I GZ 428/25

I GZ 428/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-11-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-11-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Michał Kowalski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi kasacyjnej
Sygn. powiązane
V SA/Wa 3590/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-03-04
Skarżony organ
Minister Rozwoju
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 177 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Michał Kowalski po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Uniwersytetu Łódzkiego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 3590/24 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi kasacyjnej Uniwersytetu Łódzkiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 3590/24 ze skargi Uniwersytetu Łódzkiego na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 20 grudnia 2017 r., nr DZF.IV.025.139.2017.DS.3 w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 marca 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 3590/24 ze skargi Uniwersytetu Łódzkiego na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 20 grudnia 2017 r. w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej.
W dniu 30 kwietnia 2025 r. skarżący reprezentowany przez pełnomocnika odebrał odpis wyroku Sądu z dnia 4 marca 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 3590/24 wraz z uzasadnieniem.
Pełnomocnik skarżącego sporządził skargę kasacyjną od wyroku z dnia 4 marca 2025 r. i nadał ją w dniu 29 maja 2025 r. na adres Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarga kasacyjna wpłynęła do NSA w dniu 3 czerwca 2025 r. i w dniu następnym, tj. 4 czerwca 2025 r. została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skarga kasacyjna jest spóźniona i jako taka podlega odrzuceniu.
Sąd pierwszej instancji podkreślił, że z analizy akt rozpoznawanej sprawy wynika, że odpis wyroku o sygn. akt V SA/Wa 3590/24 wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 30 kwietnia 2025 r. Od tej daty należy liczyć trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący wniósł skargę kasacyjną w dniu 29 maja 2025 r. (data stempla pocztowego), lecz skierował ją bezpośrednio do NSA. Skarga kasacyjna została przez NSA przekazana Sądowi pierwszej instancji w dniu 4 czerwca 2025 r. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął w dniu 30 maja 2025 r. Sąd stwierdził, że skarga kasacyjna została wniesiona już po upływie ustawowego terminu.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylnie w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji celem nadania dalszego biegu skardze kasacyjnej. Autor skargi kasacyjnej wniósł o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:
1) naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, mianowicie art. 59 § 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że skarżący wniósł skargę kasacyjną po upływie ustawowego terminu, podczas gdy skarżący wniósł skargę kasacyjną bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed upływem 30-dniowego terminu, która następnie została przekazana zgodnie z właściwością do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie co zgodnie ze wspomnianym przepisem powinno spowodować utrzymanie czynności dokonanych w Naczelnym Sądzie Administracyjnym w mocy, tj. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie winien przyjąć, że skarżący wniósł skargę kasacyjną w terminie;
2) naruszenie przepisów Ustawy Zasadniczej, mianowicie art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez zastosowanie przepisów p.p.s.a. w taki sposób, który doprowadził do nierównego traktowania podmiotów, polegającego na tym, że podmioty, które znajdą się w takiej samej sytuacji, tj. sytuacji, w której pełnomocnik wnosi skargę kasacyjną bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a nie sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie w zależności od daty przekazania skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny sądowi właściwemu, traktowane będą odmiennie;
3) naruszenie przepisów ustawy zasadniczej, mianowicie art. 45 ust. 1 oraz art. 78 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez zastosowanie przepisów p.p.s.a. w taki sposób, który pozbawił skarżącego jego prawa do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy przez sąd oraz do zaskarżenia orzeczenia wydanego w pierwszej instancji poprzez odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed upływem 30-dniowego terminu, która następnie została przekazana zgodnie z właściwością do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podczas gdy ważniejsze winno być dążenie do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy od interpretowania przepisów na niekorzyść strony, które w konsekwencji doprowadziło do przyjęcia, że w związku z przekazaniem sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po upływie 30-dniowego terminu, skarżący wniósł skargę kasacyjną po upływie ustawowego terminu.
Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie na rzecz Uniwersytetu Łódzkiego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. W orzecznictwie i doktrynie ugruntowany jest pogląd, że w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego sąd ten powinien przekazać ją do wojewódzkiego sądu administracyjnego, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, a dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej decydująca jest data nadania (przekazania) tej skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu (por. B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el. 2019, art. 177; a także post. NSA z 29.01.2015 r., II OZ 59/15, LEX nr 1628853; post. NSA z 20.03.2019 r., II GSK 199/19, LEX nr 2635378.).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga kasacyjna skarżącego została wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 177 § 1 p.p.s.a. Odpis wydanego w niniejszej sprawie wyroku z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 30 kwietnia 2025 r., a zatem 30-dniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał w dniu 30 maja 2025 r. Tymczasem skarga kasacyjna została błędnie nadana w dniu 29 maja 2025 r. na adres Naczelnego Sądu Administracyjnego (na kopercie, jako adresat widnieje Naczelny Sąd Administracyjny oraz wskazany jest adres tego Sądu, tj. ul. Boduena 3/5, 00-011 Warszawa). Pismo wpłynęło do biura podawczego NSA, a następnie zostało przekazane przez NSA do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie listem poleconym nadanym w dniu 4 czerwca 2025 r. W tych okolicznościach sprawy, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji słusznie stwierdził, że skarga kasacyjna została wniesiona z uchybieniem terminowi do złożenia tego środka zaskarżenia. To zaś obligowało Sąd pierwszej instancji do odrzucenia skargi kasacyjnej skarżącego, stosownie do art. 178 P.p.s.a., co też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uczynił. Postanowienie Sądu I instancji, odpowiada, zatem prawu.
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela zarzutów zażalenia skarżącego.
Po pierwsze, nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, czego nie kwestionuje skarżący w zażaleniu, że przesyłka polecona ze skargą kasacyjną skarżącego została zaadresowana do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z koperty jednoznacznie, bowiem wynika, że jako adresat widnieje " Naczelny Sąd Administracyjny ", zaś wskazany adres, to adres tego Sądu, tj. ul. Boduena 3/5, 00-011 Warszawa.
Po drugie, nadanie w placówce pocztowej przesyłki zawierającej skargę kasacyjną w dniu 29 maja 2025 r., w okolicznościach niniejszej sprawy, nie jest równoznaczne z wniesieniem przesyłki do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Ponieważ w tym dniu przesyłka została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, to dopiero nadanie tej przesyłki przez NSA tj. 4 czerwca 2025 r. oznacza, że w dniu tym przesyłka została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (art. 83 § 3 p.p.s.a.).
Po trzecie, czego zdaje się nie dostrzegać autor zażalenia, wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i wywiedzenie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego są czynnościami prawnymi zasadniczo różniącymi się od siebie (np. w kontekście przymusu adwokackiego i wymogów formalnych). Art. 177 § 1 Pp.p.s.a. wprowadza jasną regułę, zgodnie z którą skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie (a nie do Naczelnego Sądu Administracyjnego), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Przepis ten szczegółowo i kompleksowo reguluje postępowanie w sprawie skargi kasacyjnej.
W ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zostało uregulowane zarówno wniesienie skargi, jak i skargi kasacyjnej, zatem nie ma podstaw, by przepisy dotyczące wniesienia skargi stosować do wniesienia skargi kasacyjnej. Zawarte w art. 193 p.p.s.a. odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Po czwarte, właśnie w sytuacji wniesienia skargi kasacyjnej bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego z pominięciem właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego datą wniesienia skargi kasacyjnej jest data jej przekazania przez NSA do sądu właściwego. Skargę kasacyjną wniesioną bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd ten powinien zatem przekazać do wojewódzkiego sądu administracyjnego, który wydał zaskarżone orzeczenie, a dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej decydująca jest data nadania (przekazania) tej skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu (zob. postanowienia NSA: z dnia 13 lipca 2017 r., sygn. akt II GSK 3234/15, z dnia 9 lutego 2016 r., sygn. akt II OZ 119/16; z dnia 9 grudnia 2015 r., sygn. akt I OZ 1613/15; z dnia 28 lipca 2015 r., sygn. akt II OZ 707/15; z dnia 29 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 59/15; z dnia 22 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OZ 810/14).
W świetle przedstawionych okoliczności sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skargę kasacyjną należało uznać za spóźnioną, a tym samym podlegającą odrzuceniu. Należy przy tym podkreślić, że wpłynęła ona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w ostatnim dniu terminu do jej wniesienia. Z akt sprawy nie wynika też, aby wnosząca skargę kasacyjną wnioskowała o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego, ponieważ nie przewiduje tego art. 209 w związku z art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Zwrot kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przysługuje tylko w przypadkach wskazanych w art. 203 i art. 204 p.p.s.a., te zaś przepisy nie dotyczą zażaleń.