została wyeliminowana z obrotu prawnego w związku z prawomocnym wyrokiem sądu z 3 grudnia 2024 r. sygn. akt V SA/Wa 2718/23. Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja z 8 lutego 2024 r. została wydana w związku z decyzją z 11 września 2023 r. utrzymującą w mocy decyzję tegoż organu z 28 czerwca 2023 r. W ocenie Sądu pierwszej instancji skoro więc decyzja organu z 11 września 2023 r. została wyeliminowana z obrotu prawnego, to dalsze prowadzenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie odmowy umorzenia odsetek od kwoty ustalonej decyzją z 11 września 2023 r. stało się bezprzedmiotowe.
Zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji złożył Rzecznik [....] zaskarżając je w całości, wnosząc o jego uchylenie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2024 r. poz. 935 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a." w stopniu istotnym mającym wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe zastosowanie, albowiem postępowanie ze skargi na decyzję organu nie stało się bezprzedmiotowe.
W odpowiedzi na zażalenie organ wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Należy wskazać, że z godnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zwrot normatywny "stało się bezprzedmiotowe" użyty w cyt. przepisie oznacza, że chodzi o przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi. Innymi słowy postępowanie przed sądem staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego trakcie wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestaje istnieć sprawa sądowoadministracyjna. W powołanym przepisie chodzi o przeszkodę mającą charakter trwały, uniemożliwiającą prowadzenie dalszego postępowania w sprawie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2019 r., sygn. akt II OSK 2729/17).
W związku z powyższym należy się zgodzić ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, że postępowanie w sprawie ze skargi na decyzję z dnia 8 lutego 2024 r., w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od kwoty ustalonej decyzją z 11 września 2023 r. stało się bezprzedmiotowe z uwagi fakt, iż kwestia odsetek wynikała z decyzji z dnia 11 września 2023 r., na podstawie której to określono Fundacji zwrot nienależnie uzyskanego dofinansowania. Zaś decyzja ta została prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 3 grudnia 2024 r., sygn. akt V SA/Wa 2718/23 uchylona, tym samym została wyeliminowana z obrotu prawnego. Zasadnie w tej kwestii postąpił Sąd pierwszej instancji, bowiem decyzja, w oparciu o którą ustalono wysokość odsetek, straciła swój byt prawny. Słuszności stanowiska Sądu pierwszej instancji nie podważa argumentacja złożonego zażalenia, gdzie jego autor wskazuje, że organ odmówił umorzenia odsetek z powodu niezwrócenia dofinansowania w terminie znacznie poprzedzającym decyzję o zwrocie dofinansowania. Z akt sprawy wynika, że decyzja o odmowie umorzenia odsetek od kwoty stanowiącej nienależnie pobrane dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego została wydana w dniu 8 lutego 2024 r. Natomiast decyzja o zwrocie środków została wydana z dniem 28 czerwca 2023 r., zaś decyzją z dnia 11 września 2023 r., utrzymano ją w mocy. Tak więc nie może być mowy, aby decyzja odmawiająca umorzenia odsetek została wydana wcześniej, aniżeli decyzja o zwrocie otrzymanego dofinansowania. Z akt sprawy wynika, że organ prowadzi postępowanie administracyjne w przedmiocie zwrotu dofinansowania (k. 98 akt sądowych), bowiem jak już wskazano, decyzja z dnia 11 września 2023 r., została uchylona. Postępowanie w przedmiocie zwrotu otrzymanego dofinansowania będzie zakończone wydaniem przez organ stosownej decyzji. I to w przypadku, kiedy treść tej decyzji zostanie uznana za niewłaściwą, będzie istniała możliwość jej zaskarżenia. Na obecnym etapie podnoszona argumentacja zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się z kolei do zawartego w odpowiedzi na zażalenie wniosku organu o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, że nie może on być uwzględniony, bowiem art. 203 i 204 p.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu pierwszej instancji.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI